Internet

Pse gjigantët ndërkombëtarë të teknologjisë po pushojnë nga puna mijëra punëtorë?

E gjithë industria e teknologjisë digjitale duket se po ndjek një rrugë tjetër.

Published

on

Rrjetet sociale janë mbushur me postime, video dhe histori nga disa prej qindra mijëra njerëzve të pushuar nga puna, të cilët kanë mbetur brenda natës pa punë në anën tjetër të Atlantikut dhe më gjerë!

Punonjësit e nivelit të lartë dhe drejtuesit e kompanive kryesore shumëkombëshe që dominojnë median, teknologjinë, rrjetet sociale dhe sektorët financiarë po shohin “ëndrrën e tyre amerikane” të shkërmoqet.

Nuk është thjesht rastësi që titulli i “New York Times” flet për “ditë të zeza”, duke iu referuar 24 orëve që pasuan krizën financiare të vitit 1929, edhe pse në Shtetet e Bashkuara papunësia vazhdon të bjerë duke arritur në 3.5%.

Megjithatë, e gjithë industria e teknologjisë digjitale duket se po ndjek një rrugë tjetër. Vetëm në industrinë e teknologjisë në SHBA, rreth 53 mijë punëtorë humbën punën gjatë muajit tetor, sipas të dhënave nga faqja e internetit Crunchbase, raporton abcnews.al.

Po sikur këto të mos mjaftojnë por të ndiqen nga dhjetëra të tjerë. Shifrat flasin vetë. Vetëm Google vazhdoi të pushonte nga puna 12 mijë punëtorë. Një shifër që korrespondon me 6% të fuqisë punëtore të saj globale. Këto janë shkurtimet më të mëdha në historinë 25-vjeçare të kompanisë, e cila deri vonë konsiderohej një parajsë e punës.

Gjiganti shumëkombësh Amazon, pas shumë thashethemeve, ka konfirmuar me një njoftim se do të vijojë duke vazhduar me largimin nga puna të më shumë se 18 mijë punonjësve të tij në Europë dhe Amerikë.

Departamentet që do të preken nga shkurtimet e planifikuara janë ato të punonjësve të tregtisë elektronike dhe menaxhimit të burimeve njerëzore.

Gjiganti i teknologjisë Microsoft do të pushojë nga puna 10 mijë punonjës. Në nivel global, Microsoft ka 221 mijë punonjës me kohë të plotë, me 122 mijë prej tyre që punojnë në SHBA. Dhe kjo pavarësisht se shifrat financiare të kompanisë tejkalonin edhe parashikimet e analistëve, me të ardhurat e saj në 52.7 miliardë dollarë.

CEO i Spotify konfirmoi se do të ndjekë të njëjtën rrugë pasi shpenzimet operative të kompanisë u rritën me dyfishin e të ardhurave të saj vitin e kaluar.

Konkretisht, do të procedohet me 600 të pushuar nga puna, që korrespondon me një reduktim prej 6% të stafit, pasi ishte “tepër ambicioz” për sa i përket zgjerimit dhe suksesit të platformës gjatë periudhës së kufizimeve për shkak të koronavirusit. Apple ka filluar të pushojë nga puna punonjës jo-sezonalë në kanalin e saj të shitjes me pakicë jashtë Apple Stores.

Grupi i IT IBM do të shkurtojë rreth 3 mijë e 900 vende pune, një numër që korrespondon me pak më shumë se 1% të fuqisë punëtore të saj.

Pushimet nga puna janë të lidhura me ndryshimin strategjik të drejtimit që po zbaton. Punonjësit e Vox Media (që zotëron faqet e internetit Vox, The verge, SBNAtion dhe, që nga viti 2019, e njohura “New York Magazine”) morën të njëjtin email nga CEO Jim Bankoff, duke i informuar ata për “vendimin e vështirë për të reduktuar me rreth 7% stafin në të gjitha departamentet”.

Pushimet nga puna po  godasin fort gjithashtu Wall Street-in. Menaxheri më i madh në botë i aseteve Black Rock po shkurton 500 vende pune, rreth 3% të fuqisë punëtore të saj.

Goldman Sachs po pushon nga puna 3 mijë e 200 punëtorë këtë muaj në mes të një rënieje në tregun financiar global. Më shumë se një e treta e shkurtimeve pritet të godasë njësitë tregtare dhe bankare të kompanisë, raporton abcnews.al.

Goldman Sachs kishte rreth 50 mijë punonjës në fund të tremujorit të tretë të vitit të kaluar. Programi i pushimeve nga puna në bankën kryesore të investimeve të Wall Street përfaqëson shkurtimin më të madh të numrit të punonjësve që pasoi Krizën e Madhe Financiare të 2008-ës.

Shkurtimet janë pjesë e reduktimeve më të gjera të stafit në të gjithë industrinë bankare. Morgan Stanley pushoi nga puna 2% të fuqisë punëtore (1 mijë e 600 njerëz) muajin e kaluar. HSBC ka pushuar nga puna 200, ndërsa siç u bë e ditur nga burime të brendshme pushimet vazhdojnë.

Kompania kripto Coinbase njoftoi në fillim të janarit se po pushonte nga puna 950 njerëz, ose një në pesë punonjës të saj. Ajo kishte pushuar tashmë 1 mijë e 100 njerëz disa javë më parë. Një tjetër shkëmbim i kriptomonedhave, Luno, po ndjek të njejtën metodë, duke planifikuar të shkurtojë 35% të fuqisë punëtore globale.

“2022 ka qenë një vit tepër i vështirë për industrinë më të gjerë të teknologjisë dhe tregun e kriptomonedhave në veçanti”, njoftoi kompania përmes një deklarate.

Shitësi me pakicë i veshjeve me abonim në internet Stitch Fix planifikon të pushojë 20% të stafit të tij. Edhe Mc Donalds po i bashkohet “valles” të pushimit nga puna. Qindra gazetarë në redaksinë e NBC, MSNBC dhe madje edhe CNN kanë njoftuar në rrjetet sociale se po pushohen nga puna.

Më shumë biznese pritet të ndjekin shembullin e njejtë në muajt e ardhshëm. Kompanitë e fuqishme, veçanërisht ato të teknologjisë, kishin filluar të punësohen gjatë pandemisë, kur bllokimet nxitën një zbavitje të blerjeve të teknologjisë për të vazhduar punën në distance.

Tani, megjithatë, ata po përballen me një rënie të të ardhurave. Nuk janë vetëm gjigantët e teknologjisë që po bëjnë reduktojnë stafin. Kompanitë më të vogla të teknologjisë u kapën gjithashtu nga një rritje dhe mospërmbajtje e shkaktuar nga pandemia dhe tani po vuajnë pasojat.

Disa i karakterizojnë zhvillimet si një rinisje për teknologjinë dhe ekonominë në përgjithësi.

Avokatët, rregullatorët, ligjvënësit dhe investitorët mirëpritën reduktimet, duke përmendur “modele të reja, më të pjekura biznesi”. Ata këmbëngulin se pas një llogarie të madhe biznesi pas gati dy dekadash rritjeje të shpejtë dhe rritje të çmimeve të aksioneve, ka ardhur koha e së vërtetës!

Kjo reflektohet edhe në faktin se ndërkohë që shkurtimet vazhdojnë, aksionet e teknologjisë së madhe amerikane po rriten, madje duke udhëhequr fitimet në treg. Aksionet e Alphabet u rritën 5% pavarësisht njoftimit të 12,000 shkurtimeve të vendeve të punës pasi investitorët i shohin shkurtimet si të nevojshme për të ulur kostot, raporton abcnews.al.

Të tjerë, megjithatë, flasin për fenomenin klasik të flluskës, duke i ngulur sytë te viti 2008 jo shumë i largët. Disa analistë, në fakt, shohin në reduktimin e stafit, shenjat e para të një recesioni të ardhshëm ekonomik në SHBA. Sektori i sotëm i teknologjisë është, në shumë mënyra, një shembull klasik i një industrie që u rrit shumë shpejt, me shumë arrogancë, e cila filloi në krye dhe shkoi deri në fund.

Kjo është arsyeja pse shumë e kanë të vështirë të ndjejnë keqardhje për punëtorët e teknologjisë dikur shumë të paguar që po pushohen nga puna.

“Mirë se erdhe në botën reale!” ata i përgjigjen videove përlotëse të të pushuarve. Për më tepër, ata besojnë se shumica prej tyre do të gjejnë shpejt punë në fusha të ngjashme apo punë të tjera.

Sido që të jetë, CEO-t pranojnë në mesazhet e tyre të shkarkimit se ishin pak a shumë “të dehur” nga modele joreale të rritjes, të bindur për një të ardhme, e cila në fund nuk u realizua.

Në fund, emëruesi i përbashkët në të gjitha këto kompani është lakmia./abcnews.al

Inovacione

Ekosistemi i Kosovës në duar të teknologjive gjeohapësinore

Published

on

Dita ditës kur ndikimet e ndryshimeve klimatike po shkaktojnë tronditje të mëdha në çdo cep të botës, Kosova nuk është imune nga pasojat shkatërruese që po mbajnë peshë në ekosistemet natyrore dhe gjithashtu në strukturat ekonomike e shoqërore. Ngrohja globale, thjesht e matshme përmes rritjes së temperaturave mesatare dhe shfaqjes së fenomeneve ekstreme si thatësira dhe reshje të pakontrolluara, ka ndikuar drejtpërdrejt në fushat më jetike të zhvillimit të Kosovës: bujqësinë, biodiversitetin, dhe shëndetin publik.

Këto ndryshime po sfidojnë jo vetëm infrastrukturën dhe natyrën, por gjithashtu kërkojnë angazhim të menjëhershëm dhe strategji afatgjata për të ndihmuar komunitetin kosovar të përballojë pasojat e këtij fenomeni të paevitueshëm.

Në këtë kontekst të rëndësishëm, Faruk Foniqi, gjeograf dhe specialist në fushën e Sistemeve të Informacionit Gjeografik (GIS) dhe Remote Sensing, ndihmon për të ofruar një kuptim më të thellë të asaj se si këto ndryshime po ndikojnë në mjedisin dhe sektorët e ndryshëm të Kosovës. Foniqi shpërndan njohuri dhe shembuj konkret që tregojnë përmasat e kësaj krize ekologjike, si dhe për rolin jetik të teknologjive gjeohapësinore për një të ardhme më të qëndrueshme dhe rezistente ndaj ndryshimeve klimatike.

Në pyetjen se si po ndikon ndryshimi i klimës në Kosovë dhe cilat janë fushat më të prekura nga këto ndryshime, profesori vlerëson se efektet e këtij fenomeni janë tashmë të dukshme dhe po ndikojnë në sektorë kyç të ekonomisë dhe mjedisit. Ai thotë se ndryshimet klimatike kanë sjellë rritje të temperaturave mesatare, çka ka ndikuar ndjeshëm në bujqësi, duke ulur prodhimtarinë dhe duke ndryshuar ciklet e të mbjellave. Po ashtu, profesori shprehet se fenomenet ekstreme, si thatësirat dhe përmbytjet, kanë krijuar sfida të mëdha për infrastrukturën dhe jetesën e komuniteteve.

“Në vitet e fundit, thatësirat e shpeshta dhe reshjet ekstreme kanë dëmtuar rëndë sektorin e bujqësisë duke rrezikuar të ardhurat e fermerëve dhe sigurinë ushqimore, ashtu edhe ekonominë e vendit”, thekson profesori.

Përflitet se degradimi i tokës dhe shpyllëzimi po avancojnë me ritme të shpejta, duke e bërë edhe më të brishtë ekosistemin e Kosovës përballë ndryshimeve klimatike. Se cilët janë disa shembuj konkret të ndikimit të ndryshimeve klimatike në mjedisin dhe sektorët kryesorë të Kosovës, profesori vlerëson se këto ndryshime tashmë po e sfidojnë seriozisht stabilitetin ekonomik dhe ekologjik të vendit. Ai thotë se bujqësia është ndër fushat më të prekura, ku reduktimi i rendimentit dhe mungesa e ujit po e vështirësojnë ndjeshëm jetesën e fermerëve dhe sigurinë ushqimore. Në të njëjtën kohë, profesori Foniqi shprehet se biodiversiteti po pëson dëmtime të mëdha, pasi ndryshimi i klimës po shkatërron habitatet natyrore, duke rrezikuar zhdukjen e shumë specieve autoktone.

“Temperaturat e larta dhe kushtet e reja klimatike po ndikojnë drejtpërdrejt në përhapjen e sëmundjeve të lidhura me ngrohjen globale, duke vënë në rrezik shëndetin e popullatës, veçanërisht të grupeve më të ndjeshme, si fëmijët dhe të moshuarit”, u shpreh ai.

Vlerësohet se, përballë këtyre sfidave Kosova duhet të veprojë me urgjencë, duke zbatuar politika të qëndrueshme mjedisore dhe duke investuar në teknologji të gjelbra, në mënyrë që të zbutë efektet e ndryshimeve klimatike dhe të garantojë një të ardhme më të sigurt për qytetarët e saj.

Si mund të përdoren teknologjitë gjeohapësinore për të monitoruar dhe vlerësuar pasojat e ndryshimeve klimatike në Kosovë, profesori vlerëson se këto teknologji luajnë një rol thelbësor në analizën dhe parandalimin e fenomeneve klimatike ekstreme. Ai thotë se Sistemet e Informacionit Gjeografik (GIS) dhe sensorët në distancë mundësojnë mbledhjen e të dhënave në kohë reale, duke ndihmuar në monitorimin e ndryshimeve në përdorimin e tokës dhe mbulimin e pyjeve. Po ashtu, profesori shprehet se imazhet satelitore ndihmojnë në vlerësimin e përmbytjeve dhe modelimin e thatësirave, duke i dhënë institucioneve mundësinë të hartojnë politika të qëndrueshme për menaxhimin e burimeve natyrore.

“Përdorimi i teknologjisë gjeohapësinore ka mundësuar hartimin e zonave të rrezikut nga fatkeqësitë natyrore dhe krijimin e strategjive efektive për mbrojtjen e komuniteteve lokale”, thekson Foniqi, i cili tutje shton se përmes këtyre teknologjive, Kosova ka mundësi të rrisë kapacitetin e saj në parashikimin dhe reagimin ndaj ndryshimeve klimatike, duke krijuar një mjedis më të qëndrueshëm dhe më të mbrojtur ndaj krizave ekologjike.

Kur flitet për mundësitë dhe sfidat që ka Kosova në integrimin e teknologjive gjeohapësinore në strategjitë e saj për luftimin e pasojave të ndryshimeve klimatike, profesori vë në theks se vendi ka një potencial të madh për të përfituar nga këto teknologji, por përballet edhe me pengesa të konsiderueshme. Ai thotë se një nga mundësitë më të rëndësishme është bashkëpunimi me organizata ndërkombëtare, si ESA dhe NASA, për transferimin e njohurive dhe teknologjisë, duke lehtësuar kështu ndërtimin e kapaciteteve të brendshme. Po ashtu, qasja në të dhëna të hapura, si ato nga programi Copernicus, mund të ndihmojë në monitorimin në kohë reale të fenomeneve klimatike dhe në marrjen e masave parandaluese.

“Kosova ka nevojë për një qasje më të organizuar dhe investime të qëndrueshme për të shfrytëzuar plotësisht potencialin e teknologjive gjeohapësinore”, shprehet profesori Foniqi.

Gjithnjë duke ju referuar profesorit, sfidat kryesore përfshijnë koston e lartë të pajisjeve dhe softuerëve të specializuar, si dhe mungesën e ekspertëve të trajnuar për përdorimin e këtyre teknologjive. E sipas tij, një tjetër pengesë është fragmentimi i të dhënave mjedisore dhe mungesa e një platforme të centralizuar, e cila do të mundësonte shkëmbimin e informacionit mes institucioneve relevante.

“Në këtë kontekst, Kosova duhet të investojë në ndërtimin e kapaciteteve teknike dhe krijimin e një infrastrukture të qëndrueshme digjitale, për ta bërë teknologjinë gjeohapësinore një mjet të fuqishëm në luftën kundër ndryshimeve klimatike”, tha profesori.

Në temën se si të dhënat e mbledhura nga satelitët dhe sistemet GIS mund të ndihmojnë në parashikimin dhe menaxhimin e fatkeqësive natyrore të lidhura me ndryshimet klimatike në Kosovë, profesori i gjeoinformatikës, Foniqi, thekson rëndësinë e integrimit të teknologjisë në politikat mjedisore dhe strategjitë e menaxhimit të rreziqeve.

Sipas tij, përdorimi i imazheve satelitore dhe analizave të avancuara gjeohapësinore ka mundësuar identifikimin e zonave të rrezikuara nga përmbytjet dhe rrëshqitjet e dheut, veçanërisht në rajonet malore të Kosovës. “Falë sistemeve GIS dhe të dhënave satelitore, ne kemi mundësi të parashikojmë ndikimet e reshjeve intensive dhe të përcaktojmë masat që duhen ndërmarrë për të mbrojtur komunitetet lokale”, shpjegon profesori Foniqi.

Përveç kësaj, ai thekson se këto teknologji po përdoren gjithnjë e më shumë për të monitoruar ndryshimet në mbulesën bimore dhe përdorimin e tokës, çka ndihmon në identifikimin e thatësirave dhe hartimin e strategjive për menaxhimin e burimeve ujore. “Në një kohë kur ndryshimet klimatike po bëhen gjithnjë e më të ndjeshme, është thelbësore që institucionet të investojnë në platformat e të dhënave të hapura dhe në krijimin e një infrastrukture të integruar të informacionit mjedisor”,  thotë ai.

Sipas ekspertëve, integrimi i teknologjive gjeohapësinore në Kosovë mbetet ende sfidë për shkak të kostove të larta dhe mungesës së një databaze të centralizuar. Megjithatë, profesor Foniqi thekson se me bashkëpunimin e duhur mes institucioneve akademike, qeveritare dhe sektorit privat, vendi mund të përfitojë nga përparësitë e këtyre teknologjive për të përmirësuar menaxhimin e fatkeqësive natyrore dhe për të siguruar një zhvillim më të qëndrueshëm.

Kur profesori Foniqi ndalet në pyetjen se si mund të përmirësohet infrastruktura e të dhënave dhe kapacitetet teknologjike në Kosovë për monitorimin dhe menaxhimin e ndryshimeve klimatike në një periudhë afatgjatë, ai vlerëson se “përmirësimi i infrastrukturës së të dhënave dhe kapaciteteve teknologjike mund të arrihet përmes një qasjeje të integruar që përfshin investime, bashkëpunim ndërinstitucional dhe zhvillim të fuqisë punëtore”.

Ai argumenton se “krijimi i një platforme të centralizuar për të dhënat mjedisore, e cila mundëson akses të hapur dhe të koordinuar për të gjitha institucionet përkatëse, do të ishte një hap thelbësor”. Kjo platformë, sipas tij, duhet të mbështetet nga “teknologji të avancuara si GIS (Sistemet e Informacionit Gjeografik) dhe Remote Sensing, duke lehtësuar analizat e sofistikuara të ndryshimeve klimatike dhe parashikimin e fatkeqësive natyrore”

Profesori thekson gjithashtu se investimi në kapacitetet njerëzore është po ashtu thelbësor. Trajnimet dhe programet arsimore në fushën e teknologjive gjeohapësinore, në bashkëpunim me universitetet dhe institucionet ndërkombëtare, janë të domosdoshme për “krijimin e një grupi të kualifikuar ekspertësh vendas”. Ai thekson se “përfshirja e sektorit privat dhe startupeve teknologjike në zhvillimin e zgjidhjeve digjitale për menaxhimin e klimës mund të sjellë risi dhe qasje të reja”.

Për më tepër, profesori sugjeron se, angazhimi në programe ndërkombëtare si Copernicus, Galileo ose projekti ESA për monitorimin e tokës do të mundësonte qasje në të dhëna të sofistikuara satelitore dhe burime financiare për zhvillimin e infrastrukturës teknologjike. Ai vlerëson gjithashtu rëndësinë e forcimit të legjislacionit dhe krijimit të politikave të qarta për menaxhimin e të dhënave mjedisore, duke shtuar se këto masa “do të siguronin qëndrueshmëri institucionale dhe funksionim të qëndrueshëm të sistemeve të monitorimit”.

Duke përfunduar fjalën dhe jo diskutimin mbi temën që kërkon trajtim të vazhdueshëm, profesori Foniqi thotë se duke shfrytëzuar avancimin e teknologjive gjeohapësinore dhe angazhimin institucional të koordinuar, Kosova ka mundësinë të përballojë sfidat e ndryshimeve klimatike dhe të krijojë një të ardhme më të qëndrueshme për brezat që vijnë./UBTNews/

 

Gazetare: DIONESA EBIBI

Continue Reading

Internet

​Polonia gjobit PayPal me 25 milionë euro

Published

on

Rregullatori polak UOKiK njoftoi sot se vendosi një gjobë prej 106.6 milionë zloty 25 milionë euro për filialin evropian të kompanisë amerikane të pagesave online PayPal për shkak të klauzolave të paqarta kontraktuale që mund t’i kushtojnë konsumatorëve një llogari të bllokuar.

Kompania nuk u ka përshkruar qartë përdoruesve aktivitetet e ndaluara që mund të rezultojnë me gjoba, as nuk u ka treguar saktësisht se çfarë mund të bëjë në raste të tilla, thuhet në shpjegimin e gjobës nga rregullatori.

“Klauzolat e PayPal janë të përgjithshme, të paqarta dhe të pakuptueshme. Duke i lexuar ato, konsumatori nuk mund të parashikojë se cilat nga veprimet e tij mund të konsiderohen të ndaluara ose çfarë sanksionesh mund të vendosë kompania”, tha kreu i UOKiK, Tomasz Chrostny.

“Kjo do të thotë që PayPal mund të vendosë në mënyrë arbitrare pa asnjë kufizim nëse përdoruesi ka bërë diçka të ndaluar dhe çfarë lloj dënimi do të marrë për shkak të saj, që mund të jetë, për shembull, bllokimi i parave në llogari”, shpjegoi ai.

Vendimi nuk është përfundimtar dhe PayPal mund të ankohet në gjykatë, njoftoi UOKiK.

Continue Reading

Internet

BE po vëzhgon masat e Metas për të luftuar dezinformimin për zgjedhjet

Published

on

Komisioni Evropian ka njoftuar të martën se kompania Meta ka marrë masa për luftuar përhapjen e dezinformatave në platformat e veta, para zgjedhjeve të Bashkimit Evropian.

“Meta ka aktivizuar funksione të reja … 27 panele, nga një për secilin shtet, për të lejuar diskursin qytetar të palëve të treta dhe për të vëzhguar zgjedhjet”, ka thënë një zëdhënës i Komisionit.

Muajin e kaluar, Komisioni Evropian e ka nisur një hetim rreth dyshimeve për shkelje të rregullave të BE-së nga ana e Metas, duke thënë se Facebook dhe Instagram kanë dështuar që të luftojnë dezinformimin dhe reklamimin me doza mashtrimi.

Komisioni Evropian ka thënë se do të monitorojë funksionet e reja të kompanisë, teksa procedurat formale ndaj Metas do të vazhdojnë të zbatohen.

Zgjedhjet për Parlamentin Evropian do të mbahen më 6-9 qershor të këtij viti.

Shefja e BE-së, Ursula von der Leyen synon edhe një mandat në krye të bllokut evropian.

Continue Reading

Internet

Belgjika do të monitorojë Telegramin në përputhje me ligjin e ri të BE-së për moderimin e përmbajtjes

Published

on

Autoritetet belge do të jenë përgjegjëse për monitorimin e Telegramit dhe do të adresojnë të gjitha shqetësimet lidhur me këtë aplikacion mesazhesh.

Kompania e Telegramit ndodhet në Dubai, por ka zgjedhur një përfaqësues ligjor në Belgjikë, tha një zëdhënës i Institutit Belg për Postën dhe Telekomunikacionin.

Akti i Shërbimeve Dixhitale të BE-së, i cili hyri në fuqi në muajin shkurt, u kërkon kompanive që ndodhen në vendet tjera jashtë bllokut ta kenë një përfaqësues ligjor në një prej shteteve anëtare të BE-së.

Vendet e BE-së duhet gjithashtu të caktojnë një autoritet të pavarur për të mbikëqyrur përputhjen e kompanive me rregullat e reja. Kjo do të fillojë zyrtarisht kur Belgjika të caktojë BIPT si një Koordinator të Shërbimit Dixhital./UBTNews/

Continue Reading

Të kërkuara