Botë

Trump merr detyrën më 20 janar, çfarë pritet të ndryshojë në botë

Published

on

Më 20 janar 2025, Donald Trump do të marrë përsëri drejtimin e Shteteve të Bashkuara pas një periudhe katërvjeçare të administratës Biden, një ndërrim që pritet të sjellë ndryshime të mëdha në politikën amerikane dhe atë globale. Në vend të parashikimeve të sakta për zhvillimet e ardhshme, është më e dobishme të shqyrtojmë disa çështje kryesore që pritet të jenë në fokus.

Prioritetet e presidentit të ri

Trump do të nisë mandatin e tij me një avantazh të rëndësishëm: Partia Republikane kontrollon Kongresin dhe Senatin, një situatë që i ofron mundësinë të çojë përpara një agjendë ambicioze legjislative. Megjithatë, ai mund të ndeshet me disa pengesa, si mosmarrëveshjet brenda partisë dhe kufizimet buxhetore.

Një nga prioritetet kryesore pritet të jetë zgjatja e uljes së taksave të miratuara gjatë mandatit të tij të parë, të cilat skadojnë në fund të vitit 2025. Trump ka premtuar lehtësime tatimore që mund të arrijnë deri në 4 trilionë dollarë gjatë një periudhe 10-vjeçare. Ai gjithashtu synon eliminimin e kufizimeve mbi borxhin publik për të mundësuar financimin e projekteve të tij.

Për të mbuluar këto kosto, mund të kërkojë shkurtimin e shpenzimeve për energjinë e pastër dhe politikat sociale si Medicaid dhe arsimi publik, masa që mund të kenë ndikim negativ në zonat rurale, të cilat e mbështetën fuqishëm Trumpin në zgjedhje. Një tjetër burim financimi që ai mund të përdorë janë tarifat doganore ndaj Kinës dhe vendeve të tjera, por ekspertët argumentojnë se këto do të sjellin rritje të çmimeve për konsumatorët amerikanë.

Realizimi i premtimeve për emigracionin

Trump ka premtuar një plan të madh për dëbimin e emigrantëve të paligjshëm, një iniciativë që kërkon burime të mëdha financiare dhe politike, dhe do të ndeshet me kundërshtime nga publiku, bizneset dhe gjykatat. Për këtë arsye, është e mundur që ai të ndjekë një qasje më të thjeshtë për të zbatuar disa masa.

Trumpi mund të kufizojë vlefshmërinë e vizave, të rrisë tarifat dhe të zgjasë kohën e pritjes për emigrantët. Ai gjithashtu mund të ulë numrin e refugjatëve të pranuar dhe të rikthejë politikën që i detyron azilkërkuesit të presin në Meksikë gjatë shqyrtimit të kërkesave të tyre. Po ashtu, mund të ndërmarrë hapa për të eliminuar disa programe që mundësojnë migracionin e kontrolluar, duke ndryshuar rrënjësisht sistemin aktual.

Megjithatë, disa faktorë jashtë kontrollit të tij mund të ndikojnë në fluksin e emigrantëve. Nëse ekonomia amerikane ngadalësohet, mund të ketë më pak emigrantë që kërkojnë punë, ndërsa kriza si ajo në Venezuela mund të shkaktojë rritje të flukseve migratore drejt SHBA-së, duke sjellë sfida të reja.

Qëndrimi i SHBA-së ndaj klimës

Trump ka premtuar tërheqjen e SHBA-së nga marrëveshjet ndërkombëtare për klimën dhe rritjen e mbështetjes për energjitë tradicionale, si nafta dhe gazi. Nëse realizohen këto premtime, pritet një rritje e emetimeve të karbonit dhe një rënie e investimeve në energji të rinovueshme.

Megjithatë, politika energjetike është e lidhur ngushtë me tregjet globale dhe faktorë të jashtëm si çmimet e naftës dhe kërkesat e OPEC. Po ashtu, politikat si “Inflation Reduction Act” kanë sjellë përfitime të konsiderueshme në shumë zona republikane, duke e bërë të vështirë për Trumpin të shfuqizojë këto politika pa pasoja politike.

Pavarësisht përpjekjeve të administratës Biden për të ndihmuar në kalimin drejt energjisë së pastër, SHBA mbetet prodhuesi kryesor i naftës dhe gazit në botë, dhe kjo situatë pritet të vazhdojë gjatë administratës Trump.

Miliarderët dhe ndikimi në qeverisje

Roli i miliarderëve si Elon Musk dhe të tjerë në administratën Trump do të jetë i fortë. Musk ka përdorur platformën e tij sociale për të ndikuar në politikat publike dhe ka kundërshtuar disa vendime të administratës. Gjithashtu, Trump ka emëruar disa miliarderë në poste të larta, duke rritur ndikimin e tyre në procesin vendimmarrës.

Kjo mund të krijojë tensione brenda Partisë Republikane dhe të shkaktojë konflikte ndërmjet Shtëpisë së Bardhë dhe Kongresit. Për më tepër, ndërhyrja e miliarderëve mund të ketë pasoja destabilizuese për institucionet amerikane dhe mund të ndikojë në politikën e brendshme dhe atë të jashtme.

Siguria globale nën administratën Trump

Trump ka premtuar të zgjidhë kriza ndërkombëtare si ajo në Ukrainë, por politika e tij e jashtme është kritikuar për qasje kontradiktore. Ai preferon marrëveshje bilaterale dhe ka një simpati të dukshme për autokratët, gjë që mund të krijojë tensione në skenën ndërkombëtare.

Kriza në Ukrainë, tensionet me Kinën për Tajvanin dhe ambiciet bërthamore të Iranit do të jenë teste të rëndësishme për aftësinë e Trump për të menaxhuar politikën e jashtme. Po ashtu, ai pritet të përballet me sfida të paparashikuara që mund të ndikojnë në dinamikën globale.

Një nga çështjet kyçe do të mbetet çështja e armëve bërthamore. Politikat e Trump gjatë mandatit të tij të parë, si dështimi për të frenuar programin bërthamor të Koresë së Veriut dhe tërheqja nga marrëveshjet me Iranin, kanë krijuar paqartësi për qëndrimin e tij ndaj kërcënimeve bërthamore. Siç ka shkruar James M. Lindsay, mbajtja e një qëndrimi të paangazhuar ndërsa premton ndërhyrje të ashpra kundër kundërshtarëve mund të funksionojë gjatë fushatës, por do të jetë më e vështirë në qeverisje.

Aktualitet

Trump: Putini ‘mund’ të jetë duke e ndihmuar Iranin

Published

on

By

Presidenti i ShBA-së, Donald Trump, tha se homologu i tij rus, Vladimir Putin, mund të jetë duke e ndihmuar Iranin të mbrohet nga sulmet e vazhdueshme të SHBA-së dhe Izraelit.

Komentet e tij vijnë pasi informacionet e reja të inteligjencës treguan se Rusia i ka dhënë Iranit informacione që mund ta ndihmojnë Teheranin të godasë anijet luftarake, avionët dhe asete të tjera amerikane në rajon, transmeton Klankosova.

“Mendoj se ai mund t’i ndihmojë pak, po, mendoj”, tha Trump në një intervistë me transmetuesin amerikan Fox News, e cila ende nuk është transmetuar.

“Dhe ai ndoshta mendon se ne po e ndihmojmë Ukrainën, apo jo?”.

“Po, ne po i ndihmojmë edhe ata”, vazhdoi Trump.

“Dhe kështu ai e thotë këtë, dhe Kina do të thoshte të njëjtën gjë, e dini. Është si, hej, ata e bëjnë dhe ne e bëjmë me gjithë drejtësi”. /Fox News/

 

Continue Reading

Lajmet

Uashingtoni tërhiqet përkohësisht nga sanksionet ndaj Moskës për të ulur çmimet

Published

on

By

Uashingtoni ka marrë këtë vendim emergjent për të stabilizuar tregjet globale të energjisë, të cilat janë tronditur rëndë nga lufta me Iranin.

Shtetet e Bashkuara kanë lëshuar një leje të posaçme 30-ditore, e cila u mundëson vendeve të blejnë naftë dhe produkte të naftës ruse që aktualisht kanë mbetur të bllokuara në det për shkak të sanksioneve. Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, deklaroi se ky hap është i domosdoshëm për të stabilizuar tregun energjetik, i cili po përballet me pasiguri të mëdha pas shpërthimit të konfliktit në Lindjen e Mesme, siç raporton Reuters.

Pas këtij njoftimi, çmimet e naftës pësuan një rënie të lehtë mëngjesin e së premtes në tregjet aziatike. Sipas përfaqësuesit rus, Kirill Dmitriev, ky vendim do të lirojë rreth 100 milionë fuçi naftë bruto ruse, sasi kjo që barazohet pothuajse me prodhimin ditor global.

Kjo është hera e dytë brenda pak më shumë se një jave që administrata e Presidentit Donald Trump tërhiqet nga sanksionet e lidhura me luftën në Ukrainë. Ky veprim shihet si një përpjekje për të zbutur çmimet e energjisë, pasi sulmet amerikano-izraelite ndaj Iranit kanë paralizuar transportin përmes Ngushticës së Hormuzit. Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë (IEA) deklaroi të enjten se kjo është ndërprerja më e madhe e furnizimit me naftë në histori.

Leja vlen deri më 11 prill

Dokumenti i lëshuar nga Uashingtoni autorizon shitjen dhe dërgesat e naftës ruse që është ngarkuar në anije para datës 12 mars dhe vlen deri në mesnatën e 11 prillit 2026. Ky vendim pasqyron shqetësimet e Shtëpisë së Bardhë se rritja e çmimeve (mbi 100 dollarë për fuçi) do të dëmtojë bizneset dhe konsumatorët amerikanë përpara zgjedhjeve të nëntorit.

Sekretari Bessent u shpreh se masa është “afatshkurtër” dhe nuk do t’i sjellë përfitime të mëdha financiare qeverisë ruse. “Rritja e çmimeve është një ndërprerje e përkohshme, por veprimet tona do të sjellin përfitime masive për ekonominë tonë në afatgjatë,” tha ai, duke përsëritur qëndrimin e Presidentit Trump.

Përplasje me aleatët evropianë

Ndryshe nga Uashingtoni, aleatët evropianë janë shprehur kundër zbutjes së sanksioneve. Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, deklaroi se “tani nuk është koha për të liruar presionin ndaj Rusisë”. Po ashtu, qeveria britanike konfirmoi se nuk do të ndryshojë qëndrimin e saj, duke e quajtur këtë një “moment kritik në agresionin rus kundër Ukrainës”.

Pezullimi i sanksioneve vjen pas një bisede telefonike mes Trumpit dhe Putinit më 9 mars, dhe një vizite të mëvonshme të delegacionit rus në SHBA, ku morën pjesë edhe emisarët e afërt të Trumpit, Steve Witkoff dhe Jared Kushner. /Reuters/

 

Continue Reading

Aktualitet

Përplasje në Shtëpinë e Bardhë për luftën në Iran

Published

on

By

Një përplasje e fortë brenda Shtëpisë së Bardhë ka bërë që Presidenti Donald Trump të ndryshojë shpesh deklaratat e tij publike mbi luftën në Iran. Ndërsa konflikti po përhapet në të gjithë Lindjen e Mesme, këshilltarët e tij po debatojnë ashpër se kur dhe si duhet të shpallet fitorja.

Disa zyrtarë po e paralajmërojnë Trumpin se shtrenjtimi i naftës mund t’i kushtojë rëndë politikisht, sidomos pas sulmeve amerikano-izraelite. Në anën tjetër, “skifterët” e administratës po i bëjnë presion që të mos e ndalë ofensivën ushtarake. Këto prapaskena, të siguruara nga Reuters, tregojnë vështirësitë e Shtëpisë së Bardhë për të menaxhuar operacionin më të madh ushtarak që nga lufta e Irakut në vitin 2003.

Situata është mjaft e ndërlikuar për Trumpin, i cili u rikthye në detyrë me premtimin për të shmangur ndërhyrjet ushtarake “të marra”. Megjithatë, dy javë pas nisjes së luftës që tronditi tregjet financiare dhe tregtinë e naftës, ai ndodhet mes disa zjarreve. Ndonëse fillimisht synimet ishin gjithëpërfshirëse, ditët e fundit Trump ka deklaruar se objektivat kryesisht janë arritur, por mesazhet e tij mbeten kontradiktore. Në një tubim në Kentucky, ai deklaroi: “Ne fituam”, por menjëherë shtoi se “nuk duam të largohemi herët pa e përfunduar punën”.

Këshilltarët ekonomikë kanë paralajmëruar se një goditje në çmimin e karburantit mund të zbehë mbështetjen e brendshme për luftën. Për këtë arsye, drejtuesit e stafit si Susie Wiles dhe James Blair po e nxisin Trumpin ta kufizojë operacionin dhe të sinjalizojë fundin e tij. Nga ana tjetër, senatorë si Lindsey Graham dhe Tom Cotton insistojnë që presioni ushtarak të vazhdojë për të parandaluar pajisjen e Iranit me armë bërthamore. Një forcë e tretë, baza populiste e Trumpit, po kërkon me ngulm shmangien e një konflikti të zgjatur.

Sekretarja e Shtypit, Karoline Leavitt, i hodhi poshtë këto raportime duke i quajtur “thashetheme”, duke theksuar se Presidenti është vendimmarrësi i vetëm dhe se ekipi është i fokusuar në përmbushjen e objektivave të operacionit “Epic Fury”.

Përtej retorikës, realiteti në terren mbetet i vështirë. Ndonëse sulmet ajrore kanë vrarë liderë të rëndësishëm iranianë dhe kanë dëmtuar arsenalin e tyre, Irani është kundërpërgjigjur duke sulmuar cisternat e naftës në Gjirin Persik. Mbyllja e mundshme e Ngushticës së Hormuzit mbetet kërcënimi më i madh për ekonominë botërore.

Duket se një pjesë e konfuzionit vjen nga llogaritë e gabuara, ku disa këshilltarë besonin se fitorja në Iran do të ishte po aq e shpejtë sa operacioni në Venezuelë në janar të këtij viti. Mirëpo, Irani është treguar një kundërshtar shumë më i fortë dhe më i armatosur. Ndërsa zgjedhjet e nëntorit për Kongresin po afrojnë, presioni mbi Trumpin për të gjetur një rrugëdalje “triumfuese” vetëm sa vjen e rritet. /Reuters/

 

Continue Reading

Aktualitet

Lideri i ri i Iranit kërcënon me bllokimin e Ngushticës së Hormuzit

Published

on

By

Lideri i ri suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei, përmes mesazhit të tij të parë zyrtar, ka deklaruar se Irani duhet të vazhdojë të përdorë bllokimin e Ngushticës së Hormuzit si “levë” ndaj kundërshtarëve.

Ky është fjalimi i tij i parë që prej marrjes së detyrës pas vdekjes së babait të tij, Ajatollah Ali Khamenei.

Në deklaratën e lexuar në televizionin shtetëror iranian, Khamenei theksoi se politika e Iranit me vendet fqinje mbetet “miqësore”, por u dha atyre një këshillë të prerë: mbylljen e bazave amerikane në territoret e tyre.

Ai paralajmëroi se Irani do të vazhdojë t’i shënjestrojë këto baza ushtarake.

Sipas përkthimeve të bëra nga BBC Persian, ky qëndrim i liderit të ri tregon për një vazhdimësi të politikës së ashpër të Teheranit në rajon, duke vënë në rrezik rrugët kryesore të furnizimit me naftë dhe stabilitetin e sigurisë globale./BBC/

Continue Reading

Të kërkuara