Lajmet

Studimi i ri: Testi i ri i gjakut mund të zbulojë sëmundjen e Alzheimerit shumë vite përpara diagnozës

Studimi mbështet në idenë se përbërësit në gjak mund të ndikojnë në formimin e qelizave të reja të trurit.

Published

3 years ago

on

Një test i ri mund të zbulojë sëmundjen e Alzheimerit tre vjet e gjysmë përpara se të diagnostikohet, sugjeron një studim i ri. Hulumtimi i ri nga Instituti i Psikologjisë dhe Neuroshkencës në King’s College në Londër ka krijuar një test të bazuar në gjak që mund të parashikojë rrezikun e sëmundjes nga Alezheimer.

Studimi mbështet në idenë se përbërësit në gjakun e njeriut mund të ndikojnë në formimin e qelizave të reja të trurit, një proces i quajtur neurogjenezë. Ky proces ndodh në një pjesë të trurit të quajtur hipokampus që është i përfshirë në të mësuarit dhe kujtesën.

Ndërsa Alzheimer ndikon në formimin e qelizave të reja të trurit në hipokampus gjatë fazave të hershme të sëmundjes, hulumtimet e mëparshme kanë qenë në gjendje të studiojnë neurogjenezën në fazat e saj të mëvonshme vetëm përmes ekzaminimeve pas vdekjes.

Për të kuptuar ndryshimet e hershme, gjatë disa viteve studiuesit mblodhën mostra gjaku nga 56 njerëz me dëmtim të lehtë njohës (MCI), një gjendje ku dikush do të fillojë të përjetojë një përkeqësim të kujtesës ose aftësisë së tij njohëse.

Ndërsa jo të gjithë me MCI do të zhvillojnë sëmundjen e Alzheimerit, ata me këtë gjendje përparojnë drejt një diagnoze me një shkallë shumë më të lartë se popullata e gjerë.

Kur studiuesit përdorën vetëm mostrat e gjakut të mbledhura, ata zbuluan se ndryshimet në neurogjenezë ndodhën 3.5 vjet përpara një diagnoze klinike.

Sipas hulumtimit, mostrat e gjakut të mbledhura nga njerëzit që zhvilluan sëmundjen e Alzheimerit promovuan një rënie në rritjen dhe ndarjen e qelizave. Ata gjithashtu promovuan një rritje të vdekjes së qelizave apoptotike, procesi me të cilin qelizat programohen të vdesin, zbuloi studimi.

/rtsh.al/

Related Topics:
Continue Reading

Lajmet

Edmond Hajrizi: Kur dija, biznesi dhe etika ndërthuren në vendimmarrje

Published

7 hours ago

on

January 2, 2026

By

Një dialog mbi rolin e drejtuesit në shndërrimin e dijes në modele funksionale që integrojnë arsimin, shëndetësinë, sportin dhe inovacionin

(more…)

Continue Reading

Lajmet

20 drejtorët ekzekutivë më të paguar

Published

23 hours ago

on

January 1, 2026

By

Kompanitë e mëdha gjenerojnë fitime marramendëse. Të tilla janë edhe fitimet e drejtuesve të tyre, pronarëve dhe drejtorëve ekzekutivë.

Më poshtë janë emrat dhe fitimet e 20 drejtorëve ekzekutivë më të paguar në botë:

  1. Elon Musk – 23.5 bilionë dollarë – Tesla
  2. Tom Cook – 770 milionë – Apple
  3. Jensen Schleifer – 561 milionë – NVIDIA
  4. Leopard Scheifer – 453 milionë – Regeneron
  5. Marc Benioff – 439 milionë – Salesfore
  6. Satya Nadella – 309 milionë – Microsoft
  7. Robert Kotick – 297 milionë – Activision Blizzard
  8. Hock Tan – 288 milionë – Broadcom
  9. Sundar Pichai – 280 milionë – Alphabet
  10. Rend Hasting – 253 milionë – Netflix
  11. Andy Jassy – 245 milionë – Amazon
  12. Jamie Dimon – 230 milionë – JPMorgan Chase
  13. Doug McMillon – 220 milionë – Walmart
  14. Warren Buffett – 215 milionë – Berkshire Hathaway
  15. Brian Moynihan – 210 milionë – Bank of America
  16. Darren Woods – 205 milionë – ExxonMobil
  17. Patrick Gelsinger – 200 milionë – Intel
  18. Mary Barra – 198 milionë – GM
  19. David Zaslav – 190 milionë – Waren Bros. Discovery
  20. Larry Culp – 185 milionë – GE

Continue Reading

Lajmet

Top 30 shtetet me më së paku korrupsion

Published

23 hours ago

on

January 1, 2026

By

Ndërsa korrupsioni mbetet një nga problemet më të mëdha në shtetet e pazhvilluara, janë një numërt shtetesh të zhvilluara, të cilat ia kanë dalë ta minimizojnë atë në shoqëritë  tyre.

Sipas një matjeje të Transparency International, këto janë 30 shtete në botë, në të cilat ka më së paku korrupsion:

  1. Danimarka
  2. Norvegjia
  3. Singapori
  4. Suedia
  5. Finlanda
  6. Zelanda e re
  7. Holanda
  8. Luksemburgu
  9. Hong-Kongu
  10. Mbretëria e Bashkuar
  11. Gjermania
  12. Kanadaja
  13. Japonia
  14. Australia
  15. Estonia
  16. Irlanda
  17. Belgjika
  18. Austria
  19. Emiratet e bashkuara Arabe
  20. Franca
  21. Uruguaj
  22. SHBA
  23. Spanja
  24. Polonia
  25. Lituania
  26. Portugalia
  27. Barbadosi
  28. Kili
  29. Malta
  30. Karaibet

Continue Reading

Lajmet

Top 20 shtetet me më së shumti korrupsion në botë

Published

23 hours ago

on

January 1, 2026

By

Korrupsioni është një fenomen i shpërndarë gjithandej në botë. Ku ka para – ka sherr. Transparency International ka përpiluar një listë me 20 shtetet që kanë korrupsion më të shprehur në botë.

Po e sjellim në vazhdim atë për ju, duke nisur nga vendi me më së shumti korrupsion:

  1. Republika Demokratike e Kongos
  2. Kamboxha
  3. Kameruni
  4. Gaboni
  5. Haiti
  6. Bolivia
  7. Meksiko
  8. Uganda
  9. Kenia
  10. Venezuela
  11. Guinea
  12. Liberia
  13. Kirgistani
  14. Kongo
  15. Mauritania
  16. Paraguaji
  17. Zimbabveja
  18. Afganistani
  19. Nikaragua
  20. Nigeria

Continue Reading

Të kërkuara