Paneli i diskutimi ishte i përbërë nga rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim, Prof. Dr. Ferid Selimi, drejtoresha e portalit “KultPlus”, Ardiana Pajaziti, gazetari nga “Betimi në Drejtësi”, Betim Musliu, profesorët e UBT-së, Gjylije Rexha, Musa Sabedini, Safet Zejnullahu dhe ish-studentja e UBT-së dhe gazetarja, Albina Zeneli.
Në Ditën Botërore të Lirisë së Shtypit, në Parkun Shkencor Inovativ të UBT-së në Lipjan, Fakulteti Media dhe Komunikim organizoi një debat rreth temës: “Gazetaria e sotme në Kosovë – Sfidat dhe ballafaqimi”.
Paneli i diskutimi ishte i përbërë nga rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim, Prof. Dr. Ferid Selimi, drejtoresha e portalit “KultPlus”, Ardiana Pajaziti, gazetari nga “Betimi në Drejtësi”, Betim Musliu, profesorët e UBT-së, Gjylije Rexha, Musa Sabedini, Safet Zejnullahu dhe ish-studentja e UBT-së dhe gazetarja, Albina Zeneli.
Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi tha se UBT ka krijuar dy elementë të rëndësishëm, një program arsimor për gazetarinë dhe një platformë të integruar brenda UBT-së, media grupin, duke nxitur kështu motivimin e studentëve, duke i ofruar një përvojë industriale para përfundimit të studimeve.
“Meqë UBT ka krijuar dy komponentë të rëndësishme, pjesën e edukimit për gazetarinë dhe qasjen në media të integruara brenda UBT, natyrisht është motivimi i parë është se kemi një sjellje industriale për studentët përpara se ata t’i kryejnë studimet. Mendoj që teknologjia e ka lehtësuar shumë pjesën e reagimit dhe për këtë arsye profesioni i gazetarisë e rrit nivelin. Gazetaria është një nga profesionet më komplekse, dhe një nga sfidat më të mëdha është të ngritet niveli i përgjegjësisë dhe ndërgjegjësimit. Gazetarët ende edhe sot kanë nevojë për përmirësime, që nga aspekti ekonomik, e deri te ai politik”, u shpreh rektori Hajrizi.
Dekani i Fakulteti Media dhe Komunikim në UBT, Prof. Dr. Ferid Selimi gjatë diskutimit me të pranishmit potencoi se me zhvillimin e teknologjisë kemi të bëjmë me robotizimin e gazetarisë dhe gazetarinë hulumtuese-automatizuese e cila nuk është e verifikueshme ose mund të jetë joprofesionale.
“Aktivitetet e informimit janë: mbledhja, vlerësimi, krijimi e paraqitja. Dy të parat kanë të bëjnë me besueshmërinë e burimeve gazetareske ndërsa dy të dytat me besimin aktual të perceptimit të përdoruesve të lajmit. Prandaj gazetaria e besueshme përmes Inteligjenca Artificiale duhet të ketë parasysh si prodhuesit edhe konsumatorët. Si audiencën e rregullt ashtu edhe kundërshtarët”, tha dekani Selimi.
Drejtoresha e portalit “KultPlus”, Ardiana Pajaziti, duke treguar për përvojën e saj si themeluese e një portali dhe angazhimin e saj për gazetarinë profesionale shprehu se gazetarët nuk duhet të udhëhiqen nga opinioni i masës.
“Ndjekja e trendit të mediave për të futur në një ombrellë të vetme edhe lajmin edhe showbizin është duke e bërë median jo të qëndrueshme. Duhet të mendojmë pak se çfarë po mbjellim në masë apo në opinionin publik dhe ju t’iu përshtatemi masës. Përderisa masa na udhëheq dihet rezultati”, potencoi Pajaziti.
Ndër të tjera, në kuadër të këtij diskutimi, profesoresha Gjylije Rexha potencoi se gazetarët duhet të fokusojnë vëmendjen te ushtrimi i të drejtës së lirisë së shtypit.
“Nga një perspektivë pak më ndryshe, sot më ka tërhequr shumë një konstatim i sekretari i Përgjithshëm i OKB-së, Antonio Guterres, që në titullin e materialit për shënimin e kësaj dite, lirinë e të shprehurit e vlerëson si shtytës për të gjitha të drejtat e tjera. Përderisa është e lidhur me to ajo mundëson realizimin e tyre. Për askënd prej nesh nuk paraqet as lajm e as risi nëse themi se sa të fuqishme e të rëndësishme janë mediat, gazetarët dhe roli i tyre shoqëror, gjithsesi në vendet në tranzicion pa traditë të lirisë së shtypit dhe pavarësinë e shtypit edhe në datat e rëndësishme ne duhet të fokusojmë vëmendjen te ushtrimi i kësaj të drejte”, ka thënë Rexha.
Gazetari nga emisioni “Betimi në Drejtësi”, Betim Musliu përmendi disa raste nga përvoja e tij dhe sfidat me të cilat ai është përballur gjatë ushtrimit të profesionit të gazetarisë, njëherit potencoi se sfidë e gazetarisë së sotme është zhvillimi i mediave alternative.
“Sot, për fat të mirë gjendja ka ndryshuar dhe nëse e shohim aspektin ligjor, Kosova është një ndër vendet që ka një legjislacion të avancuar për sa i përket lirisë së medias dhe ushtrimit të profesionit të gazetarisë. Sfidë në gazetarinë e sotme është zhvillimi i mediave alternative”, u shpreh Musliu.
Profesori Musa Sabedini tha se koncepti për ditën e 3 majit duhet të ndryshojë në kuptimin pozitiv duke u marrë me sfidat, pakënaqësitë dhe telashet reale që ka një gazetar apo një media për të kryer me sukses misionin e saj.
“Kjo në fakt edhe është arsyeja kryesore pse data 3 maj duhet të jetë datë e sensibilizimit, datë e përpjekjeve të vazhdueshme për ta ndryshuar media në kuptimin pozitiv, për të parë gabimet dhe të metat tona dhe për të ndikuar që kjo gjendje të ndryshojë gradualisht. Media e ka të drejtën të bëjë kritika, të merret me të tjerët, të flasë e shkruaj për të gjitha temat, të jap vlerësime, opinione, komente e këndvështrime nga më të ndryshmet, por gjithashtu media, mediat dhe gazetarët duhet edhe të jenë vetëkritik për punën e tyre të përditshme”, tha Sabedini.
Në linjë me këtë, edhe profesori Safet Zejnullahu në fjalën e tij porositi studentët dhe ushtruesit e profesionit të gazetarisë së të jenë dëgjues aktiv për të qenë profesionistë të kësaj fushe.
“Një porosi të shkurtër për ata që ushtrojnë dhe do të ushtrojnë profesionin e gazetarisë është se kurrë nuk dihet te cili folës në një panel do të dalë kreu i lajmit, për këtë një gazetar profesionist duhet të jetë dëgjues aktiv. Mendoj se sot, me gjithë ndryshimet teknologjike mediat duhet të jenë të profilizuara në të gjitha fushat”, potencoi Zejnullahu.
Ish-studentja, njëherit gazetarja Albina Zeneli tregoi rreth përvojave të saj gjatë ushtrimit të profesionit të gazetarisë dhe tha së është përpjekur gjithnjë të jetë në shërbim të komunitetit.
“Jam përpjekur që gjatë kësaj kohe të jem në shërbim të komunitetit. Të raportojë dhe të bëj gazetari profesionale. I falënderoi profesorët dhe rektorin e UBT-së për mbështetjen e parezervë dhe besoj se gjeneratat e reja do të jenë të gatshëm për sfidat e fushës së gazetarisë”, tha Zeneli.
Kosovë po përjeton një zhvillim të jashtëzakonshëm në sektorin e turizmit, duke u shndërruar në një nga destinacionet më atraktive në rajon. Për të rinjtë që kërkojnë një profesion dinamik, me mundësi të pafundme punësimi dhe perspektivë globale, Programi Bachelor në Turizëm në UBT është zgjedhja ideale për të kthyer pasionin në një karrierë të suksesshme.
Turizmi nuk është thjesht udhëtim — është menaxhim biznesi, ekonomi, inovacion dhe promovim i potencialeve të vendit tonë në tregun ndërkombëtar.
Pse është Turizmi profili i së ardhmes për të rinjtë në Kosovë?
Orientim i plotë praktik dhe përvojë reale: Programi në UBT gërsheton njohuritë teorike me praktikat më moderne të biznesit, duke ju pajisur me aftësitë që kërkon tregu real i punës që nga dita e parë.
Gatishmëri për tregun vendor dhe global: Përmes ekspertizës ndërkombëtare, trajnimeve dhe certifikimeve profesionale, ju përgatiteni për role udhëheqëse jo vetëm në Kosovë, por edhe në arenën ndërkombëtare.
Mjedis me studentin në qendër: UBT ofron kushte moderne, teknologji të avancuar dhe një rrjet të fuqishëm bashkëpunimi me komunitetin dhe udhëheqësit e industrisë së turizmit.
Kontribut i drejtpërdrejtë në zhvillimin e vendit: Si ekspertë të ardhshëm të menaxhimit dhe ekonomisë turistike, ju do të jeni forca lëvizëse që do të mbështesë rritjen ekonomike, private dhe sociale të Kosovës.
Përmes metodave moderne të mësimdhënies, zhvillimit të mendimit kritik e kreativ dhe fokusit te inovacioni, Programi i Turizmit në UBT po formëson gjeneratën e re të specialistëve dhe drejtuesve të këtij sektori.
Nëse dëshironi një profesion pa kufij, ku praktika takon suksesin, zgjidhni programin e Turizmit në UBT dhe bëhuni pjesë e zhvillimit të së ardhmes.
UBT tashmë është bërë pjesë e rrjetit evropian të institucioneve të njohura nga AESOP – Association of European Schools of Planning, organizata evropiane që promovon cilësinë në edukimin dhe kërkimin në fushën e planifikimit hapësinor dhe urban.
Kjo arritje është pjesë e një rrugëtimi 20-vjeçar të Fakultetit të Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në UBT, i cili gjatë këtyre viteve është zhvilluar në shkollën më të madhe të arkitekturës në vend, duke krijuar mundësi për gjenerata të reja të arkitektëve dhe profesionistëve të planifikimit hapësinor.
Në këtë kuadër, programi Master në Planifikim Urban dhe Zhvillim të Qëndrueshëm është vlerësuar me Quality Recognition nga AESOP, duke e bërë UBT-në institucionin e parë në Kosovë që merr këtë njohje.
Ndër komponentet kyçe të vlerësimit është edhe konteksti global i temave të adresuara nga programi, si dhe bashkëpunimi ndërkombëtar duke u mundësuar studentëve të shkëmbejnë përvoja dhe të marrin njohuri edhe nga universitetet tjera partnere.
Përmes një procesi të detajuar të evaluimit nga “Excellence in Education Board”, programet pjesëmarrëse analizohen në aspektin e pedagogjisë, përmbajtjes akademike, praktikave profesionale dhe ndikimit në zhvillimin e qëndrueshëm urban dhe rajonal.
UBT forcon edhe më tej pozitën ndërkombëtare në sport dhe shëndetësi. Instituti i Mjekësisë Sportive (ISM) në UBT është pranuar zyrtarisht nga Federata Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive (FIMS) si Collaborating Centre of Sports Medicine, duke e bërë pjesë të rrjetit global të institucioneve të specializuara në këtë fushë.
Kjo njohje i hap UBT-së mundësi të reja për bashkëpunim ndërkombëtar, kërkim shkencor, shkëmbim të përvojave dhe zhvillim profesional, duke sjellë më afër Kosovës ekspertizën dhe praktikat bashkëkohore të mjekësisë sportive.
Përfshirja në rrjetin e FIMS është pjesë e vizionit të UBT-së për të ndërtuar një ekosistem ku sporti, shëndetësia, edukimi dhe shkenca janë të integruara. Në këtë ekosistem, një rol të rëndësishëm ka edhe Fakulteti i Shkencave të Sportit dhe Lëvizjes, duke lidhur përgatitjen akademike me performancën sportive, rehabilitimin dhe mjekësinë sportive.
Për të rinjtë nga Kosova dhe rajoni, kjo do të thotë më shumë mundësi për të mësuar, bashkëpunuar dhe zhvilluar karrierën në një fushë që po merr gjithnjë e më shumë rëndësi në botë.
Kjo arritje i bashkohet edhe aktiviteteve të tjera të UBT-së në këtë fushë, përfshirë Konferencën Ndërkombëtare për Mjekësinë Sportive, e cila këtë vit zhvillohet për herë të dytë, në muajin tetor, me pjesëmarrjen e ekspertëve vendorë dhe ndërkombëtarë.
Siguria nuk përcaktohet më vetëm nga kufijtë, institucionet apo rreziqet tradicionale. Sot, një kërcënim mund të vijë nga një krizë emergjente, një zhvillim gjeopolitik, një sulm kibernetik apo një situatë që kërkon reagim të shpejtë institucional.
Pikërisht kjo gamë e gjerë e sfidave kërkon profesionistë që dinë t’i analizojnë rreziqet, të kuptojnë mekanizmat e sigurisë dhe të hartojnë zgjidhje për situata komplekse. Në këtë drejtim është ndërtuar programi Studime të Sigurisë në UBT, i cili u ofron studentëve mundësi të specializohen në dy drejtime: Sigurinë Nacionale dhe Emergjencat Civile dhe Sigurinë Kibernetike.
Programi synon të kombinojë njohuritë teorike me aftësitë praktike, duke i përgatitur studentët për të kuptuar zhvillimet e sigurisë në nivel kombëtar, rajonal dhe ndërkombëtar.
Gjatë studimeve, studentët njihen me konceptet themelore të politikave të sigurisë, institucionet dhe akterët e sigurisë, si dhe me rreziqet dhe kërcënimet bashkëkohore.
Një rëndësi e veçantë i kushtohet zhvillimit të të menduarit analitik dhe kritik, në mënyrë që studentët të jenë në gjendje të analizojnë situata të ndryshme dhe të propozojnë zgjidhje konkrete.
Kurrikula ndërthur disa fusha që janë të rëndësishme për formimin e një profesionisti të sigurisë. Përveç studimeve të sigurisë, studentët marrin njohuri nga ligji, psikologjia, gjeopolitika, institucionet shtetërore, marrëdhëniet ndërkombëtare, politika e jashtme, siguria kibernetike, teknologjia e informacionit dhe metodologjia e kërkimit. Ky kombinim u mundëson studentëve ta shohin sigurinë nga këndvështrime të ndryshme. Ata nuk përgatiten vetëm për të identifikuar një kërcënim, por edhe për të kuptuar shkaqet e tij, ndikimin që mund të ketë dhe mënyrën se si institucionet mund të reagojnë.
Një pjesë e rëndësishme e programit është aftësia për të hartuar dokumente dhe strategji të politikave të sigurisë. Studentët zhvillojnë shkathtësi për përgatitjen e dokumenteve që lidhen me sigurinë nacionale, emergjencat civile dhe sigurinë kibernetike, duke i lidhur njohuritë akademike me nevojat konkrete të institucioneve dhe organizatave.
Në specializimin Siguria Nacionale dhe Emergjencat Civile, fokusi vendoset në kuptimin dhe menaxhimin e rreziqeve që lidhen me sigurinë e shtetit, institucionet përgjegjëse, akterët e sigurisë dhe situatat emergjente. Studentët zhvillojnë aftësi për të analizuar situata të ndryshme të sigurisë dhe për të menduar mbi mënyrat e reagimit dhe menaxhimit të tyre. Ndërsa specializimi në Sigurinë Kibernetike i orienton studentët drejt një prej sfidave më të rëndësishme të kohës. Me rritjen e varësisë së institucioneve dhe organizatave nga teknologjia, mbrojtja e sistemeve dhe informacionit është bërë pjesë thelbësore e sigurisë moderne.
Përmes programit Studime të Sigurisë, studentët njihen me çështjet që lidhen me sigurinë kibernetike dhe teknologjinë e informacionit dhe përgatiten për të kuptuar kërcënimet që vijnë nga hapësira digjitale. Një tjetër veçori e programit është mundësia që studentët të përshtatin një pjesë të studimeve me interesat e tyre përmes një numri të gjerë të lëndëve zgjedhore. Kjo krijon hapësirë që secili student të ndërtojë një profil më të përshtatur me drejtimin ku dëshiron ta zhvillojë karrierën.
Mësimdhënia akademike mbështetet në praktikat dhe kurrikulat e programeve të njohura të studimeve të sigurisë në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara, si dhe në literaturën bashkëkohore. Në të njëjtën kohë, programi synon t’u përgjigjet nevojave të tregut të Kosovës dhe të krijojë aftësi që mund të përdoren në praktikën profesionale. Pas përfundimit të studimeve, të diplomuarit mund të ndërtojnë karrierë në institucione dhe organizata ku kërkohen njohuri në siguri, analiza të rrezikut, menaxhim të emergjencave, politika publike dhe siguri kibernetike.
Mundësitë mund të përfshijnë institucione shtetërore, struktura të sigurisë, organizata ndërkombëtare, organizata joqeveritare, kompani private, institucione që merren me menaxhimin e emergjencave dhe organizata që kanë nevojë për ekspertizë në sigurinë e informacionit.
Formimi i fituar përmes programit u mundëson studentëve të zhvillojnë edhe aftësi kërkimore dhe analitike. Ata përgatiten për të lexuar dhe interpretuar zhvillimet politike dhe të sigurisë, për të ndërtuar argumente të bazuara në analizë dhe për të hartuar dokumente të rëndësishme për politika dhe vendimmarrje.
Në një realitet ku siguria kombëtare dhe siguria digjitale po bëhen gjithnjë e më të ndërlidhura, nevoja për profesionistë me njohuri të gjera dhe aftësi praktike po merr rëndësi të veçantë. Një krizë mund të kërkojë menaxhim institucional, një kërcënim mund të kërkojë analizë politike, ndërsa një sulm ndaj sistemeve kritike mund të kërkojë ekspertizë kibernetike.
Programi Studime të Sigurisë në UBT synon t’i përgatisë studentët pikërisht për këtë realitet: të kuptojnë rreziqet, të analizojnë situatat, të propozojnë zgjidhje dhe të kontribuojnë në hartimin e politikave të sigurisë.
Me dy mundësi specializimi – Siguria Nacionale dhe Emergjencat Civile dhe Siguria Kibernetike – programi krijon një profil të gjerë akademik dhe profesional për të rinjtë që synojnë të ndërtojnë karrierë në një fushë ku analiza, përgjegjësia dhe aftësia për të reaguar ndaj sfidave të reja janë thelbësore.