Prishtinë 17 maj – Të dhënat për tre muajt e parë të këtij viti mbi infektimet dhe numrin e të vdekurve në shtetet fqinje të rajonit, Kosovë, Shqipëri, Maqedoni e Veriut, Serbi dhe Mal të Zi, tregojnë se të gjitha vendet u përballën me nivele të larta infektimesh e vdekjesh. Megjithatë, duke bërë krahasimet mes tyre bazuar në numrin e banorëve, del se Kosova ka pasur situatë më të mirë, ndonëse brenda tre muajve janë regjistruar 539 persona të vdekur dhe janë infektuar 43,252 qytetarë.
Hulumtimi nxjerr të dhëna të cilat tregojnë se zona në përgjithësi, u përball me raste të shumta të sëmundjeve e edhe të vdekjeve.
Nga 1 janari 2021 deri më 31 mars, del se në Kosovë që ka pak më shumë se 1.8 milion banorë, sipas Shërbimit Spitalor dhe Klinik Universitar i Kosovës (SHSKUK), ka pasur 43,252 persona të infektuar me COVID19. Raste të vdekjeve janë shënuar 539, ndërsa 39,146 qytetarë janë shëruar.
Testimet, sipas Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKShPK), janë kryer nga Laboratori i Mikrobiologjisë Molekulare në IKShP dhe laboratoret publike e private duke përdorur metodën RAT.
Gjatë muajit janar, sipas raporteve ditore që bëhen publike nga IKSHPK del se janë infektuar 8,890 persona, 163 kanë vdekur, ndërsa 11,030 raste janë shëruar nga COVID19.
Në muajin shkurt 9,012 raste kanë rezultuar pozitive, rastet e vdekjes kanë qenë më të pakta se në janar, 103 persona kanë humbur betejën me COVID19, ndërsa 7,412 persona del të jenë shëruar nga virusi.
Raportet për muajin mars tregojnë gjendje edhe më të rënduar se dy muajt paraprak. Ky muaj rezultoi me 15,057 raste pozitive, 273 vdekje, porse edhe numri i të shëruarve ishte më i lartë – 20,908 të tillë.
Numri më i madh i rasteve pozitive gjatë këtyre tre muajve në Kosovë është shënuar më 31 mars, kur kishte 923 raste pozitive. Po në këtë ditë, 14 persona kishin vdekur ndërsa ishin shëruar 771 qytetarë.
Numri i rasteve pozitive dhe vdekjeve nga COVID 19, nga njohës të fushës, u konsiderua pasojë e drejtpërdrejtë e neglizhimit të masave dhe mosrespektimit të tyre.
Qeveria Kurti, e ardhur në pushtet me 22 mars 2021, me nguti vendosi disa masa kufizuese, me shpresën për të ndaluar hovin masiv të infektimeve. Ajo ndaloi qarkullimin e qytetarëve nga ora dhjetë e mbrëmjes deri në pesë të mëngjesit, përveç në rastet emergjente. Ndaloi aktivitetet e gastronomisë, përveç shërbimit “merr me veti”, si dhe ktheu mbarëvajtjen e mësimit në formën online për ciklin parauniversitar nga 12 deri më 18 prill dhe ato universitare nga 6 deri më 18 prill.
Edhe shtetet e rajonit, gjatë kësaj periudhe kohore, patën numra të lartë të të infektuarve me COVID19. Sipas të dhënave të Organizatës Botërore të Shëndetësisë nga vendet e rajonit, për numër të të infektuarve prinë Serbia. Kjo edhe nga fakti se shtetit fqinj verior i Kosovës, ka edhe numrin më të madh të popullsisë.
Shqipëria, në bazë të regjistrimit të fundit ka mbi 2.8 milionë banorë. Këta tre muaj të hulumtimit mbi numrin e të prekurve me COVID19, nxjerrin të dhëna të larta të rasteve të vdekjeve dhe të infektuarve me koronavirus. Nëntëdhjetë ditët e para të vitit 2021, rezultuan me 1,056 jetë të humbura nga COVID19, dhe 65,215 persona të infektuar.
Gjatë muajit janar del të jenë infektuar 20,459 persona dhe kanë ndërruar jetë 206 qytetarë. Në muajin shkurt janë infektuar 29,956 persona, porse është duplifikuar numri i personave që kanë vdekur, më saktësisht 461 qytetarë nuk i mbijetuan infektimit me COVID19. Muaji i tretë i të dhënave, tregon se janë infektuar 14,800 persona, nga të cilët 389 nuk ia dolën mbanë me virusin.
Të dhënat botërore tregojnë se sipas regjistrimit të fundit të popullsisë, i bërë në vitin 2020, në Serbi janë mbi 8.7 milionë banorë. Në këtë shtet, përgjatë tre muajve me COVID19 janë infektuar 277,333 persona ndërsa kanë vdekur 2,152 qytetarë. Në Serbi gjatë muajit janar janë infektuar 55,176 persona dhe kanë vdekur 728 persona.
Në muajin shkurt janë infektuar 74,069 qytetarë, ndërsa numri i të vdekurve ka rënë dukshëm në krahasim me muajin janar duke u përmbyllur me 450 raste fatale. Ndërsa gjatë muajit mars kishte 148,088 persona të infektuar dhe më shumë se dyfishim të numrit të rasteve të vdekjes me plotë 974 persona që nuk i mbijetuan infektimit.
Maqedonia e Veriut që ka pak më shumë se 2 milionë banorë, gjatë 90 ditëve të para të këtij viti ka humbur 1,462 qytetarë me COVID19, ndërsa të infektuar kanë qenë 51,938 persona.
Në muajin janar janë infektuar 11,823 persona e kanë vdekur 431 prej tyre. Afërsisht numër i njëjtë i të infektuarve doli të jetë edhe gjatë muajit shkurt, kur ishin regjistruar 11,297 persona me COVID19, ndërsa kishte rënie të të vdekurve, që sipas të dhënave zyrtare, 278 persona nuk i mbijetuan sëmundjes.
Në muajin mars, në këtë shtet shënohet rekord i rasteve të të infektuarve dhe gjithashtu edhe i rasteve fatale që pësuan nga coronavirus. Të infektuar ishin 28,818 persona ndërsa gjatë 30 ditëve të marsit në Maqedoninë e Veriut vdiqën 753 qytetarë.
Mali i Zi është shteti me popullsinë më të vogël në rajon. Në këtë shtet, sipas të dhënave zyrtare jetojnë 628 mijë banorë. Tremujorëshi i parë 2021 sa i takon të prekurve dhe vdekjeve me COVID19 del të jetë kësisoj:
Në Mal të Zi vdiqën 648 ndërsa 44,939 persona ishin infektuar përgjatë 90 ditëve. Janari u përmbyllë me 16,200 persona të infektuar dhe 161 të vdekur. Në muajin shkurt u infektuan 14,860 persona e nga ta 213 nuk e përballuan sëmundjen. Edhe muaji mars rezultoi me shifra të përafërta të të infektuarve por rritje e numrit të të vdekurve, kohë kjo kur pati 13,879 persona të sëmurë nga të cilët 274 përfunduan fatalisht.
Nga të dhënat zyrtare të paraqitura për secilin nga shtetet e përfshira në hulumtim dhe duke bërë krahasimet mes këtyre shteteve të rajonit në bazë të numrit të popullsisë, rezulton se Mali i Zi ka pasur vdekshmërinë më të lartë nga COVID19 e gjithashtu edhe numrin më të madh të të infektuarve. Me vetëm 628 mijë banorë, brenda nëntëdhjetë ditëve në Mal të Zi kanë vdekur 648 persona e janë infektuar 44,939 tjerë, apo afër 8 për qind e gjithë popullsisë. Ndonëse ka trefish më pak banorë se Kosova, Mali i Zi brenda 90 ditëve të parë të këtij viti, ka pasur rreth 1,700 të infektuar më shumë se Kosova dhe 109 persona më shumë që nuk ia kanë dalë mbanë me coronavirusin.
Shqipëria që ka mbi 2.8 milionë banorë apo rreth një milion më shumë se Kosova, brenda kësaj periudhe që përfshinë hulumtimi, ka shënuar 65,215 të infektuar, apo rreth 22 mijë më shumë se Kosova, dhe ka pasur 1,056 vdekje, apo rreth dyfishin e vdekjeve që kanë ndodhur në Kosovë për periudhën e njëjtë kohore.
Maqedonia e Veriut, që ka afër dy milionë banorë, ka pasur 51,938 raste të të infektuarve, apo brenda 90 ditëve, rreth 3 mijë më shumë se Kosova. Megjithatë, drastikisht gjendja ndërron te rastet e vdekjeve. Maqedonia e Veriut gjatë këtij cikli kohor regjistroi 1,462 vdekje, apo afërsisht trefishin e numrit të vdekjeve që kishte Kosova (539).
Serbia ka 8.7 milionë banorë, apo mbi katërfish më shumë se Kosova. Niveli i infektimeve në këtë shtet, ishte shumë më i lartë se në Kosovë. Plotë 277,333 qytetarë dolën pozitiv me COVID19 në periudhën e parë të tremujorëshit të këtij viti. Krahasuar me Kosovën me 43,252 raste infektimi nga 1.8 milion banorë, dhe popullsi katërfish më të madhe, i bie që në shtetin fqinj për kokë banori të ketë pasur mbi 100 mijë infektime më shumë. Ndryshe, rastet e vdekjes ky shtet, gjithmonë duke bërë krahasimin për nga numri i popullsisë, del t’i ketë të përafërta me Kosovën. Nëntëdhjetë ditëshi i parë i këtij viti, në Serbi u përmbyll me 2,152 vdekje me COVID19.
Tash në këtë kohë, në gjithë rajonin rastet e infektimeve dhe të vdekjeve me COVID19, janë në rënie, ndërsa procesi i vaksinimit po vijon. Kosova, megjithatë është shteti që ka ngec ndjeshëm në procesin e vaksinimit në krahasim me vendet tjera.
Thirrjet dhe rekomandimet e mekanizmave shëndetësor global mbesin të njëjta:
Mbuloni hundën dhe gojën me maskë!
Mbani higjienën!
Respektoni distancën, masat kufizuese për grumbullimet dhe tubimet publike.
Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.
Foto: Edhe shtatë shqiptarë të vrarë në komunën e Gjakovës
5 gusht 1993
U arrestuan edhe 10 shqiptarë në disa vende në Kosovë
Ekspeditat ndëshkuese të policisë serbe, të cilat filluan ditë më parë, vazhduan edhe dje e sot nëpër disa vendbanime dhe qytete të Kosovës. Si gjithnjë, pretekst i këtyre ekspeditave të egra, është kërkimi i armëve nga shqiptarët.
Dje, në fshatin Brojë të Skënderajt policia serbe bastisi shtëpinë e Gani Thaçit, kryetar i Nëndegës së LDK-së në këtë fshat. Bastisja u bë prej orës 11,30 deri rreth orës 13,00, kurse në këtë aksion morën pjesë rreth 40 policë me shumë automjete.
Gjatë bastisjes policia gjeti një pushkë të gjuetisë dhe një pushkë M-48, për të cilat pronari posedonte leje. Babai i Gani Thaçit – Haxhiu pushkën M-48 e kishte me leje, sepse dikur ishte rojtar fushe. Gjatë bastisjes policia u soll në mënyrë brutale, demobiloi inventarin dhe konfiskoi një sasi librash, kurse me vete mori Haxhi Thaçin.
Dje, policia serbe për herë të dytë bastisi shtëpinë e Hysen Gegajt nga Sallograzhda e Suharekës, i cili po mbahet në arrest që nga 2 gushti. Shkas për bastisjen e dytë ishte letra që policia solli me vete dhe të cilën e kishte shkruar Hysen Gegaj ku i rekomandohej familjes së tij që ta dorëzojë armën e caktuar. Gjatë kësaj bastisje policia mori një pushkë automatike me karikator dhe disa fishekë. Po ashtu sërish u bastis edhe shtëpia e Ilaz Kadollit nga fshati Bukosh i po kësaj komune, të cilin policia e arrestoi gjithashtu më 2 gusht. Gjatë bastisjes policia gjeti një pushkë automatike me karikator e fishekë. Me këtë rast policia serbe arrestoi dy vëllezërit e Ilazit, Veselin dhe Sadriun si dhe kushëririn e tij Hamdiun.
Dje në fshatin Gjinoc të Suharekës u arrestuan Fazli, Ismet, Zenun, Sylë dhe Brahim Muharremaj, të cilët në polici u mbajtën tetë orë. Merret vesh se edhe këta u mbajtën në polici me pretekst të kërkimit të armëve.
Pardje në Prizren u bastis familja e Kapllan Gashit dhe me këtë rast djalit të tij, Jakupit, policia ia mori një revole. Policia plaçkiti edhe pajisje teknike shtëpiake.
Sot në orën 5 të mëngjesit policia kërkoi në shtëpinë e tij sekretarin e Degës së LDK-së në Obiliq, Rexhep Kelanin. Meqë nuk gjendej në shtëpi, atij iu la shkresa që të paraqitet në stacionin e policisë në Obiliq.
Në Malishevë, rreth 15 policë serbë nga Kijeva dhe Klina bastisën sot në orën 7 shtëpinë e Adem Xh.Krasniqit nga Llashkadrenoci. Pretekst i bastisjes ishte kërkimi i Halit Krasniqit, ish-i burgosur i ndërgjegjes dhe veprimtar i LDK-së. Meqë nuk e gjetën në shtëpi, policët morën disa pasaporta të familjes Krasniqi, ndërsa arrestuan një mysafir nga Prishtina.
5 gusht 1994
Policia serbe plagosi Sabri Lumën në Prishtinë
Mbrëmë rreth orës 20,15, në stacionin e autobusëve urbanë afër Tregut të Gjelbër të Prishtinës, dy policë serbë rrahën e pastaj plagosën në këmbë Sabri Lumën (1954) nga Prishtina.
Bashkëshortja e Sabriut, Selvetja, në një deklaratë me shkrim, si dhe shumë dëshmitarë të tjerë, vërteton se dy policë serbë, pa kurrfarë shkasi, në prani të një numri të madh qytetarësh, rrahën e plagosën Sabri Lumën.
Bashkëshortja Selvetja tha se dy policët serbë kërkuan nga bashkëshorti i saj t’i voziste me veturën e tij “Zastava 101”. Mirëpo, ai u tha policëve se nuk mund ta bënte këtë, pasi kishte një punë të ngutshme familjare, për çka kishte ardhur ta kërkonte bashkëshortja e tij, me djalin gjashtëvjeçar Visarin. Pas kësaj, njëri polic e goditi me shuplakë Sabriun dhe derisa policët shtyheshin me të, gruaja me fëmijën arriti të hynte në mes tyre, duke kërkuar ndihmë për ta shpëtuar bashkëshortin. Njëri prej policëve e nxorri revolen dhe iu kërcënua Selvetes. – Ma ofroi tytën në gojë dhe më kërcënohej se do të më vriste! – tha ajo. Pastaj policët e morën Sabriun me vete, e skajuan aty afër, e mbështetën pas një kiosku dhe e goditën me grushta e me kondakë revolesh barkut e nëpër pjesë të tjera të trupit. Polici i quajtur Zllatko, nga Fushë Kosova, e plagosi Sabriun në këmbë. Policët serbë, që dukeshin të dehur, përpiqeshin t’ia lidhnin duart Sabriut dhe pas disa përpjekjeve ata u futën në veturën e Sabriut e u nisën rrugës kah qendra e Prishtinës, ndërsa bashkëshortja e tij, e dërguar me veturë nga një kalimtar, e kishte paraqitur rastin në policinë serbe. Pas disa orësh Selvetja shkoi në spital, ku ishte dërguar bashkëshorti i saj i plagosur. Sabriu kishte treguar se ishte keqtrajtuar nga ata dy policë. E kishin detyruar të shëtitej një kohë nëpër oborrin e spitalit dhe në spital, nën kërcënim me revole se do ta vrisnin.
Selvete Gjyshinca – Luma tha se jeta e bashkëshortit të saj nuk është në rrezik. Pos plagës mbi zogun e këmbës, ai ka lëndime nga goditjet në shpinë, në bark dhe në fytyrë.
Ajo tha se familja Luma, sidomos fëmijtë e vegjël dhe Visari që ishte dëshmitar, përjetuan një natë tmerrësisht të rëndë për shkak të veprimeve kriminale të policëve serbë.
Pohimet e zonjës Luma i vërtetoi edhe Ymer Neziri (54), pedagog nga Prishtina, njëri prej dhjetëra dëshmitarëve të këtij akti kriminal.
Ai tha se dy policët serbë arritën në vendin e ngjarjes rrugës prej tregut, ku gjenden dy pijetore të pronarëve serbë. Ai dëshmoi se policët pa kurrëfarë shkasi kishin rrahur Sabriun dhe pastaj e kishin plagosur, pasi që e kishin skajuar pas një kiosku. Zmer Nezir tha se dëshmitarët ishin tmerruar nga sjelljet kriminale të policisë ndaj të plagosurit dhe ndaj gruas e fëmijës së tij.
5 gusht 1995
Në Gjenevë u mbajt një konferencë me gazetarë për gjendjen në Kosovë
Organizata e Popujve dhe Kombeve të Papërfaqësuar, në bashkëpunim me Pax Christi International dhe me Shoqatën e Popujve të rrezikuar, në selinë e OKB-së në Gjenevë, organizoi një konferencë shtypi, kushtuar gjendjes së të drejtave dhe lirive të njeriut në Kosovë.
Brifingun në Gjenevë e hapi Jose Ramos Horta, ekspert i Komisionit të OKB-së për të Drejtat dhe Liritë Njerëzore, kurse për situtën në Kosovë foli Besim Rexhaj, anëtar i Sektorit të LDK-së për marrëdhënie me jashtë.
Ai po ashtu iu përgjigj pyetjeve të shumta të gazetarëve dhe përfaqësuesve të organizatave të ndryshme, që po marrin pjesë në punimet e sesionit të 47 të Nënkomisionit të OKB-së për të drejtat e njeriut në Gjenevë, njofton “Bujku”.
5 gusht 1997
U rrahën dhe u maltretuan shumë qytetarë në Skënderaj
Dje, në orët e paraditës, në vendin e quajtur Përroi i Keq, që ndodhet në mes të Skënderajt e Runikut, me armë zjarri është shtënë në një automjet të policisë “Niva”.
“Bujku”, duke iu referuar Nënkëshillit për mbrojtjen e lirive dhe të drejtave të njeriut në Skënderaj, njofton se shumë qytetarë kanë njoftuar se në rrugë kishin parë këtë një veturë me xhama të thyer, si dhe shumë policë e punëtorë të tjerë të sigurimit duke hulumtuar përreth.
Menjëherë pas kësaj, janë vënë postblloqe të policisë, si në Klinë të Epërme e të Poshtme, që ndodhet në hyrje të Skënderajt, ku janë legjitimuar qytetarët dhe u janë kontrolluar automjetet.
Njoftohet se disa qytetarë janë keqtrajtuar rëndë dhe janë dërguar për ndihmë mjekësore në spitalin e Mitrovicës.
5 gusht 1998
Gjakovë: Edhe shtatë shqiptarë të vrarë në komunën e Gjakovës
Gjatë ditëve të fundit, forcat serbe kanë vrarë Haxhi Adem Brahimaj (80) nga fshati Krelan, njofton KI i Degës së LDK-së në Gjakovë.
Njoftohet se dje në Jabllanicë, ushtria serbe ka vrarë edhe 5 shqiptarë, përkatësisht 3 pleqë e dy plaka, ndërsa ende nuk dihet për identitetin e tyre.
Bëhet e ditur se në pjesën e rrugës në mes të fshatrave Meje e Madanaj, përkatësisht në afërsi të një trafostacioni, që nga 2 gushti i këtij viti, gjendet trupi i pajetë i një shqiptari rreth 50 vjeç, i vrarë nga policia serbe. Popullata e këtushme shqiptare, nuk ka mundësi që ta tërheq kufomën dhe ta varrosë atë, meqë në afërsi të kufomës janë të vendosur disa snajperistë serbë.
Prishtina do të jetë sërish nikoqire e një prej ngjarjeve më të njohura verore urbane. Më 8 gusht rikthehet Street Party Prishtina, i cili këtë vit vjen me edicionin e shtatë dhe premton një ditë të mbushur me muzikë, argëtim dhe atmosferë festive.
Për plot 10 orë, nga ora 13:00 deri në 23:00, rruga “Fehmi Agani” – Kafet e Vogla do të shndërrohet në një hapësirë të hapur për performanca muzikore dhe aktivitete artistike, ku publiku do të ketë mundësi të shijojë interpretime nga artistë vendorë, rajonalë dhe ndërkombëtarë.
Në skenën e këtij edicioni do të performojnë Jetoni, Luk, Neritani, Adriani, Labaresha dhe Luna Skye, duke sjellë një program të larmishëm muzikor gjatë gjithë ditës.
Përveç muzikës, organizatorët kanë paralajmëruar edhe aktivitete kreative e artistike, me synimin që Street Party të mbetet një pikëtakim për të gjithë adhuruesit e kulturës urbane dhe jetës së natës në kryeqytet.
Hyrja në aktivitet është falas për të gjithë qytetarët.
Edicioni i sivjetmë organizohet nga NXT LVL Events & Entertainment, me mbështetjen e WinMusic Freedom dhe nën patronatin e Komunës së Prishtinës./A.K/
Këngëtarja Ariana Grande ka sqaruar se vendimi i saj për t’u tërhequr përkohësisht nga jeta publike pas përfundimit të turneut “Eternal Sunshine” nuk ka qenë i nxituar.
Gjatë një koncerti në Çikago, Grande u tha fansave se vendimi ishte marrë shumë kohë më parë dhe nuk lidhej me zhvillimet e fundit apo spekulimet që kanë qarkulluar në media.
“Dua që ta dini se shumë gjëra mund të jenë të vërteta në të njëjtën kohë”, u shpreh artistja, duke shtuar se njerëzit ndonjëherë kanë nevojë të vendosin kufij dhe të marrin një pushim.
Deklarata e saj vjen një ditë pasi producentët e muzikalit “Sunday in the Park With George”, që pritet të vihet në skenë në Teatrin Barbican në Londër gjatë vitit 2027, njoftuan se Grande ishte tërhequr nga projekti.
Muajt e fundit, këngëtarja ka qenë në qendër të vëmendjes për shkak të ndarjes nga aktori Ethan Slater, turneut botëror dhe publikimit të albumit të ri “Petal”, duke nxitur edhe spekulime për shëndetin dhe pamjen e saj.
Edhe menaxheri i saj ka bërë të ditur se Ariana synon ta përfundojë turneun “Eternal Sunshine” e shëndetshme dhe e lumtur, përpara se të marrë një pushim të merituar nga angazhimet dhe ekspozimi i vazhdueshëm publik.
Nga skena, Grande falënderoi fansat për mbështetjen dhe theksoi se, pavarësisht komenteve dhe kritikave, kjo mbetet përvoja më e rëndësishme në karrierën e saj.
Turneu “Eternal Sunshine” do të përfundojë më 1 shtator në Londër, pas dhjetë koncerteve në O2 Arena./A.K/