Lajmet

Pse gratë në moshën 40 vjeçare duhet të bëjnë rregullisht mamografi

Kjo duke qenë se rreziku fillon të rritet pas kësaj moshe.

Published

on

Mosha kur femrat duhet të fillojnë t’i nënshtrohen mamografive të rregullta ka qënë prej një debat vitesh mes ekspertëve të shëndetit.

Por mjekët e Kolegjit Amerikan të Obstetërve dhe Gjinekologëve rekomandojnë që gratë të kryejnë mamografi të rregullta që në moshën 40 vjeçare, duke qenë se rreziku fillon të rritet pas kësaj moshe.

Ndërsa Shoqata Amerikane e Kancerit rekomandon që gratë të fillojnë ekzaminimet vjetore midis moshës 40 dhe 44 vjeç dhe të bëjnë mamografi vjetore duke filluar nga mosha 45 vjeç.

Por ekzaminimet e hershme mund të shoqërohen edhe me efekte të padëshiruara siç është edhe ekspozimi ndaj rrezatimit. Megjithatë, ekspertët të cilëve AgroWeb.org iu referohet, shprehen se ky rrezik është minimal dhe nuk duhet t’i dekurajojë pacientët të kryejnë kontrolle.

Edhe pse këshillat rreth moshës kur gratë duhet të fillojnë këto ekzaminime mund t’ju konfuzojnë, ato mbeten sërisht të dobimshme sepse mund të shpëtojnë jetë.

Në fakt mjekë të shumë këshillojnë që gratë duhet së pari t’i nënshtrohen një vlerësimi të rrezikut të kancerit të gjirit në moshën 25-vjeçare.

E nëse ato shfaqin rrezik, ajo çka rekomandohet është kryerje e mamografive vjetore që fillojnë në moshën 40-vjeçare. Identifikimi i kancerit në fazat e hershme është i rëndësishëm pasi jo përmirëson rezultatet tek pacientët, por siç e tham edhe më sipër mund të shpëtojë jetë.

Rreziku i kancerit të gjirit ndryshon për grupe të ndryshme demografike

Ekspertët thonë se duhet bërë më shumë për të siguruar që të gjithë gratë pa ndryshme racore dhe socio-ekonomike, të kenë akses në kryerjen e mamografisë dhe ekzaminimeve të rregullta.

Ekonomia, arsimi, dallimet kulturore, variancat gjenetike dhe aksesi në kujdes luajnë një rol në diagnozat dhe rezultatet.

Kanceri është një sëmundje shumë personale që ndryshon nga individi në individ me moshën, racën dhe historinë familjare, të cilat janë vetëm disa nga faktorët që duhet të merren parasysh.

Në fund të fundit, ekspertët pajtohen se fillimi i kontrolleve të rregullta në moshën 40 vjeçare është i dobishëm.

Gjithashtu sugjerohet që gratë rreth moshës 30-vjeçare të fillojnë të flasin me mjekët e tyre për rreziqet e kancerit të gjirit dhe të edukojnë veten. /AgroWeb.org

Lajmet

Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë

Published

on

By

Vjosa Osmani ka pritur në takim të ngarkuarën me punë të Shtetet e Bashkuara të Amerikës në Kosovë, Anu Prattipati, me të cilën ka diskutuar për zhvillimet aktuale në vend dhe çështje të bashkëpunimit bilateral.

Sipas njoftimit të Presidencës, gjatë takimit u trajtuan zhvillimet e fundit politike në vend, si dhe tema të tjera me interes të përbashkët ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Në fokus të bisedës ishte edhe rëndësia e ruajtjes së një mjedisi demokratik, ku respektohen mendimet e ndryshme dhe debati publik zhvillohet në mënyrë të përgjegjshme.

Presidentja Osmani theksoi përkushtimin e vazhdueshëm të Kosova për thellimin e bashkëpunimit me SHBA-në, duke ritheksuar se aleanca ndërmjet dy vendeve mbetet jetike dhe e pazëvendësueshme për Kosovën.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së

Published

on

By

Gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian mori vendim të enjten se ligjet kombëtare që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore në dokumentet e identifikimit janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Gjykata theksoi sfidat e mëdha me të cilat ballafaqohen personat kur identiteti i tyre gjinor nuk përputhet me dokumentet zyrtare.

Rasti në fjalë rrodhi nga një shtetase bullgare, e regjistruar si mashkull në lindje, e cila kishte filluar trajtimin hormonal dhe identifikohej si grua. Ajo ishte zhvendosur në Itali dhe u kishte kërkuar autoriteteve bullgare të ndryshonin gjininë ligjore, emrin dhe numrin personal në dokumente.

Gjykatat në Bullgari e kishin refuzuar kërkesën, duke u thirrur në rregullat kombëtare që e përkufizojnë seksin vetëm në aspektin biologjik dhe që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore.

Megjithatë, Gjykata Evropiane e Drejtësisë konstatoi se megjithëse shtetet anëtare janë përgjegjëse për lëshimin e dokumenteve, mosmarrëveshja mes identitetit gjinor dhe letërnjoftimit mund të shkaktojë dyshime gjatë kontrolleve rutinë, udhëtimeve apo ndërveprimeve profesionale. Sipas Gjykatës, këto “paparashikueshmëri të konsiderueshme” pengojnë të drejtën e personit për lëvizje të lirë brenda Bashkimit Evropian. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit

Published

on

By

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka marrë vendim për pezullimin e partisë Aleanca Kosova e Re (AKR), pasi subjekti dështoi të organizojë zgjedhjet e brendshme deri në afatin e paraparë (25 shkurt 2026). Edhe pse partia ishte njoftuar paraprakisht, ajo nuk e ka përmbushur këtë obligim ligjor.

KQZ i ka dhënë AKR-së një afat shtesë prej 45 ditësh për ta mbajtur Kuvendin Zgjedhor. Nëse ky kusht nuk plotësohet as brenda kësaj periudhe, partia do të çregjistrohet përfundimisht nga regjistri zyrtar.

AKR, e cila ishte pjesë e Kuvendit që nga viti 2007, aktualisht udhëhiqet nga ushtruesi i detyrës, Vesel Makolli, pas dorëheqjes së Behgjet Pacollit në tetor 2025. Në zgjedhjet e fundit, kjo parti mbeti jashtë Kuvendit pasi nuk arriti ta kalojë pragun zgjedhor.

Continue Reading

Lajmet

IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë

Published

on

By

Raporti i fundit i Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKSHPK) për vitin 2025 ka alarmuar se ndotja e ajrit mbetet një rrezik madhor, duke shkaktuar rreth 12.1% të vdekshmërisë totale në vend.

“Rezultatet tregojnë se 1 150 raste të vdekjeve në vit (121/100 000 banorë) i atribuohen nivelit aktual të PM2.5 në Kosovë i cili paraqet 12.1% të vdekshmërisë totale, nga të gjitha shkaqet (natyrore)”, thuhet në raport.

Sipas të dhënave, gjendja më kritike është regjistruar në Prishtinë (veçanërisht në Kodrën e Trimave), Obiliq, Gjilan, Fushë Kosovë (Palaj) dhe Mitrovicë, ku nivelet e grimcave helmuese PM2.5 gjatë dimrit kanë arritur deri në 272 µg/m3, shifër kjo shumë herë mbi limitet e lejuara.

Shkaktarët kryesorë mbeten djegia e thëngjillit për ngrohje, termocentralet dhe makinat e vjetra, të cilat po rëndojnë shëndetin e grupeve më të ndjeshme si të moshuarit, gratë shtatzëna dhe fëmijët.

IKSHPK thekson se kjo ndotje lidhet drejtpërdrejt me rritjen e rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe problemeve të rënda respiratore, duke kërkuar masa urgjente për zgjerimin e ngrohjes qendrore dhe reduktimin e përdorimit të lëndëve djegëse fosile.

Continue Reading

Të kërkuara