Lajmet
Si të trajtojmë ankthin social tani që bota po hapet
Published
4 years agoon
By
UBT newsPsikologët dhe psikoterapistët shpjegojnë se si të lundrojmë në ri-prezantimin tonë në ndërveprimin shoqëror.
Bllokimi dhe Covid-19 kanë ‘ndaluar’ jetën tonë në një mënyrë që nuk e kemi përjetuar kurrë më parë. Dhe tani duhet të vazhdoni aty ku e keni lënë. Megjithatë, ankthi vazhdon të rritet tek disa pas bllokimit. “Si rezultat, shumë njerëz po përjetojnë atë që psikologët e quajnë ankth” ri-hyrje “ndërsa bota hapet”, thotë Dr. Juli Fraga.
Sipas Fraga, thjesht “stimulimi” i të qenit përsëri në botë mund të jetë lodhës dhe mbytës. Kjo mund të bëjë që bisedat e vogla me kolegët, fqinjët dhe miqtë të ndjehen të sikletshme madje edhe një punë e përditshme. Por, siç thotë Fraga, të gjitha këto përvoja dhe ndjenja nuk janë të rralla.
Si ka ndikuar pandemia në jetën tonë shoqërore dhe aftësitë shoqërore?
“COVID-19 ka krijuar izolim të rëndë nga njerëzit që lidhen me të tjerët fizikisht dhe shpesh edhe mendërisht, gjë që ka qenë e vështirë”, shpjegon psikoterapistja Patrice N. Douglas. Për disa, thotë ajo, të qenit vetë u lejoi atyre të ndiheshin rehat dhe uli ankthin e tyre shoqëror, por për të tjerët, mungesa e ndërveprimit ka shkaktuar depresion. Ndërsa njerëzit përshtaten me një nivel të ri të ndërveprimit, thotë ajo, kjo ka çuar në një rritje të ankthit shoqëror të disa njerëzve.
Pandemia gjithashtu ka ndikuar në marrëdhëniet tona, duke çuar në një valë shpërbërjesh të lidhjeve romantike dhe miqsh (si dhe e kundërta). “Disa marrëdhënie përfunduan sepse ishin mjedisore; me largimin e mjedisit lidhja nuk ishte e njëjtë”, thotë Douglas. “Të tjerët përfunduan sepse ata individë ishin të mbërthyer nën të njëjtën çati dhe nuk kishin mjediset e arratisjes që kishin dikur dhe kuptuan se nuk ishin më duke u përputhur”.
Douglas shton se gjatë pandemisë nganjëherë kemi supozuar se të dashurit nuk kujdesen për ne pasi nuk po na kontrollojnë, por kjo ka shumë të ngjarë për shkak të tyre që luftuan edhe me depresionin, duke bërë që këto marrëdhënie të përkeqësohen.
Çfarë ndikimi ka pasur në ankthin tonë social?
“Tani që mund të dukemi ndryshe (shtim në peshë, ndryshime trupore), të ndjehemi ndryshe (rritje e çrregullimeve të shëndetit mendor) dhe ta shohim botën ndryshe, nuk jemi të sigurt se si të kthehemi në normalitet”, thotë Douglas.
“COVID-19 na ka lejuar shumë prej nesh të fshehim pasiguritë tona dhe të tregojmë vetëm atë që kemi dashur, por angazhimi më shumë me të tjerët u lejon atyre të shohin gjërat që nuk na është dashur të ndajmë për më shumë se një vit, të cilat mund të shkaktojnë modele negative të të menduarit nga të tjerët që lidhet me ankthin social. ” Gjithashtu, ajo shpjegon, mjediset shoqërore që mund të jenë të dëmshme emocionalisht, si puna ose shkolla, janë hequr përkohësisht, por tani është vendosur të kthehen.
Për shumë njerëz që jetojnë me ankth social, shmangia është “miku i ngushtë i tyre” e tyre, thotë Fraga. Nëse shmangim ankthin, ai shpërndahet, por vetë përkohësisht. “Pra, me pandeminë, ankthi social mund të jetë zhdukur për shumë njerëz”. Sidoqoftë, sipas saj, strategjitë e shmangies shpesh krijojnë një varësi nga sjellja shmangëse e cila vetëm e bën ankthin të bëhet më i fortë në planin afatgjatë. “Si rezultat, të kthehesh në botë (veçanërisht për ata që shqetësohen nga shoqëria) mund të duket si dita e parë e shkollës, ose të shkosh në një takim”.
Si mund ta menaxhoni ankthin tuaj social ndërsa filloni të ktheheni në ‘normale’?
Sugjerimi më i madh i Fragës është të tregohesh i butë dhe ta marrësh ngadalë. “Mos e shmangni botën, por as mos e detyroni veten të hidheni brenda [saj]”. Filloni duke u takuar me një ose dy persona që vërtet i besoni dhe mbajeni të shkurtër ndërveprimin.
“Provoni të krijoni tubime të vogla me një afat kohor të caktuar për t’i lejuar vetes të përshtateni me të qenit pranë të tjerëve për një kohë të caktuar”, rekomandon ajo. Caktimi i seancave telefonike me miqtë ose familjen mund t’ju ndihmojë gjithashtu të ktheheni në komunikim dhe të njiheni me ta para daljes tuaj.
Kur ndiheni të rraskapitur, bëni një sy gjumë dhe zvogëloni sasinë e kohës së kaluar në mediat sociale”. Ajo gjithashtu rekomandon të kaloni kohë jashtë vetë për t’u mësuar me aktivitetet në natyrë para se të shoqëroheni me të tjerët.
“Trajtojeni veten me mirësi dhe përpiquni të qetësoni atë zë kritik të brendshëm që mund të na përndjekë të gjithëve”.
Ju mund t’ia thoni vetes: ‘E di që është një moment i vështirë tani dhe kjo është në rregull. Kjo ndjenjë do të kalojë…” Sa më shumë ta njohim dhimbjen tonë, thotë Fraga, aq më pak ka gjasa që ajo të kthehet në vuajtje të mëtejshme.
Çfarë bëni nëse doni që të shihni miqtë tuaj dhe të jeni social, por ju jeni gjithashtu të rraskapitur dhe të shqetësuar?
Nëse jeni pranë tyre, thotë Fraga, tregojini atyre se si ndiheni. “Vetmia që shoqëron ankthin mund të jetë rraskapitëse dhe të bëjë që besimet autokritike të ngrihen. Prandaj mund të jetë e dobishme të lejoni që njerëzit e tjerë t’ju ndihmojnë të gjeni një zgjidhje të mundshme”./UBTNews
Lajmet
Ndërroi jetë Ali Sadriu, ministri i parë i financave i Kosovës së pasluftës
Published
13 hours agoon
January 9, 2026By
UBTnews
Ka ndërruar jetë Ali Sadriu. Ai ishte ministri i parë i financave i Kosovës së pasluftës. Në periudhën kur Kosova ndërtoi sistemin financiar të vetin.
Njoftimin për vdekjen e tij e ka bërë bashkëpunëtori i tij, Besnik Osmani.
Postimi i plotë i Osmani në Facebook:
Paska ndërruar jetë Ali Sadriu.
Aliu nuk ishte vetëm ministri i parë i financave, por edhe themeluesi i institucioneve fiskale dhe financiare të Republikës së Kosovës.
Në kohët më të vështira, Aliu ishte lis që nuk rrëzohej kurrë dhe mendje që ecte përpara, me qëllime, ide dhe bindje të qarta.
Periudha e pasluftës ishte jashtëzakonisht e vështirë – jo vetëm për t’u përgjigjur nevojave urgjente të rindërtimit, por edhe për të mbrojtur vlerat liridashëse dhe shtetndërtuese të Lidhjes Demokratike të Kosovës.
Trim i madh, burrë i vendosur, i qartë në ideale dhe në vizion.
Me drejtimin tënd dhe me ndihmën e shumë ekspertëve vendorë e ndërkombëtarë, u themelua buxheti i parë i shtetit. U siguruan rrogat e para për mësuesit dhe mjekët. U ndërtuan institucionet më të rëndësishme financiare: Thesari, Buxheti, Administrata Tatimore dhe Doganore e Kosovës.
Nuk mund të harrohet gëzimi yt – edhe pse i përmbajtur, për shkak të natyrës sate – kur vendose doganën e parë në pikën kufitare të Merdarës.
As momenti kur, mbi një filxhan porcelani kafeje, u shënua shifra e parë e buxhetit të shtetit: 213 milionë euro.
U prehsh në paqe, Ali Sadriu.
Kontributi yt do të mbetet gur themeli i shtetit të Kosovës.
Lajmet
The Guardian shkruan për përmbytjet në Kosovë
Published
14 hours agoon
January 9, 2026By
UBTnews
Kosova është përballur këtë javë me reshje të gjata dhe të dendura shiu, të cilat kanë shkaktuar përmbytje të gjera. Qytete, qyteza dhe fshatra u përmbytën ndërsa lumenjtë dolën nga shtrati i tyre. Komunitetet u izoluan dhe shërbimet emergjente shpëtuan persona të bllokuar në shtëpitë e tyre. Banorët humbën furnizimin me ujë, si dhe energjinë elektrike në komunat e Drenasit, Malishevës dhe Rahovecit, pasi uji i përmbytjeve depërtoi në nënstacionet elektrike, ka shkruar mediumi britanik “The Guardian” për situatën me përmbytjet në Kosovë.
Stacione individuale të motit në të gjithë jugperëndimin e vendit regjistruan më shumë se 50 mm brenda 24 orëve të martën dhe të mërkurën, me disa stacione lokale që regjistruan rreth 80 mm në komunën e Malishevës.
Kjo pasoi reshjet e dendura të mëparshme nga e shtuna deri të hënën, gjatë të cilave stacionet zyrtare të motit në Junik dhe Gllogjan në perëndim të vendit regjistruan përkatësisht 231.5 mm dhe 151.6 mm shi brenda dy ditësh. 130 mm të tjera ranë në rajonin e Junikut të martën, duke përkeqësuar përmbytjet me rrëshqitje të dheut.
The Guardian njoftoi edhe për motin e përkeqësuar në gjithë Europën, duke thënë se Zyra Meteorologjike e Mbretërisë së Bashkuar lëshoi një paralajmërim të kuq për erëra të forta nga ora 16:00 deri në 23:00 të enjten në të gjithë Kornuoll dhe Ishujt Scilly, ndërsa Stuhia Goretti përshkoi Kanalin. Ndërsa jugperëndimi i largët i Anglisë pati erëra ekstreme me shpejtësi afër 100 mph, ishte Meteo-France ajo që i dha emrin stuhisë, pasi Franca veriperëndimore pritej të pësonte goditje të forta. U parashikuan erëra shkatërruese mbi 80 mph, me erëra prej 132 mph të vërejtura në Normandi dhe 94 mph në gjatë natës. Vende deri në brendësi të Parisit patën erëra shumë të forta gjatë natës, me erëra që arritën në 65 mph.
Paralajmërime për përmbytje bregdetare ishin gjithashtu në fuqi në Francën veriperëndimore; brigjet veriore të Brittany ishin nën paralajmërime për valë 6-9 metra, me valë stuhie prej 1.5 metrash gjatë baticës së lartë.
Stuhia Goretti do të vazhdojë të lëvizë drejt lindjes në Europën kontinentale gjatë fundjavës, dhe ndërsa erërat e forta do të lehtësohen disi ndërsa kjo ndodh, kushtet e stuhisë së borës mund të jenë një kërcënim. Reshje të konsiderueshme bore mund të bien në të gjithë Gjermaninë dhe rajonin e Beneluksit.
Lajmet
Vërshimet në veri: Mbyllet një urë shkaku i dëmtimeve, evakuohen katër familje që iu përmbytën shtëpitë
Published
14 hours agoon
January 9, 2026By
UBTnews
Policia e Kosovës ka dalë me përditësim lidhur me situatën në veri të vendit, pas vërshimeve që u shkaktuan si pasojë e reshjeve të shiut.
Një urë në fshatin Beluçe të Leposaviqit është mbyllur përkohësisht meqë është vlerësuar se përbën rrezik për sigurinë, shkaku i dëmtimeve që ka pësuar nga vërshimet, shkruan Reporteri.net.
Policia ka bërë me dije se janë evkauuar edhe katër familje në Mitrovicë, shkaku që shtëpitë e tyre janë përmbytur.
“Vërshime janë evidentuar në qytetin e Zveçanit dhe në Mitrovicë Veri. Ndërkaq, më datë 08.01.2025, Policia e Kosovës ka pranuar informatë se në fshatin Beluçe te Leposaviqit, si pasojë e vërshimeve, një urë ka pësuar dëmtime, ku njëra këmbë e urës është dëmtuar. Lidhur me këtë rast, Policia ka njoftuar zyrtarët komunal të Leposaviqit si dhe përfaqësuesit nga Ministria e Infrastrukturës, të cilët kanë dalë në terren dhe kanë konstatuar se, për shkak të rrezikut për sigurinë, ura duhet të mbyllet. Si rezultat, ura është mbyllur përkohësisht deri në një vendim të radhës. Po ashtu, gjatë këtyre ditëve, në qytetin e Mitrovicës së Veriut janë evakuuar katër (4) familje, pasi shtëpitë e tyre janë përmbytur si pasojë e vërshimeve”, thuhet në njoftim.
Situata thuhet se aktualisht është e menaxhueshme.
“Policia e Kosovës po vazhdon monitorimin e gjendjes në terren. Qytetarët për çdo vështirësi apo rast emergjent mund të kontaktojnë Policinë e Kosovës në numrin 192. Policia e Kosovës mbetet e përkushtuar në ofrimin e shërbimeve, mbrojtjen e jetës dhe pronës së qytetarëve, veçanërisht në situata emergjente kur vendi përballet me rreziqe natyrore”, thuhet në njoftim.
Lajmet
Këta janë 120 deputetët e legjislaturës së 10-të
Published
14 hours agoon
January 9, 2026By
UBTnews
Me përfundimin e numërimit të fletëvotimeve, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) ka shprehur gatishmërinë që të shpallë rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve të parakohshme parlamentare, të mbajtura më 28 dhjetor të vitit të kaluar në Kosovë.
Megjithatë, para shpalljes së rezultateve përfundimtare, duhet të përfundojë periudha e paraparë për ankesa, të cilat partitë politike mund t’i paraqesin në Panelin Zgjedhor për Ankesa dhe Parashtresa (PZAP).
Sipas rezultateve preliminare:
Lëvizja Vetëvendosje (LVV) ka marrë 51.11% të votave dhe do të ketë 57 ulëse në Kuvendin e Kosovës;
Partia Demokratike e Kosovës (PDK) ka marrë 20.19% dhe do të ketë 22 ulëse;
Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) ka marrë 13.23% (15 ulëse);
Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës (AAK) ka marrë 5.5% (6 ulëse).
Deputetët e Lëvizjes Vetëvendosje (LVV): Albin Kurti; Glauk Konjufca; Albulena Haxhiu; Hekuran Murati; Donika Gërvalla-Schëarz; Xhelal Sveçla; Hajrulla Çeku; Avni Dehari; Mimoza Kusari-Lila; Ejup Maqedonci; Shqipe Mehmeti Selimi; Andin Hoti; Arben Vitia; Saranda Bogujevci; Edona Llalloshi; Alban Bajrami; Mefail Bajqinovci; Nezir Kraki; Armend Muja; Rufki Suma; Adriana Matoshi; Jeta Statovci; Ardian Gola; Haxhi Avdyli; Adelina Grainca; Blerim Gashi; Albena Reshitaj; Fatos Geci; Agim Bahtiri; Taulant Kelmendi; Artane Rizvanolli Berisha; Fitore Pacolli Dalipi; Dimal Basha; Arbër Rexhaj; Labinotë Demi Murtezi; Arbëreshë Kryeziu Hyseni; Artan Abrashi; Arjeta Fejza; Hysen Durmishi; Arbërie Nagavci; Enver Haliti; Liza Gashi; Valon Ramadani; Adnan Rrustemi; Jeton Raka; Fatmire Kollçaku; Arsim Ademi; Drita Pajaziti; Rozeta Hajdari; Salih Zyba; Fitim Haziri; Fjolla Ujkani; Ilir Kërçeli; Sylejman Meholli; Vigan Qorrolli; Valon Hoti; Naim Bardiqi.
Deputetët e PDK-së: Bedri Hamza; Arian Tahiri; Përparim Gruda; Uran Ismaili; Sala Jashari; Vlora Çitaku; Enver Hoxhaj; Arben Mustafa; Nait Hasani; Rrahman Rama; Ganimete Musliu; Eman Rrahmani; Kujtim Gashi; Elmi Reçica; Artan Behrami; Xhavit Haliti; Besa Kabashi-Ramaj; Mergim Lushtaku; Ferat Shala; Blerta Deliu-Kodra; Ariana Musliu-Shoshi; Arbnore Salihu.
Deputetët e LDK-së: Lumir Abdixhiku; Hykmete Bajrami; Ukë Rugova; Avdullah Hoti; Doarsa Kica-Xhelili; Kujtim Shala; Anton Quni; Armend Zemaj; Lutfi Haziri; Jehona Lushaku-Sadriu; Janina Ymeri; Besian Mustafa; Adelina Thaçi-Meta; Fadil Hadergjonaj; Ermal Sadiku.
Deputetët e AAK-së: Ramush Haradinaj; Daut Haradinaj; Besnik Tahiri; Bekë Berisha; Time Kadrijaj; Albana Bytyqi.
Deputetët e Listës Serbe: Slavko Simiq; Igor Simiq; Liljana Stefanoviq; Milan Kostiq; Nemanja Bishevac; Zlatan Elek; Miljana Nikoliq; Srdjan Popoviq; Verica Çeraniq.
Deputeti i partisë “Për Liri, Drejtësi dhe Mbijetesë”: Nenad Rashiq.
Deputetët e komuniteteve tjera joserbe: Fikrim Damka; Fatma Taqi; Rasim Demiri; Emilija Rexhepi; Elbert Krasniqi; Duda Balje; Veton Berisha; Artan Asllani; Adem Hoxha; Erxhan Galushi.
Super derbi në basketboll
Top dhjetë rangimet në sporte të ndryshme
Ndërroi jetë Ali Sadriu, ministri i parë i financave i Kosovës së pasluftës
The Guardian shkruan për përmbytjet në Kosovë
Vërshimet në veri: Mbyllet një urë shkaku i dëmtimeve, evakuohen katër familje që iu përmbytën shtëpitë
Këta janë 120 deputetët e legjislaturës së 10-të
Gjendja aktuale në pikat kufitare
Stabilizohet furnizimi me ujë nga KRU “Mitrovica”, megjithatë rekomandohet uji mos të përdoret për pije
Përfundon numërimi i të gjitha votave
Të kërkuara
-
Aktualitet3 months agoProfesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, fituese e bursës prestigjioze Fullbright Visiting Scholar, Profesor Vizitor dhe Post Doktoraturë
-
Aktualitet2 months agoU mbajt Mbledhje Komemorative në nder të Prof. Dr. Faton Kabashit në UBT Prizren
-
Rajoni2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor mbi cilësinë e ujërave nëntokësore në Komunën e Suharekës
-
Lajmet3 months agoProfesoresha e UBT-së, Dr. Fatbardha Qehaja Osmani boton studim ndërkombëtar në revisten prestigjioze të Quartile-it 1- Reading Psychology, Taylor & Francis- Routledge
