Gjykata Supreme të premten rrëzoi disa nga tarifat e gjera të Presidentit Trump mbi mallrat e importuara, por la të hapur mundësinë që Shtëpia e Bardhë të përdorë mjete të tjera për të vendosur taksat e diskutueshme.

Në një goditje të rëndësishme për Trump, gjykata e lartë me shumicë konservatore vendosi se presidenti kishte tejkaluar autoritetin e tij duke vendosur tarifat e gjera, një politikë kyçe e mandatit të tij të dytë. Gjyqtarët Kavanagh, Alito dhe Thomas dolën kundër vendimit.

“IEEPA nuk e autorizon Presidentin të vendosë tarifa,” shkroi Kryetari i Gjykatës, John Roberts, në vendim, duke iu referuar Aktit për Fuqitë Ekonomike Ndërkombëtare në Rast Emergjence (International Economic Emergency Powers Act).

Roberts theksoi se Trump pretendon që ligji i jep atij autoritet pothuajse të pakufizuar për të vendosur çdo tarifë për çdo arsye, një pretendim që, sipas tij, sfidon logjikën.

“Asnjë President nuk e ka përdorur këtë statut për të vendosur tarifa, e aq më pak tarifa të kësaj përmase dhe shtrirjeje,” shkroi Roberts. “Kjo ‘mungesë precedenti historik’, së bashku me gjerësinë e autoritetit që presidenti tani pretendon, sugjeron se tarifat shkojnë përtej ‘kompetencës së ligjshme’ të presidentit.”

Shtëpia e Bardhë është zotuar se do të lëvizë shpejt për të zëvendësuar tarifat që Gjykata Supreme rrëzoi me taksa të tjera importi. Nuk ishte menjëherë e qartë sa kohë mund të zgjasë kjo apo çfarë pengesash ligjore mund të përballet administrata.

Përveç ligjshmërisë së tarifave, gjykata e lartë duhej të vendoste edhe për çështjen e ndërlikuar të rimbursimit të miliarda dollarëve të mbledhur deri më tani, siç kërkuan paditësit.

Nuk ishte menjëherë e qartë se çfarë do të thotë vendimi për afro 300 miliardë dollarët që SHBA-ja ka mbledhur tashmë nga kompanitë që importojnë mallra të mbuluara nga akti.

Vendimi e kthen çështjen në një gjykatë më të ulët për të vendosur nëse këto para duhet të kthehen.

“Ky proces ka gjasa të jetë një rrëmujë,” argumentoi gjyqtari Brett Kavanaugh në një mendim kundërshtues.

Rasti u përqendrua në Aktin e vitit 1977 për Fuqitë Ekonomike Ndërkombëtare në Rast Emergjence, i cili i jep presidentit të drejtën të “rregullojë … importin ose eksportin” e mallrave nëse ai shpall një “kërcënim të pazakontë dhe të jashtëzakonshëm.”

Trump e përdori këtë akt për të vendosur dy grupe tarifash. Njëri synonte produkte nga Kina, Kanadaja dhe Meksika, për të cilat Trump thotë se nuk kanë bërë mjaftueshëm për të ndalur rrjedhën e fentanilit drejt SHBA-së, pa pretenduar madje ndonjë lidhje të mundshme mes kësaj çështjeje dhe tregtisë.

Ai gjithashtu së fundmi ka kërcënuar të vendosë një seri të re tarifash ndaj aleatëve evropianë për shkak të kundërshtimit të tyre ndaj kërkesës së tij që SHBA-ja të marrë nën kontroll Grenlandën, megjithëse më pas u tërhoq.

Taksat e tjera mbi importet nga pothuajse të gjithë partnerët tregtarë në botë synonin t’i jepnin fund asaj që Trump e quajti kërcënim urgjent nga deficitët e mëdhenj tregtarë, edhe pse SHBA-ja ka pasur deficit tregtar prej dekadash dhe në fakt ka suficit tregtar me disa nga vendet e synuara.

Një grup biznesesh të vogla dhe shtetesh të drejtuara nga demokratët ngritën padi veçmas, duke theksuar se IEEPA nuk është përdorur kurrë për të vendosur tarifa dhe se vetëm Kongresi ka të drejtën të vendosë taksa të tilla mbi mallrat e shitura në SHBA. Ata fituan në gjykatat më të ulëta, duke e çuar çështjen përpara gjykatës së lartë me shumicë konservatore.

Gjatë një seance të gjatë dëgjimore në nëntor, gjyqtarët u shfaqën kryesisht skeptikë ndaj pretendimeve të Trump, por vëzhguesit e gjykatës paralajmëruan se kjo nuk tregon gjithmonë se si do të votojnë përfundimisht.

Trump ka theksuar vazhdimisht rëndësinë e një vendimi të favorshëm, duke e quajtur të drejtën e tij të pakufizuar për të vendosur tarifa një mjet thelbësor për të ruajtur fuqinë e SHBA-së në skenën globale.

Tarifat janë taksa që paguhen nga kompanitë që importojnë produkte, jo nga vendet e huaja vetë, siç ka pretenduar Trump. Kompanitë zakonisht ua kalojnë kostot shtesë konsumatorëve për të shmangur uljen e fitimeve, por disa analistë thonë se ato shpesh i vonojnë ose i maskojnë rritjet e çmimeve për të mos humbur klientë apo pjesë tregu. /New York Daily News/

Kryeministrja japoneze Sanae Takaichi paralajmëroi të premten në fjalimin e saj të parë pas zgjedhjeve në parlament për një “presion” në rritje nga Kina, duke premtuar një rishikim të strategjisë së mbrojtjes, lehtësim të kufizimeve për eksportin ushtarak dhe forcim të zinxhirëve kritikë të furnizimit, raporton Reuters.

Që nga marrja e detyrës katër muaj më parë, Takaichi është përfshirë në një mosmarrëveshje diplomatike me Kinën pas deklaratave se Japonia mund të përdorë forcën ushtarake për të kundërpërgjigjur çdo sulmi ndaj Tajvanit që kërcënon edhe territorin japonez.

Pas fitimit të një shumice të madhe në zgjedhjet e këtij muaji për Dhomën e Poshtme, ajo prezantoi një agjendë për të kundërshtuar atë që e sheh si kërcënim ekonomik dhe sigurie në rritje nga Kina dhe partnerët e saj rajonalë.

Pak rezistencë politike për planin e saj

Me koalicionin qeverisës që zotëron më shumë se dy të tretat e vendeve, kryeministrja përballet me pak rezistencë politike.
“Japonia po përballet me mjedisin më të rëndë dhe më kompleks të sigurisë që nga Lufta e Dytë Botërore,” tha Takaichi, duke përmendur aktivitetin ushtarak në rritje të Kinës, lidhjet e saj të ngushta të sigurisë me Rusinë dhe kapacitetin në rritje bërthamor dhe raketor të Koresë së Veriut.

Ajo njoftoi se qeveria do të rishikojë këtë vit tre dokumentet kryesore të sigurisë për të prodhuar një strategji të re mbrojtjeje dhe do të përshpejtojë rishikimin e rregullave për eksportin ushtarak për të zgjeruar shitjet në tregjet e huaja dhe për të forcuar kompanitë e mbrojtjes.

Një panel politik i Partisë Liberale Demokratike të Takaichi propozoi të premten heqjen e rregullave që kufizojnë eksportin e pajisjeve ushtarake vetëm në ekuilibër joushtarak, si jelekët kundër plumbave, sipas agjencisë së lajmeve Kyodo.

Rritje ushtarake dhe masa të tjera

Takaichi ka përshpejtuar rritjen e shpenzimeve ushtarake të nisura në 2023, që synon dyfishimin e tyre në 2% të PBB-së deri në fund të marsit, duke bërë Japoninë një nga shpenzuesit më të mëdhenj ushtarakë në botë, pavarësisht kushtetutës paqësore.

Ajo gjithashtu njoftoi krijimin e një Këshilli Kombëtar të Inteligjencës, të kryesuar prej saj, për të bashkuar informacionet e mbledhura nga agjencitë, përfshirë policinë dhe ministrinë e mbrojtjes.

Përveç sigurisë, Takaichi propozoi krijimin e një versioni japonez të Komitetit për Investimet e Huaja Sensibile të SHBA-së (CFIUS) për të shqyrtuar investimet e huaja në sektorë të ndjeshëm dhe tha se do të rishikohen rregullat për blerjet e tokës nga të huajt.

Ajo premtoi gjithashtu të ulë varësinë nga “vendet specifike” duke forcuar zinxhirët e furnizimit dhe duke bashkëpunuar me aleatët për sigurimin e materialeve kritike, përfshirë metale të rralla, në ishullin e largët Paqësor të Minamitori.

Në përfundim, kryeministrja theksoi rifillimin e shpejtë të reaktorëve bërthamorë të ndalur që pas katastrofës së Fukushima në 2011.
“Një komb që nuk merr përsipër sfida nuk ka të ardhme. Politika që vetëm mbron nuk mund të frymëzojë shpresë,” përfundoi Takaichi.

/Reuters/

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, u dorëzoi ultimatumin e tij më të fundit Iranit të enjten gjatë një takimi të Bordit për Paqe, koalicionit të Lindjes së Mesme që Trump formoi për të stabilizuar një rajon që ai mund ta zhytë së shpejti në një luftë të re.

Ironia e të kërkuarit njëkohësisht paqe dhe kërcënimit me veprime ushtarake nënvizon impulsin konkurrues në thelb të politikës së jashtme të Trump-it në mandat të tij të dytë, raporton BBC.

Ndoshta asnjëherë kjo kontradikë nuk shihet më qartë sesa në ngërçin midis Uashingtonit dhe Teheranit – një bllokadë që është përshkallëzuar shpejt dhe tani mund të çojë në fushatën më të madhe ajrore amerikane në vite.

Trump ka thënë se ai preferon një zgjidhje diplomatike në formën e një marrëveshjeje që do të përfundojë programin bërthamor të armëve të Iranit. Një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë tha të mërkurën se do të ishte “shumë i mençur” për Iranin që të bënte një marrëveshje.

Megjithatë, për gjithë fjalët rreth diplomacisë, Trump ka rritur retorikën e tij kundër Republikës Islamike në javët e fundit, dhe ka urdhëruar atë që analistët thonë se është rritja më e madhe ushtarake e SHBA-së në Lindjen e Mesme që nga Lufta e Irakut në 2003.

Është një shembull tjetër i dukshëm i gatishmërisë së Trump-it për të përdorur forcë ushtarake më shpesh se sa mbështetësit e tij prisnin në mandat të tij të dytë, dhe pa miratimin paraprak të Kongresit.

Kërcënimi i Trump-it për të goditur Iranin nuk mund të injorohet thjesht si një taktike negociimi, pasi herën e fundit që ai kërcënoi një armik me veprime ushtarake, SHBA-ja ndoqi me një sulm ndaj Venezuelës në janar. /BBC/

Historia politike e Mbretërisë së Bashkuar ka qenë formuar nga udhëheqës me vizion dhe sfida të ndryshme. Qeverisjet e tyre kanë ndikuar në zhvillimin ekonomik, politik dhe social të vendit, duke reflektuar ndryshimet e kohës dhe pritshmëritë e qytetarëve. Ja një listë e njëzet kryeministrave të fundit, së bashku me periudhat e tyre në detyrë:

1. Winston Churchill (1940–1945)
2. Clement Attlee (1945–1951)
3. Winston Churchill (1951–1955)
4. Anthony Eden (1955–1957)`
5. Harold Macmillan (1957–1963)
6. Alec Douglas-Home (1963–1964)
7. Harold Wilson (1964–1970)
8. Edward Heath (1970–1974)
9. Harold Wilson (1974–1976)
10. James Callaghan (1976–1979)
11. Margaret Thatcher (1979–1990)
12. John Major (1990–1997)
13. Tony Blair (1997–2007)
14. Gordon Brown (2007–2010)
15. David Cameron (2010–2016)
16. Theresa May (2016–2019)
17. Boris Johnson (2019–2022)
18. Liz Truss (2022)
19. Rishi Sunak (2022–2024)
20. Keir Starmer (2024–sot)