Live

20 vjet nga vdekja e ish-presidentit Ibrahim Rugova

Published

on

Sot shënohet 20-vjetori i vdekjes së ish-presidentit të Kosovës, Ibrahim Rugova. Ai ndërroi jetë më 21 janar të vitit 2006, ku u varros me nderime të larta shtetërore dhe ushtarake.

Ibrahim Rugova lindi më 2 dhjetor 1944 në fshatin Cercë, komuna e Istogut. Më 10 janar 1945 komunistët jugosllavë ia pushkatuan të atin, Ukën dhe gjyshin Rrustë Rugova, që kishte qenë luftëtar i njohur kundër çetave çetnike që po depërtonin në Kosovë gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Ibrahim Rugova shkollën fillore e kreu në Istog, të mesmen e kreu në Pejë, më 1967. Fakultetin Filozofik – Dega Gjuhë e Letërsi Shqipe e kreu në Prishtinë. Gjatë vitit akademik 1976-77 qëndroi në Paris, në Ecole Pratique des Hautes Etudes, nën mbikëqyrjen e Prof. Roland Barthes-it, ku ndoqi interesimet e veta shkencore në studimin e letërsisë, me përqendrim në teorinë letrare. Doktoroi në fushën e letërsisë në Universitetin e Prishtinës, më 1984.

Në vitin 1996 Dr. Ibrahim Rugova u zgjodh anëtar korrespondent i Akademisë së Arteve dhe Shkencave të Kosovës. Në fillim ishte redaktor në gazetën e studentëve Bota e re dhe në revistën shkencore Dituria (1971-72), që botoheshin në Prishtinë. Një kohë punoi edhe në revistën Fjala. Mandej, për afro dy dekada, Dr. Ibrahim Rugova veprimtarinë e vet shkencore e zhvilloi në Institutin Albanologjik si hulumtues i letërsisë. Një kohë ka qenë kryeredaktor i revistës Gjurmime albanologjike të këtij Instituti. Me krijimtari letrare u mor që nga fillimi i viteve gjashtëdhjetë.

Dr. Ibrahim Rugova më 1988 u zgjodh kryetar i Shoqatës së Shkrimtarëve të Kosovës, që u bë bërthamë e fuqishme e lëvizjes shqiptare, e cila kundërshtoi sundimin komunist serb dhe jugosllav në Kosovë.

Si intelektual me nam që i jepte zë kësaj lëvizjeje intelektuale e politike Dr. Ibrahim Rugova u zgjodh, më 23 dhjetor 1989, nga themelimi kryetar i Lidhjes Demokratike të Kosovës, partisë së parë politike në Kosovë që sfidoi drejtpërdrejt regjimin komunist në fuqi. LDK, nën udhëheqjen e Dr. Ibrahim Rugovës, u bë shpejt forca politike prijëse në Kosovë, duke mbledhur shumicën e popullit rreth vetes.

Në bashkëpunim me forcat e tjera politike shqiptare në Kosovë si dhe me Kuvendin e atëhershëm të Kosovës, Dr. Ibrahim Rugova dhe LDK-ja përmbyllën kornizën ligjore për institucionalizimin e pavarësisë së Kosovës. Deklarata e pavarësisë (2 korrik 1990), shpallja e Kosovës Republikë dhe miratimi i kushtetutës së saj (7 shtator 1990), referendumi popullor për pavarësinë dhe sovranitetin e Kosovës, mbajtur në fund të shtatorit 1991, qenë prelud për zgjedhjet e para shumëpartiake për Kuvendin e Kosovës, mbajtur më 24 maj 1992. Dr. Ibrahim Rugova u zgjodh President i Republikës së Kosovës. Dr. Ibrahim Rugova u rizgjodh President i Republikës së Kosovës në zgjedhjet e mbajtura në mars të vitit 1998.

Nën udhëheqjen e Dr. Ibrahim Rugovës LDK-ja fitoi shumicën e votave në zgjedhjet e para lokale të sponsorizuara ndërkombëtarisht në Kosovën e pasluftës në tetor të vitit 2000 si dhe në zgjedhjet e para nacionale në vitin 2001 dhe në zgjedhjet e dyta lokale të vitit 2002. LDK fitoi edhe zgjedhjet nacionale më 2004.

Dr. Ibrahim Rugova u zgjodh President i Kosovës në mars të vitit 2002 dhe u rizgjodh edhe më 2004.

Dr. Ibrahim Rugova vdiq më 21 kallnor 2006 në Prishtinë dhe u varros në Bregun e Diellit me nderimet më të mëdha të popullit të Kosovës.

Në përvjetorin e vdekjes së Ibrahim Rugovës, më 21 janar 2007, Presidenti i Kosovës, Dr. Fatmir Sejdiu, dekoroi Presidentin historik të Kosovës me Urdhrin “Hero i Kosovës”, titulli më i lartë në vendin tonë që u jepet figurave historike shqiptare dhe të Kosovës që kanë bërë “vepra trimërie për lirinë dhe pavarësinë e Kosovës”.

Ibrahim Rugova ka botuar këto vepra:

– Prekje lirike, Rilindja, Prishtinë, 1971,

– Kah teoria, Rilindja, Prishtinë, 1978,

– Bibliografia e kritikës letrare shqiptare 1944-1974, Instituti Albanologjik, Prishtinë, 1976 (së bashku me Isak Shemën),

– Kritika letrare (nga De Rada te Migjeni), Rilindja, Prishtinë, 1979 (së bashku me Sabri Hamitin),

– Strategjia e kuptimit, Rilindja, Prishtinë, 1980

– Vepra e Bogdanit 1675-1685, Rilindja, Prishtinë, 1982,

– Kahe dhe premisa të kritikës letrare shqiptare 1504-1983, Instituti Albanologjik, Prishtinë, 1986

– Refuzimi estetik, Rilindja, Prishtinë, 1987,

– Pavarësia dhe demokracia, Fjala, Prishtinë, 1991,

– Çështja e Kosovës, Dukagjini, Pejë, 1994,

– Kompleti i veprave të Ibrahim Rugovës në tetë vëllime, Faik Konica, Prishtinë, 2005

Çmimet dhe titujt ndërkombëtarë të Ibrahim Rugovës:– Më 1995, Dr. Ibrahim Rugovës iu dha Çmimi për paqe i Fondacionit Paul Litzer në Danimarkë.

– Më 1996, Dr. Ibrahim Rugova u shpall Doktor Nderi (Honoris Causa) i Universitetit të Parisit VIII, Sorbonë, Francë.

– Më 1998, Dr. Ibrahim Rugovës iu nda Çmimi Saharov i Parlamentit Evropian.

– Në vitin 1999, Dr. Rugova mori Çmimin për paqe të qytetit Mynster, Gjermani, ndërsa u shpall qytetar nderi i qyteteve italiane: Venedik, Milano dhe Breshia.

– Në vitin 2000, Dr. Ibrahim Rugova mori çmimin për paqe të Unionit Demokratik të Katalonisë “Manuel Carrasco i Formiguerra” në Barcelonë, Spanjë.

– Në vitin 2004 Dr. Ibrahim Rugova u nderua me Çmimin e Evropës, Senator Nderi nga Fondacioni panevropian Coudenhove-Kalergi.

– U nderua gjithashtu nga Komonuelthi i Pensilvanisë (SHBA), “Mik i Shteteve të Bashkuara të Amerikës”.

– Më 2004, Dr. Ibrahim Rugova u shpall Doktor Nderi (Honoris Causa) i Universitetit të Tiranës.

Aktualitet

Përmbytjet tronditëse në Nepal: Mbi 4,000 të zhdukur, rritet frika për punëtorët e bllokuar në tunele

Published

on

By

Numri i personave të zhdukur nga përmbytjet detyruese në Nepal ka arritur në 4,247 vetë në ditën e gjashtë të operacioneve të kërkim-shpëtimit, sipas Agjencisë Kombëtare të Menaxhimit të Fatkeqësive. Deri më tani, autoritetet konfirmojnë se së paku 903 persona kanë humbur jetën.

Ndërkohë, fokusi kryesor i ekipeve të emergjencës po përqendrohet në shpëtimin e 933 punëtorëve të hidrocentraleve, të cilët dyshohet se kanë mbetur të bllokuar brenda tuneleve të 13 projekteve energjetike në të gjithë vendin. Për të depërtuar në brendësi, ekipet e shpëtimit po përdorin shpërthime të kontrolluara në shpatet e kodrave.

Situata në terren mbetet kritike për shkak të motit të keq. Paralajmërimet portokalli për reshje të dendura shiu vazhdojnë të jenë në fuqi në veri të vendit, duke vështirësuar ndjeshëm punën e ekipeve ushtarake dhe të emergjencës, të cilat i kanë shndërruar bazat ushtarake në qendra ndihme dhe kërkim-shpëtimi.

Kriza shtrihet edhe përtej kufirit, në rajonin e Tibetit, ku ekipet kineze po kërkojnë për të mbijetuar. Paralelisht, autoritetet në Kinë dhe Nepal kanë ndërmarrë masa strikte ndaj përmbajtjeve në rrjetet sociale, ku Kina ka ndëshkuar 10 persona të akuzuar për shpërndarje të informacioneve të rreme, me gjithë kritikave për censurë të cilat Pekini zyrtar i ka mohuar. /BBC/

 

Continue Reading

Lajmet

Irani dhe SHBA-ja shkëmbejnë sulme pas goditjes ushtarake në ishullin Larak

Published

on

By

Irani dhe Shtetet e Bashkuara kanë shkëmbyer sulme ushtarake pasi forcat amerikane goditën dy lëshues raketash në ishullin Larak, i cili ndodhet në Ngushticën e Hormuzit.

Sulmet e para të konfirmuara të SHBA-së ndaj Iranit që nga fundi i korrikut lanë të vdekur dy persona dhe plagosën dy të tjerë, sipas Trupave të Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC), të cilët u zotuan për “përgjigje dhe ndëshkim”.

Komanda Qendrore e SHBA-së (CENTCOM) deklaroi se kishte ndërmarrë një “veprim të kufizuar dhe të saktë” kundër “forcave që po vendosnin mina dhe që përbënin një kërcënim të menjëhershëm në Ngushticën e Hormuzit”.

Si përgjigje, Irani njoftoi se ka goditur bazat ushtarake amerikane në Jordani. Ushtria e Jordanisë bëri të ditur se ka penguar tetë raketa në orët e hershme të mëngjesit të së hënës. Ndaras nga kjo, televizioni shtetëror iranian tha se ushtria vendase ka sulmuar me dronë një bazë ajrore në Emiratet e Bashkuara Arabe.

Sulmi amerikan është i pari i këtij lloji ndaj Iranit që nga fundi i korrikut, kur presidenti Donald Trump pezulloi një fushatë të rinovuar ushtarake.

Ishulli Larak ndodhet pranë bregdetit të portit kyç të Bandar Abbasit, drejtpërdrejt në Ngushticën e Hormuzit — një rrugë detare me rëndësi jetike për transportin global. Rreth 20% e naftës dhe gazit të lëngshëm natyror në botë kalonin përmes saj para fillimit të luftës.

Tani Irani po kërkon që trafiku i anijeve me cisternë të kalojë pranë këtij ishulli për kontroll dhe, sipas raportimeve, po i detyron anijet të paguajnë 2 milionë dollarë (1.5 milionë funte) për të kaluar.

Agjencia iraniane e lajmeve Tasnim, e afërt me IRGC-në, raportoi më herët se sulmi në Larak u krye me dronë. Disa orë më vonë, mediat iraniane transmetuan një deklaratë të IRGC-së ku thuhej se ajo ka sulmuar me raketa balistike bazat amerikane Mbreti Hussein dhe Al-Azraq në Jordani, si përgjigje ndaj sulmit në ishullin Larak.

Ministria e Jashtme e Iranit dënoi ashpër “agresionin ushtarak amerikan në Larak”, duke i cilësuar sulmet ndaj bazave në Jordani si “mbrojtje të legjitime”.

Ndërkohë, presidenti iranian Masoud Pezeshkian tha në një deklaratë të cituar nga televizioni shtetëror: “Ne nuk kërkojmë luftë, por do t’u japim një përgjigje vendimtare agresorëve”, sipas agjencisë AFP.

Disa orë pas sulmit amerikan, Trump publikoi në platformën Truth Social video që dukeshin si të krijuara me inteligjencë artificiale, ku shfaqej shpërthimi i infrastrukturës së naftës.

Njëra nga videot mbante mbishkrimin: “Ishulli Kharg po bëhet copë e çikë”, duke iu referuar një terminali kryesor të naftës pranë bregdetit të Iranit, të cilin Trump ka kërcënuar ta marrë. Postimi i tij nuk jepte detaje të mëtejshme.

Trump tha javën e kaluar se të gjitha minat e vendosura nga Irani në Ngushticën e Hormuzit si pjesë e bllokadës së rrugës detare u çaktivizuan ose u larguan. Ai shtoi se Irani është paralajmëruar se çdo anije apo varkë që vendos mina të reja do të shkatërrohet. Zëvendësministri i Jashtëm i Iranit, Kazem Gharibabadi, e cilësoi këtë deklaratë të Trumpit si një mashtrim “propagandistik”.

Irani po përballet me presion të ri ekonomik pasi Uashingtoni shpalli më 24 gusht një fushatë të re sanksionesh, me synim izolimin e mëtejshëm të Teheranit dhe zgjerimin e sanksioneve dytësore ndaj aleatëve të tij. /BBC/

 

Continue Reading

Aktualitet

Mbërrin në 538 numri i viktimave të përmbytjeve në Nepal

Published

on

By

Numri i viktimave nga përmbytjet e menjëhershme në Nepal është rritur në 538, ka bërë të ditur Autoriteti Kombëtar për Menaxhimin e Fatkeqësive në këtë vend aziatik, ndërsa operacionet për kërkimin dhe shpëtimin e personave të zhdukur po vazhdojnë.

Përmbytjet katastrofike kanë goditur zonën kufitare mes këtij shteti dhe Kinës, duke lënë pas dëme të mëdha dhe qindra persona të zhdukur. Para përditësimit të fundit, autoritetet nepaleze kishin raportuar 469 viktima dhe 977 persona të zhdukur, ndërsa më shumë se tre mijë persona ishin evakuuar me helikopter, raporton AP, transmeton KosovaPress.

Operacionet e shpëtimit po zhvillohen në kushte të vështira. Policia e Nepalit ka lëshuar alarm të ri pasi ka marrë informacione se një digë në anën tibetiane është çarë, duke kërkuar nga ekipet e shpëtimit dhe banorët në zonat e rrezikuara të jenë në gatishmëri për përmbytje të tjera.

Në zonën e Rasuwa-s, pjesëtarët e ushtrisë po përpiqen të shpëtojnë njerëzit e bllokuar në një tunel të hidrocentralit Upper Trishuli-1. Balta ka mbuluar hyrjet dhe daljet, duke e vështirësuar ndjeshëm operacionin.

Sipas shkencëtarëve që kanë analizuar pamjet satelitore, katastrofa dyshohet se nisi pasi shkëmbinjtë nën një akullnajë në Himalaje u shembën, duke marrë me vete një pjesë të saj. Masa e shkëmbinjve dhe ujit të shkrirë fryu lumenjtë në luginat poshtë, duke krijuar një valë të fuqishme që mori përpara ndërtesa, ura dhe sasi të mëdha dheu në Tibet dhe Nepal.

Mes të zhdukurve janë edhe qindra shtetas të huaj. Bordi i Turizmit i Nepalit kishte bërë të ditur se më shumë se 500 të huaj rezultonin të zhdukur, përfshirë rreth 90 amerikanë. Disa prej personave për të cilët ende nuk ka informacion besohet se kishin udhëtuar drejt Malit Kailash në Tibet, vend i shenjtë për hindusët, budistët dhe besimtarë të tjerë.

Continue Reading

Aktualitet

Përmbytjet në Nepal: Ushtria shpëton 900 të lënduar, numri i viktimave arrin në 475

Published

on

By

Ushtria e Nepalit ka njoftuar se ka arritur të shpëtojë 900 persona nga zonat më të goditura nga përmbytjet shkatërruese, përfshirë rajonet Rasuwa dhe Nuwakot. Mes të shpëtuarve ndodhen edhe 119 shtetas të huaj, prej të cilëve 92 janë indianë — grupi më i madh i vizitorëve të huaj të prekur nga kjo katastrofë natyrore.

Sipas zëdhënësit të ushtrisë, Gjeneral Brigade Rajaram Basnet, të gjithë të shpëtuarit janë të lënduar dhe po marrin trajtim mjekësor në spital. Ai tha se reshjet e pandërprera të shiut dhe moti i paparashikueshëm po e vështirësojnë punën në terren.

“Pavarësisht pengesave, po bëjmë çmos për të intensifikuar operacionet e shpëtimit në koordinim të ngushtë me të gjitha palët. Në gjithë jetën time nuk kam parë një katastrofë të këtyre përmasave,” u shpreh Basnet.

Policia e Nepalit konfirmoi se deri në orët e mëngjesit të së premtes, numri i personave që kanë humbur jetën vetëm në rajonin Resuwa ka arritur në 475. Ekipet e emergjencës po vazhdojnë kërkimet në terren si dhe punën për zhbllokimin e rrugëve të zëna nga balta e rrënojat.

Lutja e dhimbshme e familjes britanike: “Ju lutemi, na ndihmoni ta gjejmë”

Mes të zhdukurve nga përmbytjet e së mërkurës është edhe 51-vjeçarja me shtetësi britanike, Neetu Goyal Tiwari. Ajo udhëtoi nga Londra në drejtim të Katmandusë më 14 gusht për një pelegrinazh shpirtëror, ndërsa kontakti i saj i fundit me familjen ishte në pikën kufitare të Gyirong-ut.

I vëllai i saj, Naresh Goyal, mes lotësh bëri thirrje publike për ndihmë përmes rrjetit BBC:

“Shkuarja në këtë pelegrinazh ishte ëndrra e saj, ishte shumë e lumtur dhe e ngazëllyer. Kemi thirrur në çdo linjë emergjente të qeverisë indiane dhe kemi kontaktuar Ambasadën Britanike në Katmandu. Ju lutemi, na ndihmoni ta gjejmë, jemi të gjithë të terrorizuar”. /BBC/

 

Continue Reading

Të kërkuara