Lajmet

Nga bojleri deri te furra: Si ta kursejmë rrymën?

KEDS-i e ka identifikuar bojlerin si pajisjen që shpenzon më së shumti energji elektrike.

Published

on

Shfrytëzimi i lavatriçes, enëlarëses e bojlerit pas orës 22:00 do të ndihmonte që qytetarët e Kosovës të paguajnë më pak për rrymën e shpenzuar, thonë nga Kompania Kosovare për Distribuim të Energjisë Elektrike (KEDS).

Skemën e shpenzuesve të energjisë elektrike në Kosovë, 68 për qind e përbëjnë konsumatorët shtëpiakë.

Mesatarja e faturës së tyre mujore është rreth 30 euro, apo 450 kilovatë në orë energji elektrike.

Nga data 1 tetor deri më 31 mars, në Kosovë aplikohet tarifa e ulët e rrymës, prej orës 22:00 deri në 07:00.

Ndërsa, nga data 1 prill deri më 30 shtator, tarifa e ulët vlen nga ora 23:00 deri në 08:00.

Konsumatorët e Kosovës paguajnë rregullisht 6.75 centë për kilovat në orë, por me tarifën e ulët paguajnë 4 centë më lirë.

KEDS-i e ka identifikuar bojlerin si pajisjen që shpenzon më së shumti energji elektrike gjatë gjithë vitit. Bojleri përbën 44 për qind të shumës së faturës.

Për të kursyer rrymë nga kjo pajisje, Zyra e Rregullatorit të Energjisë në Kosovë (ZRRE) u ka rekomanduar qytetarëve t’i ndërrojnë “bojlerët e vjetër”, pasi ata shpenzojnë më shumë.

“Bojleri të përdoret atëherë kur ju nevojitet, kurse termostati i bojlerit të jetë midis 50°- 55°C”, ka rekomanduar ZRRE-ja.

Gjatë dimrit, ndërkaq, shpenzuesi më i madh i energjisë elektrike në shtëpi e banesa është ngrohja me rrymë, e cila përbën deri në 70 për qind të shumës totale të faturës mujore.

Për të kursyer nga ngrohja, ZRRE-ja u ka rekomanduar qytetarëve t’i izolojnë objektet e banimit, t’i mbajnë mbyllur dyert e dritaret, të akumulojnë nxehtësi në termo gjatë natës dhe t’i ndalin mjetet e ngrohjes nëse nuk janë në shtëpi.

Sipas llogaritjeve të KEDS-it, fatura e rrymës rritet për 19 për qind nga pajisjet elektrike për zierje në kuzhinë, nëse nuk shfrytëzohen në mënyrë të duhur. Përdorni i furrave me mikrovalë thuhet se është më efikas dhe se ato shpenzojnë më pak.

Rekomandimet tjera që jep ZRRE-ja, përfshijnë: mosvendosjen e frigoriferit afër burimeve të nxehtësisë, fikjen e dritave në hapësira që nuk shfrytëzohen dhe përdorimin e poçeve elektrike kursyese.

Muajve të fundit, Kosova është futur në krizë energjetike, si pasojë e krizës së ngjashme që ka përfshirë Evropën.

Kriza në Evropë është thelluar kah mesi i vitit 2021, kryesisht për shkak të rritjes së çmimeve të gazit.

Kjo ka bërë që Kosovës t’i rriten çmimet e importit. Kosova nuk mund t’i përballojë e vetme kërkesat – kryesisht për shkak të vjetërsisë së termocentraleve që ka.

ZRRE-ja ka dalë me propozimin që nga muaji shkurt të rritet çmimi i rrymës.

Sipas propozimit, që pritet të finalizohet deri në fund të muajit, rritja do t’i prekë vetëm qytetarët që shpenzojnë mbi 800, përkatësisht mbi 1000 kilovatë në orë.

Kjo ka bërë që institucionet energjetike, por edhe Qeveria e Kosovës, të bëjnë thirrje për kursim të rrymës.

Por, Visar Azemi, nga iniciativa rajonale “Balkan Green Foundation”, e cila synon promovimin e zhvillimit të energjisë, thotë se konsumatorët nuk mund të kursejnë rrymë kur nuk kanë alternativa për ngrohje.

Mundësia eventuale për kursim, sipas tij, është që Qeveria e Kosovës t’i subvencionojë pompat termike – apo kaldajat qendrore për ngrohje – për qytetarët.

Këto pompa, thotë ai, konsumojnë më pak energji elektrike.

“Kërkesa më e madhe në këtë periudhë është për ngrohje – këtu është problemi më i madh, sepse nuk ka ndonjë subvencionim të mirëfilltë ose alternativa për qytetarët që t’i ngrohin shtëpitë e tyre”, thotë Azemi.

Disa qytetarë të anketuar nga Radio Evropa e Lirë në Prishtinë, thonë se mundohen të kursejnë, porse jo gjithmonë e kanë të mundur.

Rejhane Behxheti, e cila me familjen e saj 4-anëtarëshe jeton në një banesë në Prishtinë, thotë se gjatë sezonit të dimrit nuk mund kursejë, për shkak të ngrohjes me rrymë.

“Unë i kam dy fëmijë të vegjël, nuk e ndal ngrohjen se tani fëmijët mund të sëmuren nga të ftohtët”, thotë Rejhanja, e cila për rrymë paguan mbi 50 euro në muaj.

Arbeni, me profesion ekonomist, thotë se nuk i shfrytëzon tarifat e ulëta dhe të larta të rrymës, por shton se, kohëve të fundit, ka nisur të kursejë rrymë.

“Nuk i lë dritat e ndezura, bojleri nuk qëndron në rrymë gjithmonë, edhe ngrohjen e përdor në rast nevoje, nuk mbaj temperatura të larta në ambient të shtëpisë”, thotë Arbeni.

Për të lehtësuar barrën e qytetarëve nga rritja e pritshme e çmimit të rrymës, Qeveria e Kosovës ka ndarë një shumë prej 75 milionë eurosh në formë subvencionimi për ta.

Subvencionet e Qeverisë do të shfrytëzohen për një periudhë njëvjeçare.

Faturat me rritje, në rast se propozimi i ZRRE-së kalon, do të shpërndahen nga data 1 shkurt, 2022, dhe shqyrtimi i rregullt i tyre do të bëhet në muajin mars të vitit 2023.RFE

Lajmet

Pinchotti dhe Marquez në UBT: Kosova frymëzoi karrierat tona në ushtrinë amerikane

Published

on

By

Në kuadër të forumit akademik për shënimin e 250-vjetorit të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, të mbajtur në Kampusin Inovativ të UBT-së, dy krerët e organizatave të njohura amerikane për veteranët dhe familjet ushtarake, Besa Tafilaj Pinchotti dhe Mario Marquez, ndanë lidhjet e tyre personale me Kosovën dhe ndikimin që ky vend pati në rrugëtimet e tyre profesionale.

Drejtoresha Ekzekutive e Shoqatës Kombëtare të Familjeve Ushtarake në SHBA (NMFA), Besa Tafilaj Pinchotti, tregoi se si përvojat e saj fëmijërore në Kosovë dhe përjetimi i luftës nga distanca e shtynë drejt angazhimit për ushtrinë amerikane. Ajo potencoi rëndësinë e mjedisit akademik për të çuar përpara marrëdhëniet dypalëshe.

“Nuk mund të mendoj asnjë vend më të mirë për të festuar 250-vjetorin e Amerikës se sa Kosova, sepse nuk njoh askënd që e do Amerikën më shumë se populli i saj. Njerëzit më të mirë për të zgjidhur problemet janë ata që janë më afër tyre, prandaj është kaq e rëndësishme të jemi në këtë mjedis akademik me këto mendje të shkëlqyera, sepse ju jeni njerëzit që do ta çoni këtë marrëdhënie përpara,” u shpreh Tafilaj Pinchotti.

Nga ana tjetër, Drejtori Ekzekutiv për Çështjet Qeveritare në “The American Legion”, organizata më e madhe e veteranëve në SHBA, Mario Marquez, evokoi kujtimet e tij nga viti 2002, periudhë kur kishte shërbyer në kuadër të misionit ushtarak në Kosovë. Ai përshkroi përvojat nga terreni dhe bashkëpunimin me banorët vendas për rindërtimin e infrastrukturës së ujësjellësit nëpër zona rurale, duke e cilësuar qëndrueshmërinë e popullit kosovar si frymëzim.

“Trashëgimia e Kosovës jeton dhe ka jetuar brenda meje gjatë gjithë jetës sime që nga viti 2002, që ishte hera e fundit që isha këtu. Ajo që njësiti ynë bëri së bashku me ata fshatarë është përkufizimi i një partneriteti të vërtetë, ku kapaciteti teknik takoi vullnetin e pandalshëm njerëzor; ne nuk u solli atyre vetëm ujin e rrjedhshëm për herë të parë, por ndërtuam një linjë jete së bashku,” deklaroi Marquez.

Të dy panelistët nënvizuan se vlerat e përbashkëta dhe partneriteti i ngushtë mes dy kombeve mbeten shtylla të fuqishme, mbi të cilat po edukohen edhe gjeneratat e reja në institucionet si UBT.

/E.A/

Continue Reading

Lajmet

Edward P. Joseph në UBT: Roli i NATO-s është thelbësor për stabilitetin në Kosovë, por ka pengesa të jashtme

Published

on

By

Në Kampusin Inovativ të UBT-së ku u mbajt forumi akadaemik me temën “Nga Çlirimi te Lidershipi: Edukimi i Gjeneratës së Ardhshme përmes Partneritetit Kosovë–SHBA”. Në këtë ngjarje, me një fjalim u paraqit profesori në Universitetin “Johns Hopkins” SAIS dhe eksperti i politikës së jashtme amerikane, Edward P. Joseph, i cili u fokusua në sigurinë rajonale, rrugëtimin historik të Kosovës dhe sfidat aktuale gjeopolitike.

Profesor Joseph, i cili ka një përvojë të gjatë me zhvillimet në Ballkanin Perëndimor, ndau me audiencën kujtimet e tij nga viti 1999, periudhë kur shërbente si menaxher i kampit të refugjatëve kosovarë në Fort Dix të SHBA-së. Përmes një fotografie të asaj kohe, ai pasqyroi transformimin që ka pësuar vendi që nga periudha e luftës.

“Konfuci ka thënë se një fotografi vlen sa një mijë fjalë. Kjo fotografi këtu është e vitit 1999. Ata janë refugjatët kosovarë. Kjo është shkrepur në Fort Dix, ku unë shërbeja si menaxher i atij kampi refugjatësh. Ishte një periudhë vërtet e jashtëzakonshme intensive dhe jashtëzakonisht e vështirë për fëmijët dhe prindërit e tyre, shumë prej të cilëve, natyrisht, kishin ende të afërm këtu në Kosovë. Prandaj, dikush si unë ka një vlerësim dhe mirëkuptim shumë të thellë për gjithçka që ka kaluar Kosova,” u shpreh Joseph.

Në pjesën e fjalimit që ndërlidhej me sigurinë rajonale dhe arkitekturën e mbrojtjes, profesori amerikan vuri në dukje rëndësinë e aleancës veri-atlantike në rajon, si dhe sfidat diplomatike që lidhen me integrimin ndërkombëtar të Kosovës.

Profesor Joseph vuri në dukje se roli i NATO-s ka qenë vendimtar jo vetëm për sigurimin e lirisë së Kosovës, por mbetet shtyllë thelbësore edhe për stabilitetin afatgjatë të të gjithë Ballkanit Perëndimor. Megjithatë, ai sqaroi se procesi i integrimit dhe anëtarësimit të vendit në organizatat kryesore ndërkombëtare po bllokohet nga pengesa të jashtme politike dhe diplomatike në arenën globale.

Në përmbyllje të fjalës së tij, Profesor Edward P. Joseph vlerësoi progresin në fushën e arsimit të lartë dhe infrastrukturën akademike të krijuar nga UBT.

“Dua të falënderoj Rektorin Hajrizi për nderin që më bëri duke më pritur në këtë objekt, dhe dua t’ju përgëzoj për këtë universitet të jashtëzakonshëm që keni ngritur. Mendoj se të gjithë këtu duhet t’u japim atyre një duartrokitje të ngrohtë,” përfundoi Joseph. /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

Kurti në Bondsteel: Roli i SHBA-së dhe KFOR-it mbetet i pazëvendësueshëm për paqen dhe sigurinë

Published

on

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, mori pjesë në ceremoninë e pranimit të Komandës së Grupit për Mbështetje Rajonale në Ballkan të Ushtrisë Amerikane nga koloneli Kurt A. Rorvik, e mbajtur në Kampin Bondsteel në Ferizaj.

Sipas njoftimit, Grupi për Mbështetje Rajonale në Ballkan vepron në kuadër të Ushtrisë Amerikane për Evropën, duke ofruar mbikëqyrje teknike, ekspertizë dhe mbështetje për Komandën Rajonale – Lindje të KFOR-it në Kampin Bondsteel.

Në njoftim theksohet se Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe misioni i KFOR-it kanë një rol kyç në garantimin e paqes dhe stabilitetit në Kosovë dhe rajon.

“Roli i Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe KFOR-it në përgjithësi ka qenë dhe mbetet i pazëvendësueshëm në ruajtjen e paqes, sigurisë dhe stabilitetit në vend dhe rajon”, thuhet në njoftimin për media./A.K/

Continue Reading

Lajmet

IKShPK: Në Kosovë janë konfirmuar 47 raste me fruth, Prishtina dhe Ferizaj me më së shumti raste

Published

on

Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka njoftuar se gjatë periudhës 16 prill – 29 qershor 2026 në vend janë konfirmuar gjithsej 47 raste me fruth.

Sipas të dhënave të Institutit, numri më i madh i rasteve është regjistruar në Prishtinë me 14 raste, e ndjekur nga Ferizaj me 12 raste. Ndërkohë, në Kaçanik janë raportuar 6 raste, në Fushë-Kosovë 3 raste, ndërsa në Lipjan, Vushtrri, Shtime dhe Obiliq nga 2 raste secila. Me nga një rast janë evidentuar komunat Gjilan, Drenas, Deçan dhe Viti.

IKShPK u bën thirrje qytetarëve që çdo person me simptoma të dyshimta të fruthit, si temperaturë e lartë, skuqje ose ndryshime në lëkurë, kollë, rrufë apo konjuktivit, të paraqitet sa më parë në institucionin më të afërt shëndetësor.

Instituti thekson se, duke pasur parasysh përhapjen e lehtë të fruthit dhe rrezikun e komplikimeve, prindërit dhe kujdestarët duhet të verifikojnë statusin e vaksinimit të fëmijëve dhe të sigurojnë imunizimin sipas Kalendarit të rregullt të vaksinimit në qendrat e mjekësisë familjare.

Sipas IKShPK-së, vaksinimi mbetet masa më efektive dhe më e sigurt për parandalimin e fruthit, mbrojtjen e personave të pavaksinuar dhe ruajtjen e shëndetit publik./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara