Botë

​Rumania cakton datën e zgjedhjeve presidenciale

Published

on

Qeveria e Rumanisë ka njoftuar se zgjedhjet e reja presidenciale do të mbahen në maj, pasi Gjykata e Lartë në një ndryshim spektakolar anuloi zgjedhjet presidenciale më 6 dhjetor, dy ditë para raundit të dytë, duke pretenduar se rezultati i raundit të parë të zgjedhjeve ishte rezultat i ndërhyrjes ruse.

Gjykata e Lartë vendosi se kandidati kryesor Calin Georgescu, një kritik i NATO-s, përfitoi nga një fushatë e padrejtë në mediat sociale që, sipas gjykatës, ka të ngjarë të ishte organizuar nga Rusia, të cilën Moska e mohoi. Gjykata më pas urdhëroi që zgjedhjet të përsëriten në tërësi.

I takonte qeverisë së koalicionit pro-evropian të caktonte datën e zgjedhjeve.

“Rundi i parë i zgjedhjeve presidenciale do të mbahet më 4 maj dhe raundi i dytë më 18 maj,” tha zëdhënësi i qeverisë Mihai Constantnin.

Që nga vendimi i Gjykatës Kushtetuese, Rumania, një anëtare e BE, është vënë në shënjestër të mbështetësve të kandidatit presidencial 62-vjeçar Georgescu, i cili fitoi një fitore të papritur në raundin e parë.

Autoritetet e akuzuan atë për përfitim nga një fushatë ilegale në TikTok dhe Komisioni Evropian nisi një hetim.

Dhjetëra mijëra rumunë kanë shprehur zemërimin për anulimin e zgjedhjeve presidenciale, duke kërkuar një rivotim dhe dorëheqjen e presidentit aktual Klaus Iohannis.

Iohannis, mandati i të cilit skadoi më 21 dhjetor, do të qëndrojë në pushtet derisa të zgjidhet pasardhësi i tij.

Të dielën, dhjetëra mijëra protestues, përfshirë të majtët dhe ata të zemëruar nga anulimi i zgjedhjeve, iu bashkuan një demonstrate të organizuar nga Aleanca e krahut të djathtë të opozitës për një Rumani të Bashkuar (AUR), partia e dytë më e madhe në Rumani.

Organizatorët thanë se 100.000 njerëz morën pjesë në protestë, por policia vlerësoi se numri ishte afër 20.000. Protestuesit valëvitën flamuj dhe brohoritën “Liri” dhe “Kthejeni raundin e dytë”.

Nuk dihet nëse Georgescu, i cili kritikon NATO-n dhe kundërshton mbështetjen e Rumanisë për Ukrainën, do të lejohet të kandidojë përsëri. Ai apeloi vendimin e Gjykatës së Lartë Rumune dhe gjithashtu paraqiti një apel në Gjykatën Evropiane të të Drejtave të Njeriut (GJEDNJ).

Rumania ka kufirin më të gjatë tokësor me Ukrainën në BE dhe NATO. Ai ndihmoi në eksportimin e miliona tonëve grurë ukrainas përmes portit të Konstancës në Detin e Zi, trajnoi pilotët ushtarakë ukrainas dhe i dhuroi Kievit sistemin antiraketë Patriot.

Rumania është një nga shtyllat e krahut lindor të NATO-s, së bashku me Hungarinë dhe Sllovakinë, të cilat janë të prira drejt Rusisë, dhe në përgjigje të kësaj, disa forca politike pro-evropiane rumune u bashkuan në fund të dhjetorit dhe formuan një qeveri. Ata, siç është paralajmëruar, duhet të zgjedhin një kandidat të përbashkët në zgjedhjet e përsëritura presidenciale.

Aktualitet

Lituania do të vendosë shërbimin universal ushtarak nga viti 2032

Published

on

By

Lituania planifikon ta shndërrojë shërbimin e detyrueshëm ushtarak në një sistem universal nga viti 2032, duke rritur numrin e rekrutëve vjetorë nga 5,000 në rreth 7,500. Vendimi u miratua nga Këshilli Shtetëror i Mbrojtjes dhe u konfirmua nga Presidenti Gitanas Nausėda, me synim forcimin e gatishmërisë ushtarake përballë kërcënimeve në rritje të sigurisë në rajon.

Modeli i ri do të përfshijë të gjithë të rinjtë që plotësojnë kriteret ligjore dhe pritet të kushtojë mes 100 e 120 milionë euro. Krahas kësaj, vendi synon që deri në vitin 2040 ta rrisë rezervën aktive ushtarake nga 50,000 në 74,000 personel. Kryeministri Mindaugas Sinkevicius sqaroi se afati deri në vitin 2032 i është lënë ushtrisë për përgatitjen e infrastrukturës, akomodimit dhe trajnimit të rreth 300 instruktorëve shtesë.

Lituania kishte rikthyer shërbimin ushtarak në formë të pjesshme në vitin 2015 pas aneksimit të Krimesë nga Rusia. Ky hap i ri përkon me shqetësimet e shteteve baltike dhe Polonisë për kërcënimet hibride dhe agresionin e mundshëm nga Rusia, veçanërisht pas incidenteve të fundit me dronë të hyrë nga hapësira ajrore e Bjellorusisë. /The Geopost/

Continue Reading

Lajmet

Netanyahu pa shumicë të qartë, vazhdojnë negociatat për qeverinë e re

Published

on

By

Zgjedhjet e fundit parlamentare në Izrael kanë prodhuar një ngërç të thellë politik, duke mos i dhënë asnjërit prej blloqeve kryesore një shumicë të qartë prej 61 vendesh të nevojshme për formimin e qeverisë së re në Knesset.

Blloku i udhëhequr nga Kryeministri Benjamin Netanyahu ka siguruar gjithsej 53 ulëse, nga të cilat 27 i takojnë partisë së tij Likud. Megjithatë, mbështetja e këtij blloku përfshin edhe 13 ulëse nga parti që identifikohen si jozioniste, çka e lë Netanyahun me vetëm 40 vota të sigurta partiake dhe pa një rrugë të qartë drejt shumicës.

Nga ana tjetër, udhëheqësi i opozitës Yair Lapid deklaroi se negociatat prapa skenës po vazhdojnë për gjetjen e një zgjidhjeje politike. Procesi zgjedhor u karakterizua nga një dalje mjaft e lartë e votuesve prej 77.7 percent — niveli më i lartë i pjesëmarrjes që nga viti 1999 — ndërsa diplomatët perëndimorë po ndjekin me vëmendje zhvillimet, me shpresë për një kthesë politike lidhur me situatën në Bregun Perëndimor dhe Gazë. /Haaretz/

Continue Reading

Aktualitet

Spanja në zi kombëtare pas aksidentit tragjik hekurudhor me dhjetëra të vdekur

Published

on

By

Spanja ka nisur të enjten tri ditë zie kombëtare në nderim të së paku 69 personave që humbën jetën nga përplasja e dy trenave të shpejtësisë së lartë, ndërsa spitalet po vazhdojnë trajtimin e dhjetëra të lënduarve. Ngjarja ka nxitur edhe reagimin e makinistëve, të cilët kanë hyrë në grevë për të kërkuar më shumë investime në sigurinë hekurudhore.

Aksidenti ndodhi pranë Urdas në rajonin e Castilla-La Mancha-s, kur treni i operatorit shtetëror Renfe u përplas nga prapa me trenin e kompanisë private Iryo, i cili kishte ndaluar në binarë gjatë udhëtimit nga Madridi drejt Andaluzisë. Ministria e Jashtme e Spanjës konfirmoi se në mesin e të prekurve janë edhe 42 shtetas të huaj, ku një prej tyre ka humbur jetën dhe të paktën shtatë të tjerë kanë mbetur të lënduar.

Kjo tragjedi e re vjen vetëm 10 muaj pas një aksidenti të ngjashëm në të njëjtën linjë ku humbën jetën 46 persona, duke ngritur shqetësime të mëdha mbi sigurinë e rrjetit hekurudhor spanjoll. Trajtimi i të lënduarve po vazhdon në spitalet rajonale, ndërsa ekipet e emergjencës po punojnë në terren për pastrimin e rrënojave dhe identifikimin e të gjitha viktimave./The Guardian/

Continue Reading

Aktualitet

Shkon në 68 numri i të vdekurve në Spanjë nga përplasja e trenave, shpallet tri ditë zi kombëtare

Published

on

By

Spanja ka hyrë në tri ditë zie kombëtare pas një prej aksidenteve më të rënda hekurudhore në historinë moderne të Evropës, ku të paktën 68 persona kanë humbur jetën dhe dhjetëra të tjerë janë plagosur.

Ngjarja e rëndë ndodhi mëngjesin e së mërkurës në Urda (Toledo), kur një tren me shpejtësi të lartë i kompanisë shtetërore “Renfe”, me 397 pasagjerë në bord, u përplas nga prapa me një tren tjetër të kompanisë private “Iryo”, i cili kishte ndaluar në tirë me 147 pasagjerë për shkak të një defekti kompjuterik. Ndikimi i fuqishëm bëri që disa nga vagonët të dilnin nga shinat dhe të rrëzoheshin në buzë të rrugës.

Sipas informacioneve të para, qendra e kontrollit në Madrid kishte marrë përsipër menaxhimin e linjës pas defektit, por bëri një lëvizje “të pashpjegueshme” duke dhënë leje për lëvizjen e trenave pa asnjë kufizim shpejtësie. Rregjistrimet audio sugjerojnë se trenit të dytë i është dhënë dritë jeshile për të ecur edhe pse treni përpara tij kishte ndaluar.

Kryeministri Pedro Sánchez deklaroi se “e gjithë Spanja është në zi” dhe se “jetët janë shkatërruar”, ndërsa e quajti “të papranueshme” që vendi të përballet me dy tragjedi të tilla brenda të njëjtit vit, pas aksidentit të janarit ku humbën jetën 46 persona.

Ekipet e emergjencës punuan gjatë gjithë natës me mjete prerëse për të nxjerrë trupat nga vagonët e dëmtuar, ndërsa po përdoren dronë dhe helikopterë për kërkimin e viktimave. Shumë prej të vdekurve ende nuk janë identifikuar.

Ngjarja ka nxitur edhe reagime të ashpra politike e sociale:

  • Protestat në Madrid: Rreth 1,500 persona u mblodhën para Ministrisë së Transportit duke kërkuar dorëheqjen e zyrtarëve përgjegjës. Policia përdori gaz lotësjellës për të shpërndarë protestuesit.
  • Greva e punonjësve: Sindikata e makinistëve (Semaf) konfirmoi se do të zhvillojë një grevë të enjten në mbrojtje të sigurisë hekurudhore.
  • Pezullimi i fushatës: Shumica e Partive Politike pezulluan fushatën zgjedhore, përveç partisë së e djathtë “Vox”, e cila refuzoi të heshtë ndaj problemeve të infrastrukturës.

Garda Civile Spanjolle ka hapur zyra të posaçme në Madrid, Toledo, Sevilje dhe Kordobë për të mbledhur mostra ADN-je dhe për të ndihmuar familjarët në identifikimin e personave të zhdukur. /BBC/

 

Continue Reading

Të kërkuara