Botë

Uashingtoni dhe Kievi, pranë marrëveshjes për “mineralet e rralla” të Ukrainës

Published

on

Shtetet e Bashkuara dhe Ukraina thanë të dielën se janë më pranë një marrëveshjeje që Kievi t’i japë Uashingtonit një pjesë të madhe të të drejtave për shfrytëzimin e mineraleve të rralla si kompensim për miliarda dollarë në municione që Shtetet e Bashkuara i kanë dhënë Ukrainës për t’u mbrojtur nga sulmi në shkallë të gjerë i Rusisë.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy tha në një konferencë për shtypin në Kiev se Ukraina dhe Shtetet e Bashkuara po “bëjnë përparim” në arritjen e një marrëveshjeje. Ai tha se është rënë dakord për një projekt-marrëveshje, sipas së cilës Ukraina t’i paguajë Shteteve të Bashkuara 2 dollarë për çdo dollar në ndihmë ushtarake që Shtetet e Bashkuara i kanë dhënë Kievit për luftën kundër forcave ruse, megjithëse detajet e saj nuk janë bërë të ditura.

Shtetet e Bashkuara i kanë dërguar sasinë më të madhe të ndihmave, duke i dhënë Kievit 128 miliardë dollarë ndihmë ushtarake dhe humanitare, sipas Institutit gjerman të Kielit për Ekonominë Botërore. Ndihma e Shteteve të Bashkura për Kievin është pak e madhe se 124 miliardë dollarët që 27 vendet e Bashkimit Evropian kanë dhënë për Ukrainën.

I dërguari i posaçëm i Shteteve të Bashkuara, Steve Witkoff, i tha rrjetit CNN se ai pret që Presidenti Zelenskyy të nënshkruajë marrëveshjen për mineralet këtë javë.

Presidenti Zelenskyy fillimisht hodhi poshtë kërkesën e Shteteve të Bashkuara për gjysmën e rezervave minerale të rralla të Ukrainës, të cilat përdoren për prodhimin e pajisjeve elektronike.

Zoti Witkoff sinjalizoi në intervistën për rrjetin CNN se marrëveshja tani do të arrihej, ndonëse ai nuk i shpjegoi detajet e saj.

Zoti Witkoff tha se vendet evropiane dhanë kontributin e tyre në mbështetje të luftës të Ukrainës pas arritjes së marrëveshjes me Kievin për t’ia kthyer përfundimisht paratë e tyre, por Shtetet e Bashkuara nuk e kishin bërë këtë.

Zoti Witkoff tha se një mbështetje e tillë pa kushte e Shteteve të Bashkuara për Ukrainën “ishte e pakuptimtë” për Presidentin Donald Trump, i cili ishte angazhuar për një kohë të gjatë në negociata për marrëveshje mbi pasuritë e paluajtshme në Nju Jork përpara se të hynte në politikë në 2015.

Presidenti Zelenskyy tha, “kam pasur një marrëveshje me ish-Presidentin Biden dhe Kongresin Amerikan, i jam mirënjohës Kongresit, të dyja palëve. Mbështetja ishte në formë grantesh. Granti nuk është hua. Ne nuk kemi pse ta kthejmë kredinë në këtë rast. Ndoshta dikujt nuk i pëlqen dhe mendon se është e padrejtë. Por ndoshta kjo ishte pjesë e një marrëveshjeje. Prandaj, nuk ka të bëjë me shifrën, ne thjesht nuk e shohim atë si një hua. Kjo kishte të bënte me grantet jo me shifrat. Ne thjeshtë nuk e shohim këtë si një hua.”

Presidenti Trump, i cili javën e kaluar e quajti Presidentin Zelenskyy “diktator” dhe e akuzoi atë për fillimin e luftës edhe pse Rusia e sulmoi Ukrainën, ka kërkuar pagesat dhe ka fajësuar paraardhësin e tij, Biden, për mossigurimin e një lloji garancie për kompensim të ndihmës.

Zoti Zelenskyy tha të dielën se dëshiron që Presidenti Trump të “kuptojë” pozicionin e tij dhe të sigurojë garanci konkrete të sigurisë për të ndihmuar Kievin që të mbrohet nga sulmet e Rusisë.

Dua shumë mirëkuptim nga zoti Trump”, tha zoti Zelensky në konferencën e tij për shtypin, duke shtuar: “Garancitë e sigurisë nga Presidenti Trump janë shumë të nevojshme”.

Zoti Zelenskiy tha se është i gatshëm të heqë dorë nga posti nëse kjo do të thoshte paqe për Ukrainën dhe shtoi se ai do ta shkëmbente largimin e tij nga detyra me hyrjen e Ukrainës në NATO.

Nëse një gjë e tillë (do të thoshte) paqe për Ukrainën, nëse vërtet mendoni që është e nevojshme që unë të largohem nga posti, unë jam gati,” tha zoti Zelenskiy kur u pyet gjatë një konference për shtyp a do të ishte gati të largohej nga posti nëse kjo do të thoshte një arritje e paqes.

“Do ta këmbeja këtë menjëherë me një (anëtarësim) në NATO, nëse është ky kusht”, shtoi presidenti.

Kryediplomatët e lartë amerikan dhe rus, Marco Rubio dhe Sergey Lavrov, u takuan në Arabinë Saudite pa pjesëmarrjen e zyrtarëve ukrainas apo evropianë javën e kaluar për të hedhur bazat për bisedimet e paqes për t’i dhënë fund luftës.

Presidenti Zelenskiy shprehu pakënaqësinë për përjashtimin e Ukrainës nga bisedimet, por Trump tha se ai mund të kishte negociuar me Rusinë paraprakisht që të parandalonte agresionin e Moskës.

Kam pasur bisedime shumë të mira me Putinin dhe nuk kam pasur bisedime aq të mira me Ukrainën”, tha zoti Trump para guvernatorëve të amerikanë në Shtëpinë e Bardhë.

Ata (Ukraina) nuk kanë asnjë kartë për të luajtur, por po luajnë fort“, shtoi ai.

Televizioni shtetëror rus tha ditët e fundit se pikëpamja e zotit Trump për konfliktin Rusi-Ukrainë është “në përputhje të plotë me mënyrën se si ne i shohim gjërat”.

I dërguari Witkoff tha se lufta “nuk do të kishte ndodhur” nëse Ukraina nuk do të kishte bërë presion në atë kohë për anëtarësim në NATO. Kievi ende vazhdon të kërkojë me këmbëngulje që të bashkohet me aleancën me 32 vende, por Uashingtoni thotë se është jorealiste që kjo të ndodhë si pjesë e një marrëveshjeje paqeje të negociuar për t’i dhënë fund luftës.

Zoti Witkoff tha se “do të shihni lëshime nga të dyja palët” në një marrëveshje paqeje.

Rusia tani kontrollon rreth një të pestën e territorit ukrainas të njohur ndërkombëtarisht. Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, tha të dielën se Moska nuk ka ndërmend t’i kthejë asnjë nga territoret qeverisë së Kievit.

Ata njerëz vendosën t’i bashkohen Rusisë shumë kohë më parë,” tha ai, duke iu referuar votimeve të organizuara nga Moska në Ukrainën lindore të mbajtura në mes të ofensivës trevjeçare që janë konsideruar të pavlefshme nga Kievi, Perëndimi dhe vëzhguesit ndërkombëtarë.

Një telefonatë mes presidentëve Trump dhe Putin dy javë më parë u hapi rrugën bisedimeve Rubio-Lavrov në Arabinë Saudite.

Ky është një dialog midis dy presidentëve të jashtëzakonshëm,” tha zëdhënësi Peskov për televizionin shtetëror.

Rusia të dielën shënoi Ditën e Mbrojtësve të Atdheut – një festë për nder të ushtarëve dhe veteranët. Në një video të publikuar nga Kremlini, Presidenti Putin tha se Zoti dhe fati i kishin besuar atij dhe ushtrisë së tij “misionin” për të mbrojtur Rusinë.

Ndërkohë, Presidenti Zelenskyy tha se Rusia ndërmori sulme me 267 dronë gjatë natës në Ukrainë, të cilat ai i dënoi si “terror nga ajri”.

Zyrtarët ukrainas njoftuan për dëme në pesë rajone të vendit.

Presidenti Zelenskiy tha se rreth 1,150 dronë, më shumë se 1,400 bomba dhe 35 raketa të llojeve të ndryshme, u lëshuan gjithsej nga Rusia në drejtim të Ukrainës gjatë javës së kaluar.

Aktualitet

BE paralajmëron SHBA-në: Tarifat e reja ndaj mallrave evropiane do të ishin të papranueshme

Published

on

By

Kryetari i Komitetit për Tregti Ndërkombëtare në Parlamentin Evropian, Bernd Lange, ka deklaruar se vendosja e tarifave të reja amerikane ndaj mallrave të Bashkimit Evropian do të ishte e papranueshme dhe do të dëmtonte marrëdhëniet tregtare mes dy partnerëve kryesorë ekonomikë.

Sipas tij, Bashkimi Evropian vazhdon të mbështesë zgjidhjen e mosmarrëveshjeve përmes dialogut dhe negociatave, por është i gatshëm të reagojë nëse Shtetet e Bashkuara vendosin masa të reja tarifore ndaj produkteve evropiane, raporton Reuters.

Lange theksoi se tregtia transatlantike është një nga marrëdhëniet më të rëndësishme ekonomike në botë dhe se çdo përshkallëzim i tensioneve tregtare do të kishte pasoja për bizneset dhe konsumatorët në të dyja anët e Atlantikut. Ai shtoi se BE-ja pret që bisedimet me Uashingtonin të vazhdojnë për të shmangur një konflikt të ri tregtar.

Deklaratat vijnë në një kohë kur ekzistojnë shqetësime për mundësinë e vendosjes së tarifave të reja amerikane ndaj importeve nga Bashkimi Evropian, ndërsa Brukseli ka paralajmëruar se mund të ndërmarrë kundërmasa nëse një gjë e tillë ndodh.

BE-ja dhe SHBA-ja mbeten partnerët më të mëdhenj tregtarë në botë, me shkëmbime ekonomike që arrijnë miliarda euro çdo ditë, çka e bën ruajtjen e marrëdhënieve të qëndrueshme tregtare një prioritet për të dyja palët./Reuters/

Continue Reading

Aktualitet

SHBA-ja dhe Irani nisin sulme të reja ndërsa negociatat për armëpushim kanë ngecur

Published

on

By

Ushtria amerikane thotë se ka kryer sulme “në vetëmbrojtje” kundër Iranit dhe ka rrëzuar raketa balistike dhe dronë të lëshuar drejt anijeve dhe vendeve të Gjirit, sipas raportimit të BBC.

Sipas Komandës Qendrore të SHBA-së (Centcom), sulmet në Ishullin Qeshm, në Ngushticën e Hormuzit, u kryen “si përgjigje ndaj sulmeve të tentuara nga Irani në të gjithë Lindjen e Mesme”.

Irani deklaroi se kishte sulmuar baza amerikane dhe helikopterë në një “vend rajonal” me raketa dhe dronë, si hakmarrje. Centcom tha se Teherani kishte lëshuar dy raketa drejt Kuvajtit dhe tre drejt Bahreinit, të cilat ose u shpërbënë gjatë fluturimit ose u interceptuan.

Sulmet e fundit vijnë në një kohë kur negociatat për armëpushim kanë ngecur, pasi bisedimet për një marrëveshje që do t’i jepte fund luftës disa mujore nuk shënuan përparim gjatë fundjavës.

Centcom shtoi se sulmi në Ishullin Qeshm kishte në shënjestër një stacion iranian të kontrollit tokësor ushtarak dhe se ushtria amerikane rrëzoi gjithashtu tre dronë sulmues të lëshuar nga Irani drejt “marinarëve civilë që po kalonin ligjërisht në ujërat rajonale”.

Trupat e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) deklaruan se “prishja e sigurisë së Ngushticës së Hormuzit do të ketë një çmim të rëndë për ushtrinë agresive amerikane”.

Centcom tha gjithashtu se Irani kishte lëshuar “disa” raketa balistike drejt vendeve të rajonit. “Dy raketa iraniane të lëshuara drejt Kuvajtit ranë para objektivit ose u shpërbënë gjatë rrugës, ndërsa tre raketa të lëshuara drejt Bahreinit u interceptuan menjëherë nga forcat amerikane dhe bahrejnase të mbrojtjes ajrore.”

Irani ka sulmuar në mënyrë të përsëritur objektiva në Bahrein dhe Kuvajt, ku ndodhen baza ushtarake amerikane.

Më herët, Centcom tha se kishte goditur dhe nxjerrë jashtë funksionit një cisternë nafte pa ngarkesë që po lundronte drejt Iranit, si pjesë e bllokadës detare të Uashingtonit në Ngushticën e Hormuzit, e cila filloi më 13 prill.

Sipas Centcom, një avion amerikan lëshoi një raketë Hellfire në dhomën e motorëve të anijes M/T me flamur të Botsvanës, pasi ekuipazhi i saj “kishte injoruar paralajmërimet e përsëritura”.

Centcom publikoi gjithashtu pamje që pretendohet se tregojnë momentin kur cisterna u godit të martën.

Përshkallëzimi i situatës vjen pasi presidenti amerikan Donald Trump u tha këtë javë kritikëve të tij të “ulen dhe të qetësohen”, duke thënë se Irani “me të vërtetë dëshiron të arrijë një marrëveshje dhe ajo do të jetë e mirë për SHBA-në”.

Mediat amerikane raportuan më herët se Trump kishte kërkuar ndryshime në kushtet e një marrëveshjeje të mundshme paqeje, pas një takimi me këshilltarët e tij të lartë për të diskutuar zgjerimin e kornizës së armëpushimit.

Sipas partnerit amerikan të BBC-së, CBS News, ndryshimet kishin të bënin me Ngushticën e Hormuzit, largimin e uraniumit shumë të pasuruar nga Irani, si dhe krijimin e një kornize për rifillimin e negociatave mbi programin bërthamor iranian.

Të hënën, zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit, Esmail Baghaei, mohoi se kjo kishte qenë pjesë e diskutimeve, duke shtuar se Uashingtoni “po ndryshon vazhdimisht qëndrimet e tij dhe po paraqet kërkesa të reja ose kontradiktore”./BBC/

 

Continue Reading

Lajmet

Irani kërkon zhbllokimin e 12 miliardë dollarëve para marrëveshjes me SHBA-në

Published

on

Irani po kërkon lirimin e menjëhershëm të 12 miliardë dollarëve në fonde të ngrira sapo të arrihet një marrëveshje e përkohshme me Shtetet e Bashkuara, raportojnë mediat iraniane.

Sipas agjencisë Fars, Teherani e konsideron qasjen në këto fonde si garanci për zbatimin e marrëveshjes dhe për ruajtjen e interesave të tij në rast të tensioneve të reja.

Nga shuma totale, 6 miliardë dollarë janë fonde të ngrira më herët, ndërsa 6 miliardë dollarë të tjerë pritet të lirohen në këtë fazë të negociatave.

Ndërkohë, agjencia Tasnim ka raportuar se në rast të arritjes së një marrëveshjeje, mund të zhbllokohen gjithsej 24 miliardë dollarë në asete iraniane, me gjysmën e shumës që do të lirohej menjëherë pas shpalljes së saj.

Sipas raportimeve, Katari pritet të luajë rolin e garantuesit për këto fonde, megjithëse autoritetet e Dohas kanë mohuar pretendimet se kanë ofruar 12 miliardë dollarë për të lehtësuar marrëveshjen mes Iranit dhe SHBA-së.

Continue Reading

Lajmet

Oligarkët e Orbánit në ankth, Hungaria drejt vendosjes së taksës mbi pasurinë

Published

on

By

Qeveria e re hungareze, e udhëhequr nga kryeministri Péter Magyar, po përgatit një reformë të thellë fiskale që mund ta bëjë Hungarinë vendin e parë aktual anëtar të Bashkimit Evropian që vendos një taksë të re mbi pasurinë që nga vitet 1980.

Nisma vjen pas zgjedhjeve të fundit parlamentare, të cilat i dhanë fund sundimit 16-vjeçar të Viktor Orbán. Qeveria e re synon të rishikojë sistemin tatimor dhe të kufizojë privilegjet ekonomike që, sipas kritikëve, u krijuan gjatë viteve të administratës së mëparshme.

Një nga figurat më të njohura të biznesit të lidhura me periudhën e Orbánit, Balásy Gyula, ka njoftuar se ka transferuar bizneset e tij te shteti dhe ka hequr dorë nga një pjesë e pasurisë personale. Në një intervistë televizive, ai deklaroi se nuk sheh më perspektivë për kompanitë e tij në kushtet e reja politike.

Balásy Gyula ishte ndër përfituesit më të mëdhenj të kontratave publike gjatë qeverisjes së Orbánit. Kompanitë e tij menaxhonin rrjete të mëdha reklamimi që u përdorën për fushata shtetërore kundër figurave si George Soros dhe presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen.

Sipas qeverisë, reforma e re fiskale synon të rrisë drejtësinë sociale dhe solidaritetin ekonomik. Ministri i Financave, András Kármán, ka bërë të ditur se detajet e plota të projektit do të publikohen deri më 5 qershor.

Duke komentuar politikën e re, kryeministri Magyar ka deklaruar se taksa mbi pasurinë “nuk është një formë ndëshkimi, por një shenjë e drejtësisë sociale dhe solidaritetit në një shtet funksional dhe human”.

Analistët vlerësojnë se masa mund të ketë ndikim të drejtpërdrejtë te biznesmenët e pasur që kanë përfituar nga lidhjet politike në periudhën e mëparshme, ndërsa qeveria argumenton se të ardhurat shtesë do të përdoren për forcimin e shërbimeve publike dhe uljen e pabarazive ekonomike në vend./The Guardian/

 

Continue Reading

Të kërkuara