Kulturë

Sjellja e kujtimeve në jetë: Ekspozita që ndriçon historinë e ish-të burgosurve të Spaçit

Kjo ekspozitë sjell përpara publikut portrete të rralla dhe histori të mahnitshme, duke e bërë të mundur që brezat e ardhshëm të mësojnë dhe të kuptojnë kohën e errët të historisë së tyre kombëtare.

Published

on

Ekspozita e skulpturave dhe kukullave artizane që përshkruan historitë e ish-të burgosurve në Spaç shënon një moment të rëndësishëm për të mbajtur gjallë kujtimet dhe për të nderuar vuajtjet e tyre nën regjimin diktatorial. Duke kombinuar artin me historinë, kjo ekspozitë sjell përpara publikut portrete të rralla dhe histori të mahnitshme, duke e bërë të mundur që brezat e ardhshëm të mësojnë dhe të kuptojnë kohën e errët të historisë së tyre kombëtare.

Në një ngjarje të rrallë, historia e 49 ish-të burgosurve politik në Spaç u ngrit në piedestalin e artit, në formën e një ekspozite të veçantë. Portretet e tyre, të krijuara me delikatesë me përdorimin e allçisë, shkëlqyen në dritën e ekspozitës, duke sjellë përpara syve historitë e tyre të mrekullueshme dhe rrugën e tyre të dhimbshme nëpër burgjet e regjimit të ashpër.

Hysen Ismailhaxhiaj, një nga ish-të burgosurit, që kishte kaluar 20 vite të jetës së tij nën hijen e Spaçit, ishte një prej tyre. Me zë të qartë dhe me fytyrën e përmbledhur nga vuajtjet, ai shpërthente një fjalë të fortë: “Ky sistem nuk mund të jetohet, është i papranueshëm”.

Historia e tij, e përcjellë nëpërmjet kësaj ekspozite, ishte një thirrje për të mos harruar gjakun dhe vuajtjet e atyre që kishin përballuar të njëjtën shteg të vështirë.

Bajram Dyrmishi, një tjetër ish-i burgosur, kujtonte me trishtim vitet e tij në burgun e Spaçit.

“Kam qenë nga viti 77-82. U dënova 7 për propagandë. Nuk bëra asgjë, por na fusnin kot në burg. Ruheshim. Jam nga Skrapari. U dënova sikur isha kundra partisë. 47 vjeç isha kur u dënova dhe me fëmijë. Punoja specialist ndërtimi. Më keq skishte. Punonim 3 turne. Futeshim nën tokë dhe nxirrnim bakër. Mërzitesha shumë. Njëherë më erdhi gruaja. Ata që vdisnin i cconin në një gjysmë metre. Më kanë vdekur shumë njerëz të njohur. Për ne që punonim ushqimi ishte mirë, ata që nuk punonin ishte keq”, tha Bajram Dyrmishi ish-i burgosur politik, 95 vjeç.

Edhe Gjon Prendi, me historinë e tij të rrugës nëpër burgjet komuniste ndau tregimin e tij. Nëpërmjet ekspozitës, ai dhe të tjerë si ai u bënë dëshmitarë të një periudhe të errët në historinë e Shqipërisë. Por më e veçanta ishte forma se si këto histori u transmetuan nëpërmjet artit. Kukullat artizanale, me fytyra të ngulitura në shprehje të ndryshme, sjellën përpara pamjet e tyre si figura të ndryshme nga një pasqyrë e shkatërruar e kohës. Çdo kukullë, një histori; çdo ekspresion, një vuajtje e fshehur nën hijen e kujtimit.

Kuratorët e kësaj ekspozite udhëtuan nëpër 8 qytete të vendit, për të grumbulluar jo vetëm portrete dhe kukulla, por edhe historitë personale të ish-të burgosurve. Kjo ekspozitë nuk ishte vetëm një shfaqje e artit, por një ftesë për të reflektuar mbi një periudhë të errët në historinë e Shqipërisë dhe për të nderuar atë që vuajtën dhe përjetuan në këto burgje simbolike./UBTNews/

Lifestyle

Mjekra e dyfishtë, zgjidhje praktike për fytyrë më të bukur

Published

on

Një mjekër e dyfishtë është akumulim i dhjamit nën zonën e nofullës së poshtme, që mund t’i japë fytyrës një pamje jo të shëndetshme dhe të deformojë proporcionet e saj.

Lajmi i mirë është se kjo gjendje mund të përmirësohet. Masazhet, ushtrimet fizike, si dhe procedurat në shtëpi apo në sallon mund të ndihmojnë në reduktimin e saj.

Edhe të rinjtë mund të zhvillojnë një mjekër të dyfishtë, dhe më poshtë do të mësoni pse ndodh dhe si ta luftoni këtë problem estetik.

Në fund të artikullit, do të gjeni edhe një bonus praktike, që mund të ndihmojë në fshehjen e mjekrës së dyfishtë. /A.Z/UBT News/

Continue Reading

Lifestyle

Sipërfaqet dhe objektet që nuk duhet t’i pastroni kurrë me uthull

Published

on

Uthulla është një pastrues i njohur shtëpiak, i cili përdoret për të hequr gëlqeren, yndyrën dhe papastërtitë.

Megjithatë, disa sipërfaqe mund të dëmtohen nga përdorimi i saj.

Sipërfaqe prej guri

Uthulla mund të dëmtojë gurin natyror si graniti ose mermeri, duke hequr shkëlqimin dhe shtresën mbrojtëse. Përdorni sapun të butë dhe ujë ose detergjentë me pH neutral për pastrim.

Makinat për larjen e enëve

Edhe pse uthulla ndihmon për heqjen e gëlqeres, dëmton guarnicionet dhe nyjet e gomës. Për këtë, preferoni sodën e bukës ose produktet e rekomanduara nga prodhuesi.

Lavatriçet

Përdorimi i rregullt i uthullës mund të dëmtojë guarnicionet prej gome. Një alternativë është cikël larjeje bosh me sodë buke dhe ujë të nxehtë një herë në muaj.

Pajisjet me çelik inox

Uthulla mund të heqë shtresën mbrojtëse e shkakton njolla ose ndryshk. Pastrojini me ujë të ngrohtë, detergjent të butë dhe leckë të butë.

Dyshemet dhe mobiljet prej druri

Uthulla mund ta thajë drurin, të heqë shtresën mbrojtëse dhe ta bëjë dyshemenë të pa shkëlqim. Përdorni produkte të dedikuara për dru dhe një leckë të shtrydhur mirë.

Kolltuqet dhe sediljet prej lëkure

Uthulla largon vajrat natyralë nga lëkura, duke shkaktuar tharje dhe çarje. Përdorni produkte speciale për pastrimin dhe kujdesin e lëkurës.

Edhe pse uthulla është efektive për gëlqere dhe yndyrë,  nuk është një pastrues universale. Duke zgjedhur produktet e duhura dhe duke pastruar sipërfaqet me kujdes, mund të ruani jetëgjatësinë e pajisjeve dhe mobiljeve tuaja. /A.Z/UBT News/

Continue Reading

Kulturë

Dy lidere të Kosovës pjesë e ekspozitës globale të fotografisë për gratë dhe paqen

Published

on

Dy promovuese të shquara të paqes në Kosovë, ish-presidentja Atifete Jahjaga dhe Gordana Gjoriq, janë pjesë e ekspozitës globale të fotografisë të UNMIK-ut, e cila shënon fillimin e 16 Ditëve të Aktivizmit kundër Dhunës me Bazë Gjinore.

Ekspozita promovon rolin jetik të grave në paqe, mbrojtjen e të drejtave të grave dhe siguri, duke fokusuar agjendën Gratë, Paqja dhe Siguria (WPS).

Zëvendës Përfaqësuesi Special i OKB-së, Milbert Dongjoon Shin, theksoi se siguria dhe përfshirja e grave janë thelbësore për shoqëri të qëndrueshme dhe gjithëpërfshirëse.

Fotoreporterja Laura Hasani realizoi portretet e liderëve kosovarë për të nxjerrë në pah rolin e grave në ndërtimin e paqes dhe ndryshimin pozitiv në komunitete.

Ekspozita, e lansuar në New York në qershor 2025 për 25-vjetorin e Rezolutës 1325 të OKB-së, shfaqet në Kosovë në Bulevardin Nënë Terezë, Prishtinë, nga 25 Nëntori deri më 10 Dhjetor, në kuadër të bashkëpunimit të OKB-së me UN Women dhe Fondacionin Elsie Initiative Fund. /A.Z/UBT News/

Continue Reading

Lifestyle

Si t’i bëni peshqirët sërish të butë me një produkt krejt natyral?

Published

on

Peshqirët me kalimin e kohës ashpërsohen sepse shumica e njerëzve i lajnë gabim.

Përdorimi i shpeshtë i zbutësit krijon shtresë yndyrore mbi fibra, e cila mbledh sapun e baktere dhe i bën peshqirët të ngurtë dhe jo thithës.

Ekspertët e Secret Linen Store rekomandojnë një zgjidhje të thjeshtë dhe të lirë: uthullën e bardhë. Mjafton të shtoni 250 ml uthull së bashku me detergjentin dhe ta vendosni direkt në daullen e lavatriçes para ciklit të larjes. Aroma e uthullës zhduket gjatë shpëlarjes.

Uthulla e bardhë është një pastrues natyral që zbërthen mbetjet yndyrore dhe heq shtresën e krijuar nga zbutësi i rrobave. Ajo eliminon mikrobet dhe mykun, duke i lënë peshqirët më të butë, më thithës dhe më të freskët.

Mund ta përdorni të vetme: lani peshqirët në ujë të nxehtë vetëm me uthull, nëse doni bëni një cikël të dytë me detergjent (pa zbutës).

Pas larjes, tundi peshqirët mirë dhe thajini në tharëse me temperaturë të ulët ose varini për t’u tharë. /A.Z/UBT News/

Continue Reading

Të kërkuara