Lajmet

Sa realist është kërcënimi bërthamor i Vladimir Putin?

Janë disa elemente që sqarojnë këtë deri diku këtë pyetje.

Published

on

Presidenti rus ka vënë në gatishmëri të lartë armët bërthamore të vendit të tij, përcjell UBT News.

Që nga ky provokim, pyetja është bërë edhe më kritike se sa armë bërthamore posedon Rusia dhe nëse këto mund të jenë vërtet një opsion realist për Putinin.

“Putini po përdor arsenalin e tij bërthamor në këtë mënyrë, sepse është një mjet që ai ka, një mjet që është misterioz dhe krejtësisht i tmerrshëm”, tha për Al Jazeera, Dakota Rudesill, profesoreshë e asociuar në Qendrën Mershon për Studimet e Sigurisë Ndërkombëtare në Universitetin Shtetëror të Ohajos.

Për më tepër, rezistenca që rusët kanë hasur në Ukrainë deri më tani ka luajtur një rol kryesor në vendim, tha ajo.

“Putini po e arrin atë në këtë pikë, sepse lufta ndoshta nuk po shkon aq mirë sa ai e kishte parashikuar. Ai dëshiron të ndryshojë lojën dhe të rimarrë iniciativën, dëshiron që kundërshtarët e tij të jenë jashtë ekuilibrit dhe të frikësuar, duke pyetur veten se si mund të përshkallëzohet më pas dhe kundër kujt”, shtoi Rudesill.

Megjithatë, mund të argumentohet gjithashtu se njoftimi i Putinit ishte disi një gabim strategjik, tha Alexander Lanoszka, asistent profesor në departamentin e shkencave politike në Universitetin e Waterloo.

“Dukej se ishte një taktikë e pashmangshme e luajtur shumë herët. Për Putinin, kjo mund të jetë problematike sepse kërcënimet e ardhshme mund të mos besohen. Shtetet e Bashkuara, NATO dhe BE nuk duket se janë shumë të shqetësuar nga kjo, sepse ne nuk kemi vërejtur ndryshime në operacionet bërthamore të SHBA-së, Francës apo Britanisë”, tha Lanoszka.

Kapaciteti i saj bërthamor veçanërisht është ajo që e bën Rusinë një forcë për t’u llogaritur.

“Arsenali bërthamor rus është i madh për aq sa vlerësimet thonë se ka 14,000 armë bërthamore në magazinë. Thënë kështu, shumica e këtyre armëve nuk janë të përdorshme menjëherë. Më afër realitetit, Rusia ka mbi 2,400 armë bërthamore strategjike, shumica e tyre të lidhura me forcën e raketave balistike ndërkontinentale”, tha Lanoszka për Al Jazeera.

Rezervat e saj e bëjnë Rusinë fuqinë më të madhe bërthamore në botë, e ndjekur nga afër nga Shtetet e Bashkuara. Të dyja së ​​bashku zotërojnë rreth 93 për qind të të gjitha armëve bërthamore në mbarë botën.

SHBA posedon 3750 koka bërthamore aktive dhe joaktive me rreth 150 në vende të ndryshme në Evropë.

Mbretëria e Bashkuar ka një parandalues ​​me bazë në det që është zgjeruar në rreth 225 koka bërthamore, rreth gjysma e të cilave janë të disponueshme në mënyrë operacionale në katër nëndetëse.

Franca ka një rezervë bërthamore prej rreth 300 armësh bërthamore, tha Lanoszka.

Kjo mospërputhje në numra është arsyeja pse vëzhguesit po tregojnë boshllëqet në qëndrimin parandalues ​​të NATO-s.

Numri i madh i kokave bërthamore të disponueshme globalisht bëhet edhe më i tmerrshëm kur kupton se sa shpejt mund të lëshohen.

“Sipas burimeve publike, raketat balistike ndërkontinentale amerikane [ICBMs] mund të gjuajnë brenda një deri në pesë minuta pas një urdhri nga presidenti, dhe raketat balistike nëndetëse amerikane [SLBM] brenda rreth 15 minutash. Sistemi rus mund të ketë një reagim të ngjashëm”, tha Rudesill.

Megjithatë, ka pasur spekulime mbi ‘modus operandi’ bërthamore të Rusisë.

“Për shumë dekada, ka pasur debat në Perëndim nëse Bashkimi Sovjetik ndërtoi një sistem që do të lejonte lëshimin e automatizuar të armëve bërthamore”, kjo në rast se do t’i ndodhte diçka lidershipit sovjetik, sipas Dakota Rudesill.

Megjithatë, pavarësisht retorikës së Putinit, një luftë bërthamore midis Rusisë dhe NATO-s mbetet e pamundur, argumentoi Lanoszka.

“Kini parasysh se njoftimi i fundit i Putinit lidhet më së shumti me personelin në qendra të ndryshme komanduese dhe kontrolli bërthamore. Nuk duket ende se forcat strategjike dhe jostrategjike kanë ndryshuar qëndrim. Rreziku i përdorimit të armëve bërthamore është padyshim i ngritur në krahasim me rrethanat normale, por kërcënimi mbetet i ulët për momentin”.

Arsyeja kryesore që ka parandaluar çdo sulm bërthamor në të kaluarën është shkatërrimi i siguruar reciprok (MAD), një doktrinë e strategjisë ushtarake dhe politikës së sigurisë kombëtare në të cilën një përdorim në shkallë të plotë të armëve bërthamore nga dy ose më shumë palë kundërshtare do të shkaktonte asgjësimin e plotë si të sulmuesit ashtu edhe të mbrojtësit.

Kjo është edhe aryseja pse “përdorimi i një arme bërthamore nga Rusia është ende shumë i pamundur” sipas Rudesill.

“Megjithatë, falë deklaratës dhe alarmit të pamatur të Putinit, përdorimi bërthamor tani ka më shumë gjasa se në çdo moment që nga Lufta e Ftohtë. Përdorimi bërthamor mund të ketë më shumë gjasa se në çdo moment [tani se] që nga Kriza e Raketave Kubane”, shtoi ajo.

Për më tepër, personaliteti i Putinit ende duhet të merret në konsideratë, tha Erika Simpson, profesoreshë e politikës ndërkombëtare në Universitetin Perëndimor, presidente e Shoqatës Kanadeze të Kërkimit të Paqes.

“Kërcënimi i Putinit për të përdorur armë bërthamore mbi Ukrainën është i çmendur. A është ai një i çmendur? A e ka humbur mendjen gjatë dy viteve të fundit, i izoluar nga familja për shkak të COVID? Duket kështu. Dhe parandalimi bërthamor nuk funksionon me një të çmendur iracional”, tha Simpson për Al Jazeera.

“MAD supozohet të aplikohet – por ne nuk prisnim që Putin të pushtonte një vend sovran dhe të vinte forcat ruse në rrezik me mbi 4,200 viktima tashmë. Putin po rrezikon jetën e ushtarëve, si pengjet në një lojë shahu… Këta faktorë e bëjnë të pamundur që parandalimi bërthamor të funksionojë siç duhet pasi kërkon vendimmarrës racionalë, siç mësuam nga Kriza e Raketave Kubane të vitit 1962″, tha ajo./UBTNews/

Lajmet

Hoxhaj: E domosdoshme që Kosova të anëtarësohet në NATO

Published

on

Në përvjetorin e 76-të të themelimit të NATO-s, ish-ministri i Jashtëm i Kosovës, Enver Hoxhaj, ka përcjellë një mesazh falënderimi dhe angazhimi, duke theksuar rolin e pazëvendësueshëm të Aleancës në historinë e Kosovës. Ai ka vlerësuar rolin historik të NATO-s në çlirimin e Kosovës në vitin 1999 dhe praninë e saj të vazhdueshme në ruajtjen e paqes dhe sigurisë në vend.

“76 vite unitet, forcë dhe siguri. Gëzuar ditëlindjen, NATO! Kosova mbetet thellësisht mirënjohëse për rolin vendimtar në çlirimin tonë më 1999 dhe për praninë tuaj të vazhdueshme në ruajtjen e paqes dhe sigurisë”, ka shkruar Hoxhaj në rrjetin social Facebook.

Ai theksoi se tani është koha e fundit dhe më se e domosdoshme që Kosova të ecë drejt anëtarësimit të plotë në NATO, duke bashkëpunuar ngushtë me shtetet udhëheqëse të Aleancës.

“Anëtarësimi i Kosovës në NATO do të ishte një kontribut i rëndësishëm për stabilitetin e qëndrueshëm në Ballkan, duke u bërë shteti i 33-të i Aleancës në një të ardhme të afërt”, ka theksuar ai.

Hoxhaj ka qenë një nga zërat më të fortë në skenën politike kosovare që ka folur për rëndësinë e anëtarësimit të plotë të Kosovës në NATO, për integrimin euroatlantik dhe fuqizimin e subjektivitetit ndërkombëtar të Republikës së Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

Nikaj i PDK-së kërkon heqjen e tarifave ndaj SHBA-së: Çdo vonesë është joseriozitet i Qeverisë

Published

on

Bernard Nikaj, deputet i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), ka kërkuar që Qeveria e Kosovës të veprojë pa vonesa në heqjen e tarifës prej 10% ndaj mallrave të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, duke theksuar se mbajtja e kësaj tarife nuk ka asnjë domethënie ekonomike dhe as arsyetim politik.

Nikaj tha se partneriteti me SHBA-në është themelor për Kosovën dhe se tarifa ndaj produkteve amerikane po dëmton interesat afatgjata të shtetit dhe po cenon lidhjet me aleatin më të fuqishëm të vendit. Ai shtoi se heqja e menjëhershme e kësaj tarife është një veprim racional dhe një sinjal i qartë politik që Kosova është e përkushtuar të thellojë marrëdhëniet me SHBA-në.

“Për Kosovën, partneriteti me Shtetet e Bashkuara të Amerikës përfaqëson një bosht strategjik dhe ekonomik të pazëvendësueshëm — shumë më të rëndësishëm sesa pesha që ka tregu i Kosovës për ekonominë amerikane. Në këtë kontekst, mbajtja e tarifës prej 10% ndaj produkteve amerikane nuk ka domethënie ekonomike, e aq më pak arsyetim politik”, tha Nikaj.

Ai theksoi se çdo vonesë në heqjen e tarifës do të interpretohej si një “mungesë vizioni dhe joseriozitet” nga ana e Qeverisë së Kosovës në raport me aleancat kyçe të vendit.

Tarifa prej 10% ndaj mallrave amerikane ishte vendosur nga administrata e ish-presidentit Donald Trump, si një masë ndaj Kosovës, megjithatë, kjo tarifë është konsideruar më e ulëta krahasuar me tarifat që SHBA-ja ka vendosur ndaj disa shteteve të tjera. Pas këtij vendimi, Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, kishte kërkuar që Qeveria të veprojë për heqjen e tarifës, dhe kjo thirrje u pasua edhe nga shumë aktorë të tjerë politikë.

Gjithashtu, dje, Qeveria e Kosovës njoftoi se kishte nisur shqyrtimin e mundësisë për arritjen e një marrëveshjeje për tregtinë e lirë me Shtetet e Bashkuara, edhe para vendosjes së kësaj tarife./UBTNews/

Continue Reading

Lajmet

Presidentja Osmani takoi presidentin e Kroacisë: Kroacia, aleate e çmuar në fushën e mbrojtjes dhe sigurisë rajonale

Published

on

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, e cila po qëndron në Bullgari për të përfaqësuar Republikën e Kosovës në Takimin e nivelit të lartë të Procesit Aqaba për Ballkanin III, ka realizuar një takim me Presidentin e Kroacisë, Zoran Milanoviq.

Në këtë takim, Presidentja Osmani theksoi rëndësinë e bashkëpunimit të ngushtë mes Kosovës dhe Kroacisë, duke e cilësuar Kroacinë si një aleate të çmuar të Kosovës, veçanërisht në fushën e mbrojtjes dhe sigurisë rajonale. Ajo u shpreh se Kosova ka ndihmuar në konsolidimin e sigurisë dhe stabilitetit në rajon përmes bashkëpunimit të ngushtë me shtete të tilla si Kroacia, dhe se ky partneritet ka qenë shumë i rëndësishëm për forcimin e kapaciteteve mbrojtëse dhe të sigurisë për të dyja vendet.

“Me Kroacinë mbetet një bashkëpunim i shkëlqyer në fushat e mbrojtjes, ekonomisë dhe të tjera. Ky raport është i bazuar në besim reciprok, dhe kjo është arsyeja pse Kosova e konsideron Kroacinë si një mbështetës të fuqishëm dhe të besueshëm”, tha Presidentja Osmani pas takimit.

Ajo gjithashtu i përcolli urimet më të përzemërta Presidentit Milanoviq për rizgjedhjen e tij në këtë post, duke e cilësuar atë si një mik të çmuar dhe mbështetës të fuqishëm të Kosovës në periudha të ndryshme.

Në një postim në llogarinë e saj në rrjetet sociale, Presidentja Osmani theksoi se miqësia dhe bashkëpunimi me Kroacinë janë një burim i forcës për Kosovën, dhe se me aleatë të tillë, vendi do të bëhet çdo ditë e më i fortë dhe më i qëndrueshëm në sfidat e sigurisë dhe zhvillimit.

Takimi me Presidentin Milanoviq është një vazhdim i marrëdhënieve të ngushta dhe të shëndetshme mes dy shteteve, të cilat janë të përkushtuara të rrisin bashkëpunimin në të gjitha fushat e mundshme, përfshirë ato strategjike dhe diplomatike./UBTNews/

 

Continue Reading

Bota

Trump shkarkon kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare, Gjeneralin Timothy Haugh

Published

on

Administrata e Presidentit Donald Trump ka shkarkuar Gjeneralin Timothy Haugh, kreun e Agjencisë së Sigurisë Kombëtare (NSA) dhe të Komandës Kibernetike të SHBA-së, një vendim që ka shkaktuar diskutime dhe shqetësim mes zyrtarëve dhe politikës amerikane.

Arsyet e shkarkimit nuk janë bërë të qarta, por ky hap ka pasuar një takim të mërkurën mes Trumpit dhe aktivistes së ekstremit të djathtë, Laura Loomer. Raportohet se Loomer ka nxitur presidentin të largojë disa zyrtarë që ajo dyshonte se nuk mbështesnin agjendën e tij. Në një postim në platformën X, Loomer e ka quajtur Gjeneralin Haugh dhe zëvendësuesen e tij, Wendy Noble, “të pabesë” ndaj presidentit, duke e konsideruar këtë si shkakun kryesor të largimit të tyre.

Në një deklaratë për mediat, Trump ka thënë se do të largohet çdo punonjës që nuk është besnik ndaj tij, duke shtuar: “Ne gjithmonë do të largojmë njerëz – ata që nuk i pëlqejmë ose që përfitojnë, ose që mund të kenë besnikëri ndaj dikujt tjetër.” Ky koment është bërë ndërkohë që qarkullonin lajme për shkarkimin e të paktën tre zyrtarëve të tjerë nga Këshilli i Sigurisë Kombëtare të Shtëpisë së Bardhë, pas takimit me Loomer.

Agjencia e Sigurisë Kombëtare dhe Shtëpia e Bardhë kanë refuzuar të komentojnë në lidhje me shkarkimet, duke e referuar çështjen tek Zyra për Marrëdhënie me Publikun e Sekretarit të Mbrojtjes, e cila gjithashtu ka refuzuar të japë më shumë detaje.

Demokratët kryesorë në komitetet e inteligjencës të Dhomës së Përfaqësuesve dhe Senatit kanë shprehur shqetësim për këtë vendim. Përfaqësuesi Jim Himes dhe Senatori Mark Warner e kanë kritikuar shkarkimin, duke thënë se Haugh ka qenë një udhëheqës i ndershëm dhe të drejtë, dhe se mund të ishte pikërisht kjo integriteti që ka çuar në largimin e tij nga administrata Trump.

Në një deklaratë për CBS, Himes tha se ishte “thellësisht i shqetësuar” për shkarkimin, duke shtuar se Gjenerali Haugh ka vendosur sigurinë kombëtare në prioritet dhe ka ndjekur ligjin.

Continue Reading

Të kërkuara