Kulturë

Patrica, Itali: Lufta për të rimarrë jetën nëpër shtëpitë e braktisura

Fshati i Patricës, me mezi 3000 banorë, është një vend i pazakontë, një pllajë shkëmbore me pamje të mahnitshme që shtrihet nga lugina e Sacco-it në Italinë qendrore.

Published

on

Në një fshat të vogël idilik mesjetar në jug të Romës, një përpjekje e guximshme po bëhet për të rimarrë jetën në shtëpitë e braktisuara. Fshati i Patricës, me mezi 3000 banorë, është një vend i pazakontë, një pllajë shkëmbore me pamje të mahnitshme që shtrihet nga lugina e Sacco-it në Italinë qendrore.

Për vite me radhë, shtëpitë e lashta kanë mbetur bosh, ndërsa banorët largohen në kërkim të një të ardhmeje më të ndritshme. Por kryetari i qytetit, Lucio Fiordaliso, po përpiqet të ndryshojë këtë realitet. Në një përpjekje për të rikthyer frymën në fshatin që po vdes, ai ka tentuar të ndjekë modelin e suksesit të qyteteve të tjera italiane duke nxjerrë në shitje shtëpitë e tyre të zbrazëta për një euro ose edhe më pak.

Por sfidat janë shumë. Përderisa në disa qytete autoritetet lokale kanë mundësi ligjore të nxjerrin në shitje pronat e braktisuara pa lejen e pronarëve, ky nuk është rasti për Patricën. Për të shkuar përtej kësaj pengese, duhet disponueshmëria e pronarëve për të hequr dorë nga pronat e tyre të vjetra.

Fiordaliso dhe ekipi i tij morën një përgjigje pozitive nga disa pronarë, por pengesat nuk kanë munguar. Në shumë raste, shtëpitë janë të ndarë midis trashëgimtarëve që janë në mosmarrëveshje me njëri-tjetrin ose nuk mund të bien dakord për shitjen. Nëse të afërmit nuk janë në marrëdhënie të mira, gjetja e një zgjidhjeje bëhet edhe më e vështirë.

Gjithashtu, gjetja e pasardhësve të pronarëve që kanë emigruar për një kohë të gjatë jashtë shtetit është një sfidë tjetër. Për shumë prej tyre, identifikimi mund të jetë i vështirë për shkak të emrave të ndryshëm ose transferimit të pronës së tyre në emër të të huajve pa njoftuar autoritetet lokale. Megjithatë dëshira për të rimarrë jetën në këto shtëpi të lashta është e fortë. Pamja e bukur dhe potenciali për të krijuar një komunitet të ri janë sfidat që nxisin kryebashkiakun Fiordaliso dhe ekipin e tij të vazhdojnë përpara në këtë rrugë të vështirë.

Patrica mbetet një shembull i sfidave të ndryshme me të cilat përballen komunitetet italiane në përpjekjen e tyre për të rimarrë jetën në shtëpitë e braktisuara. Në këtë rrugë të vështirë, synimi është i qartë: të kthejmë njëherë e mirë një fshat të vjetër në një oaz të ri të jetës dhe shpresës./UBTNews/

Lajmet

Rikthehen “Akordet e Kosovës”, RTK sjell edhe festivalin për fëmijë

Published

on

Radiotelevizioni i Kosovës dhe Ministria e Kulturës dhe Turizmit kanë nënshkruar marrëveshje të re bashkëpunimi për rikthimin dhe zhvillimin e festivalit tradicional “Akordet e Kosovës”, një prej ngjarjeve më të rëndësishme të muzikës shqipe në vend.

Marrëveshja u firmos nga ushtruesja e detyrës së Drejtoreshës së Përgjithshme të RTK-së, Zana Spahiu dhe ministrja Saranda Bogujevci, në prani të kryetarit të Bordit të RTK-së, Dardan Beqiri, ushtruesit të detyrës së drejtorit të Televizionit, Rilind Gërvalla dhe këshilltarit të lartë të ministrisë, Muhedin Nushi.

Sipas marrëveshjes, nën ombrellën e “Akordeve të Kosovës” do të organizohet Festivali i Këngës në RTK, ndërsa risi kryesore do të jetë rikthimi i festivalit për fëmijë, i cili për herë të parë do të organizohet nga RTK. Institucionet vlerësuan se ky bashkëpunim do të ndikojë në fuqizimin e skenës muzikore vendore, promovimin e talenteve të reja dhe rritjen e prezencës së Kosovës në skenën ndërkombëtare të muzikës.

RTK ka bërë të ditur se synon pjesëmarrjen në “Eurovision Song Contest” dhe “Junior Eurovision Song Contest”, të organizuara nga Unioni Evropian i Transmetuesve (EBU), duke e konsideruar festivalin si një platformë të rëndësishme për promovimin e artistëve kosovarë. Marrëveshja paraqet vazhdimësi të bashkëpunimit trevjeçar mes RTK-së dhe Ministrisë së Kulturës, ndërsa detajet për datat, formatin dhe aplikimet pritet të publikohen në ditët në vijim.

“Akordet e Kosovës”, i themeluar më 1963 nga Radiotelevizioni i Prishtinës, konsiderohet ndër festivalet më të rëndësishme të muzikës shqipe, duke kontribuar në afirmimin e shumë këngëtarëve dhe kompozitorëve ndër vite.

Në tri edicionet e fundit të Festivalit të Këngës në RTK, fitues kanë qenë La Fazani me këngën “Oj Kosovë”, Endrit Krasniqi me “Flas me gjethen” dhe Arsi Bako me këngën “Rreze zjarri”.

Continue Reading

Kulturë

Ndahet çmimi mbarëkombëtar “Jakov Xoxa” për letërsi

Published

on

By

Në Bibliotekën Kombëtare të Kosovës u mbajt ceremonia e ndarjes së Çmimit Mbarëkombëtar “Jakov Xoxa” në Letra për edicionin 2025–2026.

Laureat i këtij edicioni u shpall shkrimtari Gëzim Aliu, i cili e pranoi çmimin në praninë e personaliteteve nga fusha e politikës, kulturës dhe letërsisë.

Në ceremoni morën pjesë edhe kryeministri Albin Kurti, ministrja Saranda Bogujevci, akademikë, përfaqësues të institucioneve kulturore dhe familjarë të shkrimtarit Jakov Xoxa.

Ky çmim vazhdon të vlerësojë autorët që kontribuojnë në zhvillimin dhe pasurimin e letërsisë shqipe.

Continue Reading

Kulturë

Dje u shënua Dita Ndërkombëtare e Muzeve në Muzeun Kombëtar të Kosovës

Published

on

By

Në kuadër të 18 Majit – Ditës Ndërkombëtare të Muzeve, Muzeu Kombëtar i Kosovës organizoi dje një sërë aktivitetesh me temën “Museums uniting a divided world”.

Aktiviteti përfshiu një panel diskutimi në dy sesione, ku u trajtua roli i muzeve në ndërtimin e paqes, dialogut kulturor dhe krijimin e hapësirave edukative për brezat e rinj.

Paneli u hap nga zëvendësministrja e Kulturës, Nora Arapi Krasniqi, dhe drejtoresha e Muzeut Kombëtar të Kosovës, Vjollca Aliu, të cilat theksuan rëndësinë e muzeve në ruajtjen e kujtesës dhe forcimin e bashkëpunimit kulturor.

Gjatë diskutimeve u trajtuan edhe temat që lidhen me identitetin kombëtar, sfidat kuratoriale dhe përfshirjen e komunitetit në aktivitetet muzeore.

Ky aktivitet u cilësua si një mundësi e rëndësishme për reflektim dhe shkëmbim idesh mbi rolin e muzeve në shoqëri.

Continue Reading

Kulturë

“Kontrabasi” premierë sot në Teatrin Dodona

Published

on

By

Më 19 maj 2026 do të jepet premiera e shfaqjes “Kontrabasi”, bazuar në veprën e autorit gjerman Patrick Süskind. Shfaqja vjen me regji dhe skenografi nga Ben Apolloni, ndërsa rolin kryesor e interpreton aktori Alban Goranci.

Përkthimi i veprës është realizuar nga Alba Blakaj, ndërsa kostumografia mban vulën e Dardana Goranci Iliyaz. Trajnuese të aktorit për kontrabas janë Rona Maloku dhe Olta Beqa.

Në realizimin teknik të shfaqjes kanë kontribuar edhe Skender Latifi si mjeshtër i dritave, si dhe mjeshtrit e skenës Bedri Maloku, Fadil Bekteshi dhe Albert Gashi. Formulimi muzikor është bërë po ashtu nga Ben Apolloni.

“Kontrabasi” është produksion i Teatri i Qytetit të Prishtinës Dodona dhe Alban Goranci, me mbështetje financiare nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit e Kosovës.

Continue Reading

Të kërkuara