Lajmet

Studiuesit amerikanë thonë se vaksinat e Pfizer dhe Moderna sigurojnë mbrojtje nga Covid-19 për disa vjet

Published

on

Sipas një studimi amerikan, vaksinat e ARN-së ofrojnë mbrojtje afatgjatë.

Studiuesit amerikanë kanë gjetur prova se vaksinat e ARN-së aktivizojnë një përgjigje të qëndrueshme imune të trupit.

Sipas një studimi të botuar në revistën “Nature”, vaksinat e ARN-së si ato të BioNTech/Pfizer dhe ajo e Moderna-s mund të mbrojnë nga SARS CoV-2 për disa vjet.

Sipas studimit, një vaksinim përforcues fillimisht nuk është i nevojshëm. Sigurisht, parakushti është që struktura e koronavirusit të mos ndryshojë thelbësisht si rezultat i mutacioneve.

Studimi ekzaminoi vetëm efektet afatgjata të vaksinave mARN, jo ato të vaksinave të tjera të miratuara siç janë vaksinat vektoriale.

Në studim u vëzhguan vetëm vaksinat e ARN-së, jo vaksina të tjera të aprovuara ose ekzistuese siç janë ato të AstraZeneca-s

Efektet afatgjata të qelizave B

Ekipi hulumtues i drejtuar nga udhëheqësi i studimit Ali Ellebedy nga Universiteti i Uashingtonit në St. Louis të shtetit Misuri të SHBA studioi kryesisht të ashtuquajturën “qendra germinale (e mikrobeve)” që formohet në nyjet limfatike pas një infektimi ose vaksinimi.

Të ashtuquajturat limfocite B ose shkurtimisht qelizat B janë këtu vendimtare. Ato bëjnë pjesë në grupin e e rruazave të bardha të gjakut (leukocitet) dhe vetëm ato mund të prodhojnë qeliza plazmatike që sekretojnë antitrupa. Limfocitet B dhe limfocitet T së bashku formojnë të ashtuquajturin “sistem imunitar adaptiv” -që mund të përshtatet me patogjenë të rinj ose të ndryshuar.

Kur qelizat B aktivizohen nga këta patogjenë, antigjene të huaja për trupin, ato mund të zhvillohen në qeliza plazmatike ose qeliza të kujtesës që prodhojnë antitrupa. Dhe sa më gjatë të qëndrojnë në trup këto limfocite B, aq më mirë mund të përballet sistemi imunitar me variantet e virusit.

Qendra germinale është aktive për një kohë jashtëzakonisht të gjatë

“Studimet tona tregojnë se vaksinimi kundër SARS-CoV-2 i njerëzve i bazuar në mARN shkakton një përgjigje të vazhdueshme të qelizave GC-B që mundëson gjenerimin e imunitetit të fortë humoral,” përmbledh studimi. Pjesa e përgjigjes imune që ndërmjetësohet nga përbërësit joqelizorë të lëngjeve të trupit përkufizohet si “përgjigja imune humorale”.

Një studiues me një kostum mbrojtës në një fabrikë vaksinash BioNTech.

Vaksinat e ARN-së janë të ndërlikuara për t’u prodhuar, por shumë efektive në luftën kundër SARS CoV-2. Studimi tregoi se sa i fortë ishte reagimi imunitar: zakonisht qendrat germinale, të mikrobeve janë veçanërisht aktive 14 ditë pas infektimit ose vaksinimit, por më pas aktiviteti zvogëlohet shpejt. Në të 14 pjesëmarrësit në studim, të cilët ishin vaksinuar me një vaksinë mARN, qendra germinale ishte akoma shumë aktive 15 javë pas dozës së parë të vaksinimit dhe numri i qelizave të kujtesës nuk ishte zvogëluar.

Qelizat imune të përhershme kundër Coronas?

Qysh në shkurt, studiuesit treguan në një studim se ata që ishin shëruar, ende mbanin qeliza imune kundër SARS-CoV-2 në palcën e kockave të tyre, tetë muaj pas infektimit.

Këto dhe studime të tjera sugjerojnë që ata që janë shëruar mund të kenë limfocite B të kujtesës që mbeten në trup për një vit. Kur ata që janë shëruar gjithashtu janë vaksinuar, ata madje mund të formojnë qeliza imune të përhershme kundër SARS-CoV-2.

Një efekt i ngjashëm afatgjatë mund të gjendet gjithashtu tek njerëzit që janë vaksinuar me një vaksinë mARN, sipas studiuesve të udhëhequr nga imunologu Ellebedy nga Universiteti i Uashingtonit.

Nëse SARS-CoV-2 nuk ndryshon rrënjësisht në strukturë dhe përbërje me kalimin e kohës për shkak të mutacioneve, do të kishin nevojë për një përforcim në formë të një vaksinimi vetëm njerëzit me një sistem të dobët imunitar, siç janë të moshuarit ose pacientët që duhet të frenojnë sistemin e tyre imunitar me medikamente.

Vendi

Pjesëmarrje rekord në Testin Provues të Arritshmërisë të organizuar nga UBT International Smart Schools: Mbi 1,500 nxënës nga e gjithë Kosova

Published

on

By

UBT International Smart Schools organizoi me sukses edicionin e dytë të Testit Provues të Arritshmërisë, me mbi 1,500 nxënës të klasave të 9-ta nga e gjithë Kosova që morën pjesë. Ky test, i vetmi i këtij lloji në vend, ka për qëllim vlerësimin gjithëpërfshirës të njohurive të nxënësve dhe do t’u ofrojë atyre që kanë sukses mundësinë për të fituar bursa shkollimi nga 25% deri në 100% në UBT International Smart Schools.

Testi u zhvillua online dhe pa pagesë, duke mundësuar pjesëmarrje të lehtë nga çdo vend. Ai u nda në katër pjesë kryesore:

  • Gjuhët dhe Komunikimi – Gjuhë Shqipe dhe Gjuhë Angleze
  • Shkencat e Natyrës – Biologji, Kimi dhe Fizikë
  • Shkencat Shoqërore – Histori dhe Gjeografi
  • Matematika dhe Teknologjia e Informacionit dhe Komunikimit (TIK)

Ky test provues ishte një mundësi unike për nxënësit që të testojnë njohuritë e tyre dhe të hapin rrugën drejt një arsimi cilësor, inovativ dhe ndërkombëtar. Pjesëmarrja rekord e mbi 1,500 nxënësve tregon interesin e madh të të rinjve për të zhvilluar potencialin e tyre akademik dhe për të përfituar nga mundësitë e bursave të ofruara.

UBT International Smart Schools falënderon të gjithë nxënësit dhe prindërit për besimin dhe pjesëmarrjen, duke theksuar se përkushtimi ndaj arsimit dhe inovacionit mbetet prioritet kryesor i institucionit.

Për më shumë informacione mbi programet dhe mundësitë e tjera të UBT International Smart Schools, mund të kontaktoni në 046 332 233.

Continue Reading

Vendi

Fatlume Bunjaku nderohet me çmimin “European Shooting Star” në Berlinale

Published

on

By

Aktorja shqiptare nga Kosova, Fatlume Bunjaku, është shpallur fituese e çmimit prestigjioz European Shooting Stars në kuadër të Berlinale, duke shënuar një arritje të jashtëzakonshme për kinematografinë shqiptare dhe atë ballkanike në skenën ndërkombëtare. Ky program, i organizuar çdo vit nga European Film Promotion në bashkëpunim me Berlinalen, konsiderohet një nga platformat më prestigjioze për promovimin e aktorëve evropianë me potencial për një karrierë ndërkombëtare të suksesshme.

Juria e këtij edicioni përbëhej nga emra të njohur të botës së filmit, përfshirë regjisorin fitues të Oscar-it, Danis Tanović, aktoren Danica Ćurčić, kritiken e filmit Leila Latif, regjisoren Jo Monteiro dhe producentin Jacques-Henri Bronckart. Sipas vlerësimit të tyre, Bunjaku lë një gjurmë të pashlyeshme te shikuesi, duke shfaqur një prezencë të fuqishme në ekran dhe një thellësi emocionale mbresëlënëse. Juria theksoi se talenti dhe angazhimi i saj e bëjnë atë një aktore me potencial të jashtëzakonshëm.

Përveç suksesit në film, Fatlume Bunjaku njihet edhe si profesoreshë në Fakultetin e Arteve Dramatike në UBT, ku ndan eksperiencën dhe pasionin e saj me studentët, duke i frymëzuar ata drejt karrierave në art dhe aktrim. Prania e saj si “Shooting Star” në Berlinale u cilësua si një moment historik jo vetëm për Kosovën dhe Shqipërinë, por për të gjithë rajonin e Ballkanit.

Gjatë ceremonisë, Bunjaku tërhoqi vëmendjen e agjentëve dhe regjisorëve ndërkombëtarë, jo vetëm për interpretimin e saj bindës, por edhe për qasjen modeste dhe të ngrohtë. Në fjalimin e saj, ajo bëri thirrje që industria globale e filmit të vlerësojë kineastët e Ballkanit, duke theksuar potencialin e madh të rajonit dhe nevojën për më shumë mundësi dhe bashkëpunime ndërkombëtare.

Aktorja u nominua në këtë program për filmin Hana, me regji nga Ujkan Hysaj, ku interpreton rolin suportues të Mrikës. Ky vlerësim i hap rrugë prezantimit të saj në një nga skenat më të rëndësishme të kinematografisë botërore dhe shënon një kapitull të ri krenarie për artin shqiptar në nivel evropian dhe global.

Continue Reading

Aktualitet

Studentja dhe kampionia olimpike Nora Gjakova publikon studimin shkencor mbi rikuperimin e shpejtë pas lëndimit të hamstringut

Published

on

By

Studentja e Fakultetit Shkencat e Sportit dhe të Lëvizjes në UBT dhe kampionia olimpike Nora Gjakova, së bashku me profesorin Milaim Berisha dhe bashkëautorë ndërkombëtarë, ka publikuar një punim shkencor të rëndësishëm mbi rikuperimin e lëndimeve komplekse të pjesës proksimale të hamstringut në sportistët elitarë.

Studimi është botuar në revistën prestigjioze evropiane Retos (Q2) dhe mund të gjendet këtu: Retos – Article Punimi trajton rastin unik të rikuperimit 5-mujor të Nora Gjakovës pas këputjes së pjesshme të hamstringut, një periudhë që konsiderohet shumë e shkurtër për rikuperim të plotë, sidomos kur objektivi ishte pjesëmarrja në Lojërat Olimpike të Parisit 2024. Ky studim sjell një kontribut të rëndësishëm në literaturën shkencore, duke analizuar kufijtë klinikë që ndajnë rastet që kërkojnë ndërhyrje kirurgjike nga ato që mund të menaxhohen me trajtim konservativ.

Rezultatet tregojnë se një qasje e strukturuar, e bazuar në terapi fizike, stërvitje progresive dhe drill-e specifike për sportin e xhudos, mund të mundësojë rikuperim të shpejtë dhe kthim në garë pa ndërhyrje kirurgjike.

Rasti i Nora Gjakovës demonstron se sportistët elitarë jo vetëm që arrijnë rezultate të jashtëzakonshme në garë, por edhe mund të kontribuojnë në avancimin e praktikave rehabilituese dhe të njohurive shkencore në fushën e Shkencave të Sportit dhe të Lëvizjes, një program i zhvilluar fuqishëm në UBT, që ofron mundësi të avancuara për studentët dhe sportistët e rinj për t’u trajnuar dhe për të mësuar mbi bazat shkencore të performancës dhe rikuperimit.

Ky rast është një shembull i qartë se si bashkëpunimi ndërkombëtar mes sportistëve dhe akademikëve mund të sjellë njohuri të reja, duke rritur standardet e rehabilitimit sportiv dhe duke fuqizuar studentët e UBT që të jenë pjesë e projekteve shkencore me ndikim global.

Continue Reading

Lajmet

Zëvendës Shefi i Misionit të Ambasadës Gjermane dhe OEGJK vizitojnë Qytetin e Mençur të UBT-së

Published

on

By

Zëvendës Shefi i Misionit të Ambasada Gjermane në Kosovë, Christian Böttcher, vizitoi Qytetin e Mençur të UBT-së, ku u mirëprit nga Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi.

Gjatë takimit u theksua roli i UBT-së si institucion i arsimit të lartë që po vendos standarde të reja në ndërlidhjen e arsimit me sipërmarrjen dhe industrinë. Modeli i zhvillimit të UBT-së, i bazuar në integrimin strategjik të arsimit, kërkimit shkencor, inovacionit dhe zhvillimit të biznesit, u vlerësua si një qasje vizionare që sjell rezultate të matshme.

Rektori Hajrizi prezantoi para delegacionit ekosistemin unik të UBT-së, ku përmes Parkut Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik në Lipjan ndërthuren laboratorët e avancuar, teknologjitë e sofistikuara dhe bashkëpunimi i drejtpërdrejtë me industrinë. Ky mjedis krijon ura konkrete mes akademisë dhe sektorit privat, duke përgatitur studentët për tregun global të punës.

U theksua se UBT, si anëtar Premium i OEGJK-së, luan rol kyç në lidhjen e Kosovës me universitete dhe institucione të arsimit të lartë në Gjermani, Austri dhe më gjerë. Partneritetet e forta ndërkombëtare dhe orientimi praktik e bëjnë UBT-në një pikë natyrore takimi ndërmjet dijes akademike dhe zhvillimit ekonomik.

Diskutimet u përqendruan në zgjerimin e mëtejmë të bashkëpunimit, me theks në zhvillimin e qëndrueshëm, fuqizimin e inovacionit dhe thellimin e bashkëpunimit akademik ndërkufitar. Shkalla e zhvillimit të UBT-së, qartësia strategjike dhe fryma sipërmarrëse lanë përshtypje të veçantë te përfaqësuesit gjermanë, të cilët shprehën gatishmërinë për ta ndërtuar këtë momentum të përbashkët edhe në të ardhmen.

Continue Reading

Të kërkuara