Lajmet

Misteri afrikan: Pse Covid-19 ka shkaktuar më pak vdekje se kudo tjetër?

Shifrat e Afrikës, janë qartësisht më pozitive se të dhënat e mbledhura nga SHBA apo BE.

Published

on

Nga Federico Giuliani – “Il Giornale

Është një kontinent i madh, rreth 7 herë më i madh sesa Bashkimi Evropian, dhe i banuar nga pothuajse 1.5 miliardë njerëz, pa llogaritur këtu shumë të tjerë që nuk figurojnë në regjistrat zyrtarë. Me përjashtime të rralla, është gjithashtu një rajon i përbërë nga shtete të varfra, apo në çdo rast pa sisteme ekonomike, politike dhe shëndetësore, që të përballojnë si duhet sfidat e shekullit XXI-të.

Por pavarësisht gjithë kësaj, deri më tani Afrika e ka kaluar shumë mirë testin Covid-19. Pandemia e Sars-Cov-2, që ka shkaktuar shumë të vdekur dhe tmerr në çdo cep të botës, këtu duket se ka ngecur që në hyrje.

Për të qenë korrekt, dhe popullatat afrikane kanë pasur humbjet e tyre, edhe atje është ndërprerë puna në fazat më kritike të pandemisë, për të zbatuar bllokime apo masa të ashpra kufizuese.

Megjithatë, shifrat epidemiologjike të Afrikës, janë qartësisht më pozitive se të dhënat e mbledhura nga Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian; si për sa i përket infeksioneve, ashtu edhe numri të viktimave. Si të mos mjaftonte kjo, dy nga variantet e fundit që po vazhdojnë të mbajë botën në ankth, janë regjistruar zyrtarisht në vendet afrikane.

I fundit prej tyre, Omicron, është identifikuar së pari në Afrikën e Jugut, dhe ka detyruar disa vende evropiane që të rivendosin masa e ashpra kufizuese. Përkundrazi, institucionet e Afrikës së Jugut, të cilat sigurisht që nuk shkëlqejnë për shkallën e vaksinimit të popullatës –  deri më sot kanë arritur të vaksinojnë plotësisht vetëm 27 për qind të popullsisë – e pranuan se Omicron ishte më ngjitës por jo më vdekjeprurëse, ndaj e panë të arsyeshme të lehtësonin masat.

Në veçanti, pati një rënie të ndjeshme të shtrimeve në spitalin “Steve Biko Academic Hospital” në Tshuane, ku u identifikua për herë të parë mutacioni i ri. Vdekshmëria ishte pothuajse sa 1/5 e varianteve të mëparshme, duke konfirmuar atë që disa ekspertë e dyshuan që në fillim.

Në kulmin e valës Omicron, që me sa duket në Afrikën e Jugut po mbaron, numri i shtretërve të zënë nga pacientët e infektuar, ishte sa gjysma e asaj të periudhës së mëparshme. 63 për qind e pacientëve me Omicron u shtruan në spital për arsye të tjera, dhe virusi u zbulua vetëm nga testet e detyrueshme.

“Epidemia e Omicron, është përhapur dhe ka rënë me shpejtësi të paparë, duke arritur kulmin brenda 4 javësh”– thanë studiuesit, që nënvizuan se rezultatet mund të ndryshojnë në vende me tipare të popullsisë dhe me nivele imuniteti të ndryshme, përveç numrit të infeksioneve dhe të vaksinimeve.

Por e sigurt është se Afrika e Jugut, dhe Afrika në përgjithësi, po i mësojnë botës se si të përballet me një pandemi, duke përdorur mjetet më të mira në dispozicion dhe pa rënë pre e histerisë kolektive.

Po cili është sekreti i Afrikës? Tek e fundit po flasim për një kontinent të varfër, me probleme të të gjitha llojeve, dhe të cilit i mungojnë shumë komoditete mbi të cilat mund të mbështetet Perëndimi, para së gjithash vaksinat kundër Covid-19.

Në fakt rajoni afrikan, ka pasur qasje në shumë pak doza vaksine dhe shumica e popullsisë është e ekspozuar ndaj efekteve të virusit. E megjithatë, ‘masakra’ e Sars-CoV-2 në Afrikën Sub-Sahariane e shpallur praktikisht që nga fillimi i pandemisë, nuk ndodhi kurrë. Përkundrazi, duke lexuar buletinet, më shumë vdekje raportohen në Itali ose Francë sesa në disa nga vendet më të varfra (dhe më pak të vaksinuara) në botë. Kështu Italia ka aktualisht 229 të vdekur për 100 mijë banorë, ndërsa Uganda 7 për 100 mijë, dhe Nigeria vetëm 2 në 100 mijë banorë.

Është e vështirë që ky paradoks të shpjegohet me formula dhe siguri matematikore. Në këto kushte mundet vetëm të spekulojmë. Dhe komuniteti shkencor spekulon se pavarësisht nga vaksinat e pakta, faktori moshë, mund të ketë ndihmuar në shmangien e qindra viktimave.

Pra, mosha mesatare shumë e re e popullsisë afrikane, duhet të ketë frenuar efektet më negative të Covid-19. Pastaj ka një shpjegim tjetër të mundshëm.

Disa shkencëtarë pretendojnë se vendet më të ekspozuara ndaj sëmundjes së malaries, mund të kenë zhvilluar disa forma imuniteti kundër Sars-CoV-2 tek qytetarët e tyre. Në çdo rast, dhe madje duke marrë parasysh dhe dallimet themelore, të paktën një herë Perëndimi duhet të fillojë të marrë shembull nga Afrika. / Il Giornale – Bota.al

lajme

Bëhu lider në sektorin e energjisë: Studime me standarde ndërkombëtare në UBT

Published

on

By

Programi Bachelor në Inxhinieri të EnergjisëUBT është hartuar si një rrugëtim profesional për të gjithë ata që synojnë një karrierë të sigurt dhe me ndikim në industrinë e të ardhmes.

Ky drejtim fokusohet në përgatitjen e ekspertëve të rinj që do të merren me prodhimin, shpërndarjen dhe përdorimin efikas të energjisë, duke kombinuar metodat tradicionale me ato moderne dhe miqësore me mjedisin.

Nevoja për inxhinierë të rinj në Kosovë është mjaft e lartë, sidomos kur merret parasysh se në institucionet tona si KEK-u, mosha mesatare e punonjësve është rreth 60 vjeç. Kjo tregon se tregu i punës ka një kërkesë të madhe për kuadro të reja që zotërojnë njohuri kreative dhe teknike për të zgjidhur sfidat e sotme të sistemit energjetik.

Gjatë tri viteve të studimit, studentët fitojnë njohuri të plota që nga bazat e fizikës dhe matematikës e deri te teknologjitë më të avancuara si energjia solare, ajo e erës dhe sistemet e ruajtjes së energjisë përmes baterive.

Ky program është i harmonizuar plotësisht me Strategjinë e Energjisë së Kosovës 2022-2031, e cila parasheh investime të mëdha në burime të rinovueshme dhe në rrjete inteligjente të njohura si “Smart Grid”. Kjo u mundëson të diplomuarve që të jenë të gatshëm për t’u përfshirë në projekte të rëndësishme, qofshin ato shtetërore apo private, duke menaxhuar sisteme komplekse dhe duke kontribuar drejtpërdrejt në mbrojtjen e mjedisit.

Si një risi e rëndësishme për këtë vit, të gjithë studentët që bëhen pjesë e këtij programi do të kenë mundësi të përfitojnë një bursë prej 20% për të tri vitet e studimeve.

Ky është një lehtësim i konsiderueshëm që u mundëson studentëve të përkushtohen maksimalisht në ngritjen e tyre profesionale. Në përfundim të studimeve, ata do të jenë të aftë të projektojnë sisteme energjetike, të analizojnë faktorët ekonomikë dhe të udhëheqin ekipe multidisiplinare.

Ky program në UBT mbetet një pikë referimi për krijimin e liderëve të nesërm në njërin prej sektorëve më strategjikë të vendit dhe rajonit.

Continue Reading

Lajmet

Këto janë vendimet që u morën sot në mbledhjen e Qeverisë

Published

on

By

Qeveria e Kosovës ka mbajtur sot mbledhjen e pestë të rregullt, me ç’rast ka miratuar një varg vendimesh që ndërlidhen me reforma administrative, shëndetësi, infrastrukturë dhe integrime evropiane. Ndër vendimet kryesore ishte bartja e Zyrës për çështjet e kategorive të dala nga lufta e UÇK-së nga Zyra e Kryeministrit në Ministrinë për Punë, Familje dhe Vlerat e Luftës Çlirimtare.

Në kuadër të agjendës evropiane, ekzekutivi ka themeluar Sistemin për Zbatimin e Mbështetjes së Bashkimit Evropian përmes Instrumentit për Reforma dhe Rritje Ekonomike për Ballkanin Perëndimor. Për këtë proces, Jeton Zulfaj është emëruar Koordinator Kombëtar, me qëllim koordinimin ndërinstitucional për zbatimin e reformave të kërkuara nga BE-ja.

Në sektorin e shëndetësisë, kabineti qeveritar ka miratuar kërkesën për pagesën e specializantëve me vetëfinancim. Për këtë qëllim janë ndarë mbi 550 mijë euro, nga të cilat përfitojnë 55 specializantë brenda vendit dhe 37 të tjerë nga Lugina e Preshevës, Shqipëria, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut.

Sa i përket infrastrukturës dhe pronave, janë miratuar disa vendime për shpronësime për interes publik. Këto vendime i hapin rrugë zgjerimit të rrugës nacionale Prishtinë–Podujevë (M25), ndërtimit të një Zone Industriale të Mbrojtjes në pronat e ish-KBI Erenikut, si dhe realizimit të projektit për linjën ajrore 110kV në Zatriq. Po ashtu, Qeveria ka dhënë në shfrytëzim ngastra kadastrale për nevojat e ndërtimit të një Terminali Publik për Doganën e Kosovës.

Gjatë kësaj mbledhjeje u ndanë edhe 138 mijë euro për mbështetjen e orkestrës së fëmijëve dhe të rinjve “Amadeus” për pjesëmarrje në gara ndërkombëtare në Spanjë dhe Çeki. Ndërkaq, për Fondin e Ekselencës, në bashkëpunim me trupat e OKB-së, janë alokuar 400 mijë euro. Ndër vendimet e tjera, vlen të theksohet zgjatja e mandatit të Komisionit për Verifikimin e Diplomave të Universitetit të Mitrovicës së Veriut edhe për tre muaj.

 

Continue Reading

lajme

Qeveria dënon provokimet ushtarake të Serbisë pranë kufirit me Kosovën

Published

on

By

Kryeministri i Kosovës ka shprehur shqetësim të thellë gjatë mbledhjes së sotme të Qeverisë lidhur me demonstrimin ushtarake të Serbisë në komunën e Bujanovcit, fare pranë brezit kufitar me Republikën e Kosovës.

Sipas kreut të qeverisë, fluturimet e helikopterëve H145M dhe lëvizjet e Brigadës 63 të parashutistëve mbi zonat e banuara me shqiptarë përbëjnë një shfaqje të rrezikshme të agresionit dhe trysni të hapur mbi banorët që po përballen me spastrim etnik administrativ.

Gjatë fjalës së tij, Kryeministri u shpreh se kjo shfaqje e forcës ushtarake mbi shtëpi, shkolla dhe qendra mjekësore është një provokim i hapur ndaj shtetit të Kosovës.

Kurti bëri një lidhje të drejtpërdrejtë mes kësaj njësie ushtarake dhe ngjarjeve tragjike në veri të vendit, duke deklaruar: “Kjo shfaqje bëhet edhe më alarmuese kur kujtojmë se e njëjta njësi ka trajnuar dhe mbështetur grupin e kriminelit Milan Radojçiq, të cilët realizuan sulmin terrorist në Banjskë, ku u vra rreshteri Afrim Bunjaku.”

Sipas analizës së prezantuar në mbledhje, këto lëvizje ushtarake po përdoren si mjet shantazhi nga regjimi në Beograd për të mbajtur rajonin në tension të vazhdueshëm.

Kryeministri theksoi se blerja e armatimit rus e kinez dhe retorika e Presidentit Vuçiq për gjoja sulme nga fqinjtë, konfirmojnë synimet destabilizuese të Serbisë në një kohë kur siguria globale është tejet e brishtë.

“Beogradi po shfrytëzon këtë moment për të sfiduar gatishmërinë e institucioneve dhe stabilitetin e Ballkanit Perëndimor, sipas interesave të aleatëve të saj, Rusisë dhe Iranit”, u shpreh Kurti.

Pavarësisht këtyre provokimeve, kreu i ekzekutivit vlerësoi se këto veprime vijnë nga dëshpërimi i Serbisë, pasi ajo nuk ka më struktura ilegale brenda Kosovës për të shkaktuar destabilizim të brendshëm.

Gjithashtu, ai dërgoi një mesazh për shqiptarët në Luginë, duke u bërë thirrje që të mos bien pre e politikave nxitëse.

“Institucionet e Kosovës mbeten vigjilente dhe të gatshme për t’u përballur me çdo kërcënim,” siguroi ai, duke kërkuar njëkohësisht nga komuniteti ndërkombëtar që të ndëshkojë këtë qasje të Serbisë që kërcënon drejtpërdrejt paqen rajonale.

 

Continue Reading

Lajmet

Shqipëria renditet e 9-ta në botë për sigurinë kibernetike sipas NCSI 2026

Published

on

Shqipëria është renditur në vendin e 9-të në botë për sigurinë kibernetike sipas indeksit ndërkombëtar NCSI 2026 (National Cyber Security Index).

Raportin e ka ndarë kryeministri Edi Rama në rrjetet sociale, duke theksuar se vlerësimi i Shqipërisë pasqyron progresin e vendit në forcimin e strukturave përgjegjëse për sigurinë kibernetike, zhvillimin e politikave dhe strategjive kombëtare, si dhe përmirësimin e mekanizmave të koordinimit dhe reagimit ndaj kërcënimeve në hapësirën digjitale.

“Shqipëria renditet e 9-ta në botë për sigurinë kibernetike sipas NCSI 2026. Sipas raportit, vendi ynë vlerësohet për përparimin në strukturat, politikat dhe mekanizmat që garantojnë sigurinë në hapësirën digjitale,” shkruan Rama.

Continue Reading

Të kërkuara