Aktualitet

Rritja e çmimeve të energjisë (gazi 350%) frenon rimëkëmbjen globale

Published

on

/ATSH/-  Rritja e çmimeve të energjisë elektrike që bën që faturat dhe çmimi i karburanteve të fluturojnë, shkruan gazeta italiane ”La Repubblica”, në një analizë të gazetarit Flavio Bini.

Shkaqet kryesisht gjenden përtej kufirit. Fajtori numër një është kostoja e energjisë.

Në një analizë çmimet evropiane dhe amerikane të gazit, ato janë rritur respektivisht me 350 dhe 120 për qind këtë vit.

Në janar, një fuçi Brent, produkti referues i nxjerrë në Detin e Veriut, vlente vetëm 50 dollarë, sot po udhëton drejt 80 dhe sipas ”Goldman Sachs” do të arrijë në 90 deri në fund të vitit.

Deri më tani origjinat, pasojat janë ato që ne tashmë kemi filluar t’i vëzhgojmë përtej sondazheve statistikore.

Dhe kjo që nga faturat e gazit dhe energjisë që regjistrojnë rritje dyshifrore tek benzina, e cila shënon shifrën më të lartë në tetë vjet.

Në terma konkretë: kostoja e faturave të energjisë elektrike dhe gazit për familjet dhe bizneset ose karburanti për automjetet publike ose private, shënon një rritje + 7% në bazë vjetore.

Lëndët e para rriten, zinxhiri i blerjeve bie

Energjia nuk është faktori i vetëm i rritjes të inflacionit. Për disa muaj ka pasur gjithashtu një rritje të konsiderueshme të lëndëve të para ushqimore.

Indeksi i Ushqimit i hartuar nga FAO, një indeks që bashkon çmimet e një sërë artikujsh ushqimorë, regjistroi 127,4 pikë në gusht, një rritje prej mbi 30 pikë në krahasim me 12 muajt e mëparshëm.

Edhe këtu, nga origjina tek pasojat, ku ndoshta konsumatorët nuk e kanë vënë re ende. E gjitha ndikon në përshpejtimin e të ashtuquajturës “karroca e blerjeve në supoermarket”, domethënë, në mënyrë më tipike, çmimet me të cilat ballafaqohemi çdo ditë do të rriten.

Pse inflacioni është një problem?

Arsyeja pse rritja e inflacionit shihet si një thirrje zgjimi nga qeveritë dhe bankat qendrore është e thjeshtë.

Me të njëjtat paga, një rritje e çmimeve përkthehet në një humbje të fuqisë blerëse: ju paguani më shumë për të blerë të njëjtat gjëra.

Kjo është arsyeja pse ka një presion në rritje për të rritur pagat, duke pasur parasysh kërkesën për punëtorët që të vazhdojnë me rritjen e çmimeve.

Por, është vetë rritja e pagave ajo që i jep karburant të ri inflacionit, pasi kompanitë mund të vendosin të shkarkojnë rritjen e shpenzimeve të shkaktuara nga rritja e pagave në koston e mallrave të prodhuara, duke shkaktuar kështu një dinamikë shumë të rrezikshme për ekonominë.

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 5 gusht 1993-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

Foto: Edhe shtatë shqiptarë të vrarë në komunën e Gjakovës

 5 gusht 1993

U arrestuan edhe 10 shqiptarë në disa vende në Kosovë

Ekspeditat ndëshkuese të policisë serbe, të cilat filluan ditë më parë, vazhduan edhe dje e sot nëpër disa vendbanime dhe qytete të Kosovës. Si gjithnjë, pretekst i këtyre ekspeditave të egra, është kërkimi i armëve nga shqiptarët.

Dje, në fshatin Brojë të Skënderajt policia serbe bastisi shtëpinë e Gani Thaçit, kryetar i Nëndegës së LDK-së në këtë fshat. Bastisja u bë prej orës 11,30 deri rreth orës 13,00, kurse në këtë aksion morën pjesë rreth 40 policë me shumë automjete.

Gjatë bastisjes policia gjeti një pushkë të gjuetisë dhe një pushkë M-48, për të cilat pronari posedonte leje. Babai i Gani Thaçit – Haxhiu pushkën M-48 e kishte me leje, sepse dikur ishte rojtar fushe. Gjatë bastisjes policia u soll në mënyrë brutale, demobiloi inventarin dhe konfiskoi një sasi librash, kurse me vete mori Haxhi Thaçin.

Dje, policia serbe për herë të dytë bastisi shtëpinë e Hysen Gegajt nga Sallograzhda e Suharekës, i cili po mbahet në arrest që nga 2 gushti. Shkas për bastisjen e dytë ishte letra që policia solli me vete dhe të cilën e kishte shkruar Hysen Gegaj ku i rekomandohej familjes së tij që ta dorëzojë armën e caktuar. Gjatë kësaj bastisje policia mori një pushkë automatike me karikator dhe disa fishekë. Po ashtu sërish u bastis edhe shtëpia e Ilaz Kadollit nga fshati Bukosh i po kësaj komune, të cilin policia e arrestoi gjithashtu më 2 gusht. Gjatë bastisjes policia gjeti një pushkë automatike me karikator e fishekë. Me këtë rast policia serbe arrestoi dy vëllezërit e Ilazit, Veselin dhe Sadriun si dhe kushëririn e tij Hamdiun.

Dje në fshatin Gjinoc të Suharekës u arrestuan Fazli, Ismet, Zenun, Sylë dhe Brahim Muharremaj, të cilët në polici u mbajtën tetë orë. Merret vesh se edhe këta u mbajtën në polici me pretekst të kërkimit të armëve.

Pardje në Prizren u bastis familja e Kapllan Gashit dhe me këtë rast djalit të tij, Jakupit, policia ia mori një revole. Policia plaçkiti edhe pajisje teknike shtëpiake.

Sot në orën 5 të mëngjesit policia kërkoi në shtëpinë e tij sekretarin e Degës së LDK-së në Obiliq, Rexhep Kelanin. Meqë nuk gjendej në shtëpi, atij iu la shkresa që të paraqitet në stacionin e policisë në Obiliq.

Në Malishevë, rreth 15 policë serbë nga Kijeva dhe Klina bastisën sot në orën 7 shtëpinë e Adem Xh.Krasniqit nga Llashkadrenoci. Pretekst i bastisjes ishte kërkimi i Halit Krasniqit, ish-i burgosur i ndërgjegjes dhe veprimtar i LDK-së. Meqë nuk e gjetën në shtëpi, policët morën disa pasaporta të familjes Krasniqi, ndërsa arrestuan një mysafir nga Prishtina.

 

 5 gusht 1994

Policia serbe plagosi Sabri Lumën në Prishtinë

Mbrëmë rreth orës 20,15, në stacionin e autobusëve urbanë afër Tregut të Gjelbër të Prishtinës, dy policë serbë rrahën e pastaj plagosën në këmbë Sabri Lumën (1954) nga Prishtina.

Bashkëshortja e Sabriut, Selvetja, në një deklaratë me shkrim, si dhe shumë dëshmitarë të tjerë, vërteton se dy policë serbë, pa kurrfarë shkasi, në prani të një numri të madh qytetarësh, rrahën e plagosën Sabri Lumën.

Bashkëshortja Selvetja tha se dy policët serbë kërkuan nga bashkëshorti i saj t’i voziste me veturën e tij “Zastava 101”. Mirëpo, ai u tha policëve se nuk mund ta bënte këtë, pasi kishte një punë të ngutshme familjare, për çka kishte ardhur ta kërkonte bashkëshortja e tij, me djalin gjashtëvjeçar Visarin. Pas kësaj, njëri polic e goditi me shuplakë Sabriun dhe derisa policët shtyheshin me të, gruaja me fëmijën arriti të hynte në mes tyre, duke kërkuar ndihmë për ta shpëtuar bashkëshortin. Njëri prej policëve e nxorri revolen dhe iu kërcënua Selvetes.  – Ma ofroi tytën në gojë dhe më kërcënohej se do të më vriste! – tha ajo. Pastaj policët e morën Sabriun me vete, e skajuan aty afër, e mbështetën pas një kiosku dhe e goditën me grushta e me kondakë revolesh barkut e nëpër pjesë të tjera të trupit. Polici i quajtur Zllatko, nga Fushë Kosova, e plagosi Sabriun në këmbë. Policët serbë, që dukeshin të dehur, përpiqeshin t’ia lidhnin duart Sabriut dhe pas disa përpjekjeve ata u futën në veturën e Sabriut e u nisën rrugës kah qendra e Prishtinës, ndërsa bashkëshortja e tij, e dërguar me veturë nga një kalimtar, e kishte paraqitur rastin në policinë serbe. Pas disa orësh Selvetja shkoi në spital, ku ishte dërguar bashkëshorti i saj i plagosur. Sabriu kishte treguar se ishte keqtrajtuar nga ata dy policë. E kishin detyruar të shëtitej një kohë nëpër oborrin e spitalit dhe në spital, nën kërcënim me revole se do ta vrisnin.

Selvete Gjyshinca – Luma tha se jeta e bashkëshortit të saj nuk është në rrezik. Pos plagës mbi zogun e këmbës, ai ka lëndime nga goditjet në shpinë, në bark dhe në fytyrë.

Ajo tha se familja Luma, sidomos fëmijtë e vegjël dhe Visari që ishte dëshmitar, përjetuan një natë tmerrësisht të rëndë për shkak të veprimeve kriminale të policëve serbë.

Pohimet e zonjës Luma i vërtetoi edhe Ymer Neziri (54), pedagog nga Prishtina, njëri prej dhjetëra dëshmitarëve të këtij akti kriminal.

Ai tha se dy policët serbë arritën në vendin e ngjarjes rrugës prej tregut, ku gjenden dy pijetore të pronarëve serbë. Ai dëshmoi se policët pa kurrëfarë shkasi kishin rrahur Sabriun dhe pastaj e kishin plagosur, pasi që e kishin skajuar pas një kiosku. Zmer Nezir tha se dëshmitarët ishin tmerruar nga sjelljet kriminale të policisë ndaj të plagosurit dhe ndaj gruas e fëmijës së tij.

 

 5 gusht 1995

Në Gjenevë u mbajt një konferencë me gazetarë për gjendjen në Kosovë

Organizata e Popujve dhe Kombeve të Papërfaqësuar, në bashkëpunim me Pax Christi International dhe me Shoqatën e Popujve të rrezikuar, në selinë e OKB-së në Gjenevë, organizoi një konferencë shtypi, kushtuar gjendjes së të drejtave dhe lirive të njeriut në Kosovë.

Brifingun në Gjenevë e hapi Jose Ramos Horta, ekspert i Komisionit të OKB-së për të Drejtat dhe Liritë Njerëzore, kurse për situtën në Kosovë foli Besim Rexhaj, anëtar i Sektorit të LDK-së për marrëdhënie me jashtë.

Ai po ashtu iu përgjigj pyetjeve të shumta të gazetarëve dhe përfaqësuesve të organizatave të ndryshme, që po marrin pjesë në punimet e sesionit të 47 të Nënkomisionit të OKB-së për të drejtat e njeriut në Gjenevë, njofton “Bujku”.

 

 5 gusht 1997

U rrahën dhe u maltretuan shumë qytetarë në Skënderaj

Dje, në orët e paraditës, në vendin e quajtur Përroi i Keq, që ndodhet në mes të Skënderajt e Runikut, me armë zjarri është shtënë në një automjet të policisë “Niva”.

“Bujku”, duke iu referuar Nënkëshillit për mbrojtjen e lirive dhe të drejtave të njeriut në Skënderaj, njofton se shumë qytetarë kanë njoftuar se në rrugë kishin parë këtë një veturë me xhama të thyer, si dhe shumë policë e punëtorë të tjerë të sigurimit duke hulumtuar përreth.

Menjëherë pas kësaj, janë vënë postblloqe të policisë, si në Klinë të Epërme e të Poshtme, që ndodhet në hyrje të Skënderajt, ku janë legjitimuar qytetarët dhe u janë kontrolluar automjetet.

Njoftohet se disa qytetarë janë keqtrajtuar rëndë dhe janë dërguar për ndihmë mjekësore në spitalin e Mitrovicës.

 

5 gusht 1998

Gjakovë: Edhe shtatë shqiptarë të vrarë në komunën e Gjakovës

Gjatë ditëve të fundit, forcat serbe kanë vrarë Haxhi Adem Brahimaj (80) nga fshati Krelan, njofton KI i Degës së LDK-së në Gjakovë.

Njoftohet se dje në Jabllanicë, ushtria serbe ka vrarë edhe 5 shqiptarë, përkatësisht 3 pleqë e dy plaka, ndërsa ende nuk dihet për identitetin e tyre.

Bëhet e ditur se në pjesën e rrugës në mes të fshatrave Meje e Madanaj, përkatësisht në afërsi të një trafostacioni, që nga 2 gushti i këtij viti, gjendet trupi i pajetë i një shqiptari rreth 50 vjeç, i vrarë nga policia serbe. Popullata e këtushme shqiptare, nuk ka mundësi që ta tërheq kufomën dhe ta varrosë atë, meqë në afërsi të kufomës janë të vendosur disa snajperistë serbë.

 

Continue Reading

Aktualitet

Rusia sulmon Ukrainën me raketa balistike dhe dronë: Të paktën 14 të vrarë në Kjiv

Published

on

By

Rusia ka sulmuar Ukrainën me raketa balistike dhe dronë, duke lënë të paktën 14 persona të vrarë dhe të paktën 22 të plagosur, në një nga sulmet më mortore në të gjithë Kyivin këtë vit.

Gjatë sulmit, i cili nisi pas mesnatës të së mërkurës, kreu i administratës ushtarake të Ky, Timur Tkachenko, deklaroi se “armiku po sulmon sërish në mënyrë masive rajonin e Kyivit”.

Sirenat e alarmit për sulm ajror mbetën të aktivizuara për më shumë se një orë, ndërsa valë raketash balistike goditën qytetin dhe rrethinat e tij. Administrata ushtarake e Kyivit bëri të ditur se bombardimet dëmtuan ndërtesa banimi dhe magazina.

Tkachenko njoftoi se nëntë persona u vranë në rrethin e Boryspilit, katër në rrethin e Buchas dhe një në rrethin e Fastivit.

Ukraina u ka bërë thirrje aleatëve për më shumë sisteme mbrojtëse raketore Patriot të prodhuara në SHBA, për t’u mbrojtur nga sulmet balistike ruse.

Ministria e Mbrojtjes e Rusisë deklaroi se ka goditur qendra logjistike dhe furnizimi në Kyiv dhe në rajonin përreth.

“Këto qendra ishin të përfshira në ruajtjen dhe dërgimin e armëve të ndryshme e furnizimeve ushtarake, si dhe në prodhimin dhe shpërndarjen e mjeteve ajrore pa pilot”, thuhet në deklaratën e saj.

Po ashtu, ministria ruse pretendoi se ka goditur edhe tri anije cargo “që po transportonin armë dhe pajisje ushtarake” afër portit të Detit të Zi në Odesa.

Kryetari i Bashkisë së Kyivit, Vitali Klitschko, tha se ka frikë se njerëzit mund të kenë mbetur të bllokuar nën gërmadha pas goditjeve në qendër të qytetit.

Aktiv në rrjetin Telegram, ai bëri të ditur se katër nga të plagosurit janë në gjendje të rëndë.

“Armiku po godet sërish me vetëdije civilët dhe infrastrukturën civile”, deklaroi administrata ushtarake e Kyivit.

Rusia ka intensifikuar sulmet ndaj Kyivit javët e fundit, ndërkohë që edhe Ukraina ka shtuar sulmet e saj ndaj infrastrukturës civile ruse, përfshirë impiantet energjetike.

Gjithashtu, ajo ka goditur vazhdimisht magazina, përfshirë ato të gjigantit rus të tregtisë elektronike Wildberries. Pesë persona u vranë dhe 10 u plagosën në rajonin e Moskës të martën në mëngjes, gjatë sulmeve më të fundit ndaj depove.

Një ditë më parë, zyrtarët rusë tha se shtatë persona u vranë dhe 58 u plagosën pasi një dron goditi një plazh të populluar në rajonin jugor të Krasnodarit.

Ndërkohë, Ukraina shprehu revoltë për një video ku shihet një burrë i ndjekur nga një dron në Kherson, duke e quajtur atë një “gjueti” dhe “safari” të qëllimshëm ndaj civilëve.

Të dyja palët kanë mohuar se synojnë me vetëdije popullsinë civile. /BBC/

 

Continue Reading

Lajmet

Sot mot me diell dhe i nxehtë, temperaturat deri në 38 gradë Celsius

Published

on

By

Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës ka bërë të ditur se sot në Kosovë do të mbajë mot me diell dhe shumë i nxehtë.

Sipas njoftimit të IHMK-së, temperaturat minimale do të lëvizin ndërmjet 12 dhe 18 gradë Celsius, ndërsa ato maksimale të ditës parashikohet të arrijnë nga 32 deri në 38 gradë Celsius.

Për shkak të temperaturave të larta, IHMK-ja apelon për kujdes të shtuar gjatë orëve të mesditës, duke rekomanduar shmangien e ekspozimit të gjatë në diell. Kujdes i veçantë u sugjerohet personave me sëmundje kronike, fëmijëve dhe të moshuarve, ndërsa këshillohet edhe konsumimi i mjaftueshëm i lëngjeve. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Bisedimet Kurti-Abdixhiku përfundojnë pa marrëveshje për institucionet

Published

on

By

Kryetari i Lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti, dhe ai i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Lumir Abdixhiku, kanë diskutuar për rreth tri orë të martën mbrëma në përpjekje për të arritur marrëveshje për formimin e institucioneve, por takimi ka rezultuar pa marrëveshje.

Kurti, që është edhe kryeministër në detyrë, ka thënë se ka vullnet e zell për të punuar bashkë këto dy parti, por sipas tij, kërkohet një marrëveshje që e respekton rezultatin zgjedhor.

“Sa i përket takimit me LDK-në, lajm do të ishte po të kishim marrëveshje, marrëveshje politike nuk kemi. Diskutuam për qasje të ndryshme, mundësitë. Kemi nevojë për marrëveshje politike që e respekton rezultatin zgjedhor, nuk e zëvendëson atë por e shndërron rezultatin dhe në kontribut për stabilitet institucional. Askush nuk i do zgjedhjet e reja, por nëse nuk do të kemi marrëveshje, nëse nuk do të kemi hapa përpara përkundër mosdëshirës për zgjedhje të reja fatkeqësisht do të mund të shkaktohen”, ka thënë Kurti.

Kurti ka theksuar se VV-ja është e interesuar për bashkëpunim me LDK-në, ndërkohë që për çështjen e presidentit ka deklaruar se duhet të jetë emër jopolitik.

“Jemi të interesuar e të gatshëm të bashkëpunojmë me LDK-në sepse vendi ynë ka nevojë për progres të përshpejtuar. Por pozita e presidentit, qëndrimi ynë është që nuk do të duhej të ishte pjesë e pushtetit politik, por e përfaqësimit të Republikës. Të shohim çfarë sjell komunikimi i ardhshëm. Emri konkret duhej të ishte konsensual, gjithëpërfshirës”, ka thënë Kurti.

Po ashtu ai ka thënë se me gjithë refuzimin, ai është i gatshëm t’i presë në takim kryetarët e dy partive të tjera deri tash në opozitë, Partisë Demokratike dhe të Aleancës.

Edhe kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, e ka cilësuar si të mbarë takimin e zhvilluar të martën dhe sipas tij, bisedimet do të vazhdojnë në ditët në vijim.

Ai ka thënë se duhet marrëveshje gjithëpërfshirëse për të tri postet: Kuvend, Qeveri e Presidencë. Po ashtu ka thënë se LDK-ja nuk e do postin e kryetarit të Kuvendit.

“Nëse deri më 6 gusht s’kemi marrëveshje, i kemi thënë të vazhdojë konsituimi. LDK-ja s’ka apetit për kryetar të Kuvendit, sepse është figurë ceremoniale e cila duhet të përfaqësojë propozimin e partisë së parë. Për çështje të tjera, kemi afat kohor shtesë. Sa më herë të bëjmë zgjidhje, aq më mirë”, ka thënë ai. “Qëndrojmë brenda parimeve tashmë të bëra publike. Na duhet një marrëveshje gjithëpërfshirëse që të ruhet balanca institucionale dhe të ketë balancë demokratike brenda institucioneve”.

Seanca konstituive e Kuvendit është caktuar për 6 gusht. /E.A/

 

Continue Reading

Të kërkuara