Lajmet
Lija e majmunëve: Shpërthimi i rrezikshëm dhe masat e nevojshme
Published
2 years agoon
By
Betim GashiOrganizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) ka shpallur shpërthimin e mpox, e njohur më parë si lija e majmunëve, në disa pjesë të Afrikës si një emergjencë të shëndetit publik me shqetësim ndërkombëtar.
Sëmundja, e shkaktuar nga virusi i lisë së majmunëve, ka rezultuar në të paktën 450 vdekje gjatë shpërthimit në Republikën Demokratike të Kongos, sipas raportimeve nga BBC. Mpox është një sëmundje shumë ngjitëse që fillimisht përhapet nga kafshët te njerëzit dhe tani mund të transmetohet edhe nga njeri te njeri.

Si shkaktohet dhe përhapet Mpox?
Mpox shkaktohet nga një virus që është pjesë e grupit të viruseve të lisë, por është shumë më pak i dëmshëm se lija e zakonshme. Virusi shpesh ndodhet në fshatra të largëta në pyjet tropikale të Afrikës, si Republika Demokratike e Kongos, ku ndodhin mijëra raste dhe qindra vdekje çdo vit. Variantet e mpox ndahen në dy grupe kryesore: Clade 1 dhe Clade 2. Shpërthimi aktual është shkaktuar nga Clade 1, variant shumë më vdekjeprurës, i identifikuar si “më i rrezikshmi deri më tani”.
Mpox përhapet përmes kontaktit të ngushtë me personat e infektuar, duke përfshirë seksin, kontaktin lëkurë me lëkurë, dhe frymëmarrjen pranë një personi tjetër. Virusi gjithashtu mund të hyjë në trup përmes lëkurës së çarë ose mukozave të syve, hundës ose gojës, dhe mund të përhapet përmes objekteve të kontaminuara.
Simptomat e Mpox
Simptomat fillestare përfshijnë ethe, dhimbje koke, enjtje dhe dhimbje muskujsh. Pas etheve, mund të zhvillohet një skuqje që shpesh fillon në fytyrë dhe më pas përhapet në pjesë të tjera të trupit, si pëllëmbët e duarve dhe shputat e këmbëve. Skuqja kalon nëpër faza të ndryshme përpara se të formojë përfundimisht një zgjebe, e cila më vonë bie. Në raste të rënda, lezionet mund të përfshijnë gojën, sytë dhe organet gjenitale.
Kush është më i rrezikuar?
Personat që janë seksualisht aktivë dhe ata që kanë shumë partnerë janë më të rrezikuar. Ndërkohë, kushdo që ka kontakt të ngushtë me një person të infektuar, përfshirë punonjësit shëndetësorë dhe anëtarët e familjes, gjithashtu mund të infektohet.
Trajtimi dhe parandalimi
Shpërthimet e mpox mund të kontrollohen duke parandaluar infeksionet, ku vaksinat janë mënyra më efikase. Vaksinat janë të disponueshme, por shpesh janë të rezervuara për ata që janë në rrezik të lartë ose kanë qenë në kontakt të ngushtë me persona të infektuar. OBSH ka kërkuar që prodhuesit e ilaçeve të paraqesin vaksinat për përdorim urgjent, edhe nëse ato nuk janë miratuar ende zyrtarisht në disa vende.
Për të mbrojtur veten dhe të tjerët, është e rëndësishme të shmangni kontaktin e ngushtë me individë të infektuar dhe të përdorni prezervativë gjatë marrëdhënieve seksuale për 12 javë pas shërimit. Po ashtu, pastrimi i rregullt i duarve dhe izolimi i individëve të infektuar janë masa të rëndësishme për të parandaluar përhapjen e sëmundjes./UBTNews/
Vendi
UBT anëtarësohet në EURASHE, një prej organizatave më të rëndësishme evropiane të arsimit të lartë
Published
4 hours agoon
May 13, 2026By
ubtnews
UBT zyrtarisht është anëtarësuar në EURASHE (European Association for the Applied Sciences in Higher Education), një nga organizatat më të rëndësishme evropiane që përfaqëson institucionet e arsimit të lartë të orientuara drejt shkencave të aplikuara, inovacionit dhe zhvillimit profesional.
Me këtë anëtarësim, UBT i bashkohet rrjetit evropian të institucioneve të arsimit të lartë, duke forcuar edhe më tej pozicionimin e tij në arenën ndërkombëtare akademike.
Presidenti dhe Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi, tha se anëtarësimi në EURASHE përbën një moment të rëndësishëm për UBT-në dhe për Kosovën, pasi dëshmon kredibilitetin dhe seriozitetin institucional të UBT-së në nivel evropian dhe ndërkombëtar.
“Anëtarësimi i UBT-së në EURASHE është një nder i veçantë për institucionin tonë dhe për Kosovën. Me këtë, UBT përmbush ciklin e anëtarësimeve në organizatat më të rëndësishme që kontribuojnë në politikat, zhvillimin, inovacionin, arsimin dhe kërkimin shkencor në Evropë dhe në botë. Ky është një konfirmim se UBT është një institucion serioz dhe kredibil, ndërsa njëkohësisht krijon mundësi të reja për pjesëmarrje aktive të stafit dhe studentëve tanë në zhvillimin e politikave evropiane, projekteve inovative dhe avancimin e arsimit të lartë”, tha Rektori Hajrizi.
Ai shtoi se UBT, përmes përvojës së tij në inovacion, teknologji dhe aplikime industriale, do të ketë rol aktiv dhe kontribuues në forumet dhe debatet evropiane që lidhen me të ardhmen e arsimit të lartë.
Ky anëtarësim përfaqëson një hap të rëndësishëm për UBT-në në fuqizimin e bashkëpunimit ndërkombëtar, shkëmbimit akademik dhe pjesëmarrjes aktive në zhvillimet më të reja të arsimit të lartë në Evropë. Përmes këtij rrjeti, UBT do të ketë mundësi të kontribuojë në iniciativa evropiane, projekte inovative dhe politika që lidhen me arsimin, teknologjinë dhe tregun e punës.
Aktualitet
Sorensen prezanton planin e punës për normalizimin e raporteve Kosovë-Serbi gjatë takimeve në Bruksel
Published
7 hours agoon
May 13, 2026By
UBTNews
Përfaqësuesi i Posaçëm i Bashkimit Evropian për Dialogun Kosovë-Serbi, Peter Sorensen, ka njoftuar përmes platformës “X” se gjatë kësaj jave ka zhvilluar takime të ndara dhe të detajuara në Bruksel me të dy kryenegociatorët, ku Kosova është përfaqësuar nga Agron Bajrami.
Gjatë këtyre diskutimeve, Sorensen ka paraqitur planin e punës mbi normalizimin e marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë, duke specifikuar hapat dhe angazhimet që priten gjatë muajve të ardhshëm.
Ky njoftim vë në pah përpjekjet e vazhdueshme të Bashkimit Evropian për të koordinuar agjendën e dialogut dhe për të siguruar progres në procesin e stabilizimit të raporteve mes dy vendeve në kuadër të kornizës së përcaktuar nga Brukseli, duke mbajtur takime të veçanta me përfaqësuesit e palëve për të shpjeguar në detaje ecurinë e planit të punës për periudhën vijuese.
Vendi
Gjykata Supreme shfuqizon tarifën 3-euroshe për shoqëruesit e pacientëve në QKUK
Published
7 hours agoon
May 13, 2026By
UBTNews
Gjykata Supreme e Kosovës ka shpallur të paligjshme tarifën prej 3 eurosh për personat shoqërues mbi 15 vjeç të pacientëve në QKUK, duke shfuqizuar pjesërisht Udhëzimin Administrativ nr. 03/2024 për bashkëpagesat në shërbimet shëndetësore. Ky vendim erdhi pas padisë së Institutit të Kosovës për Drejtësi kundër Ministrisë së Shëndetësisë, me të cilën kontestohej ligjshmëria e kësaj pagese ditore.
Pas shqyrtimit të provave, Gjykata vlerësoi se Ministria ka tejkaluar autorizimet e saj ligjore dhe ka zgjeruar në mënyrë të palejuar nocionin e bashkëpagesës, pasi ky detyrim mund të vendoset vetëm ndaj personave që janë përfitues të drejtpërdrejtë të shërbimeve shëndetësore.
Sipas aktgjykimit, tarifimi i shoqëruesve cenon të drejtën për qasje të barabartë në kujdesin shëndetësor dhe krijon obligime financiare pa bazë të qartë ligjore, duke pasur parasysh se prania e familjarëve është shpesh e domosdoshme për pacientët.
Edhe pse kjo tarifë nisi të zbatohej nga shkurti i këtij viti, Gjykata Supreme theksoi se aktet nënligjore duhet të jenë gjithmonë në përputhje me ligjin dhe nuk mund të krijojnë kategori të reja tarifimi të paparashikuara më parë.
Lajmet
Publikohen listat e kandidatëve, këta janë emrat që synojnë ulëset e Kuvendit
Published
9 hours agoon
May 13, 2026By
UBTNews
Pas përmbylljes së afatit zyrtar për dorëzimin e listave në KQZ, subjektet kryesore politike në vend kanë zbuluar emrat e kandidatëve me të cilët do të kërkojnë votën e qytetarëve në zgjedhjet e parakohshme të 7 qershorit. Gara pritet të jetë e fortë, me ndryshime interesante në renditje dhe prurje të reja në listat zgjedhore.
Listës së Lëvizjes Vetëvendosje i prin kryeministri aktual, Albin Kurti. Në dhjetëshen e parë radhiten emrat kryesorë të partisë si Glauk Konjufca, Donika Gërvalla, Avni Dehari, Albulena Haxhiu dhe Xhelal Sveçla. Një detaj që ka rënë në sy është mungesa e Besnik Bislimit dhe Hysen Durmishit, me këtë të fundit që deklaroi se ishte vendim i tij personal. Ndërkohë, në listë është përfshirë Arton Konushevci, vëllai i heroit Ilir Konushevci, me numrin 15.

Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK) këtë herë garon me një listë ku bartëse është ish-presidentja Vjosa Osmani, e ndjekur nga kryetari i partisë, Lumir Abdixhiku. Pjesë e dhjetëshes janë edhe Kujtim Shala, Lutfi Haziri e Anton Quni. Megjithatë, befasi mbetet renditja e Avdullah Hotit dhe Hykmete Bajramit jashtë top-dhjetëshes, përkatësisht me numrat 11 dhe 12. Në listë është rikthyer edhe Ukë Rugova, djali i presidentit historik Ibrahim Rugova.

Partia Demokratike e Kosovës (PDK) ishte subjekti i fundit që e bëri publike listën e saj, së cilës i prin kandidati për kryeministër, Bedri Hamza. Pas tij renditen Uran Ismaili e Vlora Çitaku, ndërsa bie në sy ngjitja e Arian Tahirit në dhjetëshen e parë. Një emër që ka nxitur debate është ai i Nait Hasanit, i përfolur për dyshime rreth manipulimeve me vota në zgjedhjet e kaluara, gjë që ka nxitur edhe reagimin e kryetarit të Prizrenit, Shaqir Totaj, i cili u distancua nga ky propozim.

Te Aleanca për Ardhmëri të Kosovës, përgjegjësinë e bartësit të listës e ka marrë Ardian Gjini. Ndërkohë, lideri i partisë, Ramush Haradinaj, ka zgjedhur të garojë me numrin 11. Nga ana tjetër, partitë si AKR kanë njoftuar se nuk do të marrin pjesë fare në këto zgjedhje, ndërsa PSD-ja do të jetë e pranishme me një listë të shkurtër prej vetëm gjashtë kandidatësh.

UBT anëtarësohet në EURASHE, një prej organizatave më të rëndësishme evropiane të arsimit të lartë
Donald Trump mbërrin në Kinë për takim me Xi Jinping
Sorensen prezanton planin e punës për normalizimin e raporteve Kosovë-Serbi gjatë takimeve në Bruksel
Gjykata Supreme shfuqizon tarifën 3-euroshe për shoqëruesit e pacientëve në QKUK
Pakistani: Ndërmjetës apo oportunist?
Publikohen listat e kandidatëve, këta janë emrat që synojnë ulëset e Kuvendit
Kosova dhe Shqipëria prezantohen në Kanë me pavijon të përbashkët dhe premierën e filmit “Dua”
Kanye West humb gjyqin për shkelje të të drejtave të autorit
Arijanet Muriç konfirmon largimin nga Italia: “Nuk do të luaj më për Sassuolon”
Të kërkuara
-
Lajmet3 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Lajmet3 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Live3 months agoKryegjykatësi Smith III shpall mbylljen e çështjes gjyqësore
