Aktualitet

Trump kërkon ndihmë për sigurimin e Ngushticës së Hormuzit; Japonia dhe Australia thonë “jo” dërgimit të anijeve

Published

on

Kërkesat e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për një koalicion që do të ndihmonte në rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, duket se ranë në vesh të shurdhër të hënën, pasi aleatët si Japonia dhe Australia deklaruan se nuk planifikojnë të dërgojnë anije ushtarake në Lindjen e Mesme për të shoqëruar anijet në këtë rrugë ujore jetike.

Ndërsa lufta SHBA-Izrael kundër Iranit po shkakton trazira në të gjithë Lindjen e Mesme dhe po trondit tregjet globale të energjisë në javën e saj të tretë, Trump këmbënguli të dielën se kombet që mbështeten shumë te nafta e Gjirit kanë përgjegjësinë të mbrojnë ngushticën, përmes së cilës kalon 20% e energjisë botërore.

Tregjet në Azi reaguan me kujdes, me naftën bruto “Brent” që u rrit me mbi 1%, duke kaluar vlerën prej $104.50, ndërkohë që tregjet rajonale të aksioneve ishin kryesisht më të dobëta mes shqetësimeve për rrezikun ndaj objekteve të naftës në Lindjen e Mesme dhe pas kërkesës së Trump që aleatët të përfshihen më shumë.

“Po kërkoj që këto vende të vijnë dhe të mbrojnë territorin e tyre, sepse është territori i tyre,” u tha Trump gazetarëve në bordin e avionit Air Force One gjatë rrugës nga Florida për në Uashington. “Është vendi nga i cili ata marrin energjinë e tyre.”

Trump tha se administrata e tij ka kontaktuar tashmë shtatë vende, por nuk i identifikoi ato. Në një postim në rrjetet sociale gjatë fundjavës, ai shprehu shpresën se Kina, Franca, Japonia, Koreja e Jugut, Britania e Madhe dhe të tjerë do të merrnin pjesë.

Kryeministrja japoneze Sanae Takaichi, një mbështetëse e vendosur e Trump, tha të hënën se vendi i saj, i kufizuar nga kushtetuta që heq dorë nga lufta, nuk ka asnjë plan për të dërguar mjete lundruese ushtarake për të shoqëruar anijet në Lindjen e Mesme, prej nga merr 95% të naftës së saj.

“Ne nuk kemi marrë asnjë vendim lidhur me dërgimin e anijeve shoqëruese. Po vazhdojmë të shqyrtojmë se çfarë mund të bëjë Japonia në mënyrë të pavarur dhe çfarë mund të bëhet brenda kornizës ligjore,” i tha Takaichi parlamentit.

Australia, një tjetër aleat kyç i sigurisë i SHBA-së në rajonin Indo-Paqësor, e cila gjithashtu mbështetet shumë te karburantet e prodhuara me naftë bruto të Lindjes së Mesme, tha se as ajo nuk do të dërgojë anije ushtarake për të ndihmuar në rihapjen e ngushticës.

“Ne e dimë se sa e rëndësishme është kjo, por kjo nuk është diçka që na është kërkuar ose në të cilën po kontribuojmë,” tha Catherine King, anëtare e kabinetit të Kryeministrit Anthony Albanese, në një intervistë për transmetuesin shtetëror ABC.

Trump mund të shtyjë vizitën në Pekin pa mbështetjen e Kinës

Trump i tha Financial Times të dielën se priste që Kina të ndihmonte në zhbllokimin e ngushticës përpara takimit të tij të planifikuar me Presidentin kinez Xi Jinping në Pekin në fund të këtij muaji, dhe mund ta shtynte udhëtimin nëse ajo nuk ofronte ndihmë.

“Mendoj se edhe Kina duhet të ndihmojë, sepse Kina merr 90% të naftës së saj nga ngushticat,” tha Trump. “Ne mund të kemi vonesa,” tha ai duke referuar vizitën e tij nëse Kina nuk ofron mbështetje në Gjirf. Ministria e Jashtme kineze nuk iu përgjigj menjëherë një kërkese të Reuters për koment.

Trump gjithashtu rriti presionin ndaj aleatëve evropianë, duke paralajmëruar se NATO përballet me një të ardhme “shumë të keqe” nëse anëtarët e saj dështojnë të vijnë në ndihmë të Uashingtonit. Ministrat e jashtëm të BE-së do të diskutojnë të hënën për forcimin e një misioni të vogël detar në Lindjen e Mesme, por nuk pritet të vendosin për zgjerimin e rolit të tij në Ngushticën e bllokuar të Hormuzit.

Kryeministri britanik Keir Starmer diskutoi nevojën për rihapjen e ngushticës me Trump dhe me Kryeministrin kanadez Mark Carney, tha një zëdhënëse e Downing Street të dielën, ndërsa Koreja e Jugut ka thënë se do ta shqyrtojë me kujdes kërkesën e Trump.

Pasojat globale dhe sulmet me dronë

Udhëtimi ajror global mbetet i ndërprerë rëndë për shkak të luftës në Iran, e cila ka mbyllur ose kufizuar nyjet kyçe të Lindjes së Mesme si Dubai, Doha dhe Abu Dhabi. Furnizimi me karburant për avionë është gjithashtu një shqetësim, ku autoritetet në Vietnam paralajmëruan reduktime të fluturimeve pasi Kina dhe Tajlanda ndaluan eksportet e karburantit.

Sekretari i OKB-së për Klimën, Simon Stiell, deklaroi se kjo krizë është një “mësim i hidhur” mbi rreziqet e varësisë nga lëndët djegëse fosile, duke thënë se kjo varësi po shkatërron sigurinë kombëtare dhe sovranitetin.

Edhe pse disa anije iraniane dhe pak anije të vendeve të tjera kanë kaluar, kalimi është efektivisht i mbyllur për shumicën e trafikut të cisternave që kur SHBA dhe Izraeli sulmuan Iranin më 28 shkurt. Izraeli ka vazhduar sulmet në Iran, Liban dhe Gazë, duke shënjestruar militantët e Hezbollahut dhe Hamasit. Ushtria izraelite tha të hënën se trupat e saj kishin filluar “operacione tokësore të kufizuara” kundër pozicioneve të Hezbollahut në jug të Libanit.

Pavarësisht pretendimeve të SHBA-së për shkatërrimin e kapaciteteve ushtarake të Iranit, sulmet me dronë vazhduan të hënën. Autoritetet e Dubait pezulluan fluturimet pasi një dron goditi një rezervuar karburanti, ndërsa Arabia Saudite njoftoi se ka ndaluar 34 dronë brenda një ore.

Zyrtarët amerikanë parashikojnë se lufta në Iran do të përfundojë brenda javësh dhe çmimet e energjisë do të bien, por Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, e kundërshtoi këtë pretendim. “Ne nuk kemi kërkuar kurrë armëpushim dhe nuk kemi kërkuar as negociata,” tha Araqchi. “Jemi gati të mbrohemi për aq kohë sa të jetë e nevojshme.”

/Reuters/

Continue Reading

Lajmet

UBT shënon 25-vjetorin, Hajrizi: Kemi dhënë kontribut në transformimin e arsimit dhe inovacionit në Kosovë

Published

on

By

Në një intervistë në emisionin “Five” në RTV Dukagjini, Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi, ka thënë se 25-vjetori i këtij institucioni përfaqëson jo vetëm një përvjetor jubilar, por edhe një moment reflektimi për të arriturat dhe synimet e ardhshme në arsim, shkencë, inovacion dhe teknologji.

Hajrizi ka deklaruar se gjatë këtij çerek shekulli, UBT-ja është angazhuar në ndërtimin e një sistemi arsimor me qasje inovative, duke synuar të ndikojë në zhvillimin e vendit në fusha të ndryshme.

“Është një vit që jo vetëm duhet të reflektojmë, por është një angazhim prej çerek shekulli, ku vitet më të mira të jetës kanë qenë angazhim për të ndërtuar një sistem të arsimit dhe një qasje inovative në arsim. Ka qenë një rezultat i mirë, por edhe një moment reflektimi se çfarë kemi arritur dhe çfarë duam të arrijmë”, është shprehur Hajrizi.

Ai ka theksuar se gjatë këtyre 25 vjetëve ka pasur zhvillim në fusha të ndryshme, përfshirë arsimin, shkencën, inovacionin, teknologjinë dhe zhvillimin e biznesit, duke vlerësuar se UBT-ja ka pasur ndikim në këtë proces transformues.

Në kuadër të shënimit të 25-vjetorit, UBT-ja ka planifikuar disa aktivitete që do të zhvillohen gjatë javës së ardhshme, me fokus të veçantë në fushën akademike dhe shkencore.

Sipas Hajrizit, gjatë kësaj jave në Kosovë do të organizohen tri ngjarje ndërkombëtare, njëra pas tjetrës, të cilat synojnë të sjellin në vend komunitetin akademik dhe profesionistë nga fusha të ndryshme.

Ngjarja e parë do të mbahet të mërkurën dhe do t’i kushtohet Konferencës Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive. Hajrizi ka bërë të ditur se kjo konferencë organizohet për herë të dytë dhe do të mbledhë përfaqësues të komunitetit vendor dhe ndërkombëtar në UBT.

“Kemi mbërritur në fund të vitit ku do të shënojmë edhe përmbylljen e 25-vjetori dhe mbi këtë kemi menduar t’i organizojmë disa evente të cilat ndërlidhen edhe në shenjë të 25-vjetorit. Këtë vit i kemi mbledh disa ngjarje, javen e ardhshme kemi disa aktivitete që lidhen me pjesën akademike shkencore dhe i kemi tri ngjarje të nivelit botëror që i organizmojnë në Kosovë në të njëjtën kohë njëra pas tjetrës që e plotësojnë gjithë javën. Konferenca e parë që e organizojmë të mërkurën ka të bëjë me Konferencën Ndërkombëtare Botërore për Mjekësinë Sportive, është hera e dytë që organizohet por është një konferencë që sjell gjithë komunitetin edhe ndërkombëtar edhe vendor në UBT në Kosovë”, u shpreh Hajrizi.

Përmes këtyre aktiviteteve, UBT-ja synon të shënojë përmbylljen e 25-vjetorit, duke vënë në pah të arriturat e deritanishme dhe duke hapur diskutime për zhvillimet e ardhshme në arsim, shkencë dhe inovacion.

Continue Reading

Aktualitet

UBT hap AI Business Hub, duke kompletuar ekosistemin për zhvillimin e kompetencave dhe mbështetjen e bizneseve

Published

on

By

UBT ka hapur zyrtarisht AI Business Hub, një hapësirë të re që synon të forcojë kompetencat në fushën e inteligjencës artificiale dhe të ofrojë mbështetje për bizneset në Kosovë dhe më gjerë.

AI Business Hub është rezultat i projektit TBEAI (Transforming Business Education with AI in Western Balkans), një projekt i financuar nga Komisioni Evropian përmes programit Erasmus+, i cili synon transformimin e edukimit të biznesit përmes integrimit të inteligjencës artificiale në Ballkanin Perëndimor.

Me hapjen e këtij Hub-i, UBT plotëson edhe më tej ekosistemin e tij të inovacionit, duke krijuar mundësi konkrete për zhvillimin e kompetencave digjitale, avancimin e njohurive në inteligjencën artificiale dhe mbështetjen e sektorit të biznesit në përballjen me sfidat e transformimit digjital.

AI Business Hub synon të shërbejë si urë lidhëse ndërmjet akademisë, teknologjisë dhe biznesit, duke krijuar hapësirë për bashkëpunim, zhvillim të aftësive profesionale dhe zbatimin e zgjidhjeve të inteligjencës artificiale në praktikat e përditshme të bizneseve. Përmes kësaj nisme, studentët, profesionistët dhe ndërmarrjet do të kenë mundësi të përfitojnë nga një qasje më e orientuar drejt nevojave të tregut, duke nxitur inovacionin, rritjen e produktivitetit dhe përgatitjen për ekonominë digjitale.

Hapja e AI Business Hub dëshmon përkushtimin e UBT-së për të ndërtuar një ekosistem që jo vetëm zhvillon kompetencat e së ardhmes, por edhe përkrah bizneset në Kosovë dhe më gjerë, duke i ndihmuar ato të shfrytëzojnë potencialin e inteligjencës artificiale për zhvillim dhe konkurrueshmëri.

UBT vazhdon të investojë në inovacion, dije dhe teknologji, duke e shndërruar inteligjencën artificiale në një mundësi konkrete për zhvillimin e arsimit, sipërmarrjes dhe ekonomisë.

Continue Reading

Aktualitet

Diplomacia në epokën e inteligjencës artificiale: Rektori Hajrizi folës në Akademinë Diplomatike për Diplomatë të Rinj

Published

on

By

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, ishte folës në edicionin e 12-të të Akademisë Diplomatike për Diplomatë të Rinj, ku në fokus ishte potenciali transformues i inteligjencës artificiale në marrëdhëniet ndërkombëtare dhe praktikën diplomatike.

Gjatë diskutimit, Rektori Hajrizi trajtoi mundësitë dhe sfidat që sjellin teknologjitë e reja për diplomacinë bashkëkohore, duke vënë në pah ndikimin e inteligjencës artificiale në zhvillimin e praktikave diplomatike dhe bashkëpunimin ndërkombëtar.

Diskutimi theksoi rëndësinë e inovacionit, përshtatshmërisë dhe qasjeve të përgjegjshme ndaj teknologjive të reja, në një kohë kur inteligjenca artificiale po krijon perspektiva të reja për të ardhmen e diplomacisë.

Pjesëmarrja në këtë akademi pasqyroi rëndësinë e ndërveprimit ndërmjet akademisë, teknologjisë dhe diplomacisë, si dhe të dialogut mbi mënyrat se si inovacioni mund të kontribuojë në zhvillimin e praktikave diplomatike në të ardhmen.

Continue Reading

Lajmet nga UBT

UBT kontribuon në vizionin e Kosovës 2050 për qytete të mençura, planifikim urban dhe zhvillim të qëndrueshëm

Published

on

By

Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, së bashku me stafin akademik të institucionit, mori pjesë në Simpoziumin Ndërkombëtar “Vizioni Hapësinor i Kosovës 2050”, që po mbahet në Prishtinë, me pjesëmarrjen e arkitektëve, urbanistëve dhe ekspertëve nga Kosova dhe bota.

I organizuar nga Ministria e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor, me mbështetjen e GIZ-it, simpoziumi përbën një platformë të rëndësishme për diskutimin e së ardhmes së planifikimit hapësinor në Kosovë, mbrojtjen e mjedisit dhe krijimin e qyteteve e vendbanimeve më funksionale, më të gjelbra dhe më të qëndrueshme.

Me mbi 20 vjet përvojë në arsimin e lartë, kërkimin shkencor dhe inovacionin, UBT ka ndërtuar kapacitete të rëndësishme akademike dhe profesionale në arkitekturë, planifikim urban dhe zhvillim të qëndrueshëm, duke e vënë dijen dhe ekspertizën në shërbim të zhvillimit të Kosovës. Në këtë kuadër, UBT ka themeluar Institutin për Planifikim, pjesë përbërëse të institucionit, i cili angazhohet në hulumtim shkencor, inovacion dhe zhvillim në fushën e planifikimit hapësinor dhe urban, me synimin që njohuritë akademike dhe zgjidhjet inovative të shndërrohen në kontribut konkret për qytetet, komunat dhe institucionet e vendit.

Një rol të veçantë në këtë drejtim e ka Fakulteti i Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor, një nga qendrat kryesore të arsimit dhe ekspertizës profesionale në këtë fushë në Kosovë. Përmes programeve akademike, kërkimit shkencor dhe bashkëpunimit ndërkombëtar, UBT kontribuon në përgatitjen e profesionistëve dhe zhvillimin e praktikave bashkëkohore të planifikimit urban. Programi i tij në planifikim urban dhe zhvillim të qëndrueshëm, i pari i këtij lloji në Kosovë sipas të dhënave institucionale, përfaqëson një nga përpjekjet e rëndësishme për avancimin e kësaj fushe në vend.

Në nivel ndërkombëtar, UBT është anëtare institucionale e Association of European Schools of Planning (AESOP), International Society of City and Regional Planners (ISOCARP) dhe European Association for Architectural Education (EAAE), duke marrë pjesë aktive në rrjetet akademike dhe profesionale të këtyre organizatave. Përmes këtij angazhimi, si dhe prezantimit të modelit dhe përvojave të tij në konferenca, simpoziume dhe forume ndërkombëtare, UBT kontribuon në shkëmbimin e dijes, zhvillimin e ideve inovative dhe ndërlidhjen e ekspertizës vendore me praktikat ndërkombëtare në arkitekturë dhe planifikim urban.

Kjo ekspertizë plotësohet nga fushat e mjedisit dhe infrastrukturës së qëndrueshme, ndërtimit, bujqësisë, energjisë dhe teknologjisë, duke krijuar një bazë të gjerë ndërdisiplinore për përgatitjen e kuadrove të së ardhmes, zhvillimin e hulumtimeve dhe hartimin e zgjidhjeve inovative për banimin, infrastrukturën dhe mjediset urbane. Përmes bashkëpunimit me institucione publike, komuna, universitete dhe partnerë profesionalë në Kosovë dhe në nivel ndërkombëtar, UBT synon të mbështesë një qasje më sistemore, të integruar dhe të bazuar në ekspertizë për planifikimin dhe zhvillimin e qëndrueshëm.

Në këtë kontekst, UBT Smart City dhe modeli i qytetit 10-minutësh përfaqësojnë një qasje që synon t’i afrojë shërbimet kryesore, hapësirat publike, gjelbërimin dhe nevojat e përditshme të qytetarëve, duke krijuar mjedise më të qasshme, më funksionale dhe më miqësore ndaj mjedisit. Përmes ndërthurjes së planifikimit hapësinor, arkitekturës, teknologjisë digjitale, inteligjencës artificiale dhe inovacionit, kjo qasje synon të kontribuojë në qytete që shfrytëzojnë më mirë resurset, nxisin mobilitetin e qëndrueshëm dhe përmirësojnë cilësinë e jetës.

Në përputhje me vizionin strategjik UBT 5S, institucioni vazhdon të promovojë një model zhvillimi ku arsimi, kërkimi shkencor dhe teknologjia lidhen me nevojat reale të shoqërisë.

Pjesëmarrja në Simpoziumin Ndërkombëtar “Vizioni Hapësinor i Kosovës 2050” riafirmon përkushtimin e UBT-së për të qenë partner aktiv i institucioneve të Kosovës, duke kontribuar me ekspertizë profesionale, hulumtime dhe ide inovative në planifikimin e së ardhmes së vendit.

Për UBT-në, qytetet e së ardhmes duhet të ndërtohen mbi parimet e planifikimit të mirëfilltë, qëndrueshmërisë mjedisore, zgjerimit të hapësirave të gjelbra, infrastrukturës cilësore dhe inovacionit, me synimin që Kosova të zhvillojë vendbanime më të mençura, më gjithëpërfshirëse dhe më të mira për të jetuar, sot, dhe për gjeneratat e ardhshme.

Continue Reading

Të kërkuara