Live

27 vjet nga tranformimi i TMK-së në FSK

Published

on

Ishte viti 1999 ku nisi çarmatimi i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, për t’u shndërruar më vonë në Trupat Mbrojtëse të Kosovës.

Nuk shkoi shumë dhe në vitin 2000 përfundon edhe transformimi i UÇK-së në TMK.

Kjo e gjitha kishte nisur pas marrëveshjes së Kumanovës dhe në pajtim me marrëveshjen e Rambujesë. Trupat Mbrojtëse të Kosovës (TMK) ishin pjesë përbërëse e Qeverisë së Përkohshme të Kosovës nën protektoratin e OKB-së, saktësisht misionit të OKB-së në Kosovë, UNMIK-ut.

Udhëheqësi i parë i TMK-së u emërua gjeneral-lejtënant, Agim Çeku. Sipas marrëveshjes, detyrat dhe të drejtat e TMK-së në atë kohë ishin veprimi për ndalimin dhe zvogëlimin dëmeve nga katastrofat natyrore dhe aksidentet, ofrimi i ndihmës në zona të rrezikuara, ndihma në pastrimin e fushave të minuara, ndihma për ri-ndërtimin dhe komunitetet.

TMK u themelua në kohën e fillimit të organizmit institucional të vendi që po ndodhnin jo vetëm në Kosovë, por edhe në rajon, e cila rritej e forcohej, por në kushte jo të mira dhe paga të ulëta.

Më 2 shkurt 2007 i dërguari special për statusin e Kosovës, Martti Ahtisaari, dorëzoi propozimin e tij në Prishtinë dhe Beogradit, “Standardet për Kosovën”, në të cilën parashihej edhe shpërbërja e TKM-së, dhe krijimi i një force të re.

“Do të krijohet një forcë e re, profesionale dhe shumë-etnike për sigurinë e Kosovës, e cila do të jetë e armatosur lehtë dhe do të jetë e aftë të mbulojë nevoja të caktuara të sigurisë sipas Shtesës VII të kësaj marrëveshje. Trupat Mbrojtëse të Kosovës, pasi e arritën qëllimin e tyre, duke përfshirë këtu lehtësimin e rindërtimit pas lufte të Kosovës. Ato do të shpërndahen 1 vit pas miratimit të kësaj marrëveshjeje”, shkruhej në Planin e Ahtisaarit.

Por më 2009 kjo forcë prapë u shpërbë për tu shndërruar në një forcë tjetër, tash Forca e Sigurisë së Kosovës.

Më 20 janar 2009, TMK-ja zyrtarisht u shpërbë në FSK. Forca e Sigurisë së Kosovës, fillimisht kishte përgjegjësi që të përballet me katastrofat e rënda, siç janë tërmetet, vërshimet ose zjarret që mund të kërcënojnë Kosovën.

Më 4 mars të vitit 2014, Qeveria e Kosovës mori vendimin që të formohen Forcat e Armatosura të Kosovës, si ushtri e Kosovës, e cila parashihet t’i mbërrijë kapacitetet që të mund të sigurojë integritetin e Kosovës. Më 14 dhjetor 2018, Parlamenti i Kosovës me 106 vota pro dhe një abstenim, miratoi tri ligjet që e ndryshojnë mandatin e Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në ushtri të Kosovës, por pa iu ndërruar emri.

Ligjet e miratuara ishin Projektligji për Ministrinë e Mbrojtjes, Projektligji për Forcën e Sigurisë së Kosovës dhe Projektligji për shërbim në Forcën e Sigurisë së Kosovës. Deputetët serbë në Parlamentin e Kosovës nuk morën pjesë në seancë, pasi ata ishin kundër formimit të Ushtrisë së Kosovës.

lajme

Përfundon takimi dypalësh Xi–Putin në Kinë, Trump niset drejt Shenzhenit për samitin historik trepalësh

Published

on

By

Presidenti kinez Xi Jinping dhe homologu i tij rus Vladimir Putin kanë përmbyllur bisedimet e tyre dypalëshe në qytetin kinez Shenzhen, në kuadër të samitit të Bashkëpunimit Ekonomik Azi-Paqësor (APEC), raporton BBC. Takimi zgjati më shumë se dy orë, ndërsa ndërkohë presidenti amerikan Donald Trump është nisur me Air Force One nga Manila e Filipineve drejt Kinës, në prag të takimit të paprecedentë trepalësh mes tre liderëve botërorë.

Gjatë takimit të tyre të 50-të personal, Xi dhe Putin vlerësuan lidhjet e ngushta dypalëshe dhe rritjen e shkëmbimeve tregtare e teknologjike. Sipas agjencisë shtetërore ruse TASS, në fokus të bisedimeve ishin perspektivat e bashkëpunimit të mëtejshëm ekonomik, furnizimet energjetike — përfshirë projektin e gazsjellësit përmes Mongolisë — si dhe lufta në Ukrainë dhe koordinimi i qasjeve përballë Shteteve të Bashkuara. Lideri kinez deklaroi se marrëdhëniet Rusi–Kinë sjellin stabilitet në një botë kaotike, ndërsa Putin theksoi angazhimin e përbashkët për ndërtimin e një rendi botëror multipolar.

Paralelisht me takimin në Shenzhen, presidenti amerikan Donald Trump përmbylli vizitën e tij në Filipine, ku zhvilloi bisedime me presidentin Ferdinand Marcos Jr. dhe njoftoi finalizimin e një marrëveshjeje të madhe tregtare mes Uashingtonit dhe Manilës, ndonëse pa dhënë detaje konkrete. Fluturimi i tij nga Manila drejt Shenzhenit pritet të zgjasë rreth dy orë.

Takimi trepalësh mes Donald Trumpit, Xi Jinpingut dhe Vladimir Putinit, i parashikuar të mbahet të enjten në margjinat e samitit të APEC-ut, po cilësohet si një moment i paprecedentë diplomatik. Analistët e BBC-së vlerësojnë se ndonëse vështirë të priten kthesa të mëdha konkrete në çështje të ndjeshme si kontrolli i armëve bërthamore apo tarifat tregtare, ky takim po shihet nga mediat ruse si një fitore diplomatike për Putinin, i cili ulet në tryezë me liderët e dy fuqiive më të mëdha botërore pa bërë lëshime për luftën në Ukrainë.

Përveç diplomacisë së nivelit të lartë, Kina po e shfrytëzon samitin e APEC-ut në qendrën teknologjike të Shenzhenit për të demonstruar epërsinë e saj në inteligjencën artificiale fizike, me robotë humanoidë që patrullojnë ambientet dhe mirëpresin delegacionet ndërkombëtare. Ndërkohë, sa i përket spekulimeve për një takim të mundshëm me liderin e Koresë së Veriut, Kim Jong Un, burimet diplomatike vlerësojnë se gjasat që ai të shfaqet në këtë samit janë shumë të vogla, në mungesë të koordinimit paraprak nga Pheniani. /E.A/

 

Continue Reading

Live

Inteligjenca amerikane zbulon plane të Iranit për sulme ndaj zyrtarëve të administratës Trump në Washington

Published

on

By

Informacionet e reja të inteligjencës amerikane tregojnë se Irani po harton plane për të shënjestruar zyrtarë të lartë të administratës së presidentit Donald Trump, përmes shpërthimit të një të ashtuquajture “bombe të pistë” ose një arme kimike në Washington DC, kanë bërë të ditur për CNN shtatë zyrtarë amerikanë.

Burime në dijeni të këtyre të dhënave i kanë përshkruar planet iraniane, të paktën në këtë fazë, si përpjekje për të krijuar alternativa veprimi dhe jo si shenjë se një sulm është i pashmangshëm. Megjithatë, dy prej burimeve theksuan se planet e zbuluara janë mjaft konkrete dhe përfshijnë lokacione e objektiva të caktuara, duke nxitur një sërë përgatitjesh emergjente dhe takimesh parandaluese nga autoritetet amerikane gjatë javës së kaluar.

Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Lauren Bis, deklaroi se SHBA-ja po monitoron çdo rrezik të mundshëm, duke shtuar se aktualisht “nuk ka kërcënime të besueshme ndaj territorit amerikan”. Nga ana tjetër, zyrtarët amerikanë e shohin këtë planifikim aktiv të Teheranit brenda territorit të SHBA-së si një shenjë alarmante të gatishmërisë së Iranit për të përshkallëzuar situatën, nën presionin e sulmeve të vazhdueshme ushtarake amerikane dhe bllokadës ekonomike ndëshkuese.

Ndonëse nuk ka prova se Teherani ka vendosur t’i vërë në zbatim këto plane — dhe sipas njërit prej burimeve mbetet ende e paqartë nëse Irani ka personelin e nevojshëm në terren për t’i realizuar — kërcënimet kanë sjellë masa të shtuara sigurie. Si pasojë, Shërbimi Sekret amerikan e zhvendosi javën e kaluar sekretarin e Thesarit, Scott Bessent, në një objekt banimi ushtarak.

Këto zbulime vijnë në një moment kur bisedimet diplomatike për përfundimin e konfliktit po vazhdojnë me vështirësi, ndërsa presidenti Trump deklaroi javën e kaluar se lufta do të përfundonte “shumë shpejt”. Planet e Iranit për të goditur zyrtarë aktualë dhe ish-zyrtarë amerikanë, përfshirë edhe komplotin e zbuluar në vitin 2024 për vrasjen e Trumpit, kanë ekzistuar që nga mandati i tij i parë, por deri më tani ishin përqendruar kryesisht në shënjestrimin e tyre jashtë territorit amerikan.

 

Continue Reading

lajme

Mbyllet ura e Krimesë pas goditjes ukrainase, Rusia bombardon urat e Kievit

Published

on

By

Një urë kyçe që lidh Krimenë e pushtuar me Rusinë është mbyllur pas raportimeve se një sulm ukrainas i ka shkaktuar dëme të mëdha, gjatë një nate ku të dyja vendet ndërluftuese shënjestruan kalime strategjike.

Ish-këshilltari i presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky, Anton Gerashchenko, publikoi pamje dhe video që pretendojnë se tregojnë shembjen në ujë të një pjese të urës së Krimesë — e njohur edhe si Ura e Kerçit — ku shihet një hark mbështetës dhe një segment rrugor i dalë mbi sipërfaqen e ujit. Këto pamje ende nuk janë verifikuar në mënyrë të pavarur, ndërsa guvernatori i Krimesë i emëruar nga Moska, Sergei Aksyonov, konfirmoi në Telegram pezullimin e qarkullimit mbi urë. Mediat shtetërore ruse raportuan se të martën pritet një takim për të diskutuar situatën.

Nga ana tjetër, kryetari i bashkisë së Kievit, Vitali Klitschko, bëri të ditur se urat Veriore dhe Jugore — rrugë të rëndësishme mbi lumin Dnipro — janë mbyllur pas sulmeve me raketa balistike ruse. Shpërthime të fuqishme u dëgjuan në Kiev pak para mesnatës së të martës, duke shkaktuar dëme në infrastrukturën kritike, ndërprerje të ngrohjes dhe ujit, si dhe dëmtimin e disa linjave mbitokësore të metrosë. Me tetë ura kryesore që lidhin pjesën perëndimore dhe lindore të kryeqytetit për rreth tre milionë banorë, këto sulme pritet të shkaktojnë kaos të madh në trafik. Ndërkohë, tre persona të tjerë mbetën të plagosur nga një sulm raketor rus në rajonin e Cherkasyt.

Sulmet ruse erdhën një ditë pasi Ukraina nisi përpjekjen e saj të fundit për të nxjerrë jashtë funksionit urën e Krimesë, e cila u ndërtua nga Rusia pas aneksimit të gadishullit në vitin 2014 dhe u inaugurua personalisht nga presidenti Vladimir Putin në vitin 2018. Nga sulmi i natës së të dielës, autoritetet ruse raportuan për dy persona të vrarë. Ndërsa Ukraina po përpiqet të rrisë koston ekonomike të luftës duke goditur rafineritë e naftës, sulmi ndaj kësaj ure synon të rrisë koston politike për Putinin.

Kjo valë e re sulmesh të ndërsjella vjen në prag të takimit të së enjtes në Shenzhen të Kinës mes liderëve të Kinës, SHBA-së dhe Rusisë, dhe pas bisedimeve të së hënës mes zyrtarëve amerikanë, ukrainas dhe evropianë për të lehtësuar një “angazhim të drejtpërdrejtë” mes Rusisë dhe Evropës për t’i dhënë fund luftës.

Pas takimit të së hënës, i dërguari amerikan Jared Kushner, dhëndri i presidentit Donald Trump, deklaroi se SHBA-ja është e përkushtuar t’i ofrojë Ukrainës garanci të forta dhe të besueshme sigurie, si dhe një rrugë drejt anëtarësimit në BE, duke shtuar se NATO mbetet shtyllë kritike e sigurisë evropiane. Presidenti Zelensky e cilësoi takimin si “të vështirë”, duke theksuar nevojën për më shumë mbështetje në mbrojtjen ajrore kundër raketave balistike ruse, për të cilat tha se po furnizohen nga Koreja e Veriut, si dhe kërkoi përfshirjen e vendeve evropiane në çdo bisedim paqeje. /BBC/

Continue Reading

Lajmet

Trafiku ajror në SHBA nis rikthimin në normalitet pas kaosit të fundjavës; Trump e demokratët përplasen për fajin

Published

on

By

Udhëtimi ajror në Shtetet e Bashkuara ka shënuar shenja të rikthimit gradual në normalitet të hënën, pas disaditëshit me ndërprerje të mëdha të trafikut që lanë mijëra pasagjerë të bllokuar dhe shkaktuan anulimin e mijëra fluturimeve anembanë vendit.

Sipas faqes së monitorimit të fluturimeve FlightAware, situata në orët e para të së hënës është përmirësuar ndjeshëm, duke u regjistruar më pak se 300 fluturime të anuluara dhe rreth 1.000 të vonuara – një rënie e madhe krahasuar me rreth 2.300 anulimet dhe mbi 10.000 vonesat e së dielës.

Kompanitë kryesore ajrore amerikane kanë konfirmuar stabilizimin e operacioneve:

American Airlines njoftoi se është e përgatitur të operojë me orar kryesisht normal, duke theksuar se nuk parashikon anulime të tjera të gjera pas kësaj ngjarjeje që preku të gjithë industrinë.

Delta Air Lines deklaroi se shumica e fluturimeve po zhvillohen normalisht, ndonëse paralajmëroi se disa pasagjerë mund të përballen ende me vonesa të izoluara.

Southwest Airlines dhe Alaska Airlines raportuan gjithashtu se janë rikthyer në orar të plotë dhe se operacionet janë rikuperuar në pjesën më të madhe.

Kriza nisi të premten, kur Administrata Federale e Aviacionit (FAA) urdhëroi ndalimin e fluturimeve në të gjithë vendin për më shumë se katër orë, për shkak të një defekti në komunikim që preku sistemet e kontrollit të trafikut ajror. Edhe pse urdhri u hoq po atë mbrëmje, efektet zinxhir zgjatën gjatë gjithë fundjavës. Zyrtarët kanë fajësuar punimet e mirëmbajtjes për zëvendësimin e kabllove të vjetra prej bakri me fibra optike, por shkaku i saktë mbetet ende nën hetim.

Ndërprerja e trafikut ajror ka nxitur edhe debate politike në Uashington. Presidenti Donald Trump, pas heshtjes gjatë fundjavës, reagoi të dielën në platformën Truth Social, duke kritikuar gjendjen e sistemeve të kontrollit ajror dhe duke fajësuar administratën e kaluar, si dhe mungesën e fondeve nga Kongresi.

“Administrata Biden ishte një katastrofë për FAA-në. Gjithçka që prekën shkoi keq. U shpenzuan shumë para në mënyrë të pamenduar, duke e bërë një sistem të vjetër dhe të dëmtuar edhe më keq se sa ishte kur ata morën drejtimin”, shkroi Trump.

Nga ana tjetër, sekretari i Transportit, Sean P. Duffy, në një intervistë për CNN deklaroi se merr përgjegjësinë për sistemin e trashëguar, por përsëriti thirrjen për miliarda dollarë financime shtesë për modernizimin e infrastrukturës së vjetruar, duke kërkuar që të lihet mënjanë partizanizmi politik. Ndërkohë, senatori demokrat nga Maryland, Chris Van Hollen, akuzoi administratën Trump se po përpiqet t’ia kalojë përgjegjësinë Kongresit, ndonëse fondet për përmirësimin e sistemit të aviacionit janë miratuar tashmë.

 

Continue Reading

Të kërkuara