Lajmet

​Inflacioni vjetor i konsumatorit në SHBA rritet me 3.7% në shtator, më i lartë se parashikimet

Pritshmëria e tregut për shifrën ishte të tregonte një rritje prej 3.6% nga viti në vit.

Published

on

Sipas shifrave zyrtare të publikuara të enjten, inflacioni vjetor i konsumatorit në Shtetet e Bashkuara të Amerikës arriti në 3.7% në muajin shtator, duke ardhur pak më i lartë se vlerësimet e tregut.

Pritshmëria e tregut për shifrën ishte të tregonte një rritje prej 3.6% nga viti në vit.

Indeksi i çmimeve të konsumit (CPI), i cili mat ndryshimet në çmimet e mallrave dhe shërbimeve nga këndvështrimi i konsumatorit, tregoi një rritje vjetore prej 3.7% në muajin gusht.

Shifra, megjithatë, është ende një rënie e mprehtë nga fitimi vjetor prej 9.1% i qershorit të kaluar – më i madhi që nga nëntori 1981.

Në baza mujore, CPI u rrit me 0.4% në shtator nga muaji i mëparshëm, duke ardhur gjithashtu pak më i lartë se pritjet e tregut prej 0.3% dhe pas një rritjeje prej 0.6% në gusht.

“Indeksi i strehimit ishte kontribuuesi më i madh në rritjen mujore të të gjithë artikujve, duke përbërë mbi gjysmën e rritjes”, thuhet në një deklaratë të Departamentit të Punës. “Një rritje e indeksit të benzinës ishte gjithashtu një kontribuues i madh në rritjen mujore të të gjithë artikujve”.

CPI bazë, e cila përjashton çmimet e paqëndrueshme të ushqimeve dhe energjisë, fitoi 0.3% në shtator nga muaji i kaluar, duke ardhur në përputhje me pritjet e tregut, pas rritjes me 0.3% në gusht.

Çdo vit, CPI bazë u rrit me 4.1% në shtator, gjithashtu në përputhje me vlerësimet e tregut, pas një fitimi prej 4.3% nga viti në vit në gusht.

“Indeksi i energjisë u ul me 0.5 për qind për 12 muajt që përfundojnë në shtator dhe indeksi i ushqimit u rrit me 3.7 për qind gjatë vitit të kaluar”, thuhet në deklaratë./AA

lajme

Qeveria e Kosovës ndalon tregtimin e energjisë elektrike me kompanitë serbe

Published

on

By

Qeveria e Kosovës ka vendosur të ndalojë tregtimin e energjisë elektrike me kompanitë serbe. Në mbledhjen e mbajtur të hënën, kryeministri Albin Kurti ka deklaruar se ky vendim vjen si kundërmasë ndaj Serbisë, e cila prej gjashtë vjetësh po bllokon linjat ndërkufitare për tregtim.

Ndalimi përfshin blerjen, shitjen, importin dhe eksportin e energjisë elektrike, qoftë drejtpërdrejt, qoftë përmes transitit ose rishitjes në një apo më shumë shtete të treta.

“Së pari do të ndalojmë tregtimin e energjisë elektrike me kompanitë serbe si masë e parë ndaj Serbisë për bllokimin e linjave ndërkufitare për tregtim, e cila mund të përshkallëzohet në të ardhmen nëse nuk ka reflektim”, ka theksuar Kurti.

Për t’u përballur me vështirësitë e krijuara si pasojë e veprimeve të Serbisë, ai ka bërë të ditur se do të obligohet Korporata Energjetike e Kosovës (KEK) që të sigurojë një sasi të kapaciteteve ndërkufitare për muajin dhjetor, ndërsa do të vendosen edhe masa emergjente në sektorin e energjisë, të cilat përfshijnë obligimin e ndërmarrjes “Ibër-Lepenci” për ta shitur energjinë e shërbimit publik.

Sipas kryeministrit, në muajin dhjetor bëhen gjashtë vjet prej kur Kosova ka fituar pavarësinë energjetike, dhe që nga ajo kohë Serbia po bllokon alokimin komercial dhe tregtimin në linjat ndërkufitare me Kosovën, duke shkaktuar dëme financiare dhe duke rrezikuar furnizimin me energji.

“Bllokimi i linjave nga ana e Serbisë nuk na pengon sepse duam të blejmë energji nga Serbia, por ajo pamundëson shfrytëzimin e kësaj infrastrukture kritike për të sjellë energjinë transit nga Serbia”, është shprehur Kurti. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Zelensky u bën thirrje SHBA-së dhe Muskut t’i heqin kufizimet e Starlinkut dhe të jenë në “anën e duhur të historisë”

Published

on

By

Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, ka deklaruar se një shërbim jetik amerikan i internetit satelitor po funksionon ende shumë ngadalë, duke ndikuar në aftësinë e Ukrainës për t’i ndalur sulmet ruse.“Po llogarisim që këto kufizime të hiqen. Mbrojtja e jetëve dhe e infrastrukturës energjetike të Ukrainës para dimrit varet drejtpërdrejt nga kjo”, ka thënë ai.

Çështja e shpejtësisë së sistemit Starshield – një shërbim i nivelit ushtarak i zhvilluar nga kompania Starlink e Elon Muskut dhe i ofruar për Ukrainën nga qeveria amerikane – po zgjat prej javësh. Zelensky ka bërë të ditur se u ka kërkuar zyrtarëve “të punojnë sa më ngushtë që të jetë e mundur” me qeverinë amerikane dhe kompaninë e Muskut. “Është e rëndësishme të jesh në anën e duhur të historisë”, ka theksuar ai. BBC-ja ka kërkuar koment nga Shtëpia e Bardhë dhe Starlinku lidhur me këtë çështje.

Ukraina e përdor shërbimin e zakonshëm Starlink për komunikime në fushëbetejë, ndërsa Starshieldi shërben për kapjen e raketave dhe dronëve në hapësirën ajrore të vendit. Kufizimet e shpejtësisë u vunë re për herë të parë në muajin tetor, duke shkaktuar deklarata kundërthënëse mes Elon Muskut dhe presidentit amerikan, Donald Trump. Musku pati deklaruar se përgjegjëse ishte qeveria e SHBA-së pasi sistemi kontrollohet prej saj, mirëpo Trumpi e mohoi këtë, duke thënë se i kishte kërkuar pronarit miliarder ta “rikthente” shërbimin. Edhe pse pas një jave u duk se gjendja po kthehej në normalitet, Ukraina njoftoi se kufizimet po vazhdonin të zbatoheshin.

Problemet me lidhjen përkuan me një përplasje të tensionuar diplomatike mes Zelenskyt dhe Trumpit rreth sulmeve ukrainase ndaj infrastrukturës së naftës brenda Rusisë. Trumpi ka thënë se sulmet ndaj rafinerive ruse të naftës – të cilat Kievi i konsideron vendimtare për t’ia prerë Moskës burimin kryesor të të ardhurave për luftën – kanë shkaktuar rritje të çmimeve globale.

Të dielën, Zelensky deklaroi se Ukraina po has vështirësi në kapjen e dronëve rusë me motor reaktiv që po godasin nënstacionet elektrike, sepse “kufizimet në shpejtësinë e funksionimit të terminaleve Starshield përgjatë vijës së frontit dhe në territoret e pushtuara përkohësisht janë ende aty”.

“Dronët tanë kapës humbasin lidhjen me operatorët e tyre në shpejtësinë 161 km/orë (100 milje në orë) dhe thjesht nuk mund t’i arrijnë ‘shahedët’ rusë me motor reaktiv”, ka shkruar ai, duke iu referuar dronëve të dizajnuar sipas modelit iranian. Më herët, të premten, ai kishte bërë të ditur se kufizimet prej rreth 100 miljesh në orë ishin vendosur që nga e hëna, por vetëm në zonat e pushtuara nga Rusia dhe jo në të gjithë Ukrainën.

“Kjo tashmë ka implikime politike. Nëse vendosni kufizime atje, ju tashmë po i njihni pjesërisht territoret e pushtuara përkohësisht si jo tonat”, ka cituar New York Times fjalët e tij.

Përveç kësaj, Ukraina po përballet edhe me mungesë të sistemeve mbrojtëse amerikane Patriot që përdoren kundër raketave ruse – një situatë që Rusia e ka shfrytëzuar për t’i intensifikuar sulmet. Gjatë natës dhe mëngjesit të së dielës, forcat ruse goditën infrastrukturën energjetike në Zaporizhzhia, si dhe në rajonet Sumy, Odesa, Zhytomyr e Kirovohrad, ndërsa sulmuan edhe infrastrukturën hekurudhore në rajonet Dnipro, Kharkiv dhe Zaporizhzhia. Dhjetëra persona raportohet se janë lënduar në këto sulme, përfshirë dy në rajonet Donetsk dhe Kiev. Në Mena të rajonit Chernihiv u vranë dy persona nga goditja e një objekti infrastrukturor, bëri të ditur guvernatori Vyacheslav Chaus, duke shtuar në Telegram se sulme të shumta u kryen edhe ndaj objekteve energjetike në mbarë rajonin.

Ndërkohë, ushtria ukrainase njoftoi se ka goditur një uzinë petrokimike dhe një rafineri nafte në qytetin qendror rus Nizhnekamsk. “Natën e 15 nëntorit, njësitë e Forcave të Mbrojtjes të Ukrainës arritën në Nizhnekamsk të Tatarstanit. Dy ndërmarrje që e furnizojnë luftën ruse me lëndë të parë dhe karburant u vunë në shënjestër”, thuhet në njoftimin e ushtrisë në Telegram. Sulme të tjera ukrainase vranë një person në qytetin portual industrial Taganrog pranë kufirit, njoftoi guvernatori rajonal Yuri Slyusar, ndërsa në rajonin e pushtuar të Luhanskut mbetën të vrarë një shofer kamioni dhe një grua e moshuar, sipas liderit rajonal të emëruar nga Moska, Leonid Pasechnik.

Në një zhvillim tjetër, Estonia ka njoftuar se do t’i mbyllë pikat e kalimit kufitar me Rusinë nga 1 dhjetori, pas një sulmi të dyshuar sabotazhi ndaj një kompanie të mbrojtjes. Tetë persona janë ndaluar lidhur me një tentativë zjarrvënieje ndaj prodhuesit të dronëve “Threod Systems”. Autoritetet estoneze thonë se ata ishin urdhëruar nga shërbimi i inteligjencës ushtarake ruse GRU për ta kryer sulmin, ndërsa Rusia nuk ka komentuar.

“Rusia duhet ta kuptojë se veprimet armiqësore kundër Estonisë sjellin pasoja”, ka deklaruar ministri i Jashtëm estonez, Margus Tsahkna. /BBC/

 

Continue Reading

Vendi

Terras kritikon BE-në për këngën nacionaliste serbe: Provokim i qëllimshëm ose injorancë e pastër

Published

on

By

Raportuesi për Kosovën në Parlamentin Evropian, Riho Terras, ka kritikuar ashpër Bashkimin Evropian lidhur me interpretimin e muzikës së këngës nacionaliste serbe kundër Kosovës në Bruksel, gjatë hapjes së Forumit të Zgjerimit të BE-së, i cili organizohet nga Komisioni Evropian nën udhëheqjen e komisioneres për zgjerim, Marta Kos.

Terras e ka cilësuar këtë veprim si një provokim të qëllimshëm ose injorancë të pastër, duke theksuar se Komisioni Evropian dhe komisionerja Kos i detyrohen Kosovës një shpjegim.

“Një provokim i qëllimshëm, ose një shfaqje e pastër e injorancës. Interpretimi i një kënge nacionaliste serbe, e cila pretendon sovranitet mbi Kosovën, në një aktivitet të BE-së për zgjerimin, përbën një gafë jashtëzakonisht të papërshtatshme dhe pa shije. Komisioni Evropian dhe Marta Kos i kanë borxh Kosovës një shpjegim”, ka shkruar ai në platformën “X”.

Edicioni i dytë i këtij Forumi ka nisur sot dhe përfundon të hënën, ndërsa Kosova nuk është e ftuar në të. Një ditë para ngjarjes kryesore, në kuadër të mbrëmjes hapëse më 15 nëntor, ku sipas programit ishte paraparë të interpretonte Orkestra e të Rinjve të Ballkanit Perëndimor së bashku me grupin slloven “Kapobanda”, u luajt ndër të tjera edhe muzika e këngës nacionaliste serbe “Oj Kosovo, Kosovo”, videoja e së cilës është siguruar nga KOHA.

Ndërkohë, në programin e ditës kryesore, më 16 nëntor, është paraparë të mbajnë fjalime presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, presidenti i Finlandës, Alexander Stubb, dhe komisionerja për zgjerim, Marta Kos, ndërsa pritet të flasë edhe kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Kënga nacionaliste serbe kundër Kosovës hap Forumin e Zgjerimit të BE-së

Published

on

By

Muzika e këngës nacionaliste serbe kundër Kosovës është interpretuar në Bruksel, gjatë hapjes së Forumit të Zgjerimit të Bashkimit Evropian, një aktivitet i organizuar nga Komisioni Evropian nën udhëheqjen e komisioneres për zgjerim, Marta Kos. Edicioni i dytë i këtij Forumi ka nisur sot dhe përfundon të hënën, ndërsa Kosova nuk është e ftuar në të.

Një ditë para ngjarjes kryesore, në kuadër të mbrëmjes hapëse më 15 nëntor, ku sipas programit ishte paraparë të interpretonte Orkestra e të Rinjve të Ballkanit Perëndimor së bashku me grupin slloven “Kapobanda”, u luajt edhe muzika e këngës nacionaliste serbe “Oj Kosovo, Kosovo”.  Ndërkohë, në programin e ditës kryesore, më 16 nëntor, është paraparë të mbajnë fjalime presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, presidenti i Finlandës, Alexander Stubb, komisionerja Marta Kos, si dhe kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama.

Lidhur me këtë ngjarje, ekspertja e politikës së jashtme, Donika Emini, e cila do të jetë një nga folëset në forum si themeluese e think-tankut “d-square”, ka shpjeguar për KOHËN se aktiviteti kishte për qëllim trajtimin e çështjeve të Ballkanit Perëndimor dhe parashihte interpretimin e këngëve të vendeve kandidate dhe atyre të përfshira në procesin e zgjerimit. Sipas saj, pasi orkestra kishte luajtur këngë nga vende të tjera, situata ndryshoi kur erdhi radha e Kosovës, pasi këngëtari nuk e këndoi tekstin, ndonëse titulli u shfaq në ekran.

“Doli titulli i këngës që ishte shumë problematik dhe më pas u interpretua vetëm instrumental”, ka treguar Emini. Ajo shtoi se pjesëmarrësit nga Kosova dhe Shqipëria mbetën të shokuar nga kjo situatë. “Unë u shokova, dola menjëherë jashtë dhe e lëshova sallën. Duke dalë, u kam folur edhe pjesëmarrësve të tjerë nga Kosova dhe kam kërkuar të di se kush e kishte zgjedhur këtë këngë dhe kush ishte përgjegjës”, ka deklaruar ajo.

Pas këtij incidenti, ka reaguar ashpër kryenegociatori i Kosovës me Bashkimin Evropian, Jeton Zulfaj, i cili e ka cilësuar ngjarjen si skandaloze dhe të papranueshme, duke kërkuar përgjigje nga komisionerja Marta Kos.

“Një këngë nacionaliste serbe, që mohon shtetësinë e Kosovës dhe që u shkrua në kohën kur kasapi i Ballkanit, Millosheviqi, po i shfuqizonte të drejtat e Kosovës dhe po e shtypte popullin tonë, u interpretua në hapje të Forumit të Zgjerimit të BE-së. Kjo është skandaloze e papranueshme. Një aktivitet i BE-së për zgjerimin nuk mund t’i japë skenë nacionalizmit serb. Komisioneres Kos ia lëmë të shpjegojë se si ndodhi kjo dhe çfarë masash do të ndërmarrë, si dhe pse Kosova, vendi me përparimin më të madh demokratik në Ballkanin Perëndimor gjatë kësaj dekade dhe plotësisht e harmonizuar me politikën e jashtme dhe vlerat e BE-së, nuk ishte ftuar”, ka shkruar Zulfaj në platformën “X”.

Reagim të menjëhershëm ka pasur edhe nga kryenegociatori i Kosovës për dialogun me Serbinë, Agron Bajrami, i cili po ashtu e ka quajtur të papranueshëm interpretimin e kësaj kënge në një aktivitet zyrtar të Komisionit Evropian dhe ka kërkuar sqarime për mënyrën e përzgjedhjes dhe miratimit të repertorit.

“Në koncertin e hapjes së Forumit të Zgjerimit të BE-së në Bruksel, të organizuar nga Komisioni Evropian nën drejtimin e komisioneres Marta Kos, u interpretua kënga nacionaliste serbe “Oj Kosovo, Kosovo”. Ky nuk është shkëmbim kulturor. Kënga promovon pretendime të qarta politike mbi territorin e Republikës së Kosovës. Përfshirja e saj në një aktivitet zyrtar të Komisionit Evropian, kushtuar zgjerimit, unitetit dhe marrëdhënieve të fqinjësisë së mirë, është e papranueshme. Republika e Kosovës pret një sqarim të menjëhershëm nga Komisioni Evropian dhe komisionerja Kos lidhur me mënyrën se si u përzgjodh dhe u miratua ky repertor. Vlerat evropiane, marrëdhëniet e fqinjësisë së mirë dhe besueshmëria e procesit të zgjerimit të BE-së nuk mund të pajtohen me dhënien e një platforme pretendimeve irredentiste kundër një vendi që synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian”, ka shkruar Bajrami në platformën “X”.

 

Continue Reading

Të kërkuara