Teknologji
Pse gjigantët ndërkombëtarë të teknologjisë po pushojnë nga puna mijëra punëtorë?
E gjithë industria e teknologjisë digjitale duket se po ndjek një rrugë tjetër.
Published
3 years agoon
By
Betim GashiRrjetet sociale janë mbushur me postime, video dhe histori nga disa prej qindra mijëra njerëzve të pushuar nga puna, të cilët kanë mbetur brenda natës pa punë në anën tjetër të Atlantikut dhe më gjerë!
Punonjësit e nivelit të lartë dhe drejtuesit e kompanive kryesore shumëkombëshe që dominojnë median, teknologjinë, rrjetet sociale dhe sektorët financiarë po shohin “ëndrrën e tyre amerikane” të shkërmoqet.
Nuk është thjesht rastësi që titulli i “New York Times” flet për “ditë të zeza”, duke iu referuar 24 orëve që pasuan krizën financiare të vitit 1929, edhe pse në Shtetet e Bashkuara papunësia vazhdon të bjerë duke arritur në 3.5%.
Megjithatë, e gjithë industria e teknologjisë digjitale duket se po ndjek një rrugë tjetër. Vetëm në industrinë e teknologjisë në SHBA, rreth 53 mijë punëtorë humbën punën gjatë muajit tetor, sipas të dhënave nga faqja e internetit Crunchbase, raporton abcnews.al.
Po sikur këto të mos mjaftojnë por të ndiqen nga dhjetëra të tjerë. Shifrat flasin vetë. Vetëm Google vazhdoi të pushonte nga puna 12 mijë punëtorë. Një shifër që korrespondon me 6% të fuqisë punëtore të saj globale. Këto janë shkurtimet më të mëdha në historinë 25-vjeçare të kompanisë, e cila deri vonë konsiderohej një parajsë e punës.
Gjiganti shumëkombësh Amazon, pas shumë thashethemeve, ka konfirmuar me një njoftim se do të vijojë duke vazhduar me largimin nga puna të më shumë se 18 mijë punonjësve të tij në Europë dhe Amerikë.
Departamentet që do të preken nga shkurtimet e planifikuara janë ato të punonjësve të tregtisë elektronike dhe menaxhimit të burimeve njerëzore.
Gjiganti i teknologjisë Microsoft do të pushojë nga puna 10 mijë punonjës. Në nivel global, Microsoft ka 221 mijë punonjës me kohë të plotë, me 122 mijë prej tyre që punojnë në SHBA. Dhe kjo pavarësisht se shifrat financiare të kompanisë tejkalonin edhe parashikimet e analistëve, me të ardhurat e saj në 52.7 miliardë dollarë.
CEO i Spotify konfirmoi se do të ndjekë të njëjtën rrugë pasi shpenzimet operative të kompanisë u rritën me dyfishin e të ardhurave të saj vitin e kaluar.
Konkretisht, do të procedohet me 600 të pushuar nga puna, që korrespondon me një reduktim prej 6% të stafit, pasi ishte “tepër ambicioz” për sa i përket zgjerimit dhe suksesit të platformës gjatë periudhës së kufizimeve për shkak të koronavirusit. Apple ka filluar të pushojë nga puna punonjës jo-sezonalë në kanalin e saj të shitjes me pakicë jashtë Apple Stores.
Grupi i IT IBM do të shkurtojë rreth 3 mijë e 900 vende pune, një numër që korrespondon me pak më shumë se 1% të fuqisë punëtore të saj.
Pushimet nga puna janë të lidhura me ndryshimin strategjik të drejtimit që po zbaton. Punonjësit e Vox Media (që zotëron faqet e internetit Vox, The verge, SBNAtion dhe, që nga viti 2019, e njohura “New York Magazine”) morën të njëjtin email nga CEO Jim Bankoff, duke i informuar ata për “vendimin e vështirë për të reduktuar me rreth 7% stafin në të gjitha departamentet”.
Pushimet nga puna po godasin fort gjithashtu Wall Street-in. Menaxheri më i madh në botë i aseteve Black Rock po shkurton 500 vende pune, rreth 3% të fuqisë punëtore të saj.
Goldman Sachs po pushon nga puna 3 mijë e 200 punëtorë këtë muaj në mes të një rënieje në tregun financiar global. Më shumë se një e treta e shkurtimeve pritet të godasë njësitë tregtare dhe bankare të kompanisë, raporton abcnews.al.
Goldman Sachs kishte rreth 50 mijë punonjës në fund të tremujorit të tretë të vitit të kaluar. Programi i pushimeve nga puna në bankën kryesore të investimeve të Wall Street përfaqëson shkurtimin më të madh të numrit të punonjësve që pasoi Krizën e Madhe Financiare të 2008-ës.
Shkurtimet janë pjesë e reduktimeve më të gjera të stafit në të gjithë industrinë bankare. Morgan Stanley pushoi nga puna 2% të fuqisë punëtore (1 mijë e 600 njerëz) muajin e kaluar. HSBC ka pushuar nga puna 200, ndërsa siç u bë e ditur nga burime të brendshme pushimet vazhdojnë.
Kompania kripto Coinbase njoftoi në fillim të janarit se po pushonte nga puna 950 njerëz, ose një në pesë punonjës të saj. Ajo kishte pushuar tashmë 1 mijë e 100 njerëz disa javë më parë. Një tjetër shkëmbim i kriptomonedhave, Luno, po ndjek të njejtën metodë, duke planifikuar të shkurtojë 35% të fuqisë punëtore globale.
“2022 ka qenë një vit tepër i vështirë për industrinë më të gjerë të teknologjisë dhe tregun e kriptomonedhave në veçanti”, njoftoi kompania përmes një deklarate.
Shitësi me pakicë i veshjeve me abonim në internet Stitch Fix planifikon të pushojë 20% të stafit të tij. Edhe Mc Donalds po i bashkohet “valles” të pushimit nga puna. Qindra gazetarë në redaksinë e NBC, MSNBC dhe madje edhe CNN kanë njoftuar në rrjetet sociale se po pushohen nga puna.
Më shumë biznese pritet të ndjekin shembullin e njejtë në muajt e ardhshëm. Kompanitë e fuqishme, veçanërisht ato të teknologjisë, kishin filluar të punësohen gjatë pandemisë, kur bllokimet nxitën një zbavitje të blerjeve të teknologjisë për të vazhduar punën në distance.
Tani, megjithatë, ata po përballen me një rënie të të ardhurave. Nuk janë vetëm gjigantët e teknologjisë që po bëjnë reduktojnë stafin. Kompanitë më të vogla të teknologjisë u kapën gjithashtu nga një rritje dhe mospërmbajtje e shkaktuar nga pandemia dhe tani po vuajnë pasojat.
Disa i karakterizojnë zhvillimet si një rinisje për teknologjinë dhe ekonominë në përgjithësi.
Avokatët, rregullatorët, ligjvënësit dhe investitorët mirëpritën reduktimet, duke përmendur “modele të reja, më të pjekura biznesi”. Ata këmbëngulin se pas një llogarie të madhe biznesi pas gati dy dekadash rritjeje të shpejtë dhe rritje të çmimeve të aksioneve, ka ardhur koha e së vërtetës!
Kjo reflektohet edhe në faktin se ndërkohë që shkurtimet vazhdojnë, aksionet e teknologjisë së madhe amerikane po rriten, madje duke udhëhequr fitimet në treg. Aksionet e Alphabet u rritën 5% pavarësisht njoftimit të 12,000 shkurtimeve të vendeve të punës pasi investitorët i shohin shkurtimet si të nevojshme për të ulur kostot, raporton abcnews.al.
Të tjerë, megjithatë, flasin për fenomenin klasik të flluskës, duke i ngulur sytë te viti 2008 jo shumë i largët. Disa analistë, në fakt, shohin në reduktimin e stafit, shenjat e para të një recesioni të ardhshëm ekonomik në SHBA. Sektori i sotëm i teknologjisë është, në shumë mënyra, një shembull klasik i një industrie që u rrit shumë shpejt, me shumë arrogancë, e cila filloi në krye dhe shkoi deri në fund.
Kjo është arsyeja pse shumë e kanë të vështirë të ndjejnë keqardhje për punëtorët e teknologjisë dikur shumë të paguar që po pushohen nga puna.
“Mirë se erdhe në botën reale!” ata i përgjigjen videove përlotëse të të pushuarve. Për më tepër, ata besojnë se shumica prej tyre do të gjejnë shpejt punë në fusha të ngjashme apo punë të tjera.
Sido që të jetë, CEO-t pranojnë në mesazhet e tyre të shkarkimit se ishin pak a shumë “të dehur” nga modele joreale të rritjes, të bindur për një të ardhme, e cila në fund nuk u realizua.
Në fund, emëruesi i përbashkët në të gjitha këto kompani është lakmia./abcnews.al
Teknologji
OpenAI ndalon përdorimin e AI-së për mbikëqyrje ndaj amerikanëve pas reagimeve publike
Published
1 week agoon
March 4, 2026By
UBTNews
OpenAI ka njoftuar ndryshime në marrëveshjen që kishte lidhur me qeverinë amerikane për përdorimin e teknologjisë së saj në operacione të klasifikuara ushtarake, pas reagimeve të ashpra nga përdoruesit dhe publikimi i marrëveshjes fillestare.
Shefi ekzekutiv i OpenAI, Sam Altman, tha se marrëveshja do të përfshijë gjuhë që ndalon shprehimisht përdorimin e sistemeve të kompanisë për mbikëqyrje të brendshme ndaj shtetasve amerikanë. Ndryshimet gjithashtu parashikojnë që agjencitë e inteligjencës, si NSA, nuk do të mund të përdorin sistemet e OpenAI pa modifikime të mëtejshme të kontratës.
Marrëveshja fillestare kishte nxitur debate pasi rivalja e OpenAI, Anthropic, u përplas me Departamentin e Mbrojtjes për përdorimin e modelit të saj Claude për mbikëqyrje masive dhe armë autonome. OpenAI pranoi se nxituan me njoftimin e së premtes, duke e cilësuar atë “opportunist dhe të nxituar”.
Reagimet e përdoruesve ishin të menjëhershme: sipas Sensor Tower, numri i çinstalimeve të ChatGPT u rrit 200% nga norma e zakonshme që nga momenti i njoftimit. Ndërkohë, modeli Claude i Anthropics u radhit në vendin e parë në App Store të Apple.
AI përdoret nga ushtria për të thjeshtuar logjistikën dhe përpunuar shpejt informacion të madh. Shtetet si SHBA, Ukraina dhe NATO përdorin teknologji të Palantir për inteligjencë, mbikëqyrje dhe operacione ushtarake, ndërsa ekspertët theksojnë rëndësinë e mbikëqyrjes njerëzore mbi vendimet e AI-së.
Profesoresha Mariarosaria Taddeo nga Universiteti i Oksfordit paralajmëroi se largimi i Anthropics nga Pentagoni do të lërë një “mungesë të aktorit më të kujdesshëm për sigurinë” në përdorimin e AI-së për qëllime ushtarake, duke e konsideruar këtë një problem serioz.
Ky lajm tregon tensionin dhe sfidat që lidhen me përdorimin e inteligjencës artificiale në operacionet ushtarake dhe kontrollin e saj nga qeveritë dhe kompanitë private. /BBC/
Teknologji
Google paralajmëron përdoruesit e WhatsApp për këtë funksion
Published
1 month agoon
February 10, 2026By
UBTNEWS
Së fundmi u zbulua një dobësi serioze e sigurisë në WhatsApp. Qendër e problemit ishte një funksion që shumë përdorues e kishin aktivizuar pa e ditur.
Ne shpjegojmë pse shkarkimet automatike janë të rrezikshme dhe si mund të mbroheni tani. Sulmi përmes grupeve të WhatsApp.
Sipas shërbimit të sigurisë IT Malwarebytes dhe zbulimeve të Project Zero të Google, sulmuesit shtuan viktimat e tyre pa paralajmërim në grupe WhatsApp dhe dërguan aty skedarë të manipuluar.
Meqë WhatsApp shkarkon mediat automatikisht si parazgjedhje, këta skedarë u ruajtën menjëherë në telefonat e viktimave. Veçanërisht të prekur ishin pajisjet Android, raporton gazeta gjermane Bild
Problem i madh: Nuk shfaqej asnjë pyetje sigurie ose paralajmërim. Kështu, malware ishte tashmë në telefon, pa pëlqimin aktiv të përdoruesit. Gjithçka që nevojitej nga sulmuesit ishte numri i telefonit i viktimës.
Skedari duhej të hapej për të shkaktuar dëmin, por sipas ekspertëve, sulmuesit përdorën edhe truke psikologjike – si thirrje ose mesazhe që të bindnin përdoruesin ta hapte skedarin.
Update-i nuk mjafton gjithmonë Kompania Meta publikoi një përditësim për të mbyllur dobësinë. Google e vlerësoi fillimisht këtë patch si të paplotë. Tani ekziston një fix i plotë.
Megjithatë, ekspertët këshillojnë që të mos mbështeteni vetëm te përditësimet, por të merrni vetë masa mbrojtëse. Këto masa duhet të merrni tani: Çaktivizoni shkarkimet automatike Hapni WhatsApp Shkoni te “Cilësimet” Zgjidhni “Ruajtja dhe të dhënat” Tek “Shkarkimi automatik i mediave” hiqni të gjitha shenjat tek të gjitha llojet e skedarëve Në iOS: tek të gjitha mediat vendosni “Kurrë” Shënim: Fotot dhe videot nuk do ruhen më automatikisht edhe në biseda individuale.
Parandaloni ruajtjen në galeri Hapni cilësimet e WhatsApp Shkoni te “Bisedat” Çaktivizoni “Shfaqjen e mediave” Në iOS: çaktivizoni “Ruaj në Foto” Shënim: Mediat do të shkarkohen ende, por nuk do ruhen ose shpërndahen automatikisht. Kufizoni ftesat për grupe Në cilësime shkoni te “Privatësia” Zgjidhni “Grupet” Në vend të “Të gjithë”, vendosni “Kontakte të mia” ose “Kontakte të mia përveç …” Përjashtoni kontaktet e panjohura ose të dyshimta /Bild/
Teknologji
TikTok nënshkruan marrëveshje për ndarjen e aseteve në ShBA
Published
3 months agoon
December 19, 2025By
UBTnews
TikTok ka nënshkruar një marrëveshje të mbështetur nga Presidenti Donald Trump për të ndarë asetet e saj në Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe për të krijuar një entitet të ri të përbashkët, të kontrolluar kryesisht nga investitorë amerikanë.
Lajmi u konfirmua nga CEO i TikTok, Shou Chew, në një memo drejtuar punonjësve të enjten, e siguruar nga CNN. Edhe pse transaksioni nuk është finalizuar ende, marrëveshja e çon platformën një hap më afër sigurimit të së ardhmes së saj afatgjatë në tregun amerikan.

Ky zhvillim vjen pas një ligji të miratuar vitin e kaluar, i cili kërkonte që TikTok në ShBA të shkëputej nga kompania mëmë kineze ByteDance, ose përndryshe të përballej me ndalim. Presidenti Trump e ka shtyrë zbatimin e ligjit disa herë, duke favorizuar një marrëveshje që do ta kalonte kontrollin e aplikacionit në duar amerikane.
“Sapo kemi nënshkruar marrëveshje me investitorët për krijimin e një sipërmarrjeje të re të përbashkët TikTok në ShBA, duke u mundësuar mbi 170 milionë amerikanëve të vazhdojnë të zbulojnë një botë me mundësi të pafundme,” shkroi Chew në memo.
Sipas marrëveshjes, 50% e entitetit të ri do të jetë në pronësi të një konsorciumi investitorësh që përfshin Oracle, Silver Lake dhe MGX, një firmë investimesh e mbështetur nga Emiratet e Bashkuara Arabe. Rreth 30% do të zotërohet nga bashkëpunëtorë të investitorëve ekzistues të ByteDance, ndërsa 19.9% do të mbetet në pronësi të vetë ByteDance.
Chew theksoi se ka ende hapa për t’u përfunduar, por palët synojnë finalizimin e marrëveshjes deri më 22 janar 2026. ByteDance dhe TikTok tashmë kanë rënë dakord për kushtet kryesore të transaksionit.
Administrata Trump njoftoi në shtator se kishte arritur një marrëveshje paraprake për transferimin e kontrollit të operacioneve amerikane të TikTok te investitorë kryesisht amerikanë. Presidenti nënshkroi një urdhër ekzekutiv që e cilëson marrëveshjen si një “shitje të kualifikuar” dhe shtyu zbatimin e ndalimit për 120 ditë.
Sipas ligjit amerikan, i cili teknikisht hyri në fuqi në janar, TikTok do të ndalohej nëse ByteDance nuk shiste rreth 80% të aseteve të saj në ShBA investitorëve jo-kinezë.
Entiteti i ri amerikan do të ritrajojë algoritmin e TikTok mbi të dhënat e përdoruesve amerikanë, ndërsa Oracle do të mbikëqyrë ruajtjen e të dhënave dhe sigurinë kibernetike. Gjithashtu, ndërmarrja e re do të jetë përgjegjëse për moderimin e përmbajtjes për përdoruesit në ShBA. Megjithatë, ByteDance pritet të vazhdojë të menaxhojë tregtinë elektronike, reklamimin dhe marketingun global të platformës.
Marrëveshja do të kërkojë gjithashtu miratimin e qeverisë kineze, i cili ende nuk është konfirmuar zyrtarisht. Ndërsa Trump ka deklaruar se Presidenti kinez Xi Jinping është dakord me marrëveshjen, Pekini ka mbajtur një qëndrim të rezervuar, duke theksuar se pozicioni i Kinës për çështjen e TikTok mbetet “i qartë dhe konsistent”./CNN/UBTnews
Teknologji
OpenAI ka prezantuar një gjenerator të ri imazhesh
Published
3 months agoon
December 17, 2025By
UBT News
Kompanitë e teknologjisë po avancojnë me shpejtësi në fushën e inteligjencës artificiale, dhe OpenAI sapo ka prezantuar një gjenerator të ri imazhesh të quajtur ChatGPT Images.
Ky zhvillim shënon një hap të rëndësishëm drejt krijimit të imazheve me anë të inteligjencës artificiale, duke u mundësuar përdoruesve të shprehin kreativitetin e tyre në mënyra të reja dhe më të avancuara.
Sipas deklaratave, ky gjenerator është katër herë më i shpejtë se versionet e mëparshme, ndjek udhëzimet që përdoruesit japin dhe bën më pak gabime në detaje.
Ky përmirësim teknik e bën procesin e krijimit të imazheve më të saktë, më efikas dhe më të kënaqshëm për përdoruesit, duke lehtësuar punën kreative dhe duke reduktuar nevojën për redaktime të mëvonshme.
Sam Altman, CEO i OpenAI, kishte paralajmëruar prezantimin e këtij modeli më parë dhe e përshkroi atë si një “model argëtues”, duke lënë të kuptohet se përdoruesit mund të presin një përvojë interaktive dhe kreative.
Krijimi i imazheve me cilësi të lartë bëhet i thjeshtë: mjafton të japësh komandat e duhura, dhe inteligjenca artificiale punon për të gjeneruar rezultatin në mënyrë të shpejtë dhe të saktë. ChatGPT Images synon të thjeshtojë procesin e krijimit të imazheve e të ofrojë një eksperiencë më të shpejtë, më të saktë dhe më argëtuese për përdoruesit.
Përveç përdorimit personal, ky mjet ka ndikim edhe në fusha të ndryshme profesionale, si dizajni grafik, marketingu, arsimi dhe krijimi i përmbajtjes digjitale, duke e bërë AI një partner të dobishëm për inovacion dhe krijimtari. /A.Z/UBT News/
Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë
Krerët e FFK-së takojnë ministrin e ri të Sportit, diskutohet për bashkëpunim dhe infrastrukturë
Lideri i ri i Iranit kërcënon me bllokimin e Ngushticës së Hormuzit
Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së
KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit
Dy vlerësime për Kosovën në turneun ndërkombëtar të boksit për të rinj në Budva
IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë
Heronj të Heshtur: Kur Jeta u Rrezikua për Çdo Fletë Librash
Mesazhi i Ramës për Beogradin: Nëse preket Kosova, preket Shqipëria
Të kërkuara
-
Vendi3 months agoDizajneri grafik Berin Hasi ligjëron për studentët e Dizajnit të Integruar në UBT
-
Aktualitet3 months agoProfesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku dhe bashkëpunëtorët publikojnë artikullin “Historia e Mbrojtjes së Shpellës në Kosovë” në SpeleoMedit Magazine
-
Lajmet2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor në revistën prestigjioze ndërkombëtare të indeksuar në Scopus (Q1)
-
Lajmet3 months agoProfesori Lulzim Beqiri përfaqëson UBT-në në mobilitetin akademik në Technische Hochschule Lübeck
