Lajmet

Si kanë ndikuar nomadët në formimin e qytetërimit tonë?

Nga Anthony Sattin.

Published

on

Nga Anthony Sattin

Një i ri ecën drejt meje me një kërrabë të varur mbi shpinë. Një tufë delesh ecin pranë tij, dhe e marrin për nga shtegu si një turmë fëmijësh të zhurmshëm. Një burrë i moshuar i ndjek nga pas, i lodhur nga vitet që ka mbi shpinë, por që ende mbahet, me një pushkë mbi supin emajtë.

Ai përdor gjuhën e tij fisnore për të drejtuar kopenë. Pas tij vijnë 2 gra të hipura mbi 2 gomerë. Mendoj se janë gruaja dhe vajza e tij. Ato duken së jashtmi si gra të forta. Gjithsesi jeta është e vështirë nën majat e maleve Zagros në Iranin perëndimor. Disa gomerë të tjerë bartin sendet e tyre, të grumbulluara brenda një harari të madh ngjyrë kafe, që është thururnga gratë, dhe që shumë shpejt do të ripërdoret si një strehë në hyrjes së tendës së tyre të ndërtuar me lëkurë dhie.

Në këto lartësi ka shumë pak pemë. Por bora ka shkrirë, dhe dominojnë kullotat me bar dhe shumë të shumëllojshme. Familja buzëqesh ndërsa zhvendos delet dhe dhitë e saj përgjatë shtegut që gjarpëron drejt terrenit shkëmbor.

Edhe unë u buzëqesh, i pushtuar nga emocioni i migrimit vjetor të fisit Bakhtiari nga fushat e ultësirës në male, në kërkim të kullotës verore. Këtu kudo është bukur. Rrezet e pjerrëta të diellit ngjyrosin malet ngjyrë rozë, dhe veshin si me ar gjithë sipërfaqen e përroit. Gjatë dy ditëve në vijim, familja nomade më njohu me luginën dhe njerëzit e fisit të tyre.

Ata më treguan për jetën e tyre, tokat fisnore, kafshët që mbarështojnë, fëmijët për të cilët kujdesen. A duhet t’i dërgojnë ata në një shkollë me konvikt shtetëror, apo t’i rrisin si nomadë pa asnjë arsimim bazë? Por edhe për shumë sfida të tjera, me të cilat përballet një komunitet baritor në shekullin XXI-të

Unë kam dëgjuar histori të ngjashme nga beduinët dhe berberët në Afrikën e Veriut dhe Lindjen e Mesme, ku kam kaluar shumë vite. Nga Tuaregët dhe Uodabit tek shtëpitë dhe bibliotekave prej balte të Timbuktusë. Nga Masait që jetojnë nëpër shkurret e kuqe të Afrikës Lindore; tek nomadët që jetojnë në buzë të shkretëtirës Tar në Indi.

Me të gjithë ata, biseda priret të fokusohet mbi të njëjtën çështje:atë të vazhdimësisë, të krenarisë për përkatësinë, mbi të qenit në harmoni me mjedisin e tyre, dhe të respektimit të asaj që ofron natyra. Gjithashtu, edhe tek vështirësitë e të bërit një jete nomade, sidomos kur qeveritë duan që të nguliteni në një vend të caktuar.

Këta njerëz më kujtojnë harmoninë që ka ekzistuar midis njeriut dhe botës natyrore. Ata e njohin mjedisin e tyre në një mënyrë që mund të fitohet vetëm nëpërmjet të jetuarit në kushte të barabarta me botën natyrore, dhe jo në dominim. Banorët e fisi Bakhtiar në Iranit, e dinë rëndësinë që ka toni i blegërimës së kafshëve që kanë në tufat e tyre.

Ata e kuptojnë kur kafshët janë të kënaqura, të uritura apo të kërcënuara. Ashtu siç dinë të lexojnë retë dhe aromat që përhapin erërat. Sa më shumë i shoh dhe dëgjoj, aq më shumë më kujtohet se ne të gjithë kemi jetuar dikur në këtë mënyrë. Rrënjët e fjalës “nomad” gjenden tek gjuhët e hershme indo-evropiane.

Ajo buron nga fjala nomos, e cila mund të përkthehet si “një zonë fikse ose e kufizuar” ose “kullotë”. Nga kjo fjalë-rrënjë u kaluan tek nomas, që do të thotë “një pjesëtar i një fisi baritor endacak”, dhe që nënkupton “dikë që kërkon një vend për të kullotur kopetë e tij”.

Më vonë, pasi u ndërtuan qytete dhe fshatra, dhe më shumë njerëz u vendosën përgjithmonëdiku, fjala nomad nisi të përshkruajë ata që jetonin pa mure rrethuese dhe përtej kufijve. Sot termi nomad përdoret nga njerëzit në dy mënyra shumë të ndryshme. Për disa nga ne, kjo fjalë bart një ndjenjë nostalgjie romantike.

Por shumë shpesh mbart një gjykim të nënkuptuar, se njerëz të tillë janë hajdutë, emigrantë, endacakë, njerëz në lëvizje e sipër apo edhe në arrati. Pra janë njerëz që nuk i njohim. Kjo e fundit, ka bërë që njerëzit që kanë një banim të përhershëm diku, të hedhin poshtë arritjet e popujve nomadë.

Edhe pse ne priremi ta shohim ndryshe historinë e tyre, historia e popujve nomadë nuk është as më pak e mrekullueshme dhe as më pak domethënëse se ajo e popujve që u ngulitën dikur përgjithmonë. Historitë e tyre të ndryshme dhe të jashtëzakonshme, janë vendosur në disa nga peizazhet më ekstreme të botës, dhe përgjatë një linje kronologjike që shtrihet që nga koha e fillimit të arkitekturës monumentale, në Gobekli Tepe në Turqi rreth vitit 9500 para Erës Sonë.

Kontributet e tyre kanë qenë thelbësore në marshimin e asaj që shumë historianë tradicionalisht e kanë quajtur qytetërim. Marrin rastin e Pars, një fis nomad indo-evropian që doli nga stepat e mëdha euroaziatike, dhe që u vendos në pllajën malore ku sot shtrihet Irani.

Nën një udhëheqës dinamik si Kiri në shekullin VI Para Erës Sonë, Pars vendosi kontrollin e një territori të madh nga Maqedonia deri në Luginën Indus, dhe nga Omani në gadishullin arabik dhe deri në Detin e Zi. Pra ai sundonte mbi rreth 40 për qind të popullsisë së botës.

17 vjet pas vdekjes së Kirit, një nga pasardhësit e tij, Dari I, një burrë nomad, mbretëria e të cilit nuk kishte qytete, ndërtoi një lloj të ri monumenti, të cilin grekët e lashtë e quanin Persepolis. Qyteti i fisit Parsi nuk ishte qytet siç e kuptojmë ne këtë fjalë. Dari nuk jetonte atje.

Përkundrazi, Persepolis shërbeu si një seli e shenjtë, ceremoniale dhe diplomatike e perandorisë së tij, por edhe si vendi ku ruheshin thesaret e tij. Ngritja e platformës së madhe prej guri përpara një vendi të shenjtë të quajtur Mali i Mëshirës, ishte një akt i shenjtë. Çdo vit me rastin e Sulltan Nevruzit, Viti i Ri Persian, 27 fiset dhe kombet të mbretërisë dërgonin përfaqësuesit e tyre me sasi të mëdha ar, kuajsh, liri dhe dhurata të tjera.

Por stilet arkitekturore të Persepolis u kopjuan nga Egjipti. 400 vjet më vonë, në shekullin II Para Erës Sonë, pasi Republika Romake e mundi Kartagjenën dhe u bë dominuese e Mesdheut, dhe ndërsa Kina po lulëzonte nën Perandorin Han Vu, tregtia nisi të zhvillohej përgjatë Rrugëve të Mëndafshit pikërisht nëpër territoret e gjera nomade, midis Lumit të Verdhë në Kinë dhe Evropës.

Këta popuj nomadë kishin të përbashkët një atdhe, nëpër të cilin bridhnin me karroca të ngadalta dhe me rrota të rënda, duke drejtuat kuajt dhe bagëtitë në kërkim të kullotave. Përkundër pretendimit se nomadët e hershëm ishin primitivë dhe të izoluar, ne e dimë nga varret e udhëheqësve e tyre, se ata visheshin me rroba mëndafshi kinez, të zbukuruara me qimet e gatopardit.

Po ashtu uleshin në qilima persiane, përdornin xhamat e shpikur nga romakët, dhe prodhonin bizhu shumë të holla nga ari grek për të dekoruar veten dhe kuajt e tyre. Dhe nga këtu buronhipoteza që këta nomadë të ishin zotërit e një bote tregtare që solli mallra dhe tradita kulturore nga Deti i Kinës Lindore deri në brigjet e Oqeanit Atlantik në Perëndim.

Dhe mos harroni nga Lindja e Mesme erdhën ari, perlat, erëzat, kurat mjekësore, instrumentet muzikore, çeliku i farkëtuar dhe pëlhurat e qëndisura me ar. Nga Rusia erdhën argjendi, qelibari, gëzofët dhe luftëtarët. Nga Koreja, lëkurat e lundërzës dhe letra. Nga Evropa, leshi, shpata dhe qelqi.

Dhe nga Kina mëndafshi dhe porcelani, midis shumë produkteve të tjera. Rivlerësimi i “gjysmës tonë endacake”, na lejon të shohim se çfarë kemi mësuar nga njerëzit që jetojnë gjithnjë në lëvizje, dhe se sa shumë kemi përfituar nga bashkëpunimi. Po ashtu na lejon të shohim një mënyrë tjetër jetese, shumë të shkathët, fleksibël dhe në ekuilibër me natyrën.

Shënim: Anthony Sattin, autor i disa librave të njohur mbi historinë dhe udhëtimet, përfshirë “Portat e Afrikës” dhe “Lorenci i Ri”. Një anglo-amerikan, ai jeton midis Londrës, Anglisë dhe Italisë.

Marrë me shkurtime nga “Smithsonian Magazine” – Bota.al

Continue Reading

lajme

Në UBT ka nisur trajnimi profesional “Investimi në Tregjet Kapitale”, i udhëhequr nga Prof. Shpresim Vranovci

Published

on

By

Në UBT ka nisur zyrtarisht trajnimi profesional “Investimi në Tregjet Kapitale”, i udhëhequr nga eksperti i financave dhe investimeve, Prof. Shpresim Vranovci. Programi është krijuar për t’u ofruar pjesëmarrësve njohuri të thelluara mbi funksionimin e tregjeve financiare dhe për t’i aftësuar ata të marrin vendime më të informuara investimi përmes një qasjeje praktike dhe të strukturuar.

Trajnimi ka bërë bashkë studentë, profesionistë, sipërmarrës dhe të gjithë ata që synojnë të avancojnë njohuritë e tyre në fushën e investimeve dhe financave. Përmes ligjëratave profesionale, analizave të rasteve konkrete, ushtrimeve praktike dhe diskutimeve interaktive, pjesëmarrësit do të zhvillojnë kompetenca të nevojshme për të kuptuar dhe vlerësuar mundësitë që ofrojnë tregjet moderne të kapitalit.

Gjatë programit katërditor do të trajtohen tema kyçe si funksionimi dhe roli i tregjeve të kapitalit, makroekonomia dhe ndikimi i saj në tregjet financiare, obligacionet dhe bonot e thesarit si instrumente investimi, aksionet (stocks), ETF-të dhe diversifikimi i portofolit. Po ashtu, pjesëmarrësit do të njihen me bazat e stock trading, analizën dhe vlerësimin e aksioneve, ndërtimin e strategjive efektive të investimit, menaxhimin e riskut, investimet në kriptovaluta dhe përdorimin praktik të platformave moderne të investimit (brokerëve).

Nën udhëheqjen e Prof. Shpresim Vranovci, pjesëmarrësit do të kenë mundësinë të përfitojnë njohuri të aplikueshme në botën reale të investimeve, duke ndërtuar një bazë të fortë profesionale për analizimin e tregjeve financiare dhe menaxhimin e aseteve në një ekonomi gjithnjë e më dinamike dhe të digjitalizuar.

Përmes këtij programi, UBT vazhdon të zgjerojë ofertën e trajnimeve profesionale të orientuara drejt nevojave të tregut, duke fuqizuar kompetencat e pjesëmarrësve dhe duke krijuar mundësi konkrete për zhvillim profesional në fushën e financave, investimeve dhe tregjeve të kapitalit.

Continue Reading

Aktualitet

Gjykata Supreme i hap rrugë certifikimit të rezultateve të zgjedhjeve

Published

on

By

Gjykata Supreme e Kosovës i ka hapur përfundimisht rrugë certifikimit të rezultateve të zgjedhjeve parlamentare të 7 qershorit, duke i refuzuar si të pabazuara të pesë ankesat e parashtruara ndaj rezultateve përfundimtare. Menjëherë pas këtij vendimi, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) ka caktuar për të mërkurën në orën 11:00 mbledhjen e radhës, ku pikë e vetme e rendit të ditës do të jetë certifikimi i rezultateve përfundimtare për Kuvendin e Republikës së Kosovës.

Gjykata Supreme ka rrëzuar pretendimet e Listës Serbe, e cila ankohej se subjekti GI – Za Slobodu, Pravdu i Opstanak (ZSPO) kishte cenuar përfaqësimin autentik serb përmes votave në komunat me shumicë shqiptare. Supremja potencoi se vota është personale, e lirë dhe e fshehtë, dhe se listat nuk përmbajnë të dhëna etnike. Po ashtu, u refuzua ankesa e Emilja Rexhepit për anulim votash, meqë pretendimet për mospërputhje mes strukturës demografike dhe rezultatit nuk kishin bazë ligjore. Gjykata nuk gjeti prova të mjaftueshme as në ankesat e kandidatëve të PDK-së, Bekim Haxhiut dhe Qëndrim Kryeziut, të cilët kërkonin rinumërim të votave.

Sipas rezultateve përfundimtare që pritet të certifikohen, Lëvizja Vetëvendosje (LVV) ka fituar 47.13 për qind të votave (53 ulëse), e pasuar nga Partia Demokratike e Kosovës (PDK) me 19.44 për qind (22 ulëse), Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) me 16.69 për qind (18 ulëse) dhe Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës (AAK) me 6.74 për qind (7 ulëse), përderisa 20 ulëse u takojnë komuniteteve pakicë.

Edhe pse Kushtetuta parasheh që seanca konstituive të mbahet brenda 30 ditëve, praktika tregon se ajo thirret menjëherë pas certifikimit. Kryetari i LVV-së dhe kryeministri në detyrë, Albin Kurti, ka deklaruar se bisedat për koalicione do të nisin vetëm pas certifikimit zyrtar. Për formimin e Qeverisë së re nevojiten së paku 61 vota pro, ndërsa sfida kryesore pritet të jetë zgjedhja e presidentit, procedurë e cila nuk mund të nisë pa pjesëmarrjen e të paktën 80 deputetëve në votim, për të shmangur një tjetër shpërndarje të Kuvendit si ajo që çoi vendin në zgjedhjet e parakohshme të qershorit. /E.A/

Continue Reading

Vendi

Global UBT Fest 2026: “Creative Industry in Practice” lidh akademinë, artin dhe sektorin kreativ

Published

on

By

Në kuadër të edicionit të sivjetmë të Global UBT Fest 2026, Fakulteti i Artit dhe Medias Digjitale organizoi shkollën verore “Creative Industry in Practice” në Ulpiana Art Centre në Prishtinë. Programi mblodhi artistë, muzikantë, kuratorë, profesionistë të kulturës, organizata të pavarura, alumni dhe staf akademik, duke krijuar një lidhje të drejtpërdrejtë ndërmjet arsimit të lartë dhe realitetit të sektorit kreativ.

Fakulteti i Artit dhe Medias Digjitale ka zhvilluar vazhdimisht projekte përtej mjedisit tradicional universitar, duke bashkëpunuar me komunitete, organizata kulturore dhe hapësira publike. Organizimi i programit në Ulpiana Art Centre e pasqyroi këtë qasje, duke e shndërruar ngjarjen në një platformë ku studentët patën mundësi të njihen nga afër me praktikën profesionale, eksperimentimin artistik dhe përvojën institucionale brenda një hapësire aktive kulturore.

Programi hapës përfshiu një sesion të mu zikës eksperimentale të udhëhequr nga anëtari i stafit akademik Tomor Kuçi, së bashku me Arbër Salihun, të njohur si La Fazani. Sesioni me titull “Deconstruction of Music Production and Songwriting of an Original Song” u ofroi pjesëmarrësve njohuri mbi zhvillimin e një vepre origjinale muzikore, nga ideja fillestare dhe procesi i shkrimit të këngës deri te aranzhimi, produksioni dhe interpretimi përfundimtar.

Përmes dialogut ndërmjet udhëzimit akademik dhe praktikës profesionale artistike, sesioni shqyrtoi mënyrën se si ndërtohet identiteti muzikor me kalimin e kohës. Rrugëtimi artistik i La Fazanit dëshmoi se një karrierë e qëndrueshme ndërtohet përmes përkushtimit, eksperimentimit dhe një raporti të vazhdueshëm me praktikën krijuese. Tomor Kuçi e vendosi procesin e produksionit në një kontekst më të gjerë dhe e ndërlidhi përvojën profesionale të artistit me objektivat mësimore të programit.

Dita e dytë mblodhi kontribuues, praktikat e të cilëve lidhin prodhimin artistik me institucionet kulturore, politikat publike, organizatat e pavarura dhe festivalet.

Skender Boshtrakaj prezantoi sesionin “Cultural Policies, Public Institutions, the Development of the Creative Sector, and Copyright Protection in the Creative Industry.” Duke u mbështetur në përvojën e tij në kontekste artistike dhe institucionale, ai trajtoi përgjegjësinë e institucioneve publike në mbështetjen e artistëve dhe organizatave kulturore.

Kontributi i tij analizoi nevojën për një bashkëpunim më të fuqishëm dhe më të qëndrueshëm ndërmjet institucioneve, komuniteteve, arsimit dhe industrive kreative. Vëmendje e veçantë iu kushtua mbrojtjes së të drejtave të autorit, strukturave profesionale dhe politikave publike që e njohin vlerën ekonomike, kulturore dhe shoqërore të praktikës artistike.

Programi vazhdoi me Visar Kuçin, i cili udhëhoqi sesionin “Guitar Pedals for Live Performances and Studio Applications.” Duke kombinuar qasjet teknologjike dhe analoge, punëtoria shqyrtoi mënyrat se si tingulli mund të transformohet, shtresëzohet dhe manipulohet në performanca të drejtpërdrejta dhe në ambiente studioje.

Pjesëmarrësit u njohën me potencialin krijues të pajisjeve teknike dhe u inkurajuan ta kuptojnë teknologjinë jo vetëm si mjet mbështetës, por edhe si element aktiv brenda prodhimit artistik. Punëtoria krijoi një lidhje të drejtpërdrejtë ndërmjet eksperimentimit, teknologjisë së tingullit dhe praktikës bashkëkohore muzikore.

Leon Emra, përfaqësues i ARKIVI-t, prezantoi sesionin “Independent Art Institutions, Alternative Spaces and Contemporary Practice.” ARKIVI, i iniciuar nga artisti i njohur ndërkombëtarisht Sislej Xhafa, u prezantua si një organizatë kulturore e fokusuar në hulumtimin artistik, zhvillimin kuratorial dhe praktikën bashkëkohore.

Prezantimi trajtoi rolin e organizatave të pavarura në krijimin e strukturave alternative për artistë, kuratorë dhe studiues, veçanërisht në kontekste ku mundësitë institucionale mbeten të kufizuara. Gjithashtu, pjesëmarrësit u njohën me vizionin e ARKIVI-t, programin e tij kuratorial dhe qasjen ndaj zhvillimit të formave të reja të bashkëpunimit artistik dhe prodhimit kulturor.

Programi vuri në pah edhe zhvillimin profesional të alumnive të UBT-së, me pjesëmarrjen e Vita Kasapollit, e diplomuar në programin BA Art dhe Media Digjitale. Ajo ka vazhduar zhvillimin e karrierës së saj si menaxhere projektesh dhe kuratore në Anibar në Pejë, një nga festivalet kulturore më të njohura në Kosovë, me prani të fuqishme ndërkombëtare.

Sesioni i saj, “Animation as an Artistic Practice and the Role of Festivals in the Development of the Creative Industry,” trajtoi animacionin si disiplinë krijuese dhe si sektor profesional në zhvillim. Ajo diskutoi rolin e festivaleve në mbështetjen e artistëve të rinj, zhvillimin e audiencës, nxitjen e bashkëpunimit ndërkombëtar dhe krijimin e mundësive profesionale brenda industrive kreative.

Rrugëtimi i Kasapollit dëshmoi se si arsimi akademik mund të zhvillohet në një karrierë aktive profesionale brenda sektorit kulturor. Pjesëmarrja e saj pasqyroi gjithashtu rëndësinë e ruajtjes së lidhjeve me alumnit dhe rikthimin e përvojës së tyre profesionale në mjedisin akademik.

Sesioni u mbështet dhe u kontekstualizua nga stafi akademik dhe koordinatorët e programit, Tomor Kuçi, Burim Berisha dhe Gazmend Ejupi, të cilët kontribuuan në zhvillimin e programit dhe në diskutimet që lidhën arsimin akademik me praktikën profesionale artistike dhe kulturore.

Përmes prezantimeve, punëtorive dhe diskutimeve publike, Global UBT Fest 2026: Creative Industry in Practicedëshmoi se edukimi kreativ bëhet më kuptimplotë kur studentët vendosen në kontakt të drejtpërdrejtë me artistë, institucione, organizata të pavarura, alumni dhe profesionistë të kulturës.

Programi u ofroi studentëve njohuri praktike në produksionin muzikor, politikat kulturore, mbrojtjen e të drejtave të autorit, teknologjinë e tingullit, organizatat e pavarura kulturore, animacionin dhe produksionin e festivaleve. Ai gjithashtu prezantoi rrugë të ndryshme profesionale për të diplomuarit e programeve të artit dhe medias digjitale.

Duke e organizuar programin në Ulpiana Art Centre, Fakulteti i Artit dhe Medias Digjitale rikonfirmoi përkushtimin e tij ndaj angazhimit me komunitetin, hapësirës publike dhe bashkëpunimit me sektorin kreativ. Ky edicion i Global UBT Fest krijoi një platformë ku njohuria akademike, praktika artistike dhe përvoja profesionale u bashkuan, duke e forcuar marrëdhënien ndërmjet universitetit, alumnive të tij, komunitetit kulturor dhe industrive më të gjera kreative.

 

 

Continue Reading

Lajmet

Global UBT Fest 2026 sjell diskutime mbi energjinë, efiçiencën dhe zhvillimin e qëndrueshëm

Published

on

By

Në kuadër të Global UBT Fest 2026, Fakulteti përkatës në UBT organizoi Akademinë e Energjisë, duke sjellë ekspertë të industrisë dhe akademisë për të diskutuar tema aktuale që lidhen me sektorin e energjisë, zhvillimin e qëndrueshëm dhe sfidat bashkëkohore.

Aktiviteti u hap me ceremoninë zyrtare dhe fjalën e mirëseardhjes nga dekani Armend Ymeri, i cili theksoi rëndësinë e bashkëpunimit ndërmjet universitetit dhe industrisë në përgatitjen e profesionistëve të së ardhmes.

Në kuadër të akademisë, Alush Mexhuani nga KEDS mbajti një ligjëratë mbi operimin e sistemit të shpërndarjes së energjisë elektrike, duke prezantuar funksionimin e rrjetit të shpërndarjes, sfidat operative dhe zhvillimet më të fundit në këtë sektor.

Ligjërata u pasua nga një diskutim interaktiv me pjesëmarrësit, të cilët patën mundësinë të shkëmbenin ide dhe të ngrinin pyetje rreth temës.

Në pjesën tjetër të programit, Nafije Gashi mbajti ligjëratën me temën “Memoria kolektive dhe trashëgimia kulturore si sfidë në zbatimin e masave të efiçiencës së energjisë në mjedise urbane”, ku u trajtuan sfidat e harmonizimit të ruajtjes së trashëgimisë kulturore me kërkesat për efiçiencë të energjisë dhe zhvillim të qëndrueshëm në zonat urbane.

Edhe kjo ligjëratë u shoqërua me diskutime dhe reflektime nga pjesëmarrësit. Përmes organizimit të kësaj akademie, UBT vazhdon të promovojë shkëmbimin e njohurive ndërmjet akademisë dhe industrisë, duke krijuar mundësi për studentët dhe profesionistët që të njihen me zhvillimet më të reja në sektorin e energjisë dhe të kontribuojnë në adresimin e sfidave të së ardhmes.

 

 

Continue Reading

Të kërkuara