Policia e Kosovës ka arrestuar një person të kërkuar për veprën penale “Krime lufte kundër popullatës civile”, lidhur me ngjarjet e ndodhura gjatë periudhës maj-qershor të vitit 1998 në rajonin e Skënderajt.

Arrestimi i të dyshuarit  erdhi pas një pune të jashtëzakonshme hetimore nga njësitë përkatëse policore.

Sipas raportit 24-orësh të Policisë, me urdhër të prokurorit të rastit, i dyshuari është dërguar menjëherë në mbajtje për procedo të mëtejshme ligjore. /E.A/

Policia e Kosovës ka nisur hetimet për vdekjen e një gruaje, trupi i së cilës është gjetur pa shenja jete pasditën e së dielës në Podujevë.

Sipas raportit 24-orësh të Policisë, ngjarja është raportuar rreth orës 18:30. Në vendin e ngjarjes kanë dalë menjëherë njësitë përkatëse policore për të kryer ekzaminimet e nevojshme.

Me vendim të prokurorit kujdestar, trupi i pajetë i viktimës është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) për obduksion, me qëllim zbardhjen e shkaqeve të vdekjes. Rasti po trajtohet nga organet e rendit si “Hetim mbi vdekjen”. /E.A/

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

6 tetor 1993

Në Klinikën e Gjinekologjisë në Prishtinë vdes çdo e pesta foshnje

Në një shënim të gazetës së sotme “Bujku”, jipen shifra shqetësuese lidhur me shkallën e vdekshmërisë së foshnjave, tre vjet pas pushtimit të Klinikës së Gjinekologjisë dhe Akusherisë në Prishtinë.

Në këtë shënim thuhet: “Prej janarit të këtij viti, deri një javë para fundit të shtatorit, në Klinikën e Gjinekologjisë në Prishtinë u lindën 4.959 foshnja. Ndërsa, vetëm gjatë nëntë muajve të sivjetëm vdiqën 879 foshnja, apo vdes çdo e pesta foshnje. Është kjo shifra më e lartë e foshnjave të vdekura në pesë vitet e fundit, edhe më e lartë se në vitin 1989, ku prej rreth 12.000 foshnjeve të lindura gjatë tërë vitit, vdiqën 857 sosh, ose çdo e 13-ta foshnje”.

6 tetor 1994

Pesë veprimtarë u dërguan në burg

Në vuajtjen e dënimit prej 30 ditësh burg dje u dërguan pesë veprimtarë shqiptarë të Ferizajt: Xhabir Morina, nënkryetar i Kryesisë së Degës së LDK-së, Sylejman Bytyçi, kryetar i FISH-it, Hyrë Emini, kryetare e Kryesisë së FR, Elmi Reçica, anëtar i Kryesisë së Degës së KMDLNJ-së.

Këta veprimtarë gjykata serbe për kundërvajtje i dënoi për shkak të organizimit të manifestimit “Flaka e Janarit”, të mbajtur më 30 janar të këtij viti me pretekst se ky tubim, që u mbajt në një shtëpi private, është organizuar pa lajmërimin e programit tek organet gjegjëse të pushtetit serb.

Siç dihet, me të përfunduar të këtij manifestimi kulturor-paqësor pat intervenuar policia e cila në qendrën e këtushme të sigurimit arrestoi dhe keqtrajtoi rreth dyzet pjesëmarrës, ndërsa tash pesë nga ta i dërgoi edh enë burg, njofton “Bujku” i sotëm.

6 tetor 1995

 “Zëri i Amerikës”: Kolonët serbë në Kosovë tensionuan edhe më tepër gjendjen

Në një vështrim rreth problemeve të sistemimit të refugjatëve serbë nga Kroacia në Kosovë, korrespondenti i “Zërit të Amerikës” nga Beogradi njoftonte, mes tjerash se zyrtarët e OKB-së vlerësojnë se përmirësimi i gjendjes në Vojvodinë ndryshon në mënyrë të dukshme me shkallëzimin e tensionit në Kosovë.

Në raport thuhet:

“Deri tash reth 10 mijë refugjatë serbë nga Kraina janë dërguar në Kosovë. Sipas autoriteteve serbe kjo shifër mund të rritet së tepërmi, ndërkohë që Beogradi po vazhdon programin e tij për vendosjen e tyre të përhershme. Zyrtarët e Kombeve të Bashkura, diplomatët perëndimorë dhe analistët politikë serbë thonë se nuk ka dyshim se ardhja e refugjatëve serbë në Kosovë e ka tensionuar gjendjen në këtë rajon, i cili edhe më parë ka qenë mjaft i acaruar.

Ata thanë se qeveria e Jugosllavisë së vetëshpalllur nuk ka bërë asgjë për ta qetësuar gjendjen aty. Beogradi ia hoqi Kosovës statusin e autonomisë para 6 vjetësh. Atje vërehet një numër mjaft i madh policësh dhe trupash ushtarake që mbahen për të kontrolluar popullsinë shqiptare, udhëheqësit e të cilës kundërshtojnë rreptësisht sundimin e Beogradit. Sipas udhëheqësve vendorë, 11 shqiptarë janë vrarë vetëm gjatë këtij viti nga forcat policore dhe ushtria jugosllave.

Muajin e kaluar u dënuan shumë shqiptarë me afate të gjata burgimi, nën akuzë se i përkisnin lëvizjes separatiste. Udhëheqja e shqiptarëve të Kosovës po kundërshton vendosjen e refugjatëve serb në Kosovë duke i vlerësuar ata si kolonë, të cilët qeveria e Beogradit i dërgon në Kosovë me qëllim që ta ndryshojë strukturën e përbërjes etnike të këtij vendi. Për autoritetev jugosllave pohimet e këtilla janë të pabaza. Sipas tyre edhe të gjithë refugjatët serbë nga Kraina sikur të vendoseshin në Kosovë, atje shqiptaret përsëri do të kishin shumicën dërmuese, thuhet në vazhdim të këtij vështrimi.

Zyrtari i Kombeve të Bashkuara, kundërshtoi përpjekjet e Beogradit për t’i sistemuar refugjatët si një gjë të papërshtatshme. Në të njejtën kohë, ata u kanë kërkuar autoriteteve të Beogradit që të kenë parasysh gjendjen etnike të shqiptarëve të Kosovës. Lidhur me këtë Ika Todoroviq, komesar i lartë i Kombeve të Bashkuara për Refugjatët thotë: “Një pjesë e shqiptarëve janë radikalizuar, por edhe një pjesë e refugjatëve dhe e serbëve vendës mund të jenë të ekstremizuar. Kuptohet se çfarë gjendjeje shpërthyese mund të krijohet po qe se këto dy grupe sulmojnë njeri tjetrin. Mendoj se kjo është gjendje shqetësuese”, tha Todoroviq.

Serbia thekson se në Kosovë refugjatëve serbë mund t’u sigurojë më shumë tokë e punë sesa në pjesët tjera të vendit. Megjithatë, si duket, askush prej këtyre refugjatëve nuk është i kënaqur me ofertat e qeverisë jugosllave. Sipas zyrtarëve të Kombeve të Bashkura shumë prej refugjatëve kanë kundërshtuar që të shkojnë në Kosovë, bile shumë prej tyre u hodhën nga trenat kur mësuan se po i dërgonin në Kosovë. Shumë prej tyre edhe janë të tronditur nga ikja prej Krainës, thotë një zyrtar i Kombeve të Bashkuara, gjë që ata nuk pranojnë më që të shkojnë në një rajon tjetër mjaft të tensionuar siç është Kosova. Andaj, me arsye, ata edhe kundërshtojnë një gjë të tillë dhe janë të shqetësuar për fatin e vet”, thuhet në fund të këtij vështrimi.

6 tetor 1997

Dhunë e shtuar në Kosovë

Listës së studentëve dhe qytetarëve shqiptarë të keqtrajtuar, të cilët morën pjesë në protestat paqësore të studentëve më 1 tetor në Prishtinë, po i shtohen emra të rinj.

Nga Malisheva njoftohet se janë keqtrajtuar edhe studentët e Fakultetit të Bujqësisë, Mehdi Krasniqi nga Drenoci, Osman Hoxha nga Shkoza dhe Mitat Salihu nga Radivojci i Vitisë.

Po këtë ditë në Prishtinë është keqtrajtuar edhe studenti i Fakultetit të Veterinarisë, Arsim Paçarizi nga Dragobili, si dhe Mujë e Gëzim Sahitaj, studentë të Fakultetit Juridik dhe Bali Rudaj, student i Fakultetit Filozofik nga Panorci.

Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Mitrovicë, njofton se më 1 tetor, policia serbe ka keqtrajtuar edhe Shyqri Mustafën e Xhelil Haxhiun nga Smrekonica e Vushtrrisë dhe Bejtush Hazirin. Po këtë ditë policia serbe ka ketqrajtur fizikisht edhe Latif Jasharin dhe Nexhmedin Mustafën, anëtarë të Kryesisë së Partisë Republikane Shqiptare me seli në Mitrovicë.

KI i Degës së LDK-së në Vushtrri bën të ditur se më 1 tetor, policia serbe ka keqtrajtuar edhe Naim Shabanin, student i SHLP-së në Prishtinë. Ai nga pesë policë serbë është keqtrajtuar rreth 45 minuta në stacionin e policisë në Prishtinë ku edhe i janë plaçkitur të gjitha paratë që i kishte me vete.

Gjakovë: Për herë të pestë u mor në pyetje plaku 72- vjeçar

Sot, për herë të pestë në stacionin e policisë serbe në Gjakovë u mor në të ashtuquajturën bisedë informative Mon Avdia (72), anëtar i Kryesisë së Nëndegës V të LDK-së në Gjakovë, njofton KI i kësaj Dege.

Ai u mor në pyetje me pretekst të dorëzimit të armëve dhe për shkak të shëtitjes së tij në korzon e Gjakovës.

Mon Avdia u urdhërua që sërish të paraqitet nesër në polici.

Ndërkaq, më 3 tetor, vetëm pse janë banorë të Jabllanicës, në afërsi të postkomandës së policisë serbe në Çallapek, policia serbe i keqtrajtoi fizikisht Shaqir, Bardhec, Avni e Ramadan Hajdarin.

6 tetor 1998

U gjetën edhe pesë shqiptarë të vrarë në fshatin Plloçicë të Malishevës

Në malet e fshatit Plloçicë të Malishevës u gjetën trupat e masakruar të Ahmet Xhemë Malokut, Hazir Osman Malokut dhe Kajtaz Sylë Malokut, ndërsa në një stoç kashte u gjet trupi i Rizah Malokut. Në malet e Plloçicës është gjetur edhe gjysma e trupit të një të vrari, identiteti i të cilit nuk dihet.

Të pesë shqiptarët janë vrarë gjatë ofensivës së fundit e forcave serbe në fshatrat e Çiçavicës. Thuhet se ka edhe shumë të vrarë në malet e Plloçicës që gjendet afër Obrisë.

Ferizaj: Ende nuk dihet asgjë për fatin e mbi 1 mijë banorëve shqiptarë të Jezercit

Tash tetë ditë, që kur forcat e ushtrisë dhe të policisë serbe kanë sulmuar fshatin Jezerc, në tri ditët e fundit nuk dihet asgjë për fatin e mbi 1 mijë civilëve shqiptarë të këtij fshati, bën të ditur KI i Degës së LDK-së në Ferizaj.

Njoftohet se rreth 300 banorë të Jezercit, të cilët pas gjashtë ditë udhëtimi kanë arritur që të depërtojnë nga unaza e hekurt e forcave ushtarake e policicore serbe, kanë dëshmuar se në këtë fshat forcat serbe kanë masakruar një plak dhe shqetëson numri i banorëve të këtushëm që kanë mbetur pa ushqime e barna, pastaj i të sëmurëve e shtatzënave.

Kryesia e Degës së LDK-së në Ferizaj edhe një herë apelon te organizatat e huaja humanitare ndërkombëtare, që të bëjnë ç’është e mundur që të shpëtojnë popullatën e këtushme, pasi gjatë tri ditëve të fundit, kjo Kryesi nuk ka asnjë informatë për fatin e civilëve që kanë mbetur të rrethuar nga forcat serbe.

Bill Klinton: NATO-ja është e gatshme të veprojë

Presidenti amerikan Bill Klinton shfrytëzoi sot takimin e përbashkët të Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) dhe Bankës Botërore (BB) për t’ia tërhequr vërejtjen udhëheqësit serb Millosheviq rreth gjendjes në Kosovë dhe kërkesave ndërkombëtare që ai duhet të përmbushë.

Në fillim të një fjalimi për gjendjen ekonomike në botë, pjesëmarrësve të takimit FMN-BB Klintoni u tha se kishte biseduar sot më herët për Kosovën me kryeministrin e Britanisë, Toni Bler.

Më poshtë po e japim të plotë pjesën e fjalës së Klintonit që lidhej me Kosovën, transmetuar drejtpërdrejt nga rrjeti global televiziv CNN në orët e pasditës sot (e martë):

“Të gjithë pajtohemi se Kosova ështe fuçi baruti në Ballkan. Nëse dhuna vazhdon, do të mund të zgjerohej dhe të kërcënojë paqen dhe stabilitetin, në Bosnjë, në Shqipëri, në Maqedoni dhe në shtetet e tjera në rajon.

Ajo që tashti është krizë humanitare mund të shndërrohet në katastrofë. Rreth 250.000 njerëz janë detyruar t’i braktisin shtëpitë e veta. Prej tyre, përafërsisht 50.000 njerëz janë në në të vërtetë pa kulm mbi krye. Tani që dimri po afrohet, ata janë të rrezikuar të vdesin nga acari dhe uria.

Presidenti Millosheviq është përgjegjësi kryesor për këtë krizë. OKB-ja i ka bërë të qartë hapat që ai duhet t’i ndërmarrë për ta ndërprerë këtë krizë: të shpallë menjëherë armëpushimin, të tërheqë forcat serbe, t’u mundësojë organizatave humanitare depërtim të plotë dhe të menjëhershëm në Kosovë, të fillojë negociatat e mirëfillta me shqiptarët e Kosovës për të gjetur një zgjidhje paqësore dhe të përhershme për kërkesën e tyre të drejtë për autonomi.

Derisa ne jemi mbledhur këtu, emisari im special Dik Hollbruk po takohet me Millosheviqin për t’i përsëritur çfarë duhet të bëjë ai dhe t’ia bëjë të qartë se NATO është e gatshtme të veprojë në qoftë se Presidenti Milosheviq nuk i respekton rezolutat a OKB-së. Puna është shumë serioze. Është koha që dhuna të ndalet menjëherë në Kosovë. Shpresoj se ju të gjithë do të bëni çmos për këtë qëllim,” tha Bill Klinton, duke iu drejtuar pjesëmarrësve të takimit të përbashkët të FMN-së dhe BB-së në fillim të fjalimit të vet.

Foto: Bill Klinton

Kosova ka afat deri më 6 tetor për ta zgjedhur presidentin e ri. Nëse Kuvendi dështon ta bëjë këtë, çka pason është e qartë: Kuvendi shpërndahet dhe shpallen zgjedhjet e jashtëzakonshme. Por, shumë më pak e qartë është se kush do t’i ushtronte kompetencat e presidentit pas kësaj?

Gjykata Kushtetuese, në aktgjykimin e fundit për rastet KO256/26 dhe KO258/26, ka konstatuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e presidentit ka filluar më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor.

Kjo lidhet drejtpërdrejt me nenin 82 të Kushtetutës, sipas të cilit Kuvendi shpërndahet nëse presidenti nuk zgjidhet brenda 60 ditësh nga fillimi i procedurës së zgjedhjes.

Pra, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, nuk nevojitet një vendim i veçantë i Kuvendit për shpërndarjen e tij – thjesht aktivizohet dispozita kushtetuese për shpërndarjen e Kuvendit.

Gjykata e kishte sqaruar këtë parim edhe më herët. Në aktgjykimin e marsit 2026, ajo kishte konstatuar se dështimi për ta zgjedhur presidentin brenda afatit kushtetues çon në shpërndarjen e Kuvendit dhe në zgjedhje të parakohshme, të cilat duhet të mbahen brenda 45 ditësh.

Por, këtu lind një problem tjetër kushtetues: kush mbetet në krye të shtetit?

Në rrethana të zakonshme, kompetencat e presidentit do t’i ushtronte kryetari i Kuvendit, si ushtrues detyre i presidentit.

Por, në situatën aktuale, kjo zgjidhje kushtetuese është komplikuar nga fakti se kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, tashmë e ka ushtruar këtë detyrë për gjashtë muaj.

Haxhiu mori detyrën e presidentes pas përfundimit të mandatit të Vjosa Osmanit më 4 prill. Por, sipas nenit 90, paragrafit 3 të Kushtetutës, posti i ushtruesit të detyrës së presidentit “nuk mund të ushtrohet për një periudhë më të gjatë se gjashtë muaj”.

Kjo periudhë gjashtëmujore përfundoi të dielën, më 4 tetor.

Paqartësitë kushtetuese

Pikërisht këtu shfaqet një paqartësi që Kushtetuta nuk e adreson shprehimisht: kush i ushtron kompetencat presidenciale pasi përfundon periudha maksimale gjashtëmujore e ushtruesit të detyrës, ndërsa presidenti i ri ende nuk është zgjedhur?

Sipas interpretimeve të disa organizatave të shoqërisë civile në vend, kufiri gjashtë-mujor i nenit 90 është absolut. Në këtë lexim, Haxhiu nuk mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale vetëm për shkak se ende nuk është zgjedhur presidenti i ri.

Naim Jakaj nga Instituti i Kosovës për Drejtësi argumenton se, pas skadimit të këtij afati, vendi mbetet pa ushtrues detyre të presidentit.

Jakaj thotë për Radion Evropës së Lirë se kjo krijon rrezik për kaos kushtetues, sepse pa president disa detyra të rëndësishme shtetërore mund të mbeten pa u ushtruar.

“Presidenti është edhe Komandant Suprem i Forcës së Sigurisë së Kosovës. Nëse vendi mbetet pa president dhe pa ushtrues detyre me mandat të vlefshëm, nuk do të ketë as person që e ushtron këtë funksion”, thotë Jakaj.

Jakaj shton se ushtruesja e detyrës ishte paraparë si zgjidhje e përkohshme, gjatë së cilës partitë politike do të duhej të arrinin marrëveshje për zgjedhjen e presidentit.

“Fatkeqësisht, deri tani është parë më shumë se cilës parti i takon posti, sesa procesi dhe kriteret që duhet t’i përmbushë presidenti”, vlerëson ai.

Kështu, kjo zbrazëtirë kushtetuese krijon një problem të menjëhershëm praktik: nëse deri sot në mesnatë Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë presidentin e ri, kush do t’i ushtronte kompetencat e tjera që Kushtetuta ia rezervon presidentit dhe kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme?

Në një analizë të publikuar më 2 tetor, Instituti Demokratik i Kosovës (KDI), që shqyrton ushtrimin e detyrës së presidentit përtej kufirit gjashtëmujor, vlerësoi se Kushtetuta nuk parasheh qartë se kush i ushtron kompetencat presidenciale pas përfundimit të tij.

KDI i bëri thirrje kryetares së Kuvendit, Albulena Haxhiu, në cilësinë e ushtrueses së detyrës së presidentit, ose palëve të tjera të autorizuara, t’i drejtohen Gjykatës Kushtetuese për sqarim lidhur me ushtrimin e këtyre kompetencave pas 4 tetorit dhe autoritetin për shpalljen e zgjedhjeve në rast se presidenti nuk zgjidhet.

Deri më tani, një kërkesë e tillë nuk është bërë.

Radio Evropa e Lirë pyeti Zyrën e Presidentes nëse Haxhiu mund të vazhdojë t’i ushtrojë kompetencat presidenciale pas përfundimit të afatit gjashtëmujor, kush do t’i shpallte zgjedhjet e parakohshme në rast të shpërndarjes së Kuvendit dhe nëse për këto çështje do t’i kërkohej sqarim Gjykatës Kushtetuese, por nuk mori përgjigje.

Gjykata Kushtetuese, deri më tani, nuk e ka zgjidhur shprehimisht këtë vakuum kushtetues, teksa, sipas KDI-së, mungesa e një mekanizmi të shprehur pasimi pas përfundimit të gjashtëmujorit krijon pasiguri për ushtrimin e kompetencave të presidentit.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme pasi disa prej këtyre kompetencave janë të nevojshme për daljen nga kriza.

Presidenti, përkatësisht ushtruesi i detyrës së kësaj pozite, është ai që shpall zgjedhjet për Kuvendin dhe, pas zgjedhjeve, thërret mbledhjen e parë të legjislaturës së re.

Prandaj, nëse presidenti nuk zgjidhet deri më 6 tetor, çështja nuk është vetëm se kur do të mbahen zgjedhjet e ardhshme, por edhe se kush do ta ketë autoritetin për t’i shpallur.

Sipas Jakajt, meqenëse duket që nuk do të ketë një marrëveshje të shpejtë në mes të partive poltike, ndoshta Kuvendi është dashur që të hënën ta zhvillojë procesin e votimit për president, edhe nëse votimi do të dështonte.

“Në atë rast, ushtruesja e detyrës do të mund t’i thërriste partitë politike dhe të caktonte datën e zgjedhjeve të reja. Pas zgjedhjeve, Kuvendi i ri do të mblidhej brenda afatit kushtetues dhe do ta zgjidhte presidentin. Më pas, presidenti do të caktonte mandatarin për formimin e Qeverisë. Ky do të ishte një opsion urgjent për ta nxjerrë vendin nga bllokada”, thotë Jakaj për REL-in.

Në mungesë të një interpretimi të qartë kushtetues, kjo dilemë mund të përfundojë sërish para Gjykatës Kushtetuese. /REL/