Lajmet
Studimi: COVID-19 lë shenja në veshka
Dëmtimi i veshkave për shkak të efekteve të koronavirusit ndodh kur virusi SARS-CoVa-2 infekton veshkat
Published
4 years agoon
By
Betim GashiDeri më tani, shkencëtarët kanë dokumentuar se virusi që shkakton COVID-19 prek kryesisht mushkëritë, por një studim i ri sugjeron se pasojë e infeksionit mund të jetë dëmtimi i veshkave, i cili në disa pacientë rezulton me pasoja të përhershme.
Dëmtimi i veshkave për shkak të efekteve të koronavirusit ndodh kur virusi SARS-CoVa-2 infekton veshkat, gjë që shkakton dhëmbëza të indeve, siç vërtetohet në një studim të ri nga shkencëtarët nga klinika gjermane RWTH Uniclinik në Aachen dhe ekspertë holandezë nga Universiteti Radboud. Hulumtimet nga shkencëtarët gjermanë dhe holandezë kanë treguar se COVID-19 shkakton dëme të drejtpërdrejta në qelizat brenda veshkave, duke kontribuar në dhëmbëza të indeve ose fibrozë të veshkave. Rezultatet e studimit u publikuan në revistën Cell Stem Cell.
Shkencëtarët pohojnë se një ind i tillë i dëmtuar i veshkave në veshkat e infektuara mund të tregojë dëmtim të mundshëm të organeve në afat të gjatë. Për të studiuar efektin e SARS-CoVa-2 në veshkat, ekspertët gjermanë dhe holandezë përdorën indet e veshkave të 62 pacientëve që ishin në njësinë e kujdesit intensiv për shkak të COVID. U bënë 61 autopsi dhe një biopsi.
Më pas ata krahasuan indet e veshkave të pacientëve me COVID dhe indet e pacientëve të tjerë që ishin në spital për shkak të problemeve të mushkërive që nuk kishin lidhje me COVID-in dhe indet e një grupi njerëzish të shëndetshëm. Ata zbuluan se indet e veshkave të pacientëve me Covid-19 kishin shumë më tepër plagë sesa indet e tjera që ata analizuan. Pasi zbuluan se COVID-19 dëmton veshkat, studiuesit u përpoqën të përcaktojnë se si virusi ka sukses.
Kërkime laboratorike mbi organoidet
Për të hetuar, shkencëtarët kanë rritur mini veshkat në laborator, të quajtur organoidë. Ato zhvillohen nga qelizat burimore dhe përmbajnë shumë qeliza të ndryshme të veshkave, me përjashtim të qelizave imune. Organoidet e veshkave më pas u infektuan me virusin e gjallë SARS-CoV-2 për të përcaktuar efektin e drejtpërdrejtë të virusit në qelizat e veshkave, pavarësisht nga efektet anësore të mundshme të shkaktuara nga qelizat imune ose efektet e tjera sistemike.
Ata zbuluan shenja në organoidet e veshkave dhe sinjale shoqëruese që “kontribuojnë në procesin e krijimit të plagëve”. Gjetjet e tyre tregojnë me vendosmëri se koronavirusi, dhe jo inflamacioni apo ndonjë arsye tjetër sistematike, është përgjegjës për dëmtimin e veshkave të vëzhguara te pacientët me COVID-19, theksuan shkencëtarët. Organoidet nga veshkat e infektuara tregojnë se virusi shkakton drejtpërdrejt dëmtime të qelizave, pavarësisht nga sistemi imunitar, përfunduan ata.
“Me këtë hulumtim, ne zbuluam një pjesë të enigmës që tregon efektet e dëmshme të virusit në trup”, tha një nga shkencëtarët që punoi në studim, Jitske Jansen, në një deklaratë për shtyp. U arrit në përfundimin se plagët që rezultojnë mund të kenë një ndikim afatgjatë në funksionin e veshkave të të mbijetuarve.
Rezultatet e studimit sugjerojnë se gjetjet e fundit të një tjetër studimi të madh të bazuar në të dhënat nga Shtetet e Bashkuara, i cili tregoi funksion të reduktuar të veshkave në më shumë se 90.000 të mbijetuar të COVID-19, mund të jenë për shkak të efekteve të drejtpërdrejta të SARS-CoV2 në veshka. shkakton dhëmbëza.
Katarina Rejmer nga RWTH Uniklinik theksoi se fibroza e veshkave është një pasojë serioze afatgjatë që mund të ndodhë pas çdo dëmtimi të veshkave dhe që lidhet me funksionin e veshkave. “Studimet vijuese afatgjata do të na japin një pasqyrë shtesë mbi patologjitë renale të shkaktuara nga SARS-CoV-2”, tha Reimer.TCH
You may like
Lajmet
Kurti pret komandantin e KFOR-it: Diskutohet siguria dhe bashkëpunimi
Published
17 hours agoon
March 11, 2026By
UBTNews
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka pritur sot në takim komandantin e misionit të NATO-s, gjeneralmajorin Özkan Ulutas, me të cilin ka diskutuar për situatën aktuale të sigurisë në vend dhe rajon.
Gjatë këtij takimi, komandanti Ulutaş e ka uruar kryeministrin Kurti për mandatin e ri qeverisës, duke shprehur gatishmërinë për vazhdimin e bashkëpunimit të ngushtë ndërmjet KFOR-it dhe institucioneve të Republikës së Kosovës.
Fokusi kryesor i bisedës ishte stabiliteti i sigurisë në një kohë të zhvillimeve dhe ndryshimeve të mëdha globale, të cilat mund të sjellin sfida të reja.
Kryeministri Kurti vlerësoi komunikimin e vazhdueshëm me misionin e NATO-s dhe falënderoi gjeneralmajorin Ulutaş për kontributin dhe rolin e tij të rëndësishëm në krye të KFOR-it.
Kurti dhe Ulutas rikonfirmuan përkushtimin për të mbajtur një ambient të sigurt dhe të qetë për të gjithë qytetarët e Kosovës
Lajmet
Prizren: Arrestohen dy persona për fajde, tentuan t’i zhvasin pronat 1 milionëshe
Published
17 hours agoon
March 11, 2026By
UBTNews
Policia e Kosovës ka realizuar sot një operacion në qytetin e Prizrenit, që ka rezultuar me arrestimin e dy personave të dyshuar për veprën penale të fajdesë.
Operacioni u zhvillua nga Drejtoria për Hetimin e Krimit të Organizuar dhe Krimeve të Rënda, nën autorizimin e Prokurorisë Themelore në Prizren, pasi u vërtetua se të dyshuarit kishin ushtruar presion të vazhdueshëm mbi një viktimë.
Sipas njoftimit zyrtar, të dyshuarit me inicialet E.K. dhe A.K., e kishin detyruar viktimën në vazhdimësi që të paguante shuma të mëdha parash në emër të kamatave të fajdesë.
Presioni kishte arritur deri në atë pikë sa të dyshuarit po tentonin t’ia merrnin viktimës pronat e tij në Prizren – një shtëpi dhe dy lokale afariste – vlera e të cilave vlerësohet të jetë rreth 1 milion euro.
Arrestimi i dy personave u bë në flagrancë, pikërisht në momentin kur ata po e detyronin viktimën të rregullonte dokumentacionin e nevojshëm për bartjen e pronësisë së shtëpisë dhe lokaleve në emër të tyre. Pas arrestimit, me urdhëresë të gjykatës, Policia ka bastisur vendbanimet e të dyshuarve, ku ka gjetur dhe sekuestruar dëshmi materiale që do të shërbejnë për procedurën penale.
Prokurori i Shtetit në Prizren ka lëshuar aktvendim për ndalim ndaj dy të dyshuarve, ndërkohë që hetimet vazhdojnë për të zbardhur plotësisht këtë rast të rëndë të zhvatjes dhe krimit ekonomik.
Lajmet
REL: Disa studentë e profesorë protestojnë në veri kundër integrimit në sistemin kosovar të arsimit
Published
18 hours agoon
March 11, 2026By
UBTNews
Disa studentë dhe profesorë të Universitetit në Mitrovicën e Veriut kanë protestuar të mërkurën kundër shkrirjes së sistemit të tyre të arsimit në atë kosovar.
Duke mbajtur pankarta me mbishkrime si “Pse po hesht Beogradi” dhe “Sipas cilit sistem të marrim frymë”, ata u mblodhën në qendër të qytetit për ta kundërshtuar synimin e autoriteteve kosovare për një sistem të vetëm arsimor.
Universiteti në Mitrovicën e Veriut punon në sistemin e Serbisë.
Studenti i Fakultetit Filologjik në këtë universitet, Lluka Peçenkoviq, tha se “jemi lënë në mëshirë të fatit”, dhe se autoritetet po heshtin sepse “kështu janë urdhëruar”.
Ai tha gjithashtu se protesta e së mërkurës u mbajt pa mbështetjen e rektoratit dhe se themeluesi i universitetit, pra Qeveria e Serbisë, “na e ka kthyer shpinën”.
“Profesorë, të tjerë që kanë frikë, që janë të shantazhuar, gjithsesi do të humbim. Ata që ju kërcënojnë me humbjen e vendit të punës, nuk do të mund ta zbatojnë atë kërcënim. Luftoni për interesin tuaj dhe tonin, interesin e përbashkët”, tha Peçenkoviq.
Profesoresha Mitra Reliq u bëri thirrje autoriteteve kosovare që t’u lëshojnë “vërtetim për jetë”, për arsimim dhe për ruajtjen e identitetit, ndërsa Beogradin zyrtar e ftoi të qëndrojë përkrah Universitetit që e ka themeluar.
Çështja e integrimit të shëndetësisë dhe arsimit serb në Kosovë u ngrit në shtator të vitit të kaluar, kur kryeministri Albin Kurti theksoi se sistemi i dyfishtë nuk është i qëndrueshëm dhe se është e nevojshme shkrirja e tyre në një.
Ai tha asokohe se për integrimin do të punohej së bashku me përfaqësuesit politikë të komunitetit serb, por edhe me bashkësinë ndërkombëtare, gjë që ua përcolli përsëri ambasadorëve të vendeve të QUINT-it (SHBA, Francë, Britani e Madhe, Gjermani dhe Itali) në dy raste që nga fillimi i vitit.
Megjithatë, deri më tani nuk është saktësuar qartë se cilat modele të integrimit po shqyrtohen.
Bashkimi Evropian, në një përgjigje më herët për Radion Evropa e Lirë, kishte deklaruar se statusi i strukturave dhe shërbimeve shëndetësore dhe arsimore që në Kosovë mbështeten nga Serbia do të zgjidhet në dialogun ndërmjet Prishtinës dhe Beogradit, në përputhje me marrëveshjet e arritura dhe me ligjet e Kosovës.
Për integrimin e shëndetësisë dhe arsimit në përputhje me Marrëveshjen e Brukselit ngul këmbë edhe Beogradi zyrtar, si dhe Lista Serbe si partia më e madhe e serbëve në Kosovë, e cila ka mbështetjen e pushtetit të tanishëm në Serbi.
Ndërkohë, Universiteti i Prishtinës më 10 shkurt i dha afat prej 30 ditësh Fakultetit të Shkencave Teknike të Universitetit në Mitrovicën e Veriut që të largohet nga hapësirat që përdor ose të fillojë të paguajë qira.
Serbët në Kosovë druhen nga integrimi i institucioneve të arsimit dhe shëndetësisë
Rektori i Universitetit të Prishtinës, Arben Hajrullahu, tha më herët për Radio Evropa e Lirë se kërkesa për lirimin e pronës së “uzurpuar” është dërguar në bazë të ligjeve në fuqi dhe procedurave të Kosovës.
Ai tha gjithashtu se Universiteti i Prishtinës është i përkushtuar për vënien në përdorim të “të gjitha objekteve dhe hapësirave të tij, për të cilat ekziston nevojë e madhe, pa vonesa të mëtejshme”.
Nga ana tjetër, rektori i Universitetit në Mitrovicën e Veriut, Nebojsha Arsiq, kishte thënë për portalin Kossev se Fakulteti i Shkencave Teknike nuk funksionon në sistemin juridik të Kosovës dhe se nuk kishte mundësi t’i përgjigjej kërkesës në mënyrë institucionale, por se në lidhje me hapat e mëtejshëm “pret udhëzime”. /REL/
Lajmet
Von der Leyen: 10 ditë luftë në Iran i kushtuan Evropës 3 miliardë euro shtesë në energj
Published
21 hours agoon
March 11, 2026By
UBTNews
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, ka dhënë alarmin të mërkurën para ligjvënësve në Strasburg, duke bërë të ditur se përshkallëzimi i luftës në Iran ka goditur rëndë ekonominë e bllokut.
Sipas saj, tronditja e tregjeve ka bërë që çmimet e gazit të rriten me 50% dhe ato të naftës me 27%.
“Nëse e përktheni këtë në euro, 10 ditë luftë u kanë kushtuar tashmë taksapaguesve evropianë tre miliardë euro shtesë në importe të lëndëve djegëse fosile”, ka deklaruar von der Leyen, duke shtuar me prerje se “ky është çmimi i varësisë sonë”.
Gjatë fjalimit të saj, ajo vuri në dukje se për dallim nga tregjet e jashtme, çmimi i energjisë së rinovueshme dhe asaj bërthamore evropiane ka mbetur i qëndrueshëm, duke dëshmuar rëndësinë e pavarësisë energjetike.
Presidentja e KE-së ishte e prerë në qëndrimin e saj kundër thirrjeve për t’u rikthyer te burimet ruse të energjisë si zgjidhje për krizën aktuale, duke e cilësuar këtë si një rrezik për sigurinë e bllokut.
“Ky do të ishte një gabim strategjik. Do të na bënte më të varur, më të prekshëm dhe më të dobët”, ka thënë ajo, duke hedhur poshtë çdo mundësi që BE-ja të thyejë sanksionet ndaj naftës dhe gazit rus.
Von der Leyen e përfundoi fjalimin duke insistuar se Evropa duhet t’i rezistojë çdo tundimi për t’u kthyer pas, pasi rruga e vetme drejt stabilitetit është forcimi i burimeve të veta dhe largimi i plotë nga lëndët djegëse fosile të importuara nga zonat e konfliktit.
Real Madrid mposht Manchester City 3-0
Hidhet mjet shpërthyes në oborrin e një shtëpie në Podujevë
Italia blen një portret të rrallë të Caravaggios për 30 milionë euro
Një dritare magjepsëse drejt së kaluarës”: Shtëpitë që tregojnë si jetonin në të vërtetë njerëzit në kohën Tudor
Kosova në Panairin e Librit në Leipzig 2026
Raportohet e zhdukur një grua në Fushë Kosovë
Ekspozita “Butësia kontrollon fortësinë” Hapet në Bibliotekën Kombëtare të Kosovës
Lipjan: Arrestohet një shtetas turk për abuzim me fëmijë në rrjetet sociale
Irani kërcënon botën: Nafta do të shkojë në 200 dollarë, vazhdojnë sulmet në det
Të kërkuara
-
Vendi3 months agoDizajneri grafik Berin Hasi ligjëron për studentët e Dizajnit të Integruar në UBT
-
Aktualitet3 months agoProfesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku dhe bashkëpunëtorët publikojnë artikullin “Historia e Mbrojtjes së Shpellës në Kosovë” në SpeleoMedit Magazine
-
Lajmet2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet3 months agoProfesori Lulzim Beqiri përfaqëson UBT-në në mobilitetin akademik në Technische Hochschule Lübeck
