Kulturë

Patrica, Itali: Lufta për të rimarrë jetën nëpër shtëpitë e braktisura

Fshati i Patricës, me mezi 3000 banorë, është një vend i pazakontë, një pllajë shkëmbore me pamje të mahnitshme që shtrihet nga lugina e Sacco-it në Italinë qendrore.

Published

on

Në një fshat të vogël idilik mesjetar në jug të Romës, një përpjekje e guximshme po bëhet për të rimarrë jetën në shtëpitë e braktisuara. Fshati i Patricës, me mezi 3000 banorë, është një vend i pazakontë, një pllajë shkëmbore me pamje të mahnitshme që shtrihet nga lugina e Sacco-it në Italinë qendrore.

Për vite me radhë, shtëpitë e lashta kanë mbetur bosh, ndërsa banorët largohen në kërkim të një të ardhmeje më të ndritshme. Por kryetari i qytetit, Lucio Fiordaliso, po përpiqet të ndryshojë këtë realitet. Në një përpjekje për të rikthyer frymën në fshatin që po vdes, ai ka tentuar të ndjekë modelin e suksesit të qyteteve të tjera italiane duke nxjerrë në shitje shtëpitë e tyre të zbrazëta për një euro ose edhe më pak.

Por sfidat janë shumë. Përderisa në disa qytete autoritetet lokale kanë mundësi ligjore të nxjerrin në shitje pronat e braktisuara pa lejen e pronarëve, ky nuk është rasti për Patricën. Për të shkuar përtej kësaj pengese, duhet disponueshmëria e pronarëve për të hequr dorë nga pronat e tyre të vjetra.

Fiordaliso dhe ekipi i tij morën një përgjigje pozitive nga disa pronarë, por pengesat nuk kanë munguar. Në shumë raste, shtëpitë janë të ndarë midis trashëgimtarëve që janë në mosmarrëveshje me njëri-tjetrin ose nuk mund të bien dakord për shitjen. Nëse të afërmit nuk janë në marrëdhënie të mira, gjetja e një zgjidhjeje bëhet edhe më e vështirë.

Gjithashtu, gjetja e pasardhësve të pronarëve që kanë emigruar për një kohë të gjatë jashtë shtetit është një sfidë tjetër. Për shumë prej tyre, identifikimi mund të jetë i vështirë për shkak të emrave të ndryshëm ose transferimit të pronës së tyre në emër të të huajve pa njoftuar autoritetet lokale. Megjithatë dëshira për të rimarrë jetën në këto shtëpi të lashta është e fortë. Pamja e bukur dhe potenciali për të krijuar një komunitet të ri janë sfidat që nxisin kryebashkiakun Fiordaliso dhe ekipin e tij të vazhdojnë përpara në këtë rrugë të vështirë.

Patrica mbetet një shembull i sfidave të ndryshme me të cilat përballen komunitetet italiane në përpjekjen e tyre për të rimarrë jetën në shtëpitë e braktisuara. Në këtë rrugë të vështirë, synimi është i qartë: të kthejmë njëherë e mirë një fshat të vjetër në një oaz të ri të jetës dhe shpresës./UBTNews/

Lajmet

“I Believe the Portrait Saved Me”, vlerësim për filmin e Alban Mujës në DOKUBAKU 2026

Published

on

Filmi dokumentar “I Believe the Portrait Saved Me” (Mua besoj se portreti më shpëtoi), me regji të artistit kosovar Alban Muja, është nderuar me përmendje të veçantë nga çmimi iHuman Award në edicionin e dhjetë jubilar të festivalit DOKUBAKU 2026, në kategorinë DOKUSHORT për dokumentarin më të mirë të shkurtër ndërkombëtar.

Juria vlerësoi mënyrën se si rrëfimi i filmit kalon nga hutimi fillestar drejt një përjetimi të thellë emocional, duke zbuluar gradualisht kuptimet e një klase të pazakontë. Filmi trajton fuqinë e artit dhe mënyrën se si portretizimi e krijimi artistik shndërrohen në instinkt mbijetese përballë barbarisë së luftës.

Sipas vlerësimit të jurisë, fotografia e filmit shmang romantizimin e luftës dhe, përmes kompozimit të kujdesshëm të kuadrove dhe trajtimit të ngjyrave, përcjell peshën e saj dramatike. Juria veçoi edhe aftësinë e regjisorit për të përmbledhur një përmbajtje kaq të thellë dhe një ndikim të fuqishëm vizual në vetëm dhjetë minuta, duke e vlerësuar filmin me përmendje të veçantë.

Ky vlerësim përbën një tjetër prezantim të krijimtarisë së Alban Mujës në skenën ndërkombëtare të filmit dokumentar./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Trashëgimia kulturore e Kosovës pasurohet me 13 asete të reja nën mbrojtje të përkohshme

Published

on

By

Lista e trashëgimisë kulturore nën mbrojtje të përkohshme në Kosovë është pasuruar me 13 asete të reja, pas një njoftimi të bërë nga Ministria e Kulturës dhe Turizimit. Kjo listë përfshin një gamë të gjerë lokacionesh, nga lokalitetet arkeologjike dhe kalatë, deri te kullat, shtëpitë historike si dhe komplekset industriale e familjare që dëshmojnë periudha të ndryshme historike në vend.

Në mesin e objekteve dhe lokaliteteve të reja të përfshira në mbrojtje janë kompleksi industrial i Tulltores në Prishtinë, Gjyteti i Gjyrgjedellit në Kaçanik, Kalaja e Dafinës në Rahovec, Kulla e Asllanit në Tërdec të Drenasit, shtëpia muze e Latif Berishës në Mitrovicë të Veriut, si dhe kompleksi i familjes Çollaku në Zym të Prizrenit.

Sipas Ministrisë së Kulturës, ky proces do të vazhdojë me identifikimin dhe vlerësimin e mëtutjeshëm të aseteve që bartin vlera të rëndësishme historike e kulturore, me synim përfshirjen e tyre në mekanizmat përkatës të mbrojtjes shtetërore. /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

“Imazhe Migruese”, ekspozita personale e Bora Baboçit hapet në Prishtinë

Published

on

Në Galerinë Kombëtare të Kosovës QAFA është hapur ekspozita personale e artistes Bora Baboçi, me titull “Imazhe Migruese”, e kuruar nga Erëmirë Krasniqi.

Përmes veprave të saj, ekspozita trajton mënyrën se si imazhet kalojnë nga një material në tjetrin, duke ndryshuar formën, kuptimin dhe mënyrën se si perceptohen. Ajo sjell në vëmendje rrugëtimin e motiveve ikonografike dhe kompozimeve artistike mes periudhave dhe konteksteve të ndryshme kulturore.

Ekspozita synon të nxisë reflektimin mbi transformimin e imazheve dhe kuptimet e reja që ato marrin gjatë këtij procesi.

“Imazhe Migruese” mund të vizitohet në Galerinë Kombëtare të Kosovës QAFA deri më 11 dhjetor 2026./A.K/

Continue Reading

Lajmet

13 asete të reja të trashëgimisë kulturore përfshihen në listën e mbrojtjes së përkohshme

Published

on

Trashëgimia kulturore e Kosovës është pasuruar me 13 asete të reja, të cilat janë përfshirë në listën e mbrojtjes së përkohshme.

Lista përfshin lokalitete arkeologjike, kala, kulla, shtëpi historike, si dhe komplekse industriale e familjare, që dëshmojnë periudha të ndryshme historike dhe mënyra të jetesës në pjesë të ndryshme të vendit.

Në mesin e aseteve të përfshira janë kompleksi industrial i Tulltores në Prishtinë, Gjyteti i Gjyrgjedellit në Kaçanik, Kalaja e Dafinës në Rahovec, Kulla e Asllanit në Tërdec të Drenasit, shtëpia-muze e Latif Berishës në Mitrovicën e Veriut dhe kompleksi i familjes Çollaku në Zym të Prizrenit.

Procesi i identifikimit dhe vlerësimit të aseteve me vlera historike e kulturore do të vazhdojë, me synimin që ato të përfshihen në mekanizmat përkatës të mbrojtjes dhe ruajtjes së trashëgimisë kulturore të Kosovës./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara