Kulturë

Shpenzoni para në eksperienca e jo në gjëra

Eksperiencat bëhen pjesë e identitetit tonë.

Published

on

Kur punoni shumë çdo ditë dhe ju mbesin para për t’i shpenzuar pasi t’i keni paguar të gjitha detyrimet, atëherë padyshim se duhet të siguroheni se do t’i shpenzoni mirë.

Shkenca ju sugjeron që paratë tuaja t’i shpenzoni në atë se çfarë ju bën të lumtur.

Një studim 20-vjeçar i kryer nga dr. Thomas Gilovich, profesor i psikologjisë, ka konstatuar diçka interesante: mos i shpenzoni paratë në gjëra.

Problemi me këtë fenomen është se lumturia të cilën jua sjellin gjërat zhduket shumë shpejt.

Ka tri arsye kritike se përse ndodh kjo:

– Mësohemi me gjërat e reja që i kemi blerë. Pra, gjëja që dikur na u është dukur shumë e nevojshme dhe e mirë, shumë shpejt kthehet në asgjë sepse veç e posedojmë.

– Vazhdojmë t’i rrisim dëshirat. Blerjet e reja shpijnë në pritshmëri të reja. Posa të mësohemi me një gjë të re që e kemi blerë, ne fillojmë të kërkojmë për një gjë tjetër më të mirë.

– Krahasimi… Gjërat, nga vetë natyra e tyre, krijojnë krahasime. Ne e blejmë një veturë të re dhe ndihemi shumë të emocionuar derisa një shok i yni e blen një veturë më të mirë.

“Një nga armiqtë e lumturisë është adaptimi. Ne blejmë gjëra që na bëjnë të lumtur dhe e arrijmë këtë. Por, vetëm për një periudhë të shkurtë. Gjërat e reja që i blejmë janë emocionuese në fillim për ne, por pastaj mësohemi me to”, ka deklaruar Gilovich.

Paradoksi i zotërimit të gjërave është se supozojmë që lumturia të cilën e arrijmë kur blejmë diçka do të zgjatë po aq shumë sa vet ajo gjëja që e blejmë. Por, kjo është gabim.

Gilovich dhe hulumtuesit tjerë kanë zbuluar se eksperiencat ju furnizojnë me lumturi më afatgjate sesa gjërat materiale.

Qe përse:

Eksperiencat bëhen pjesë e identitetit tonë. Ne nuk jemi gjërat që i kemi, por jemi akumulimi i çdo gjëje që e kemi parë, e kemi bërë dhe i vendeve që i kemi vizituar. Të blerit një orë “Apple” nuk do t’ju ndryshojë juve si person; por nëse merrni pushim nga puna për të bërë hiking në një vend shumë të veçantë, padyshim se do t’ju ndryshojë si person.

Eksperiencat janë pjesë më e madhe e vetës sonë sesa të mirat materiale që i kemi. Ne jemi shuma totale e eksperiencave që i kemi.

Krahasimet kanë më pak rëndësi. Ndryshe nga gjërat materialiste, ne nuk i krahasojmë eksperiencat njësoj sikurse gjërat.

Pritja ka rëndësi. Gilovich gjithashtu ka studiuar pritjen dhe ka zbuluar se pritja e një eksperience shkakton kënaqësi dhe emocionet ë mira, ndërkaq pritja për ta blerë një gjë materiale shkakton mos durim. Eksperiencat janë të kënaqshme qysh nga momentet e para të planifikimit e deri te kujtimet që do t’i mbani mend gjithmonë.

Vlen të ceket se Gilovich me kolegët e tij nuk janë të vetmit që besojnë se eksperiencat na bëjnë më të lumtur sesa gjërat. Dr. Elizabeth Dunn gjithashtu e ka studiuar këtë çështje dhe ka treguar se lumturia të cilën e fitojmë kur blejmë gjëra të reja zhduket shpejt dhe na lë duke dëshiruar më shumë.

Gjërat mund të zgjasin më shumë se eksperiencat, por kujtimet që mbesin gjithmonë janë më të rëndësishme.

Continue Reading

Lajmet

“Uta në Sharr”, filmi i animuar shfaqet në Prishtinë dhe Prizren

Published

on

Filmi i shkurtër i animuar “Uta në Sharr”, i bazuar në librin me të njëjtin titull, do të shfaqet më 22 shtator në Kino ARMATA në Prishtinë dhe më 23 shtator në Dokukino në Prizren.

Shfaqjet do të mbahen në orën 17:30, 18:00 dhe 18:30, ndërsa hyrja është falas. Për shkak të kërkesës së madhe, pjesëmarrësit duhet të rezervojnë biletat paraprakisht.

Filmi, i cili zgjat 10 minuta, sjell në ekran bukuritë natyrore të Kosovës dhe e përdor natyrën si hapësirë për bashkim dhe mirëkuptim mes komuniteteve.

Në qendër të tregimit janë Uta dhe Deltari, të cilët udhëtojnë nëpër malet e Sharrit, duke i ftuar fëmijët të zbulojnë këtë botë së bashku, pavarësisht komunitetit nga i cili vijnë.

Animacioni është realizuar nga Anibar Studios, ndërsa skenari dhe tregimi janë të Tuba Safçiut. Kënga “Uta në Sharr” është kompozuar, shkruar, interpretuar dhe prodhuar nga Arbër Salihu (La Fazani), me vokal nga Lisa Zuka.

Projekti është pjesë e nismës “Uta në Sharr – Edukim Gjithëpërfshirës dhe Ndërgjegjësim Mjedisor përmes Tregimit të Historive, Animacionit dhe Mësimit në Natyrë”, e financuar nga Sida përmes Ambasadës së Suedisë në Prishtinë dhe e zbatuar në partneritet me Save the Children Kosova/o.

Nisma po zbatohet në 12 komuna të Kosovës dhe synon të promovojë edukimin gjithëpërfshirës, ndërgjegjësimin mjedisor dhe tregimin e historive për fëmijët dhe të rinjtë nga komunitete të ndryshme./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Sot i jepet lamtumira e fundit Flora Brovinës

Published

on

By

Sot, më 18 shtator, i jepet lamtumira e fundit ish-deputetes së Kuvendit të Kosovës dhe humanistes së njohur, Flora Brovina, e cila u nda nga jeta më 15 shtator në moshën 76-vjeçare.

Nderimet për jetën dhe veprën e saj do të fillojnë në orën 10:00 me një mbledhje komemorative në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë në Prishtinë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në orën 14:30, në hollin e Kuvendit të Kosovës do të mbahen homazhe shtetërore në nderim të figurës së saj.

“Ceremonia e varrimit të ish-deputetes Brovina do të bëhet të premten, më 18 shtator, në ora 16:00 në varrezat e qytetit në lagjen Arbëri në Prishtinë”, thuhet në njoftim.

Flora Brovina la pas një trashëgimi të pasur si mjeke, poete, veprimtare e të drejtave të njeriut dhe politikane me kontribut të çmuar në shtetndërtimin e Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

Të premten mbahen ceremonitë përkujtimore dhe varrimi i Dr. Flora Brovinës

Published

on

Të premten, më 18 shtator 2026, do të zhvillohen ceremonitë përkujtimore dhe të varrimit të Dr. Flora Brovinës.

Ceremonia përkujtimore në nderim të saj do të mbahet në orën 10:00, në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në 14:30, homazhet do të zhvillohen në Hollin e Kuvendit të Kosovës.

Në orën 16:00, ceremonia do të vijojë me varrimin e Dr. Flora Brovinës në Varrezat e Qytetit, në Dragodan.

Ndërkaq, të shtunën dhe të dielën, më 19 dhe 20 shtator, e pamja do të mbahet në Hotel “Grand”.

Njoftimi është bërë nga familjet Begu dhe Brovina, të cilat kanë shprehur mirënjohje dhe respekt për të gjithë ata që do të marrin pjesë në ceremonitë e përcjelljes së saj./A.K/

Continue Reading

Lajmet

19 vjet nga vdekja e Robert Jordan, autori i “The Wheel of Time”

Published

on

Më 16 shtator 2007, bota e letërsisë fantastike humbi shkrimtarin amerikan Robert Jordan, pseudonimi i James Oliver Rigney Jr. Ai ndërroi jetë në moshën 58-vjeçare, duke lënë pas një prej serive më të njohura të zhanrit fantastik.

Jordan u bë i famshëm veçanërisht për serinë “The Wheel of Time”, e cila përbëhet nga 14 romane dhe një libër paraprirës. Saga ka shitur rreth 90 milionë kopje në mbarë botën dhe konsiderohet ndër veprat më të suksesshme të letërsisë fantastike.

Para se t’i përkushtohej shkrimtarisë, Jordan shërbeu në ushtrinë amerikane gjatë Luftës së Vietnamit. Pas kthimit në Shtetet e Bashkuara, ai studioi fizikë dhe punoi si inxhinier bërthamor për Marinën amerikane.

Karrierën si shkrimtar e nisi në fund të viteve ’70. Ai shkroi romane historike, një western dhe shtatë romane për personazhin Conan the Barbarian, përpara se të niste punën për “The Wheel of Time” në vitin 1984.

Fillimisht, Jordan e kishte menduar serinë si një histori prej vetëm tre librash, por projekti u zgjerua ndjeshëm me kalimin e viteve. Për shkak të problemeve shëndetësore, ai nuk arriti ta përfundonte sagën, por para vdekjes la shënime të hollësishme për mënyrën se si duhej të përmbyllej historia.

Pas vdekjes së tij, shkrimtari Brandon Sanderson mori përsipër përfundimin e serisë, duke u mbështetur në materialet e lëna nga Jordan. Tre librat e fundit u botuan nga viti 2009 deri në vitin 2013, me “A Memory of Light” që shërbeu si vëllimi përmbyllës.

19 vjet pas vdekjes së tij, Robert Jordan vazhdon të kujtohet për krijimin e një universi të gjerë letrar, i cili ka lënë gjurmë të rëndësishme në letërsinë fantastike dhe vazhdon të tërheqë lexues në mbarë botën./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara