Aktualitet

Trump dhe Irani nënshkruajnë marrëveshjen fillestare të paqes në G7

Published

on

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe Presidenti i Iranit, Masoud Pezeshkian, kanë nënshkruar një memorandum mirëkuptimi fillestar për t’i dhënë fund luftës që nisi më 28 shkurt, duke shpallur një armëpushim të menjëhershëm dhe të përhershëm në të gjitha frontet.

Marrëveshja, e nënshkruar gjatë samitit të G7-ës në Francë, parashikon rihapjen e menjëhershme të Ngushticës strategjike të Hormuzit, heqjen e të gjitha sanksioneve amerikane dhe një plan prej 300 miliardë dollarësh për rindërtimin e Iranit. Megjithatë, palët kanë lënë një afat prej 60 ditësh për të negociuar çështjen më komplekse: programin bërthamor të Iranit.

Sipas dokumentit të nënshkruar në Pallatin e Versajës, Irani ka rikonfirmuar se nuk do të zhvillojë armë bërthamore dhe ka pranuar që uraniumi i tij i pasuruar të hollohet brenda vendit nën mbikëqyrjen e IAEA-s, një lëshim ky nga ana e SHBA-së që fillimisht kërkonte largimin e materialit nga territori iranian. Presidenti Trump e mbrojti me ngulm marrëveshjen përpara gazetarëve, duke theksuar se ky hap shmangu një “depresion ekonomik global” dhe një “katastrofë” që po mbante tregjet nën presion të jashtëzakonshëm.

Pas njoftimit, çmimet e naftës Brent pësuan rënie të menjëhershme, duke zbritur në 78.79 dollarë për fuçi. Trump gjithashtu zbuti qëndrimin për raketat balistike, duke thënë se Teherani mund t’i mbajë ato nëse i posedojnë edhe vendet e tjera, por paralajmëroi me tone të ashpra se SHBA-ja do ta “bombardonte rëndë” Iranin nëse dështon arritja e një marrëveshjeje përfundimtare brenda 60 ditëve.

Pavarësisht nënshkrimit, tensionet dhe mosbesimi mbeten të larta. Kryetari i parlamentit iranian dhe negociatori kryesor, Mohammad Bagher Ghalibaf, deklaroi për mediat shtetërore se “gishti i Iranit mbetet mbi këmbëzën e armës” dhe la të kuptohet se pas periudhës 60-ditore, Irani mund të fillojë të vendosë tarifa për anijet që kalojnë në Ngushticën e Hormuzit – një rrugë detare nga ku kalon 20% e naftës në botë dhe që u bllokua de facto pas nisjes së konfliktit, ku SHBA dhe Izraeli vranë Udhëheqësin Suprem, Ajatollah Ali Khamenei, në ditën e parë të luftimeve.

Në rrafshin ndërkombëtar dhe të brendshëm, marrëveshja po përballet me pengesa të mëdha. Izraeli ka deklaruar se nuk ka ndërmend të tërheqë trupat nga Libani dhe ka vijuar sulmet ndaj Hezbollahut, gjë që ka sjellë një qortim publik nga Trump ndaj kryeministrit Benjamin Netanyahu, të cilit i kërkoi “pak më shumë butësi”. Ndërkohë, në Uashington, plani i paqes ka ndezur pakënaqësi të rënda te ligjvënësit e të dy krahëve politikë, ku senatori republikan Bill Cassidy e ka cilësuar tashmë këtë hap si “gafën më të madhe të politikës së jashtme në dekada”. /BBC/ /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

IKShPK: Vaksinat kundër gripit sezonal arrijnë më 21 tetor, vonesa shkaktohet nga ndryshimet globale

Published

on

By

Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka njoftuar qytetarët se kontingjenti i vaksinave kundër gripit sezonal për sezonin 2026/2027 pritet të mbërrijë në Kosovë më 21 tetor 2026.

Sipas IKShPK-së, procesi ndërkombëtar i prodhimit të vaksinave për hemisferën veriore ka pësuar vonesa globale për shkak të ndryshimeve në përbërjen e shtameve të rekomanduara. Këto ndryshime ushtruan ndikim të drejtpërdrejtë në afatet e furnizimit si në nivel global ashtu edhe në vendet e rajonit, duke bërë që mbërritja e tyre në Kosovë të shtyhet për 21 ditë nga afati i parashikuar.

Instituti bëri me dije se po përcjell nga afër këtë proces dhe se me të pranuar kontingjentin do të njoftojë publikun për nisjen zyrtare të procesit të imunizimit.

“IKShPK po përcjell nga afër procesin e furnizimit dhe, pas pranimit të vaksinave, do të njoftojë qytetarët dhe institucionet shëndetësore për fillimin e vaksinimit kundër gripit sezonal. Qytetarët do të informohen në kohë për vendet dhe oraret e vaksinimit, pas përfundimit të procedurave të pranimit dhe shpërndarjes së vaksinave në institucionet shëndetësore”.

Me këtë rast, IKShPK u ka shprehur falënderim qytetarëve për mirëkuptimin dhe bashkëpunimin e treguar gjatë kësaj periudhe.

 

Continue Reading

Aktualitet

Netanyahu: Piloti tentoi ta rrëzonte aeroplanin gjatë fluturimit nga Dubai për në Izrael

Published

on

By

Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, ka bërë të ditur se një incident i rëndë ka ndodhur në bordin e një aeroplani që po udhëtonte nga Dubai drejt Izraelit, ku njëri prej pilotëve sulmoi me thikë kolegun e tij dhe u përpoq të rrëzonte mjetin fluturues.

Përmes një deklarate zyrtare të lëshuar disa orë pas ngjarjes, Netanyahu konfirmoi se piloti sulmues është arrestuar nga autoritetet në Arabinë Saudite, ku aeroplani kreu ulje emergjente.

“Njëri prej pilotëve e goditi me thikë pilotin tjetër dhe, me sa duket, u përpoq ta rrëzonte avionin bashkë me pasagjerët e tij. Fola me një prej pasagjerëve izraelitë, i cili më tha se avioni kishte nisur të rrotullohej dhe filloi të humbiste lartësi. I përshëndes këta heronj, të cilët treguan zgjuarsi dhe guxim të jashtëzakonshëm. Të gjithë pasagjerët janë jashtë rrezikut. Piloti sulmues u arrestua dhe aktualisht po merret në pyetje nga autoritetet saudite”, deklaroi Netanyahu.

Sipas raportimeve të medieve izraelite gjatë ditës, piloti që ndërmori sulmin dhe tentoi rrëzimin e aeroplanit me pasagjerë është me shtetësi nga Omani. Autoritetet saudite po vazhdojnë hetimet për zbardhjen e plotë të motiveve të ngjarjes.

Continue Reading

Lajmet

Rusia kërcënon NATO-n me armë bërthamore për rajonin e Kaliningradit

Published

on

By

Rusia i ka dërguar një paralajmërim të ashpër NATO-s, duke bërë të ditur se është e gatshme të përdorë të gjithë arsenalin e saj ushtarak, përfshirë armët bërthamore, nëse aleanca perëndimore ndërmerr hapa për të izoluar apo shkëputur enklavën ruse të Kaliningradit.

Në një dokument konfidencial (“non-paper”) të dërguar NATO-s, të siguruar nga agjencia e lajmeve Reuters, Moska akuzon aleancën për një “kurs të rrezikshëm dhe të pamatur” që rrit rrezikun e një konflikti të drejtpërdrejtë ushtarak.

Në dokumentin diplomatik joformal, Moska bën të qartë se përgjigja ushtarake mund të përfshijë goditje të drejtpërdrejta brenda territorit të vendeve anëtare të NATO-s që nga fillimi i çdo përshkallëzimi:

“Rusia do të jetë gati të përdorë të gjithë arsenalin e forcave dhe kapaciteteve në dispozicion të saj, duke përfshirë armët bërthamore, për të mbrojtur territorin e saj nëse vendet e NATO-s ndërmarrin ndonjë përpjekje që synon izolimin e Rajonit të Kaliningradit nga pjesa tjetër e vendit.”

Dokumenti nëvizon gjithashtu mundësinë e “sulmeve ruse kundër qendrave të vendimmarrjes në shtetet anëtare të aleancës që nga fillimi i konfliktit.”

Përveç paralajmërimit konfidencial, ambasadat ruse në të paktën tre shtete evropiane kanë lëshuar deklarata publike gjatë tre ditëve të fundit. Ato akuzojnë NATO-n për nxitje të tensioneve përmes stërvitjeve ushtarake dhe skenarëve operativë që përfshijnë Kaliningradin — territorin e militarizuar rus që ndodhet gjeografikisht midis Polonisë dhe Lituanisë.

Nga ana tjetër, diplomatët rusë hodhën poshtë pretendimet e vendeve perëndimore se Moska përbën kërcënim apo se po përgatit sulm ndaj ndonjë anëtari të NATO-s, si dhe mohuan akuzat për udhëheqjen e një “lufte hibride” përmes sabotimeve në Evropë. Sidoqoftë, pala ruse nënjëzogoi se çdo cenim ndaj Kaliningradit do të përballet me “përgjigjen më të fortë të mundshme”.

 

Continue Reading

Lajmet

15 profesorë të UBT-së renditen të parët në Kosovë në Scholarly Index 2026

Published

on

By

UBT ka shënuar rezultate të rëndësishme në Scholarly Index Top1000 Scholar 2026, ku 15 profesorë të universitetit janë renditur në vendin e parë në Kosovë në të paktën një temë kërkimore.

Në mesin e tyre janë:

Alban Kuriqi, Hyrije Koraqi, Ridvan Peshkopia, Visar Krelani, Gazmend Temaj, Pajtim Bytyçi, Burhan Reshat Rexhepi, Milaim Berisha, Kujtim Lepaja, Demokrat Nuha, Xhevahire Millaku, Liridon Kryeziu, Alfred Marleku, Nuredin Lutfiu dhe Kristina Perkola.

Këto renditje mbulojnë fusha të ndryshme të kërkimit, përfshirë inxhinierinë, ujërat dhe mjedisin, biznesin, shkencat sociale, shkencat ushqimore, arsimin, gjuhësinë dhe fusha të tjera.

Në nivel ndërkombëtar, profesorët e UBT-së kanë arritur gjithashtu pozita të larta. Prof. Dr. Alban Kuriqi ka shënuar pozitën më të lartë globale në mesin e profesorëve të UBT-së të paraqitur në këto renditje, duke u renditur i 8-ti në botë në temën “Hydrology and Sediment Transport Processes” për periudhën 2021–2025.

Po ashtu, Kristina Perkola është renditur #71 në botë, ndërsa Burhan Reshat Rexhepi #81, në temat e tyre përkatëse.

Këto rezultate tregojnë një prani të fortë të profesorëve të UBT-së si në nivel kombëtar, ashtu edhe ndërkombëtar, dhe përforcojnë dukshmërinë e universitetit në kërkimin shkencor.

 

Continue Reading

Të kërkuara