Kulturë

Mafia, tortura dhe krimet e vërteta: Muzetë evropianë që zbulojnë botën e errët të krimit!

Published

on

The Mob Museum, i njohur gjithashtu si Muzeu Kombëtar i Krimit të Organizuar dhe Zbatimit të Ligjit, ka rifituar një shikim të ri, duke shtuar një seksion të ridizajnuar të titulluar “Krimi i Organizuar në Kulturën Popullore”. Ky seksion përqendrohet në ndikimin që ka pasur mafia në kulturën popullore amerikane, duke ofruar vizitorëve një mundësi të shkëlqyer për të hetuar se si krimi i organizuar është portretizuar dhe përjetësuar në media dhe filmat më të njohur.

Seksioni përmban një koleksion të pasur artefaktesh, kostumesh dhe imazhesh nga prodhime të famshme si Pulp Fiction, ku mund të shihni dy kostume të veshura nga aktorët, dhe një revole të përdorur nga Robert De Niro në “The Godfather Part II”. Gjithashtu, është përfshirë një kopje e skenarit të episodit të parë të serisë Narcos të Netflix, që bazohet në luftën kundër kartelit të drogës të Kolumbisë.

Muzeu është gjithashtu shtëpia e The Underground, një ekspozitë që trajton periudhën e Prohibition (NDALIMIT TË ALKOHOLIT) në SHBA, me një speakeasy dhe një distileri që të kthen pas në një epokë të ndaluar të Amerikës. Për ata që nuk mund të udhëtojnë deri në Las Vegas për të eksploruar këtë histori të thellë krimi, ka shumë mundësi për të mësuar për mafian dhe krimet e tjera në disa qytete të Evropës, të cilat ofrojnë muze me tema të ngjashme.

Muzeu No Mafia, Palermo

Në qytetin historik të Palermos në Sicili, Muzeu No Mafia ofron një udhëtim nëpër ngjarjet më të rëndësishme që kanë shënuar luftën e Italisë kundër mafias. Muzeu është vendosur në Palazzo Gulì, një ndërtesë historike që ka lidhje me figura të njohura të luftës kundër krimit të organizuar, si Giovanni Falcone dhe Paolo Borsellino, dy gjyqtarët që u vranë nga mafia. Ekspozitat përfshijnë një arkiv fotografik në katin përdhes dhe një ekspozitë multimediale që trajton tema si mafia rurale dhe urbane, mafia ndërmarrëse dhe lidhjet e saj me globalizimin.

Muzeu i Krimeve Mesjetare, Rothenburg ob der Tauber

Për ata që duan të udhëtojnë në kohë dhe të përjetojnë një histori më të errët, Muzeu i Krimeve Mesjetare në qytetin Rothenburg ob der Tauber në Gjermani është vendi ideal. Ky muze është i vendosur në manastirin e dikurshëm të Shën Gjonit dhe është muzeu më i madh ligjor në Evropë. Ekspozitat përmbajnë pajisje torturuese origjinale, si banka shtrirëse, lidhësa gishti dhe karrige me gishta të mprehtë. Vizitorët mund të shohin gjithashtu protokolle hetuese mesjetare, duke përfshirë gjyqet për shtrigat dhe dokumente ligjore që përshkruajnë mënyrat e dënimit për krime të vogla, si dhe maskat e turpit të përdorura për të ndëshkuar të dënuarit.

Muzeu i Kriminologjisë, Athinë

Në Athinë, Greqi, Muzeu i Kriminologjisë që ndodhet në Fakultetin e Mjekësisë të Universitetit të Athinës, i njohur për koleksionin e tij të pasur, tregon histori të krimeve të njohura që ndodhën gjatë shekullit të 19-të dhe fillimit të shekullit të 20-të. Një ekspozitë e veçantë është ajo e mbetjeve njerëzore, që përfshin mbetje mumifikuar dhe kocka njerëzore, si dhe pjesë të konservuara që i përkasin të dënuarve të famshëm grekë. Ekspozitat përfshijnë gjithashtu modele të fashës së plagëve dhe një koleksion toksikologjik që përshkruan përdorimin e drogës dhe substancave helmuese.

Muzeu i Krimit të Vërtetë, Hastings, Mbretëria e Bashkuar

Në qytetin e Hastings në East Sussex, Muzeu i Krimit të Vërtetë është një vend ideal për të eksploruar botën e kriminelëve serialë, gangsterëve, helmuesve dhe ndjekësve. Ekspozitat përfshijnë krevatin e vdekjes nga injeksioni letal, enët e acidit të përdorura nga John George Haigh për të shpërbërë viktimat e tij, dhe letërkëmbimin e burgosurve të famshëm, si Richard Ramirez  një serial killer i njohur si “Night Stalker”. Muzeu ka gjithashtu një ‘kohëpjesë me zë’ ku mund të dëgjoni për confessimet tronditëse të kriminelëve të dënuar.

Kështu, për ata që duan të zhyten thellë në botën e krimit dhe të kuptojnë se si ai është trajtuar dhe përjetësuar në histori, këto muze evropiane ofrojnë një përvojë unike dhe edukative, që pasqyron të kaluarën e errët të kontinentit, nga mafia e Sicilisë deri tek torturat mesjetare dhe krimet e njohura botërore./Euronews/D.E./

Continue Reading

Lajmet

Bibliotekës Kombëtare të Kosovës i shtohet botimi i ri “La Scanderbeide”

Published

on

Koleksioneve të Bibliotekës Kombëtare të Kosovës u është shtuar botimi i vitit 2025 i veprës “La Scanderbeide: Edizione integrale commentata” të Margherita Sarrocchi-t.

Botimi është përgatitur nga Olimpia Gargano dhe është publikuar nga Centro di Cultura e Storia Amalfitana, në serinë Biblioteca Amalfitana.

“La Scanderbeide” konsiderohet një vepër e rëndësishme e letërsisë italiane të shekullit XVII dhe poema e parë epike e shkruar nga një grua në letërsinë italiane të asaj periudhe. Vepra e Sarrocchi-t e vendos figurën e Gjergj Kastriotit – Skënderbeut në kontekstin e letërsisë evropiane dhe dëshmon jehonën e tij përtej botës shqiptare.

Botimi i vitit 2025 ka rëndësi të veçantë pasi sjell një edicion të ri dhe më të qasshëm të veprës për lexuesit dhe studiuesit.

Sipas Bibliotekës Kombëtare të Kosovës, ky pasurim i koleksioneve përbën një burim me interes të veçantë për studiuesit e letërsisë, historisë, albanologjisë dhe marrëdhënieve kulturore shqiptaro-italiane./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Natyra pa njeri” e Violeta Xhaferit ekspozohet në Galerinë Kombëtare të Kosovës

Published

on

Galeria Kombëtare e Kosovës po prezanton pikturën “Natyra pa njeri” (2021) të artistes Violeta Xhaferi, në kuadër të ekspozitës “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë”, kuruar nga Hana Halilaj.

Praktika artistike e Xhaferit ndërthur pikturën me proceset tekstile, skenografinë dhe dizajnin e kostumeve, duke eksploruar natyrën, atmosferën dhe transformimin.

Instalacioni, i komisionuar për ekspozitën retrospektive të artistes në Galerinë Kombëtare të Kosovës në vitin 2023, përbëhet nga kanavaca të mëdha që krijojnë një peizazh të gjerë të imagjinuar.

Në pikturë shfaqen elemente të tilla si pyjet, zogjtë, drita në ndryshim dhe horizontet e thella, të cilat krijojnë një kalim të vazhdueshëm mes muzgut dhe agimit.

Artistja përdor ngjyrën tekstile drejtpërdrejt mbi sipërfaqen e kanavacës, duke zbardhur pjesë të caktuara dhe duke ndërhyrë me bojë tekstili për të ndërtuar kompozimin dhe atmosferën e veprës.

Kjo qasje lidhet edhe me përvojën e Xhaferit si dizajnere kostumesh në Teatrin Kombëtar të Kosovës, duke ndërthurur përvojën e saj në skenografi dhe kostumografi me praktikën e saj në pikturë.

Drita është një element thelbësor i instalacionit, duke ndikuar drejtpërdrejt në atmosferën dhe përjetimin e hapësirës së krijuar nga artistja.

Ekspozita “Jo gjithë njerëzit ekzistojnë në të Tashmen e njëjtë” do të qëndrojë e hapur në Galerinë Kombëtare të Kosovës deri më 26 gusht 2026.

Orari i vizitës:

E martë–e premte: 10:00–18:00
E shtunë–e diel: 10:00–17:00 /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Kori kosovar Siparantum fiton tri çmime në festivalin ndërkombëtar në Malajzi

Published

on

Kori kosovar Siparantum ka fituar tri çmime në kuadër të “Malaysian Choral Festival 2026”, që po mbahet në Kuala Lumpur të Malajzisë.

Lajmin e ka bërë të ditur kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, i cili e ka vlerësuar këtë rezultat si një sukses të jashtëzakonshëm për korin dhe Kosovën.

Sipas Kurtit, Kori Siparantum është vlerësuar me Çmimin e Artë në kategorinë B4 – Ansambël Vokal, Çmimin e Artë në kategorinë A5 – Kor i Përzier, si dhe me Çmimin Special për Skenografi/Koreografi Kreative në kategorinë A5.

Kurti ka thënë se këto çmime dëshmojnë punën, talentin dhe përkushtimin e Korit Siparantum, si dhe përfaqësimin dinjitoz të Kosovës në skenën ndërkombëtare të muzikës korale.

Ai ka uruar korin, si dhe kompozitorin dhe dirigjentin Memli Kelmendi, duke theksuar se suksese të tilla janë edhe shtysë për institucionet që të vazhdojnë mbështetjen për artin dhe kulturën./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Dance in August” sjell në Berlin një udhëtim përmes trupit, natyrës dhe rezistencës

Published

on

Festivali ndërkombëtar “Dance in August” në Berlin po vazhdon me një program që sjell në skenë koreografi nga kultura dhe vende të ndryshme, duke e trajtuar vallëzimin si një hapësirë ku ndërthuren natyra, kujtesa, frika dhe rezistenca.

Në javën e parë të festivalit, publiku është njohur me vepra nga Portugalia, Greqia, Tajvani dhe Rumania. Pavarësisht dallimeve në stil dhe tematikë, disa prej tyre i bashkon përballja e trupit me një realitet gjithnjë e më të pasigurt.

Një nga produksionet e spikatura është “Sounding Light” nga Cloud Gate Dance Theatre of Taiwan, me koreografi të Cheng Tsung-lung. Vepra, e frymëzuar nga natyra, mitologjia dhe figurat e luftëtarëve, sjell në skenë 12 valltarë që në fillim shfaqen si një formacion i heshtur, duke krijuar imazhe që kujtojnë shkëmbinjtë, ujëvarat dhe peizazhet natyrore.

Përmes tingujve të minimalizuar dhe lëvizjeve që evokojnë valët, erën dhe fluturimin, shfaqja ndërton një lidhje të drejtpërdrejtë mes trupit dhe natyrës.

Natyra është në qendër edhe të “The Choreography of Water” të koreografes rumune Simona Deaconescu, ku uji bëhet pjesë e performancës përmes tubave, enëve dhe balonave prej qelqi.

Ndërkohë, ndër veprat që kanë sjellë më shumë energji në skenë janë “It’s the end of the amusement phase” e koreografes greke Chara Kotsali dhe “F*cking Future” e koreografit portugez Marco da Silva Ferreira.

Në veprën e Kotsalit, vallëzimi lëviz mes utopisë dhe distopisë, ndërsa flamujt, pankartat dhe ndryshimet e kostumeve shoqërojnë një performancë që kalon nga shpresa te zhgënjimi.

Ndërsa në “F*cking Future”, Ferreira krijon një univers futurist ku tetë valltarë lëvizin në formacione të ngjeshura, duke alternuar marshimin, paradën dhe energjinë e një rave. Trupi paraqitet njëkohësisht si i fuqishëm dhe i cenueshëm, i disiplinuar dhe rebel.

Në fund, performanca merr edhe një dimension politik dhe shoqëror, duke trajtuar identitetin, normat dhe nevojën për të mbrojtur kulturën përballë përjashtimit.

“Dance in August” do të vijojë në Berlin deri më 29 gusht, me një program ndërkombëtar që e përdor vallëzimin jo vetëm si spektakël, por edhe si gjuhë për të folur për frikën, shpresën, trupin dhe rezistencën./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara