Aktualitet

Shkencëtarët izrealitë: Doza e tretë e vaksinës ngadalëson variantin delta

Published

on

Një muaj pas dozave përforcuese kundër COVID-19, Izraeli po sheh shenja të ngadalësimit të rritjes në numrin e formave të infektuara dhe të rënda të sëmundjes për shkak të përhapjes së variantit delta, thanë zyrtarët dhe shkencëtarët izraelitë.

Delta mbërriti në Izrael në qershor, në një kohë kur vendi filloi të korrë frytet e fushatës më të shpejtë të vaksinimit në botë.

Izraeli kaloi nga një numër shifror i të infektuarve të ri dhe pa vdekje javën e kaluar, në rreth 7.500 raste të reja në ditë, me 600 njerëz në gjendje kritike dhe më shumë se 150 vdekje vetëm një javë.

Më 30 korrik, shteti i Lindjes së Mesme filloi dozën e tretë të vaksinës Pfizer dhe BioNTech për personat mbi 60-vjeç, duke u bërë vendi i parë që e bëri këtë.

Të enjten, Izraeli zgjeroi këtë mundësi te personat mbi 40-vjeç që morën dozën e fundit të paktën pesë muaj më parë. U njoftua se kufiri i moshës mund të ulet më tej.

Në dhjetë ditët e fundit, pandemia është ngadalësuar në grup-moshën e parë në të cilën më shumë se një milion banorë morën dozën e tretë, njoftoi Ministria e Shëndetësisë e Izraelit.

Shkalla e infeksionit midis njerëzve të vaksinuar mbi 60-vjeç, i ashtuquajturi numër riprodhues, filloi të bjerë më 13 gusht, dhe tani është nën 1, që do të thotë se pandemia po ngadalësohet.

Shkencëtarët pohojnë se doza e tretë kontribuon në këtë, por ndoshta edhe faktorë të tjerë.

“Numrat janë ende shumë të lartë, por kjo ka ndryshuar për të zvogëluar rritjen më të shpejtë të numrit të rasteve të infektuara dhe të rënda, si dhe shpejtësinë me të cilën po përhapet pandemia,” tha Eran Segal, një analist i të dhënave në Universitetin Weizmann dhe këshilltar i qeverisë izraelite.

Pasi arriti një nga nivelet më të larta të infeksionit për frymë në botë këtë muaj, pyetja është se si Izraeli do të dalë nga vala e katërt e infeksionit pa rivendosur një karantinë të përgjithshme, e cila do të ishte një goditje për ekonominë e tij.

Dëshmitë po dalin në pah se, megjithëse vaksina është shumë efektive në parandalimin e formave të rënda të sëmundjes, mbrojtja e saj dobësohet me kalimin e kohës, shkruan Reuters.

Por nuk ka konsensus midis shkencëtarëve dhe agjencive shëndetësore se një dozë e tretë është e nevojshme, dhe Organizata Botërore e Shëndetit (OBSH) ka thënë se përparësia është të vaksinohen pjesa tjetër e botës, pra vendet ku më pak se 1 deri në 2 për qind kanë marrë dozë, para se shtetet në zhvillim të fillonin me dozën e tretë.

Shtetet e Bashkuara njoftuan se do të ofrojnë një dozë të tretë për të gjithë amerikanët tetë muaj pas marrjes së dozës së dytë, dhe e njëjta u njoftua nga Kanadaja, Franca dhe Gjermania.

Pothuajse një milion izraelitë nga gjithsej 9.3 milionë nuk kanë vendosur të vaksinohen, dhe fëmijët nën 12-vjeç as nuk lejohen ta bëjnë këtë.

Zyrtarët shëndetësorë njoftuan të enjten se po regjistronin një rënie të imunitetit ndaj virusit tek personat nën 40-vjeç, megjithëse një numër i vogël i tyre zhvilluan një formë të rëndë të sëmundjes.

Rritja e numrit të personave të sëmurë rëndë mes atyre të vaksinuar mbi moshën 60 vjeç është ndalur në 10 ditët e fundit

Doron Gazit, anëtar i ekipit të ekspertëve për COVID-19 në Universitetin Hebraik dhe këshilltar qeveritar, pohon se rritja e numrit të personave të sëmurë rëndë në mesin e të vaksinuarve, mbi 60-vjeç, është ndalur në dhjetë ditët e fundit.

“Ne ia atribuojmë atë dozës përforcuese dhe sjelljes më të kujdesshme,” tha Gazit.

Më shumë se gjysma e personave mbi 60-vjeç morën dozën e tretë, sipas të dhënave nga Ministria e Shëndetësisë.

Numri i rasteve të rënda në mesin e njerëzve të pa vaksinuar më të vjetër se 70- vjeç tani është shtatë herë më i lartë se në mesin e njerëzve të vaksinuar, dhe ai hendek do të vazhdojë të rritet në përputhje me numrin e njerëzve të infektuar, thotë Gazit, duke shtuar se te personat mbi 50-vjeç, ky raport është katër herë më i lartë.

Lajmet

Kriza e etikës publike dhe kredibiliteti i fjalës pa përgjegjësi

Published

on

By

Opinion: Musa Sabedini 

Kjo tokë po mban gjithçka, edhe zhurmën e njerëzve që flasin shumë, por mbajnë pak përgjegjësi për fjalën që hedhin në opinion. Po jetojmë në një kohë kur komunikimi publik po humb gjithnjë e më shumë etikën, seriozitetin dhe kredibilitetin moral. Në hapësirat politike, mediatike e shoqërore po shtohen zërat që akuzojnë pa prova, ofendojnë pa ndjenjë përgjegjësie dhe gjykojnë pa asnjë standard profesional apo njerëzor. Fjala është liruar nga pesha e ndërgjegjes, ndërsa shpifja dhe linçimi publik po shndërrohen në mjete të zakonshme të komunikimit.

Në vend të argumentit po triumfon agresiviteti verbal, në vend të mendimit kritik po instalohet urrejtja, ndërsa në vend të kulturës së debatit po kultivohet një klimë e rrezikshme përçarjeje dhe degradimi moral.

Më shqetësuese është fakti se shumë prej atyre që flasin më së shumti publikisht, rrallëherë marrin përgjegjësi për pasojat e fjalës së tyre. Dhe kur fjala humb etikën, humb edhe besueshmëria e atij që e përdor, ndërsa shoqëria nis ngadalë të humbë shpirtin, dinjitetin dhe kulturën e saj qytetare.

Në një kohë kur shoqëria ka nevojë për urtësi, mirëkuptim dhe komunikim të qytetëruar, po përballemi çdo ditë me një valë të ashpër urrejtjeje, shpifjesh dhe fjalori degradues që po e helmon jetën publike dhe marrëdhëniet njerëzore.

Është e dhimbshme të shohësh se si komunikimi ynë po humb njerëzoren. Në vend të argumentit po triumfon britma, në vend të mendimit po sundon paragjykimi, ndërsa në vend të debatit po kultivohet urrejtja patologjike. E kjo nuk ka qenë kurrë virtyt i shqiptarit. Populli ynë është njohur për burrërinë e fjalës, për mençurinë në kuvend dhe për respektin ndaj tjetrit, edhe kur mendimet kanë qenë të ndryshme.

Sot, fatkeqësisht, po krijohet një klimë ku shpesh ofendimi konsiderohet forcë, shpifja quhet guxim, ndërsa poshtërimi i tjetrit trajtohet si fitore publike. Por asnjë shoqëri nuk ndërtohet mbi urrejtje. Asnjë shtet nuk forcohet duke shkatërruar dinjitetin e njerëzve të vet. Dhe asnjë komb nuk ecën përpara duke ushqyer përçarje të pafundme.

Prandaj, më shumë se kurrë, kemi nevojë të rikthejmë kulturën e komunikimit. Të flasim me qetësi. Të shkruajmë me përgjegjësi. Të debatojmë me argumente e jo me mllef. Të kundërshtojmë pa fyer dhe të kritikojmë pa e humbur njerëzoren. Fjala ka peshë. Fjala ndërton, por edhe rrënon. Dhe kur fjala humb etikën, shoqëria fillon të humbë karakterin e saj.

Ky vend ka kaluar sfida të mëdha historike për të mbijetuar. Nuk duhet ta dëmtojmë vetveten me gjuhë urrejtjeje dhe me klimë toksike që po i largon njerëzit nga besimi, respekti dhe solidariteti. Na duhet më shumë sinqeritet, më shumë kulturë dhe më shumë vetëdije qytetare. Sepse gjithçka ka një kufi edhe heshtja ndaj degradimit moral të shoqërisë.

Sot më shumë se kurrë, bëhet e domosdoshme rikthimi i etikës së komunikimit publik dhe kulturës së debatit në jetën tonë shoqërore, politike, intelektuale dhe mediatike. Fjala e thënë apo e shkruar nuk është vetëm mjet shprehjeje, por edhe akt përgjegjësie qytetare, morale dhe profesionale. Në veçanti, elitat politike, intelektuale dhe gazetareske kanë detyrim publik që komunikimin ta ndërtojnë mbi argumentin, maturinë dhe respektin ndaj tjetrit, e jo mbi gjuhën e urrejtjes, linçimit apo degradimit personal.

Debati demokratik nuk matet me ashpërsinë e fjalorit, por me fuqinë e argumentit dhe integritetin etik të atij që flet. Kur komunikimi humb etikën, humbet edhe besimi publik, zbehet kultura demokratike dhe dëmtohet vetë struktura morale e shoqërisë. Prandaj, nevojitet një kthim i vetëdijshëm drejt gjuhës së arsyes, dialogut dhe dinjitetit njerëzor, sepse vetëm përmes komunikimit të përgjegjshëm mund të ndërtohet një shoqëri më e shëndetshme, më e qytetëruar dhe më humane.

Zoti e ruajtë këtë popull nga humbja e vlerave njerëzore, familjare dhe morale. Dhe Zoti na dhëntë mençuri që ta ndërtojmë komunikimin mbi respektin, dijen dhe të vërtetën, jo mbi urrejtjen dhe shkatërrimin.

 

Autori është ligjërues në Fakultetin e Media dhe Komunikimit në UBT

 

Continue Reading

Lajmet

Granit Xhaka shpallet “Lojtari i Sezonit” te Sunderland AFC

Published

on

Sunderland AFC ka vlerësuar paraqitjet e shkëlqyera të mesfushorit shqiptar Granit Xhaka, duke e shpallur atë “Lojtari i Sezonit” për edicionin aktual.

Në një postim të publikuar nga klubi anglez, Xhaka u cilësua si “kapiteni” dhe “lideri” i skuadrës, duke marrë vlerësime të mëdha për kontributin dhe ndikimin e tij gjatë sezonit.

“Kapiteni ynë. Lideri ynë. Lojtari ynë i Sezonit. Urime, Granit Xhaka”, thuhet në mesazhin e publikuar nga Sunderland AFC.

Mesfushori shqiptar ka qenë një nga figurat kryesore të ekipit, duke treguar paraqitje të qëndrueshme dhe lidership si brenda, ashtu edhe jashtë fushës.

Continue Reading

Aktualitet

Irani po rindërton shpejt kapacitetet ushtarake pas sulmeve amerikano-izraelite

Published

on

By

Irani ka rifilluar tashmë një pjesë të prodhimit të dronëve gjatë armëpushimit gjashtëjavor që nisi në fillim të prillit, ndërsa inteligjenca amerikane vlerëson se Teherani po rikthen kapacitetet ushtarake shumë më shpejt sesa ishte parashikuar fillimisht.

Sipas burimeve të njohura me raportet e inteligjencës amerikane, Irani po punon në zëvendësimin e bazave raketore, lëshuesve dhe kapaciteteve të prodhimit të armëve që u dëmtuan nga sulmet e përbashkëta të SHBA-së dhe Izraelit.

Raportet paralajmërojnë se Irani mbetet një kërcënim serioz për aleatët rajonalë në rast se presidenti amerikan Donald Trump vendos të rifillojë fushatën ushtarake kundër Teheranit.

Burime amerikane thonë se Irani mund të rikthejë plotësisht kapacitetin e sulmeve me dronë brenda gjashtë muajsh. Sipas tyre, Teherani ka tejkaluar pritjet e inteligjencës amerikane për shpejtësinë e rindërtimit ushtarak.

Ndërkohë, raportohet se Rusia dhe Kina po ndihmojnë Iranin në rikuperimin e kapaciteteve ushtarake. Sipas inteligjencës amerikane, Kina ka vazhduar furnizimin me komponentë që mund të përdoren për prodhimin e raketave, megjithëse kjo ndihmë është kufizuar nga bllokada amerikane.

Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu ka deklaruar se Kina po i jep Iranit pjesë për prodhimin e raketave, por Pekini i ka mohuar këto akuza, duke i quajtur “të pabazuara”.

Raportet e inteligjencës tregojnë gjithashtu se Irani ende ruan një pjesë të konsiderueshme të arsenalit të raketave balistike, dronëve dhe sistemeve kundërajrore, pavarësisht dëmeve të mëdha nga sulmet amerikano-izraelite.

Megjithëse ushtria amerikane pretendon se operacionet ushtarake kanë dëmtuar rëndë industrinë ushtarake iraniane, burime të inteligjencës thonë se dëmi mund ta ketë vonuar Iranin vetëm për disa muaj dhe jo për vite të tëra./CNN/

 

 

 

 

Continue Reading

Sport

Trepça shpallet kampione e Kosovës në basketboll

Published

on

By

Trepça ka vazhduar dominimin në basketbollin e Kosovës duke u shpallur sërish kampione, pasi mposhti Bashkimin me rezultat 98:78 në ndeshjen e katërt finale të zhvilluar në Prizren.

Me këtë fitore, mitrovicasit e mbyllën serinë finale me rezultat të përgjithshëm 4:0 dhe siguruan titullin e shtatë në historinë e klubit, të tretin radhazi.

Bashkimi e nisi më mirë ndeshjen dhe krijoi epërsi në fillim, por Trepça reagoi shpejt, e përmbysi lojën dhe e mori kontrollin deri në fund të sfidës.

Me këtë sukses, Trepça renditet si skuadra e dytë më e suksesshme në Kosovë, duke kaluar Pejën me 6 tituj, ndërsa në krye mbetet Sigal Prishtina me 14 tituj kampioni.

Continue Reading

Të kërkuara