Aktualitet

Si e ndihmoi Inteligjenca amerikane Ukrainën për t’u mbrojtur nga Rusia

Inteligjenca ndihmoi Ukrainën të mbrohej, po ashtu të sulmonte.

Published

4 years ago

April 27, 2022

Betim Gashi

Ndërsa Rusia nisi pushtimin, Shtetet e Bashkuara të Amerikës i dhanë forcave ukrainase informacione të detajuara për saktësisht se kur dhe ku raketat dhe bombat ruse do të binin, duke e shtyrë Ukrainën të largonte mbrojtjen ajrore dhe avionët jashtë rrezikut, thonë zyrtarë dhe ish-zyrtarë amerikanë për NBC News.

Ky shkëmbim pothuajse në kohë reale i inteligjencës i hapi gjithashtu rrugën Ukrainës që të rrëzojë një aeroplan transporti rus që bartte qindra trupa në ditët e para të luftës, thonë zyrtarët, duke ndihmuar në zmbrapsjen e një sulmi rus në një aeroport kyç pranë Kievit.

Ishte pjesë e asaj që zyrtarët amerikanë e quajnë një operacion masiv dhe të paprecedentë të ndarjes së inteligjencës me një partner që nuk është në NATO, i cili thonë se ka luajtur një rol vendimtar në suksesin e deritanishëm të Ukrainës kundër ushtrisë ruse e cila është më e madhe dhe e pajisur më mirë.

për mbrojtjen ajrore dhe aeroplanin transportues nënvizojnë pse, dy muaj në luftë, zyrtarët vlerësojnë se inteligjenca nga agjencitë e spiunazhit të SHBA-së dhe Pentagoni kanë qenë një faktor i rëndësishëm që ta ndihmojë Ukrainën t’i pengojë përpjekjet e Rusisë për ta pushtuar pjesën më të madhe të vendit.

Një zyrtar amerikan tha se SHBA-ja dha shumë informacione për Ukrainën.

“Ka pasur ndikim të madh në nivelin taktik dhe strategjik. Ka shembuj ku mund të dallosh se kjo ka bërë një diferencë të madhe”.

Në një deklaratë, një zëdhënës i Shtëpisë së Bardhë tha: “Ne vazhdimisht po u ofrojmë ukrainasve inteligjencë të detajuar dhe në kohë për fushëbetejën për t’i ndihmuar ta mbrojnë vendin e tyre kundër agresionit rus dhe do të vazhdojmë ta bëjmë këtë”.

NBC News nuk ka publikuar edhe disa detaje specifike që i janë konfirmuar për shpërndarjen e inteligjencës nga zyrtarë të cilët thanë se raportimi i atyre detajeve mund t’i ndihmojë rusët që t’i heqin qafe burimet e rëndësishme të informacionit.

“Ka pasur shumë informacione të shpërndara në kohë reale për caqe specifike të forcave ruse”, tha një ish-zyrtar.

Informacioni përfshin imazhet satelitore, “por edhe informacione të tjera inteligjence si, për shembull, ku janë aktive disa njësi ruse”.

Ukraina vazhdon ta lëvizë mbrojtjen ajrore dhe avionët gati çdo ditë me ndihmën e inteligjencës amerikane, që është një nga arsyet që Rusia nuk ka mundur të dominojë në ajër. Në disa raste, Ukraina lëvizi sistemet ajrore mbrojtëse të shënjestruara ose avionët në momentin e fundit, thanë zyrtarët.

“Ka pasur një ndikim jashtëzakonisht të madh në aftësinë në tokë të ushtrisë ruse”.

Derisa bashkëpunimi SHBA-Ukrainë është ndërtuar që kur Rusia aneksoi Krimenë më 2014, ato u shndërruan në marrëdhënie të larta në javët para pushtimit rus kur një ekip ushtarak amerikan shkoi për të vlerësuar gjendjen e mbrojtjes ajrore të Ukrainës. Amerikanët u ofruan ukrainasve këshilla të detajuara se si të shpërndanin sistemet ajrore mbrojtëse, një lëvizje që zyrtarët amerikanë thonë se ndihmoi Ukrainës ta ndalonte Rusinë që të merrte kontrollin e qiellit.

Inteligjenca ndihmoi Ukrainën të mbrohej, po ashtu të sulmonte

SHBA-ja i ka ofruar Ukrainës informacione në momente vendimtare duke i mundësuar që t’i shënjestrojë më mirë forcat ruse.

Forcat ukrainase kanë përdorur koordinata specifike të shpërndara nga SHBA-ja për të drejtuar sulmet mbi pozicionet dhe avionët rusë, thanë zyrtarë dhe ish-zyrtarë.

Këto goditje të hershme ndihmuan në pengimin e operacionit të sulmit ajror rus për të marrë Aeroportin Hostomel pranë Kievit, që do t’i mundësonte rusëve të fusnin trupat dhe pajisjet rreth kryeqytetit. Rusët gradualisht morën aeroportin për një kohë, por kurrë nuk patën kontrollin e mjaftueshëm për të futur sasi të mëdha pajisjesh. Ai dështim pati një ndikim të madh në betejën për Kievin, thanë zyrtarët amerikanë.

Edhe CIA po ashtu po përqendron burime, thanë zyrtarët, për të mbledhur informacione me qëllimin për ta mbrojtur presidentin ukrainas, Volodymyr Zelenskyn, të cilin rusët duan ta vrasin.

Drejtori i CIA-s, William Burns, i tha Kongresit muajin e kaluar se kur ai takoi Zelenskyn në Kiev në janar, ndau me të informacione që kishte atë kohë për “disa nga detajet më shqetësuese për planet ruse për Kievin” dhe se ndarjen e informacioneve e kishte vazhduar çdo ditë tutje.

Sekretarja e shtypit e Shtëpisë së Bardhë, Jen Psaki, muajin e kaluar tha se SHBA-ja ka ndarë “një sasi të konsiderueshme të informatave të detajuara me qeverinë ukrainase për planet dhe aktivitetet e Rusisë që t’i ndihmojë ukrainasit ta mbrojnë veten”, duke shtuar se materiali “përfshin informacion që i ndihmon ata në informim dhe zhvillim të përgjigjes ushtarake ndaj pushtimit rus”.

Ushtria amerikane dhe CIA filluan thellimin e marrëdhënieve me palën ukrainase pasi Rusia aneksoi Krimenë më 2014. CIA së pari ndihmoi shërbimet ukrainase të çrrënjoste spiunët rusë, tha një ish-zyrtar amerikan, dhe më pas u ofroi trajnime dhe udhëzime. Ushtria amerikane trajnoi ushtarët ukrainas.

Një zyrtar i inteligjencës perëndimore theksoi se nuk është vetëm inteligjenca që ka rezultuar vendimtare, por është edhe performanca e ukrainasve në përdorimin e saj. Burimi tha se ukrainasit kanë luftuar rusët me shkathtësi dhe kurajë, dhe kur ata kanë pranuar informacion, kanë vepruar me shpejtësi mahnitëse.

Lajmet

Juridiku në UBT: Rrugëtimi ideal drejt një karriere të suksesshme në drejtësi

Published

10 hours ago

August 24, 2026

UBTNews

Fusha e drejtësisë kërkon dije, integritet dhe aftësi për të parë përtej një rregulli, për të kuptuar një çështje dhe për të ndërtuar argumentin e duhur. Në një shoqëri ku ligji është pjesë e çdo fushe të jetës, nevoja për profesionistë të përgatitur juridikisht është gjithnjë më e madhe. Pikërisht për këtë, UBT ofron Programin Bachelor në Juridik si një rrugëtim akademik dhe profesional që i pajis studentët jo vetëm me njohuri të thelluara juridike, por edhe me aftësitë praktike të nevojshme për t’i zbatuar ato në realitet.

Programi Bachelor në Juridik në UBT ofrohet në Prishtinë dhe në Kampusin e UBT-së në Prizren, duke u krijuar studentëve mundësinë të ndjekin studimet në një mjedis modern dhe të orientuar drejt zhvillimit profesional. Programi synon të ofrojë cilësinë më të lartë të edukimit juridik dhe të përgatisë studentë të aftë për të përballuar kërkesat e profesionit, për të kontribuar në forcimin e sundimit të ligjit dhe për të luajtur një rol aktiv në zhvillimin e shoqërisë.

Gjatë studimeve, studentët ndërtojnë njohuri të qëndrueshme në fushat kryesore të së drejtës, duke përfshirë të drejtën civile, penale, administrative, tregtare dhe kushtetuese, si dhe dimensionet e së drejtës ndërkombëtare. Ata mësojnë të analizojnë legjislacionin, të interpretojnë normat juridike dhe të kuptojnë mënyrën se si parimet dhe rregullat juridike zbatohen në raste konkrete.

Por një jurist i mirë nuk mjaftohet vetëm me njohjen e ligjit. Për këtë arsye, programi i kushton rëndësi të veçantë zhvillimit të mendimit kritik, aftësive analitike, komunikimit profesional dhe argumentimit juridik. Studentët mësojnë të analizojnë çështje të ndryshme ligjore, të hartojnë dokumente juridike dhe të ndërtojnë argumente të strukturuara, duke përdorur edhe metodën IRAC – Çështja, Rregulla, Analiza dhe Përfundimi. Kjo qasje i ndihmon ata të zhvillojnë një mënyrë sistematike të të menduarit dhe të zgjidhjes së problemeve juridike.

Programi i nxit studentët edhe në fushën e hulumtimit dhe analizës juridike. Ata angazhohen në projekte që kërkojnë mbledhjen, analizimin dhe interpretimin e legjislacionit të Kosovës, vendimeve gjyqësore dhe çështjeve të së drejtës kombëtare e ndërkombëtare. Në këtë mënyrë, studentët zhvillojnë aftësinë për të hulumtuar në mënyrë të pavarur, për të vlerësuar burimet juridike dhe për të ndërtuar përfundime të bazuara në argumente profesionale.

Përveç njohurive individuale, rëndësi i kushtohet edhe aftësisë për të bashkëpunuar dhe komunikuar në mënyrë profesionale. Studentët përgatiten për punë ekipore dhe bashkëpunim me institucionet e drejtësisë, policinë, prokuroritë, gjykatat, organizatat joqeveritare dhe sektorin privat. Kjo i pajis ata me kompetenca që janë të rëndësishme jo vetëm për profesionin juridik, por për çdo mjedis profesional ku kërkohet përgjegjësi, analizë dhe vendimmarrje.

Me përfundimin e studimeve, të diplomuarit synohet të jenë të përgatitur për të vazhduar rrugëtimin e tyre profesional dhe akademik në fusha të ndryshme të drejtësisë. Ata fitojnë një bazë të fortë për zhvillimin e mëtejshëm në profesionet juridike, në institucione publike, organizata, sektorin privat dhe fusha të tjera ku kërkohen njohuri dhe kompetenca juridike.

Juridiku në UBT është një përvojë që ndërthur dijen, praktikën, kërkimin dhe zhvillimin personal. Është vendi ku studenti mëson jo vetëm çfarë thotë ligji, por edhe si ta analizojë, ta interpretojë dhe ta përdorë atë me përgjegjësi. Në Prishtinë dhe Prizren, UBT u hap rrugën të rinjve që duan ta shndërrojnë interesimin për drejtësinë në një profesion dhe një karrierë me ndikim.

Lajmet

UBT, lider i institucioneve akademike në rajon në ndikimin e qëndrueshmërisë

Published

10 hours ago

August 24, 2026

UBTNews

UBT ka shënuar një tjetër arritje të rëndësishme në Times Higher Education (THE) Impact Rankings 2026, duke u renditur si institucioni më i lartë në mesin e institucioneve akademike nga Kosova, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut të përfshira në këtë krahasim rajonal.

UBT: 801–1000 në nivel global

Pozicioni i përgjithshëm i UBT-së në renditjen globale është përmirësuar krahasuar me vitet e mëparshme, duke kaluar nga grupi 1001–1500 në vitet 2024 dhe 2025, në grupin 801–1000 në vitin 2026. Ky progres dëshmon për forcimin e profilit ndërkombëtar të UBT-së në fushën e qëndrueshmërisë dhe rritjen e ndikimit të tij në nivel rajonal.

Performanca më e fuqishme e UBT-së në objektivat e zhvillimit të qëndrueshëm është veçanërisht e dukshme në:

SDG 7 – Affordable and Clean Energy: 50.6–55.3
SDG 2 – Zero Hunger: 54.4–62.7
SDG 1 – No Poverty: 56.4–62.7

UBT ka shënuar gjithashtu rritje të dukshme në disa nga SDG-të krahasuar me vitet e mëparshme, me progres të veçantë në reduktimin e varfërisë, shëndetin dhe mirëqenien, barazinë gjinore, ujin e pastër, energjinë e pastër dhe punën e denjë.

Me një pikëzim të përgjithshëm në THE Impact prej 53.7–60.6, UBT qëndron në krye të institucioneve të përfaqësuara nga Kosova, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut.

Ky rezultat shkon përtej një pozicioni në renditje. Ai pasqyron ndikimin në rritje të kërkimit shkencor, edukimit, politikave institucionale, angazhimit me komunitetin dhe përkushtimit të UBT-së ndaj Objektivave të Zhvillimit të Qëndrueshëm të Kombeve të Bashkuara.

Lajmet

Paralajmërohet grevë e punëtorëve teknikë të shkollave në Prishtinë më 1 shtator

Published

10 hours ago

August 24, 2026

UBT News

Punëtorët teknikë të shkollave fillore dhe të mesme të Komunës së Prishtinës kanë paralajmëruar grevë më 1 shtator 2026, nëse deri më 31 gusht nuk u paguhen pagat për punën e kryer gjatë muajit korrik.

Lajmin e ka bërë të ditur kryetari i Sindikatës së Punëtorëve të Sektorit Privat të Kosovës, Jusuf Azemi.

Sipas njoftimit të sindikatës, punëtorëve ende nuk u është realizuar pagesa për punën e kryer në muajin korrik.

“Pas diskutimit, të gjithë kryetarët e shoqatave u dakorduan që, nëse pagat e punëtorëve nuk janë në llogaritë e tyre bankare deri më 31.08.2026, nga data 1 shtator 2026 do të fillojë grevë e punëtorëve teknikë në shkollat fillore dhe të mesme të Komunës së Prishtinës”, thuhet në njoftimin e sindikatës.

Sindikata ka theksuar se kërkesa e punëtorëve është e qartë: “Puna e kryer duhet të paguhet.”/A.K/

Lajmet

Ambasada e Mbretërisë së Bashkuar mirëpret gjetjen e mbetjeve mortore në Zubin Potok

Published

11 hours ago

August 24, 2026

UBTNews

Ambasada e Mbretërisë së Bashkuar në Kosovë ka mirëpritur punën e autoriteteve vendore për gjetjen e mbetjeve mortore në komunën e Zubin Potokut, si dhe procesin e ekzaminimeve mjeko-ligjore e testimeve të ADN-së për identifikimin e tyre.

Përmes një deklarate zyrtare, ambasada e Mbretërisë së Bashkuar ka shprehur mbështetjen e saj të plotë për familjet e personave që vazhdojnë të mbeten të zhdukur që nga konflikti i viteve 1998-1999 në Kosovë.

“Ne mirëpresim punën e autoriteteve të Kosovës për gjetjen e mbetjeve njerëzore në komunën e Zubin-Potokut dhe për të kryer ekzaminime mjeko-ligjore dhe teste të ADN-së për të identifikuar mbetjet”, thuhet në njoftim.

Nga ambasada theksuan se Mbretëria e Bashkuar mbështet të gjitha përpjekjet që synojnë t’u ofrojnë përgjigje dhe mbështetje familjarëve pas shumë vitesh pritjeje. /A.M/