Sot, në Parkun Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik të UBT-së, kanë nisur punimet e Konferencës së Dytë Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive (ICSM 2026), me temën “Innovation and Resilience in Sport Medicine”. Kjo ngjarje shkencore bashkoi profesionistë shëndetësorë, hulumtues, akademikë dhe ekspertë të sportit nga vendi dhe bota për të diskutuar zhvillimet e reja, inovacionin dhe qëndrueshmërinë në praktikën klinike e sportive.

Konferenca u organizua nga Instituti për Mjekësi Sportive i UBT-së, në bashkëpunim me Federatën Ndërkombëtare të Mjekësisë Sportive (FIMS), projekti SHAPE, si dhe Shoqatën e Kosovës për Mjekësi Sportive dhe Ushtrimore (KASEM). Këtë vit, konferenca u akreditua edhe nga Oda e Mjekëve të Kosovës në kuadër të Edukimit të Vazhdueshëm Profesional (EVP).

Gjatë punimeve të këtij takimi ndërkombëtar u adresuan tema me rëndësi të veçantë për zhvillimin e mjekësisë sportive, përfshirë shëndetin funksional, radiologjinë, ortopedinë, teknologjitë e bartshme (wearable technologies), inteligjencën artificiale, si dhe mundësitë që sjell inovacioni teknologjik në përmirësimin e kujdesit shëndetësor dhe performancës fizike.

Në konferencë morën pjesë personalitete të shquara, si Presidenti i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, Zëvendësministri i Shëndetësisë, Dr. Arsim Berisha, Presidenti i FIMS-it, Prof. Dr. Fabio Pigozzi, Zëvendëspresidenti i FIMS-it, Prof. Dr. Norbert Bachl, si dhe Ibër Alaj, Drejtor i Departamentit të Sportit në Ministrinë për Sport dhe Rini.

Hapjen solemne e bëri Presidenti dhe Themeluesi i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, i cili falënderoi bashkëpunëtorët ndërkombëtarë e vendorë për besimin dhe partneritetin e vazhdueshëm. Në fjalën e tij, ai theksoi transformimin e madh që po pëson kjo fushë përmes integrimit të teknologjive të reja.

“Mjekësia sportive sot nuk përcaktohet vetëm nga trajtimi i dëmtimeve apo rikthimi i performancës fizike. Ajo po bëhet një fushë shumë më e gjerë dhe më e integruar, që bashkon parandalimin, diagnostikimin, rehabilitimin, shëndetin funksional, të dhënat, sistemet e inteligjencës, imazherinë mjekësore, teknologjitë e bartshme dhe inteligjencën artificiale. Përgjegjësia jonë është të sigurojmë që inovacioni të mbetet i lidhur me provat shkencore, etikën profesionale, mirëqenien njerëzore dhe nevojat reale klinike”, u shpreh Hajrizi.

Më tej, Rektori Hajrizi potencoi se UBT mbetet e përkushtuar në ndërtimin e një ekosistemi ku arsimi, kërkimi shkencor dhe teknologjia funksionojnë së bashku. Ai veçoi konceptin e “UBT Smart City” si një hapësirë reale kërkimore dhe vuri në dukje rëndësinë e përgatitjes për ngjarjet e mëdha sportive, si Lojërat Mesdhetare “Prishtina 2030”, me qëllim ngritjen e kapaciteteve afatgjata shkencore e shëndetësore në vend.

“Në UBT, ne besojmë fuqimisht se e ardhmja e kujdesit shëndetësor dhe e mjekësisë sportive do të varet pikërisht nga ky lloj integrimi. Vizioni ynë është të zhvillojmë një mjedis ku arsimi, kërkimi shkencor, inovacioni, teknologjia dhe praktika klinike funksionojnë si pjesë e të njëjtit ekosistem inovacioni. Ne po shikojmë drejt Lojërave Mesdhetare Prishtina 2030 si një mundësi për të ndihmuar në zhvillimin e kapaciteteve të qëndrueshme, ku synimi ynë nuk është thjesht mbështetja e një ngjarjeje, por forcimi i infrastrukturës shëndetësore dhe shkencore që do të mbetet pas saj”, tha mes tjerash Rektori Hajrizi.

Nërsa, Zëvendësministri i Shendetësisë Dr. Arsim Berisha, vlerësoi lart punën e UBT-së dhe Presidentit Hajrizi për kontributin e dhënë në shërbim të rinisë dhe për themelimin e Institutit të Mjekësisë Sportive, duke konfirmuar gatishmërinë e ministrisë për bashkëpunim të ngushtë.

“Mjekësia sportive nuk kufizohet vetëm në trajtimin e lëndimeve të sportistëve; ajo është një pjesë tejet e rëndësishme e shëndetit publik, e parandalimit të sëmundjeve, e promovimit të aktivitetit fizik dhe e përmirësimit të mirëqenies fizike e mendore të qytetarëve, e posaçërisht të rinjve. Ministria e Shëndetësisë mbetet e përkushtuar në mbështetjen e iniciativave që promovojnë kujdesin parandalues, ndërsa prania ime këtu dëshmon gatishmërinë për një bashkëpunim të ngushtë me Universitetin UBT”, nënvizoi Zëvendësministri Berisha.

Gjithashtu në fjalën e tij, Presidenti i Federatës Ndërkombëtare të Mjekësisë Sportive (FIMS), Prof. Dr. Fabio Pigozzi, shprehu kënaqësinë për rikthimin në Prishtinë dhe vlerësoi lart partneritetin e konsoliduar me UBT-në. Ai nënvizoi se Kosova tashmë është pjesë e rrjetit global të FIMS-it dhe njoftoi zyrtarisht certifikimin e qendrës së re bashkëpunuese në UBT.

“Jam vërtet i nderuar të jem këtu sot në cilësinë e Presidentit të FIMS-it, sepse marrëdhënia jonë me UBT-në është forcuar ndjeshëm dhe Kosova tashmë është bërë pjesë e familjes sonë ndërkombëtare. FIMS-i ka një rrjet prej 118 shoqatash kombëtare dhe misioni ynë është promovimi i studimeve shkencore, ruajtja e shëndetit përmes sportit dhe mbështetja e kërkimit mjekësor. Jam jashtëzakonisht i lumtur që këtë vit rrjeti ynë global përfshin edhe një qendër të re bashkëpunuese këtu në Prishtinë, e cila është një institucion i mrekullueshëm”, theksoi Prof. Pigozzi.

Presidenti i FIMS-it theksoi gjithashtu se qendra e re në UBT bashkohet me vetëm dy qendra të tjera të reja të akredituara këtë vit në botë, përkatësisht në Tashkent dhe Hong Kong, duke e vendosur Kosovën në hartën globale të edukimit dhe kërkimit shkencor në mjekësinë sportive.

“Këtë vit kemi akredituar vetëm tri qendra të reja bashkëpunuese në të gjithë botën: në Prishtinë, në Tashkent të Uzbekistanit dhe në Hong Kong. Qëllimi i këtyre qendrave është promovimi i edukimit, kërkimit shkencor dhe shkëmbimit ndërkombëtar. Përgëzoj përzemërsisht Profesor Edmond Hajrizin për këtë arritje të madhe dhe me kënaqësi i dorëzoj zyrtarisht pllakatën e akreditimit FIMS për qendrën e re”, u shpreh tutje Presidenti i FIMS-it.

Nga ana e tij, Zëvendëspresidenti i FIMS-it, Prof. Dr. Norbert Bachl, përgëzoi UBT-në për arritjet e mëdha infrastrukturore e akademike. Ai vuri në dukje rëndësinë e këtij suksesi që kurorëzohet me statusin e Qendrës Bashkëpunuese të FIMS-it, duke shprehur besimin se ky institut do të shërbejë si urë lidhëse për kërkimin shkencor dhe avancimin klinik në mjekësinë sportive.

“Edmond, mund të krenohesh me arritjen e kaq shumë strukturave të realizuara në mënyrë të përkryer dhe fakulteteve të jashtëzakonshme. Jam mjaft i lumtur që pas themelimit të Institutit të Mjekësisë Sportive në UBT, ky angazhim u kurorëzua me statusin e Qendrës Bashkëpunuese të FIMS-it. Kjo përfaqëson një arritje të jashtëzakonshme që përbën bazën për zhvillimin e mëtutjeshëm dhe për ndërtimin e bashkëpunimeve të frytshme ndërkombëtare”, u shpreh Prof. Bachl.

Një fjalë përshëndetëse mbajti edhe Drejtori i Departamentit të Sportit në Ministrinë për Kulturë, Rini dhe Sport, Dr. Ibër Alaj, i cili theksoi se investimi në mjekësinë sportive është investim i drejtpërdrejtë te shëndeti i qytetarëve. Ai shprehi gatishmërinë e ministrisë për të bashkëpunuar ngushtë me UBT-në për ngritjen e kapaciteteve të përbashkëta shkencore e sportive.

“Sporti sot nuk mund të kuptohet vetëm përmes garës, rezultateve dhe medaljeve; sporti është, para së gjithash, shëndet, mirëqenie, edukim dhe përfshirje shoqërore. Prandaj, zhvillimi i sportit duhet të ecë paralelisht me zhvillimin e mjekësisë sportive dhe kërkimit shkencor. UBT, përmes kësaj konference, po jep një shembull të shkëlqyer të krijimit të një platforme shkencore që mundëson shkëmbimin e hulumtimeve më të fundit, pasi investimi në mjekësinë sportive është investim te njerëzit”, deklaroi Dr. Alaj.

Punimet e Konferencës së Dytë Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive do të vazhdojnë gjatë tërë ditës me sesione të veçanta shkencore, ku ekspertë, profesorë dhe hulumtues të njohur vendorë e ndërkombëtarë do të paraqesin prezantimet e tyre mbi risitë e fundit në këtë fushë.

Fakulteti i Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në UBT ka përmbyllur të gjitha përgatitjet për Konferencën XV Ndërkombëtare për Arkitekturë dhe Planifikim Hapësinor.

Fushat kryesore tematike të konferencës janë: Inovacioni Arkitektonik dhe Perspektivat e Projektimit; Arkitektura e Qëndrueshme; Planifikimi Hapësinor dhe Transformimi Ekologjik; Teknologjitë Digjitale dhe Trashëgimia Kulturore.

Nga punimet e paraqitura për konferencë dominojnë temat nga fusha e arkitekturës që trajtojnë projektimin inovativ dhe biomimetik, ndërthurjen e funksioneve sociale dhe urbane në ndërtesa, ndikimin e mjedisit të ndërtuar në mirëqenien njerëzore, si dhe vlerësimin e objekteve ekzistuese dhe ruajtjen e trashëgimisë arkitekturore.

Një fokus i veçantë i kushtohet zhvillimit të kërkimit arkitektonik në Kosovë dhe përshtatjes së sektorit të ndërtimit ndaj ndryshimeve klimatike.

Në fushën e planifikimit hapësinor, temat përqendrohen në zhvillimin e qëndrueshëm urban, menaxhimin e ndryshimeve klimatike, planifikimin e hapësirave të gjelbra dhe ndikimin e tyre në cilësinë e jetës.

Gjithashtu, trajtohen përdorimi i GIS-it dhe inteligjencës artificiale në vendimmarrjen komunale, ndarja rajonale e Kosovës sipas parimeve evropiane dhe qasjet strategjike për transformimin urban.

Oda e Arkitektëve të Republikës së Kosovës e ka pranuar Konferencën Ndërkombëtare për dhënien e pikëve profesionale për pjesëmarrësit, në kuadër të angazhimit për zhvillim të vazhdueshëm profesional dhe avancim të kompetencave në fushën e arkitekturës dhe planifikimit hapësinor.

Friedrich Merz thotë se Evropa mund të vazhdojë ta ndihmojë Ukrainën pa para nga SHBA-ja. Ai paralajmëron se Rusia jo vetëm që dëshiron territore në Ukrainë, por po përpiqet të destabilizojë edhe shoqëritë evropiane.

Në një intervistë ekskluzive për gazetaren e Bloomberg-ut, Francine Laqua, Kancelari gjerman Friedrich Merz (CDU) foli, ndër të tjera, për luftën në Ukrainë, ndryshimet në politikën amerikane nën Donald Trumpin dhe kërcënimin e nënvlerësuar që Rusia paraqet për shoqëritë evropiane.

I pyetur nëse ishte i përgatitur për një botë në të cilën Shtetet e Bashkuara do të ishin aleate të Rusisë kundër Ukrainës, Merz theksoi se SHBA-ja ka ndërprerë plotësisht financimin për Ukrainën që nga fillimi i vitit 2025. Sipas tij, për gati dy vjet, mbështetja financiare është siguruar nga Koalicioni i të Gatshmëve, i përbërë nga vende evropiane dhe disa vende joevropiane.

“Kjo tregon se ne mund t’ia dalim vetë”, tha Merz, duke shtuar: “Është një barrë e madhe për buxhetet shtetërore dhe një sfidë e rëndësishme për Bashkimin Evropian, por ne po e përballojmë dhe do të vazhdojmë ta ndihmojmë Ukrainën derisa kjo luftë e tmerrshme të përfundojë.”

Merz tha se në çdo takim përpiqet ta bindë Presidentin amerikan Donald Trump se një Evropë e qëndrueshme dhe një Bashkim Evropian i fortë janë gjithashtu në interes të Shteteve të Bashkuara. “Është në interes edhe të amerikanëve”, theksoi Kancelari.

Ndryshimi i qasjes amerikane

I pyetur pse administrata amerikane po ndjek këtë qasje, Merz tha se nën drejtimin e Trumpit, SHBA-ja ka ndryshuar mënyrën e saj të të vepruarit në politikën globale.

“Motoja ‘Ta bëjmë Amerikën Sërish të Madhe’ nuk do të thotë asgjë më shumë sesa: ne veprojmë në mënyrë të pavarur dhe të tjerët duhet të bëjnë të njëjtën gjë. Përgjigjja e Evropës është: ne e kuptojmë këtë. Edhe ne do të veprojmë në mënyrë të pavarur dhe në interesin tonë.”

Gazetarja e pyeti se si do të funksiononte mbështetja për Ukrainën nëse SHBA-ja nuk jep ndihmë financiare.

“Ne i kemi rritur shpenzimet për mbrojtjen në kuadër të NATO-s në pesë për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto. Po e bëjmë këtë brenda Bashkimit Evropian dhe së bashku me aleatët tanë evropianë. Po ashtu, po bashkëpunojmë ngushtë me Kanadanë, e cila sot është më e orientuar drejt Evropës se kurrë më parë. Ne kemi aleatë të vërtetë në botë”, tha Merz.

Ai theksoi se Gjermania është ndër kontribuuesit më të mëdhenj në mbështetjen e Ukrainës për mbrojtjen e saj, gjë që e ka bërë vendin objektiv kritikash dhe sulmesh politike. Kur u pyet nëse qytetarët gjermanë vazhdojnë ta mbështesin këtë politikë, Merz u përgjigj: “Po, ende e mbështesin. Rreth 60 për qind e qytetarëve janë në favor të kësaj politike, ndonëse ka edhe kritikë.”

Merz nuk pret që mbështetja për Ukrainën të zbehet në të ardhmen e afërt, megjithëse një gjë e tillë mund të ndodhë në një moment. “Shpresoj shumë që të kontribuojmë në përfundimin e kësaj lufte. Ky është qëllimi ynë kryesor, jo zgjatja e saj”, tha ai.

Shqetësimi nga nënvlerësimi i kërcënimit rus

Kur Francine Laqua e pyeti nëse kjo nënkuptonte përfundimin e luftës sipas kushteve të Ukrainës dhe jo sipas atyre amerikane apo ruse, Merz u përgjigj: “Ukraina është një shtet sovran dhe kushti themelor është ruajtja e integritetit të saj territorial. Kjo nuk vihet në diskutim.”

Në fund të intervistës, i pyetur se çfarë e shqetëson më shumë, Merz tha se është “nënvlerësimi i kërcënimit që Rusia paraqet për shoqëritë evropiane”.

Ai theksoi se lufta në Ukrainë është vetëm një pjesë e një problemi shumë më të gjerë. “Panorama e përgjithshme tregon se Rusia po përpiqet të destabilizojë të gjithë rendin politik në kontinentin evropian. Është e qartë se shumë njerëz, përfshirë edhe në vendin tim, e nënvlerësojnë këtë rrezik.”

“Njerëzit nuk e kuptojnë se cili është qëllimi i vërtetë i Rusisë. Nuk bëhet fjalë vetëm për pushtimin e territoreve në Ukrainë. Ambiciet e saj janë shumë më të gjera”, theksoi kancelari. “Njerëzit në Kremlin kanë frikë nga demokracia, nga shoqëritë e hapura dhe nga suksesi i integrimit evropian. Ata duan ta minojnë këtë sukses dhe tashmë po punojnë për ta arritur këtë.”

Sipas Merzit, shumë njerëz, edhe në Gjermani, vazhdojnë ta nënvlerësojnë këtë kërcënim, i cili shihet çdo ditë. I pyetur nëse sjellja e Shteteve të Bashkuara kontribuon në këtë situatë, Merz u përgjigj: “Shtetet e Bashkuara janë gjeografikisht shumë larg Rusisë. Ky është kontinenti ynë. Rusia është një fuqi evropiane dhe kontinenti evropian po kërcënohet. Kjo është ajo që më shqetëson më së shumti.”

Burimi: Deutsche Welle

Një person ka vdekur dje, pas lëndimeve që ka pësuar në vendin e tij të punës në një kompani private, ka njoftuar Policia e Kosovës.

Sipas saj, viktima është dërguar për trajtim mjekësor, ku nga mjeku kujdestar është konstatuar se viktima është pa shenja jete.

Në vendin e ngjarjes përveç njësive policore kanë dalë edhe inspektorët e punës. Me vendim të prokurorit është iniciuar rasti dhe trupi i pajetë është dërguar në IML për obduksion.

Ndërkohë, mediat, duke u thirrur në burime familjare, kanë njoftuar se viktima është Raif Aliu (47) nga Likoci i Skenderajt, që humbi jetën të martën në ambientet e kompanisë “Prima-Fix”, në Korroticë të Epërme të Drenasit.