Lajmet

Studim: Pse gjithnjë e më shumë njerëz po vuajnë nga depresioni?

Shumë faktorë i kanë hapur rrugën depresionit gjatë pandemisë.

Published

on

Nga Andrea Walton

Pandemia e Covid-19, është një emergjencë globale shëndetësore, e cila po zgjat prej gati 2 vjetësh. Kjo sëmundje ka simptoma të sakta dhe shenja klinike. Por për shkak të rëndësisë së supozuar sociale, ajo nuk kufizohet vetëm në prekjen e atyre që janë të infektuar nga koronavirusi.

Në këtë moment ekzistojnë në fakt 2 pandemi paralele: e para ka të bëjë me shëndetin fizik, ndërsa e dyta me atë mendor. Kufizimet e vendosura për të frenuar përparimin e virusit, kanë pasur dhe kanë një kosto shumë të madhe psikike.

Falimentimet e bizneseve, pushimet nga puna, krizat, ëndrrat e parealizuara, dhe jeta e përditshme tejet e ndërlikuar, i kanë hapur rrugën depresionit. E keqja e errët, që ka gjetur një terren pjellor në këto situata të vështira, i ka përkeqësuar kushtet e mëparshme dhe është përhapur më tej. Është një pandemi e heshtur, por jo më pak shkatërruese se tjetra.

Studimi i “The Lancet”

Një përmbledhje sistemike e botuar së fundmi në revistën e njohur mjekësore “The Lancet”, që shqyrtoi dhjetëra kërkime të publikuara muajt e fundit, konfirmoi frikën e shprehur nga shumë ekspertë. Dominimi i rasteve të depresionit të madh u rrit me 27.6 për qind në të gjithë botën gjatë vitit 2020, pikërisht për shkak të pandemisë.

Bëhet fjalë për 53.2 milionë raste të reja, që përfshinin më shumë gra (+30 për qind) sesa burra (+24 për qind), dhe kjo për arsye lehtësisht të kuptueshme. Gratë e kanë humbur punën më shpesh se burrat, u është dashur të mbështesin më shpesh anëtarët e tjerë të familjes, dhe kanë qenë gjithashtu viktima të dhunës në familje. Të rinjtë e moshës 20-24 vjeç, janë më të prekurit për shkak të pasojave mbi raportet shoqërore dhe punësimin. Nga ana tjetër, të vegjlit u prekën shumë nga mbyllja e shkollave.

Shëndeti mendor është në rrezik

Shumë vende evropiane, po përjetojnë një rritje drastike të kërkesës për ndihmë nga psikologët dhe psikiatrit, si nga ata që kishin probleme përpara pandemisë, ashtu edhe nga ata që nuk i kishin përjetuar kurrë ato.

“Ajo që kemi mësuar nga kjo pandemi, është se të gjithë janë të prekshëm, dhe se efektet e Covid-19 janë të ngjashme me ato të çrregullimit post-traumatik nga stresi, PTDS”- thotë dr.Natasha Acopardi-Muskat, një zyrtare e degës evropiane të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

Ajo thekson se “ka ende kohë për të parandaluar pasojat më të këqija”, duke u siguruar që shqetësimet e atyre që janë prekur më pak se të tjerët, të jenë të përkohshme dhe të kufizuara në një periudhë të shkurtër të jetës së tyre.

“Covid-19 është problematik për të gjithë shoqërinë, por kjo sëmundje na ka bërë të reflektojmë mbi atë që duhet ndryshuar. Paradokaslisht, shëndeti mendor mund të përfitojë nga kjo situatë”- thekson Acopardi-Muskat.

Pandemia ka nxjerrë në pah mungesa të dukshme në shërbimet psikiatrike në Bashkimin Evropian.

Këtu përfshihet qasja në një kujdes shëndetësor që të jetë i përballueshëm, cilësor dhe i ofruar në kohën e duhur. Sistemet e kujdesit shëndetësor, kanë mungesë të psikiatërve dhe punonjësve socialë, ndërsa pacientët nuk marrin në shumë raste informacionin e saktë.

Një panoramë shqetësuese

Armando Kocutto, president i Urdhrit të Psikologëve në rajonin e Kampanjës në Itali, bëri ​​një paralajmërim alarmant për të ardhmen. Siç raportohet nga Fondacioni Veronezi, shërbimi kombëtar shëndetësor, duhet të përgatitet për “efektet e mëdha psikologjike negative që  burojnë nga pandemia, me simptoma të tilla si ankthi dhe depresioni”.

Sipas Kocutos, në fillim i duhet kushtuar vëmendje segmenteve më të brishta të popullsisë si fëmijët, adoleshentët, të moshuarit dhe personat me aftësi të kufizuara. Pandemia mund të gjenerojë shqetësime të forta emocionale, pasi është një ngjarje traumatike që sjell stres jofunksional.

Brishtësia dhe pasiguria, të cilat në disa raste mund të çojnë në hipokondri, kanë një bazë racionale, e cila megjithatë rriten në mënyrë të ekzagjeruar tek ata që vuajnë prej saj. Izolimi social prodhon ndryshime fiziologjike dhe sociale si reduktimi i aktivitetit fizik, ndryshimet në dietë, ekspozimi ndaj dritës së diellit, reduktimi i marrëdhënieve ndër-personale dhe reduktimi i përvetësimit të aftësive sociale. Këta faktorë, mund të çojnë në zhvillimin e ankthit dhe depresionit, të përforcuar nga stimuj të jashtëm negativ, si alarmizmi i gjeneruar shpesh nga disa media. / “Il Giornale” – Bota.al

Lajmet

Hoxhaj: E domosdoshme që Kosova të anëtarësohet në NATO

Published

on

Në përvjetorin e 76-të të themelimit të NATO-s, ish-ministri i Jashtëm i Kosovës, Enver Hoxhaj, ka përcjellë një mesazh falënderimi dhe angazhimi, duke theksuar rolin e pazëvendësueshëm të Aleancës në historinë e Kosovës. Ai ka vlerësuar rolin historik të NATO-s në çlirimin e Kosovës në vitin 1999 dhe praninë e saj të vazhdueshme në ruajtjen e paqes dhe sigurisë në vend.

“76 vite unitet, forcë dhe siguri. Gëzuar ditëlindjen, NATO! Kosova mbetet thellësisht mirënjohëse për rolin vendimtar në çlirimin tonë më 1999 dhe për praninë tuaj të vazhdueshme në ruajtjen e paqes dhe sigurisë”, ka shkruar Hoxhaj në rrjetin social Facebook.

Ai theksoi se tani është koha e fundit dhe më se e domosdoshme që Kosova të ecë drejt anëtarësimit të plotë në NATO, duke bashkëpunuar ngushtë me shtetet udhëheqëse të Aleancës.

“Anëtarësimi i Kosovës në NATO do të ishte një kontribut i rëndësishëm për stabilitetin e qëndrueshëm në Ballkan, duke u bërë shteti i 33-të i Aleancës në një të ardhme të afërt”, ka theksuar ai.

Hoxhaj ka qenë një nga zërat më të fortë në skenën politike kosovare që ka folur për rëndësinë e anëtarësimit të plotë të Kosovës në NATO, për integrimin euroatlantik dhe fuqizimin e subjektivitetit ndërkombëtar të Republikës së Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

Nikaj i PDK-së kërkon heqjen e tarifave ndaj SHBA-së: Çdo vonesë është joseriozitet i Qeverisë

Published

on

Bernard Nikaj, deputet i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), ka kërkuar që Qeveria e Kosovës të veprojë pa vonesa në heqjen e tarifës prej 10% ndaj mallrave të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, duke theksuar se mbajtja e kësaj tarife nuk ka asnjë domethënie ekonomike dhe as arsyetim politik.

Nikaj tha se partneriteti me SHBA-në është themelor për Kosovën dhe se tarifa ndaj produkteve amerikane po dëmton interesat afatgjata të shtetit dhe po cenon lidhjet me aleatin më të fuqishëm të vendit. Ai shtoi se heqja e menjëhershme e kësaj tarife është një veprim racional dhe një sinjal i qartë politik që Kosova është e përkushtuar të thellojë marrëdhëniet me SHBA-në.

“Për Kosovën, partneriteti me Shtetet e Bashkuara të Amerikës përfaqëson një bosht strategjik dhe ekonomik të pazëvendësueshëm — shumë më të rëndësishëm sesa pesha që ka tregu i Kosovës për ekonominë amerikane. Në këtë kontekst, mbajtja e tarifës prej 10% ndaj produkteve amerikane nuk ka domethënie ekonomike, e aq më pak arsyetim politik”, tha Nikaj.

Ai theksoi se çdo vonesë në heqjen e tarifës do të interpretohej si një “mungesë vizioni dhe joseriozitet” nga ana e Qeverisë së Kosovës në raport me aleancat kyçe të vendit.

Tarifa prej 10% ndaj mallrave amerikane ishte vendosur nga administrata e ish-presidentit Donald Trump, si një masë ndaj Kosovës, megjithatë, kjo tarifë është konsideruar më e ulëta krahasuar me tarifat që SHBA-ja ka vendosur ndaj disa shteteve të tjera. Pas këtij vendimi, Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, kishte kërkuar që Qeveria të veprojë për heqjen e tarifës, dhe kjo thirrje u pasua edhe nga shumë aktorë të tjerë politikë.

Gjithashtu, dje, Qeveria e Kosovës njoftoi se kishte nisur shqyrtimin e mundësisë për arritjen e një marrëveshjeje për tregtinë e lirë me Shtetet e Bashkuara, edhe para vendosjes së kësaj tarife./UBTNews/

Continue Reading

Lajmet

Presidentja Osmani takoi presidentin e Kroacisë: Kroacia, aleate e çmuar në fushën e mbrojtjes dhe sigurisë rajonale

Published

on

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, e cila po qëndron në Bullgari për të përfaqësuar Republikën e Kosovës në Takimin e nivelit të lartë të Procesit Aqaba për Ballkanin III, ka realizuar një takim me Presidentin e Kroacisë, Zoran Milanoviq.

Në këtë takim, Presidentja Osmani theksoi rëndësinë e bashkëpunimit të ngushtë mes Kosovës dhe Kroacisë, duke e cilësuar Kroacinë si një aleate të çmuar të Kosovës, veçanërisht në fushën e mbrojtjes dhe sigurisë rajonale. Ajo u shpreh se Kosova ka ndihmuar në konsolidimin e sigurisë dhe stabilitetit në rajon përmes bashkëpunimit të ngushtë me shtete të tilla si Kroacia, dhe se ky partneritet ka qenë shumë i rëndësishëm për forcimin e kapaciteteve mbrojtëse dhe të sigurisë për të dyja vendet.

“Me Kroacinë mbetet një bashkëpunim i shkëlqyer në fushat e mbrojtjes, ekonomisë dhe të tjera. Ky raport është i bazuar në besim reciprok, dhe kjo është arsyeja pse Kosova e konsideron Kroacinë si një mbështetës të fuqishëm dhe të besueshëm”, tha Presidentja Osmani pas takimit.

Ajo gjithashtu i përcolli urimet më të përzemërta Presidentit Milanoviq për rizgjedhjen e tij në këtë post, duke e cilësuar atë si një mik të çmuar dhe mbështetës të fuqishëm të Kosovës në periudha të ndryshme.

Në një postim në llogarinë e saj në rrjetet sociale, Presidentja Osmani theksoi se miqësia dhe bashkëpunimi me Kroacinë janë një burim i forcës për Kosovën, dhe se me aleatë të tillë, vendi do të bëhet çdo ditë e më i fortë dhe më i qëndrueshëm në sfidat e sigurisë dhe zhvillimit.

Takimi me Presidentin Milanoviq është një vazhdim i marrëdhënieve të ngushta dhe të shëndetshme mes dy shteteve, të cilat janë të përkushtuara të rrisin bashkëpunimin në të gjitha fushat e mundshme, përfshirë ato strategjike dhe diplomatike./UBTNews/

 

Continue Reading

Bota

Trump shkarkon kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare, Gjeneralin Timothy Haugh

Published

on

Administrata e Presidentit Donald Trump ka shkarkuar Gjeneralin Timothy Haugh, kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare (NSA) dhe të Komandës Kibernetike të SHBA-së, një vendim që ka shkaktuar diskutime dhe shqetësim mes zyrtarëve dhe politikës amerikane.

Arsyet e shkarkimit nuk janë bërë të qarta, por ky hap ka pasuar një takim të mërkurën mes Trumpit dhe aktivistes së ekstremit të djathtë, Laura Loomer. Raportohet se Loomer ka nxitur presidentin të largojë disa zyrtarë që ajo dyshonte se nuk mbështesnin agjendën e tij. Në një postim në platformën X, Loomer e ka quajtur Gjeneralin Haugh dhe zëvendësuesen e tij, Wendy Noble, “të pabesë” ndaj presidentit, duke e konsideruar këtë si shkakun kryesor të largimit të tyre.

Në një deklaratë për mediat, Trump ka thënë se do të largohet çdo punonjës që nuk është besnik ndaj tij, duke shtuar: “Ne gjithmonë do të largojmë njerëz – ata që nuk i pëlqejmë ose që përfitojnë, ose që mund të kenë besnikëri ndaj dikujt tjetër.” Ky koment është bërë ndërkohë që qarkullonin lajme për shkarkimin e të paktën tre zyrtarëve të tjerë nga Këshilli i Sigurisë Kombëtare të Shtëpisë së Bardhë, pas takimit me Loomer.

Agjencia e Sigurisë Kombëtare dhe Shtëpia e Bardhë kanë refuzuar të komentojnë në lidhje me shkarkimet, duke e referuar çështjen tek Zyra për Marrëdhënie me Publikun e Sekretarit të Mbrojtjes, e cila gjithashtu ka refuzuar të japë më shumë detaje.

Demokratët kryesorë në komitetet e inteligjencës të Dhomës së Përfaqësuesve dhe Senatit kanë shprehur shqetësim për këtë vendim. Përfaqësuesi Jim Himes dhe Senatori Mark Warner e kanë kritikuar shkarkimin, duke thënë se Haugh ka qenë një udhëheqës i ndershëm dhe të drejtë, dhe se mund të ishte pikërisht kjo integriteti që ka çuar në largimin e tij nga administrata Trump.

Në një deklaratë për CBS, Himes tha se ishte “thellësisht i shqetësuar” për shkarkimin, duke shtuar se Gjenerali Haugh ka vendosur sigurinë kombëtare në prioritet dhe ka ndjekur ligjin.

Continue Reading

Të kërkuara