Botë

Trump dhe Harris për Rusinë, ja çfarë qëndrimi kanë dy kandidatët ndaj Putin

Published

on

Zgjedhjet e së martës kanë një peshë të madhe për Kremlinin dhe pavarësisht përgjigjes ironike dhe disi ngacmuese të Putinit, ajo duket se përmblodhi pikëpamjen e Rusisë se zgjedhjet nuk ofrojnë alternativa të mira.

Analistët thonë se asnjëri kandidat nuk ka dhënë sinjale të forta për përmirësimin e marrëdhënieve, që kanë arritur pikën më të ulët që nga Lufta e Ftohtë.

Nënpresidentja Harris ka mbajtur një qëndrim të ashpër kundër Rusisë, ndërsa ish-Presidenti Trump njihet për admirimin që ka për Putinin.

Megjithatë, në takimin e shtatorit, zoti Putin u ankua se kur zoti Trump ishte në detyrë, Shtetet e Bashkuara vendosën “më shumë kufizime dhe sanksione kundër Rusisë, se çdo president tjetër para tij”.

Timothy Colton nga Akademia e Harvardit për Studimin e Çështjeve Ndërkombëtare tha se udhëheqja e Kremlinit është “në përgjithësi e bindur se asgjë e mirë nuk do të rezultojë nga zgjedhjet në këndvështrimin e Rusisë”.

Por ai shtoi se në përgjithësi,  Trump “është ndoshta preferenca e tyre; ai është një figurë më e njohur”.

Nënpresidentja Harris ka gjasa të vazhdojë mbështetjen masive ushtarake dhe ekonomike të administratës së Presidentit Biden për Ukrainën, ndërsa agresioni i Rusisë po shkon drejt vitit të tretë.

Ish-Presidenti Trump është mburrur se raportet e tij me Putinin dhe respekti nga presidenti ukrainas Volodymyr Zelenski janë aq të forta sa ai mund të negociojë një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës “për 24 orë”.

Ai nuk pranon të ofrojë detaje mbi strategjinë e tij, por komentet e fundit që kritikojnë sanksionet kundër Rusisë sugjerojnë se ai mund t’i heqë ato në këmbim të arritjes së një zgjidhjeje për konfliktin.

Gjatë debatit presidencial, zoti Trump dy herë refuzoi të përgjigjej drejtpërdrejt nëse ai dëshironte që Ukraina të fitonte luftën, ndërsa Harris vlerësoi mbështetjen perëndimore për Kievin dhe kërkoi që ajo të vazhdojë.

Kandidati republikan për nënpresident, senatori JD Vance, ka përmendur propozimin për çmilitarizim nga Ukraina të territoreve të pushtuara nga Rusia dhe arritjen e një marrëveshje për t’i dhënë status neutral të përhershëm këtyre rajoneve.

Trump mund të ketë në mendje një zgjidhje të tillë. Kievi nuk do ta pranonte këtë, por Trump ka treguar pak simpati për Ukrainën, duke thënë se Zelenski “nuk duhej të lejonte fillimin e luftës”.

Nënpresidentja Harris nuk ka ofruar detaje se si do të ndryshonte qëndrimi i saj nga ai i Presidentit Biden.

Shtetet e Bashkuara i kanë ofruar Ukrainës më shumë se 59.5 miliardë dollarë ndihma ushtarake dhe ekonomike që nga fillimi i sulmit në shkallë të gjerë të Rusisë në 2022.

Ajo ka thënë më parë se do të ishte marrëzi të rrezikonim aleancat globale, që Shtetet e Bashkuara i kanë krijuar dhe dënoi “brutalitetin” e Putinit.

Një fitore e zonjës Harris “ka të ngjarë të ofrojë një vazhdimësi të mbështetjes së Shteteve të Bashkuara për sa kohë që do të sigurohej mbështetja e Kongresit”, thotë një raport i Grupit Ndërkombëtar të Krizave.

Në raport gjithashtu thuhet se ajo do të mund të kërkonte përfundimin e luftimeve në mënyrë më aktive sesa Presidenti Biden.

Rritja e kundërshtimeve në Kongres ndaj shpenzimeve të mëdha për ndihmën ndaj Ukrainës mund të frenojë ose të ndryshojë strategjinë e saj.

Putini ka përmendur në mënyrë të përsëritur kërcënimin bërthamor në përpjekje për të frenuar mbështetjen e Perëndimit për Ukrainën.

Traktati “New START”, marrëveshja e fundit ende në fuqi për kontrollin e armëve bërthamore mes Moskës dhe Uashingtonit, do të skadojë në vitin 2026, një vit pas ardhjes në pushtet të administratës së re amerikane.

Presidenti Biden e rinovoi traktatin pak kohë pas marrjes së detyrës dhe zonja Harris, nëse i fiton zgjedhjet, pritet të bëjë të njëjtën gjë.

Traktati “New START” kufizon numrin e platformave për lëshimin e raketave bërthamore ndërkontinentale.

Ndonëse nuk u tërhoq nga traktati, Rusia e pezulloi zbatimin e tij në vitin 2023 dhe Shtetet e Bashkuara u kundërpërgjigjën me masa, duke përfshirë ndërprerjen e ndarjes së informacionit mbi vendndodhjen dhe statusin e raketave.

Ish-Presidenti Trump, megjithëse ka paralajmëruar për kërcënimin e “ngrohjes bërthamore”, kur ishte në detyrë ndërmori hapa për të çmontuar regjimin e kontrollit të armëve, duke përfshirë tërheqjen nga Traktati “INF” për armët bërthamore me rreze të mesme veprimi, i cili ndalonte dislokimin e raketat bërthamore dhe konvencionale me bazë tokësore, me rreze veprimi prej 500-5,500 kilometrash.

Gjatë mandatit të tij si president, zoti Trump bëri thirrje për një traktat të ri bërthamor, që do të përfshinte Rusinë dhe Kinën.

Aktualitet

Dhjetë të vdekur në Kanda pas të shtënave në një shkollë të mesme

Published

on

By

Qyteti i Tumbler Ridge në Kolumbinë Britanike është tronditur nga një prej vrasjeve masive më të rënda në historinë e Kanadasë, ku dhjetë persona kanë mbetur të vdekur. Ngjarja e rëndë ka ndodhur në një komunitet të largët me rreth 2,400 banorë, ndërsa gjashtë prej viktimave u gjetën brenda shkollës së mesme lokale, e cila ka gjithsej vetëm 160 nxënës.

Mes të vdekurve është edhe autorja e dyshuar e sulmit, por policia ende nuk ka bërë të ditur identitetin e saj apo motivet që e shtynë drejt këtij akti të rëndë. Autoritetet vendase mbeten të rezervuara edhe sa i përket identifikimit të viktimave të tjera, duke mos konfirmuar ende nëse mes tyre ka nxënës të mitur, raporton Reuters.

Si pasojë e kësaj tragjedie, Kryeministri i Kanadasë, Mark Carney, ka anuluar menjëherë një udhëtim të planifikuar jashtë shtetit për të menaxhuar situatën emergjente. Ndërkohë që mbulimi i drejtpërdrejtë i ngjarjes vazhdon, vendi po pret me ankth detaje të reja nga hetimet që po zhvillohen në këtë zonë të izoluar të Kanadasë perëndimore. /Reuters/

 

Continue Reading

Aktualitet

Macron u bën thirrje evropianëve: Ka ardhur koha të sillemi si fuqi botërore

Published

on

By

Presidenti francez Emmanuel Macron i ka bërë thirrje Evropës që të tregoj veten në skenën botërore, duke deklaruar se ka ardhur koha që kontinenti të fillojë të sillet si një “fuqi”.

Përballë kërcënimeve në rritje nga Kina, Rusia dhe tashmë edhe SHBA-ja, ai u shpreh për një grup gazetash evropiane se kontinenti po përballet me një thirrje zgjimi.

Macron shtroi pyetjen nëse Evropa është vërtet gati të shndërrohet në një fuqi në fushat e ekonomisë, financave, mbrojtjes dhe sistemeve demokratike, duke shtuar se në një epokë tjetër kjo do të cilësohej si momenti që kontinenti të “pajisej me pjekurinë e tij”.

Përpara samitit të BE-së në Bruksel, udhëheqësi francez përsëriti thirrjen për kredi të përbashkëta në nivel evropian me qëllim mbledhjen e qindra miliarda eurove të nevojshme për investime industriale.

Ai theksoi se ka ardhur koha për të krijuar një kapacitet të përbashkët borxhi për të financuar shpenzimet e së ardhmes përmes eurobondeve, duke argumentuar se nevojiten programe të mëdha evropiane për projektet më cilësore.

Megjithëse thirrje të tilla në të kaluarën janë pritur medyshas nga Gjermania dhe vende të tjera, të cilat dyshojnë se Franca kërkon të përdorë Evropën për të mbajtur barrën e saj financiare, Macron pranoi se vendi i tij nuk ka pasur gjithmonë një model të balancuar si ekonomitë e veriut.

Ai vuri në dukje se Franca nuk ka ndërmarrë reforma si ato të Portugalisë, Spanjës, Italisë apo Greqisë, të cilat sot po japin rezultate, por argumentoi se tregjet botërore po kërkojnë gjithnjë e më shumë alternativa ndaj dollarit amerikan.

Sipas tij, BE-ja ka nevojë për 1.2 trilionë euro në vit për të investuar në sektorë jetikë si siguria, mbrojtja, energjia e pastër dhe inteligjenca artificiale.

Duke kërkuar mbrojtjen e këtyre industrive, Macron saktësoi se nuk bëhet fjalë për proteksionizëm, por për koherencë, në mënyrë që prodhuesve evropianë të mos u imponohen rregulla që nuk vlejnë për konkurrentët jashtë bllokut.

Ai e përshkroi botën e sotme si një vend në çrregullim ku ndryshimet klimatike po nxitojnë, SHBA-ja nuk është më një garantues i sigurt i sigurisë, Rusia ka ndërprerë energjinë e lirë dhe Kina është kthyer në një rival të ashpër. Në këtë situatë, Macron theksoi se evropianët janë vetëm, por kanë njëri-tjetrin si një forcë prej 450 milionë njerëzish.

Ai përfundoi duke thënë se shndërrimi në fuqi është përmbushja e aventurës evropiane, duke kujtuar se ndonëse shtetet u bashkuan për të ndaluar luftën dhe për të ndërtuar një treg, ato gjithmonë e kishin ndaluar veten të mendonin për pushtetin.

Lidhur me tensionet e fundit me Washingtonin, ai paralajmëroi evropianët që të mos mashtrohen nga tërheqjet e përkohshme të SHBA-së, duke thënë se ekziston një tendencë frikacake për t’u qetësuar pas çdo krize, ndërkohë që rreziqet mbeten reale dhe të vazhdueshme.

 

 

Continue Reading

Aktualitet

Trump kërcënon të bllokojë hapjen e urës SHBA-Kanada

Published

on

By

Presidenti Donald Trump ka kërcënuar se do të bllokojë hapjen e një ure që lidh SHBA-në me Kanadanë, derisa Uashingtoni të “kompensohet plotësisht për çdo gjë” që i ka dhënë fqinjit të saj verior.

Ura Ndërkombëtare “Gordie Howe”, e cila lidh provincën kanadeze të Ontarios me shtetin amerikan të Miçiganit (Michigan), nuk do të hapet derisa Otava “ta trajtojë Shtetet e Bashkuara me drejtësinë dhe respektin që meritojmë”, shkroi Trump në rrjetet sociale.

Sipas faqes zyrtare të projektit, ura po financohet nga qeveria kanadeze, por do të jetë në pronësi publike të përbashkët mes Kanadasë dhe Miçiganit. /BBC/

Continue Reading

Aktualitet

53 të vdekur pas përmbysjes së një varke me emigrantë pranë Libisë

Published

on

By

Një varkë gome që transportonte 55 pasagjerë, përfshirë dy foshnja, është përmbysur jashtë bregdetit të Libisë, thotë agjencia e OKB-së për migracionin. Të mbijetuarat e vetme, dy gra nigeriane, u shpëtuan nga autoritetet libiane të premten, njoftoi të hënën Organizata Ndërkombëtare për Migracionin (IOM). Varka po transportonte emigrantë dhe refugjatë nga vende të ndryshme afrikane, tha ajo për BBC.

Varka u mbyt pasi u mbush me ujë përafërsisht gjashtë orë pas nisjes nga qyteti bregdetar i al-Zawiya në Libinë veri-perëndimore. IOM thotë se pothuajse 500 emigrantë janë raportuar të vdekur ose të zhdukur duke u përpjekur të kalojnë Detin Mesdhe nga Libia deri më tani në vitin 2026.

Libia është bërë një pikë nisjeje për emigrantët nga Afrika nën-Sahariane që kërkojnë të arrijnë në Evropë që kur udhëheqësi i kahershëm Muammar Gaddafi u vra në vitin 2011. Të mbijetuarat i thanë IOM-it se gomonia ishte nisur rreth orës 23:00 me orën lokale nga al-Zawiya, në perëndim të Tripolit. Ajo u përmbys disa orë më vonë në orët e para të mëngjesit të së premtes në veri të Zuwaras.

Nuk është menjëherë e qartë pse ka kërkuar kaq shumë kohë që lajmi të dalë në dritë. Njëra nga dy të mbijetuarat tha se kishte humbur bashkëshortin e saj, ndërsa tjetra raportoi se dy foshnjat e saj kishin vdekur, tha agjencia. Ekipet e IOM-it u ofruan të dyja grave kujdes mjekësor urgjent.

IOM thotë se të paktën 375 emigrantë u raportuan të vdekur ose të zhdukur vetëm in janar pas një serie mbytjesh “të padukshme” në Mesdheun qendror gjatë periudhave të motit ekstrem dimëror. Dyshohet se shifra e vërtetë është më e lartë. Pavarësisht tragjedive të përsëritura, emigrantët vazhdojnë të tentojnë kalimin.

Kushtet për emigrantët brenda Libisë janë gjerësisht të dokumentuara si të tmerrshme. Zyrtarët e OKB-së për të drejtat e njeriut kanë paralajmëruar për tortura, trafikim, punë të detyruar, zhvatje dhe abuzime të tjera të kryera nga aktorë shtetërorë dhe joshtetërorë, përfshirë grupet e milicisë.

IOM thotë se trafikantët dhe rrjetet e kontrabandës përfitojnë duke i detyruar njerëzit në mjete lundrimi të mbingarkuara dhe të pasigurta për lundrim, duke kontribuar në rritjen e numrit të vdekjeve. Agjencia ka bërë thirrje për bashkëpunim më të fortë ndërkombëtar për të çmontuar rrjetet e kontrabandës dhe trafikimit, së bashku me krijimin e rrugëve të sigurta dhe ligjore të migrimit për të reduktuar vdekjet në det.

Shumë mjete lundrimi që mbyten nuk raportohen kurrë nga kontrabandistët e njerëzve që i operojnë ato. Ata që vdesin thjesht zhduken, duke i lënë familjet e tyre pa e marrë vesh kurrë se çfarë ka ndodhur me ta.

Disa vende, duke përfshirë Britaninë e Madhe, Spanjën, Norvegjinë dhe Sierra Leone-n, i kanë bërë thirrje Libisë të mbyllë qendrat e ndalimit ku grupet e të drejtave të njeriut thonë se emigrantët janë torturuar, abuzuar ose vrarë. /BBC/

 

Continue Reading

Të kërkuara