Lajmet

“Ne do të kthehemi”: Beteja për të shpëtuar një fshat antik palestinez nga shkatërrimi

Published

on

Aktivistët thonë se Lifta, e braktisur gjatë luftës së 1948, duhet të ruhet përkundrazi planeve të ndërtimit izraelit.

Fshati i lashtë palestinez, Lifta, ndodhet në një kodër të qetë, pak minuta nga qendra e zhurmshme moderne e Jeruzalemit. E braktisur kur banorët e saj u larguan gjatë luftës së 1948, ajo ka mbetur e pandryshuar – e ngrirë në kohë – që atëherë.

Sidoqoftë, sot, shtëpitë e saj prej guri të ndërtuara gjatë Perandorisë së hershme Osmane dhe të mbështetura mbi rrënojat edhe më të vjetra që datojnë nga Epoka e Hekurit, janë në rrezik të shkatërrohen për të hapur rrugën për një vendpushim luksoz të vilave, hoteleve dhe dyqane.

Në një nismë të përbashkët izraelito-palestineze, aktivistët po përgatiten për një betejë ligjore në përpjekje për të shpëtuar fshatin, i cili qëndron si një kujtesë për dëbimet e Palestinezëve të vitit 1948 nga Jeruzalemi Perëndimor.

Autoriteti tokësor i Izraelit njoftoi në maj se kishte në plan të lëshonte një tender për rizhvillimin e fshatit dhe ofertat pritet të hapen së shpejti.

Një gjykatë parandaloi një nismë të ngjashme në vitin 2012, kur vendosi që një studim i hollësishëm i historisë dhe arkeologjisë duhet të bëhet para se të fillojë ndonjë punë e mundshme ndërtimi.

Planet për tenderin u publikuan në Ditën e Jeruzalemit, një festë që përkujton vendosjen e kontrollit izraelit mbi Qytetin e Vjetër. Shumë palestinezë, të cilët besojnë se çdo zhvillim i ri do të fshinte historinë e zonës, e panë lëvizjen si politike.

Aktualisht në listën provuese të Unesco-s, që do të thotë se mund të bëhet një vend i trashëgimisë botërore.

“Burimi natyror i fshatit madje përmendet në Bibël dhe një vendbanim ekzistonte në zonë që në Epokën e Hekurit. Ajo është zhvilluar gjatë mijëra viteve dhe meriton ruajtje. Kjo është një luftë kulturore që ne po luftojmë”, tha arkitekti palestinezo-britanez Antoine Raffoul.

Njerëzit që jetojnë në Jerusalem e kanë përshkruar Lifta-n si një muze të hapur, me 77 ndërtesa ende në këmbë.

Në kulmin e saj, ajo ishte shtëpia e më shumë se 2,500 njerëzve, kishte pemishte, disa shtypi ullinjsh, dy kafene, një xhami dhe një shtrydhëse për verë.

Më shumë se 200 ndërtesa janë shkatërruar që nga viti 1948. Shumica e atyre që jetonin atje ikën në Jordanin fqinj ose qytete të tjera palestineze në Bregun Perëndimor.

“Fshatarët mblidheshin pranë burimit në mbrëmje, tregonin histori, pinin kafe, madje vallëzonin së bashku. Ne ndamë lumturinë dhe, kur njëri nga fshatarët vdiq, ne gjithashtu ndamë trishtimin. Fshati ishte i gjallë”, tha Yacoub Odeh, një ish-banor 81-vjeçar i lindur në Lifta.

Yacoub Odeh

“Kjo është e dhimbshme për mua. Kur na dëbuan, njerëzit u shpërndanë në të gjitha drejtimet. Ne humbëm gjurmët e njëri-tjetrit, të komunitetit tonë”, tha ai ndërsa qëndronte i qetë pranë rrënojave të asaj që dikur ishte shtëpia e familjes së tij.

Daphna Golan-Agnon, një profesoreshë e të drejtave të njeriut në Universitetin Hebraik dhe aktiviste e Lifta, tha se tregoi qartë se Lifta mund të ruhet.

“Kjo është e mahnitshme që pas më shumë se 70 vitesh braktisje, fshati është ende duke qëndruar aq bukur, madje edhe me çatitë e shumë shtëpive të shkatërruara. Ne kërkojmë që ndërtesat të stabilizohen dhe jemi të gatshëm të ndihmojnë në mbledhjen e fondeve nëse kostoja është një çështje”.

Sot, vendi i lashtë përdoret më së shumti si një park rekreativ si nga hebrenjtë ashtu edhe nga palestinezët, me fëmijë që notojnë në pishinën e pranverës, gra të moshuara që mbledhin fruta kaktusi dhe adoleshentë pinë cigare nën hijen e pemëve.

Tamar Maor, 92 vjeç, ishte një nga banorët e paktë hebrenj të fshatit në 1948. Ajo i përshkruan marrëdhëniet midis “familjeve arabe” dhe atyre të saj si “të shkëlqyera”.

“Mbaj mend ditën kur u larguam“, tha ajo. “Tre ose katër burra trokitën në derën tonë dhe i thanë nënës sime se duhej të largoheshim. Ata gjithashtu trokitën në derën e fqinjit tonë arab. Ne qanim, përqafonim dhe qanim më shumë, por i premtonim njëri -tjetrit se do të ktheheshim. Të gjithë u nisëm të nesërmen”.

Familja e Maor u kthye përkohësisht por gjeti që shumica e shtëpive ishin të dëmtuara, miqtë e tyre arabë ishin zhdukur dhe se aty nuk jetohej më.

Dekada më vonë, dhe pak para shpalljes së tenderit, shumë shtëpi të fshatit kanë një flamur të vogël palestinez të pikturuar brenda kornizave dhe një deklaratë të shkruar në arabisht: “Ne do të kthehemi“./UBTNews

Continue Reading

Lajmet

U kap në Aeroportin e Prishtinës me pasaportë të falsifikuar, arrestohet shtetasi turk

Published

on

By

Një shtetas i Turqisë është arrestuar të martën në Aeroportin Ndërkombëtar të Prishtinës “Adem Jashari”, pasi ka tentuar të udhëtojë me dokumente të falsifikuara.

Sipas Policisë, rasti ka ndodhur rreth orës 09:40, kur i dyshuari ka prezantuar dokumentin e udhëtimit që dyshohet se ishte i falsifikuar.

Lidhur me rastin është njoftuar edhe prokurori i shtetit, me vendim të të cilit i dyshuari është dërguar në mbajtje. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Katër raste të dhunës në familje brenda 24 orëve në rajonin e Prishtinës dhe Pejës

Published

on

By

Në raportin 24-orësh të Policisë së Kosovës janë evidentuar katër raste të dhunës në familje, të cilat janë regjistruar në rajonin e Prishtinës dhe atë të Pejës.

Në njërin prej rasteve në Prishtinë, është arrestuar një burrë nën dyshimin se ka sulmuar fizikisht një grua. Sipas policisë, viktima ka pranuar tretman mjekësor, ndërsa i dyshuari, me vendim të prokurorit, është dërguar në mbajtje.

Edhe në rastin e dytë në kryeqytet, një person është shoqëruar në stacionin policor pasi dyshohet se ka sulmuar një grua. Rasti është denoncuar nga vetë viktima, ndërsa me vendim të prokurorit, i dyshuari është liruar në procedurë të rregullt.

Ndërkaq, në Graçanicë është arrestuar një i dyshuar tjetër, i cili në gjendje të dehur ka ushtruar dhunë ndaj një gruaje. Me vendim të prokurorit, ai është dërguar në mbajtje.

Rasti i fundit është regjistruar në Pejë, ku i dyshuari, përveç se ka ushtruar dhunë në familje, ka kanosur viktimën (grua) si dhe ka dëmtuar një derë dhe një dritare të shtëpisë së saj. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Princi William bën thirrje për veprim më të madh kundër ndryshimeve klimatike

Published

on

Prince William ka marrë pjesë në një aktivitet në Londër kushtuar luftës kundër ndryshimeve klimatike dhe mbrojtjes së mjedisit, ku theksoi rëndësinë e veprimit për të “riparuar” planetin.

Ngjarja u mbajt në Guildhall të Londrës, ndërsa Princi William mbërriti me autobus elektrik, duke përcjellë një mesazh për transport më të qëndrueshëm dhe uljen e emetimeve.

Duke folur para të pranishmëve, përfshirë kryebashkiakun e Londrës, Sadiq Khan, ai vlerësoi ndikimin e iniciativës Earthshot Prize, duke thënë se zgjidhjet inovative për sfidat mjedisore e bëjnë më optimist se kurrë për të ardhmen.

Sipas tij, projektet e mbështetura nga Earthshot Prize kanë kontribuar në uljen e emetimeve me 18 milionë tonë, ekuivalente me largimin e rreth katër milionë veturave nga rrugët, si dhe në mbrojtjen dhe restaurimin e 85 milionë hektarëve tokë, pyje dhe lumenj.

Princi William tha se brezat e ardhshëm do të gjykojnë veprimet e sotme ndaj krizës klimatike, duke theksuar se sfida mbetet e madhe, por se ekzistojnë zgjidhje konkrete për ta përballuar atë.

Aktiviteti u zhvillua në kuadër të Javës së Veprimit për Klimën në Londër dhe mblodhi figura të njohura nga fusha e politikës, mjedisit dhe shoqërisë civile.

Burimi: BBC

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Krisje në LDK: Tri degë kryesore kërkojnë dorëheqjen e Abdixhikut, kryetari përgjigjet me kërkesë për dorëheqjen e Muhaxherit e Ahmetit

Published

on

By

Rezultati i zgjedhjeve parlamentare të 7 qershorit, ku Lidhja Demokratike e Kosovës u radhit sërish e treta me 16.69% të votave, ka ndezur një luftë të fortë të brendshme politike.

Tri nga degët më të fuqishme të partisë kanë nisur një mori kritikash, duke kërkuar zyrtarisht largimin e kryetarit Lumir Abdixhiku, gjë që ka provokuar një kundërpërgjigje të ashpër nga ky i fundit, i cili po e cilëson këtë lëvizje si sabotim të brendshëm.

Kryesitë e degëve në Pejë, Lipjan dhe Prishtinë rreshtohen kundër kryetarit

Dega e LDK-së në Pejë ka njoftuar e para se pas mbledhjes së kryesisë ka vendosur me shumicë votash që t’i kërkojë lidershipit të partisë, konkretisht kryetarit Lumir Abdixhiku, dorëheqjen si një akt moral dhe politik. Përmes një komunikate në Facebook, kjo degë ka vlerësuar se përgjegjësia për rezultatin zgjedhor duhet të bartet direkt nga udhëheqja qendrore.

Një hap të njëjtë ka ndjekur edhe kryesia e degës në Lipjan, e cila pas një analize të detajuar të secilës qendër votimi, ka kërkuar dorëheqjen e kryetarit si standard të përgjegjësisë politike dhe si reflektim ndaj mesazhit të qytetarëve. Këtë kërkesë e ka shpërndarë publikisht edhe deputeti i zgjedhur Arben Gashi.

Ndërkohë, valës së pakënaqësive i është bashkuar edhe Dega e Dytë e LDK-së në Prishtinë, e cila ka deklaruar se partia po kalon njërën nga periudhat më të vështira në historinë e saj dhe po rrëshqet drejt margjinalizimit politik. Kjo degë ka theksuar se megjithëse e falënderon Abdixhikun për angazhimin, adresa e humbjes së tri palë zgjedhjeve të fundit dihet qartë, prandaj ai duhet të japë dorëheqje për t’u hapur rrugë ndryshimeve të domosdoshme.

Nënkryetarja Doarsa Kica-Xhelili kërkon unitet dhe debat të brendshëm

Pas këtyre zhvillimeve, ka reaguar nënkryetarja e LDK-së, Doarsa Kica-Xhelili, e cila ka bërë thirrje të hapur për unitet të sinqertë dhe të përgjegjshëm. Përmes një shkrimi në rrjetet sociale, ajo ka thënë se LDK-ja nuk është pronë e askujt dhe se shtëpia politike nuk rrënohet kur ka nevojë për riparim, por forcohet.

Kica-Xhelili ka potencuar se rezultati kërkon reflektim që duhet t’i bashkojë e jo t’i copëtojë anëtarët, duke kujtuar se Abdixhiku mori votëbesimin e delegatëve në Kuvendin e partisë në janar. Ajo ka kërkuar që debati të zhvillohet brenda strukturave dhe partia të ruhet nga përçarjet dhe kalkulimet e ngushta në një moment kur vendi gjendet në krizë.

Lumir Abdixhiku kundërsulmon dhe kërkon dorëheqjen e Muhaxherit dhe Ahmetit

Kryetari i LDK-së, Lumir Abdixhiku, u është përgjigjur menjëherë kërkesave të degëve, duke e kthyer gishtin e përgjegjësisë nga krerët lokalë. Abdixhiku ka deklaruar se LDK-ja ka performuar më së dobëti pikërisht në Pejë dhe Lipjan, dy komuna ku partia qeveris në nivel lokal, dhe se rrezimi në pozicionin e tretë në këto zona tregon një dozë të sabotimit të thellë dhe të një projekti që nuk është i LDK-së.

Ai ka theksuar se çështjen e dorëheqjes së tij e ka zgjidhur në Kuvendin e janarit dhe ka kërkuar dorëheqjen e menjëhershme morale të kryetarit të degës në Pejë, Gazmend Muhaxheri, dhe atij në Lipjan, Imri Ahmeti. Abdixhiku i ka quajtur këto kërkesa të koordinuara dhe ka shprehur keqardhje që dëmtimi nga brenda mbetet qëllim, duke e mbyllur reagimin me pyetjen e ashpër: “Si nuk u ngopën kurrë?!”.

Kryetari i partisë fton anëtarësinë për durim dhe njofton mbështetje të gjerë

Në një reagim të dytë radhazi, Lumir Abdixhiku i ka bërë thirrje anëtarësisë së shqetësuar të LDK-së për durim dhe maturi. Ai ka shkruar se ka momente kur padrejtësia duket më e madhe se mundi, por pikërisht këto momente e provojnë karakterin që do t’i tejkalojë llogaritë e vogla.

Në përmbyllje, Abdixhiku ka falënderuar publikisht një numër të madh të kryetarëve të degëve, nëndegëve dhe veprimtarëve që i kanë ofruar mbështetje të fuqishme private dhe publike, duke sinjalizuar se udhëheqja qendrore nuk e ka ndërmend të tërhiqet përballë këtij rebelimi të degëve. /E.A/

 

Continue Reading

Të kërkuara