Kur jeni të stresuar, shëndeti emocional dhe fizik mund të vuajnë të dy. Njerëzit me trauma ose gjendje të tjera të shëndetit mendor si ankthi dhe depresioni shpesh përjetojnë gjithashtu simptoma fizike.
Për të parë se si ijët mund të ruajnë emocionet, është e rëndësishme që së pari të kuptoni funksionin dhe anatominë e tyre.
Ijët si term i referohen zonës në secilën anë të legenit. Vetë nyja në këtë zonë është një nga nyjet më të mëdha dhe më unike në trupin e njeriut, përgjegjëse për mbajtjen e peshës, stabilizimin e dhe lëvizjen e këmbës së sipërme.
Sa më të forta të jenë ijët, aq më pak lëvizshmëri ka trupi. Kjo mund të rezultojë në dhimbje dhe të pengojë aktivitetet e përditshme si ecja dhe ngjitja e shkallëve. Ijët e ngushta gjithashtu mund të shkaktojnë një anim të përparmë të legenit që rezulton në keqvendosje të kokës dhe qafës.
Historia për ijët sillet rreth muskulit iliopsoas – një grup i thellë muskulor.
“Legeni është plot me organet tona krijuese, riprodhuese dhe përmban muskulin psoas të vendosur në qendër që lidh pjesën e sipërme dhe të poshtme të trupit (frymëmarrja dhe diafragma me këmbët) duke e bërë thelbin e trupit tonë të rëndësishëm si fizikisht ashtu edhe emocionalisht”, thotë Martha Eddy një edukatore kryesore somatike, autore dhe themeluese e Dynamic Embodiment.
Të vendosura në psoas janë veshkat, përgjegjëse për filtrimin e toksinave në trup, si dhe gjëndrat mbiveshkore, të cilat kontrollojnë reagimet, përgjigjet natyrore të trupit ndaj rrezikut të perceptuar. Kur jeni në stres mendor ose emocional, muskujt psoas përgjigjen duke u shtrënguar.
Eddy vë në dukje se edhe pasi stresi është zhdukur, tensioni mund të mbetet ende në pjesën e trupit dhe ijë, duke kontribuar në gjëra të tilla si dhimbje koke dhe dhimbje të mesit.
Neuroshkenca gjithashtu ofron një vështrim se si emocionet depozitohen në trup. Në vitin 1985, neuroshkencëtarja Candace Pert gjeti që proteinat e vogla të njohura si neuropeptide aktivizojnë qarqet e lidhura me emocionet.
Ajo deklaroi se “trupi juaj është mendja juaj e nënndërgjegjeshme” dhe se trupi fizik mund të ndryshojë në varësi të asaj që po ndiejmë.
Hulumtimi i Pert sugjeron që emocionet janë sinjale elektrokimike që mbajnë mesazhe emocionale në të gjithë trupin. Më pas ato shprehen, përjetohen dhe ruhen brenda trupit dhe mendjes. Kërkimet aktuale e mbështesin këtë.
Për shkak të këtij studimi, mund të fillojmë të kuptojmë marrëdhëniet midis emocioneve dhe trupit. Sipas një studimi të vitit 2019, emocione të caktuara shoqërohen me zona specifike të trupit.
Për më tepër, rajoni i ijëve është i lidhur me sacral chakra, një qendër energjike që besohet nga disa për të vendosur energjinë krijuese dhe seksualitetin.
Mënyrat për të çliruar emocionet në ijë
– ushtrime somatike (somatike – që ka të bëjë vetëm me trupin, veçanërisht të dallueshëm nga mendja) – yoga – stretching – masazh – terapi somatike
Me rastin e International Jazz Day, në Parkun Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik të UBT-së u organizua një koncert i veçantë në UBT Concert Hall, duke sjellë një atmosferë artistike dhe një përvojë unike për studentët dhe dashamirësit e muzikës.
Ky aktivitet u realizua nga klasa e profesorit Dukagjin Muhaxheri, duke vënë në pah talentin dhe përkushtimin e studentëve në interpretimin e veprave të njohura dhe improvizimeve jazz. Programi i koncertit përfshiu performanca të ndryshme, ku Ledian Shala interpretoi në piano solo vepra të Chopin dhe improvizime, Sunaj Qerimi solli “Summertime” në klarinetë dhe piano, ndërsa Leon Shehu performoi “Habanera” për flautë dhe bend.
Në vazhdim, profesori Dukagjin Muhaxheri u prezantua me “Tico Tico” në saksofon, i shoqëruar nga bendi, ndërsa pjesa përmbyllëse përfshiu performanca të përbashkëta si “Caravan” dhe “Mo Better Blues”, të interpretuara nga Bendi i UBT-së me pjesëmarrjen e studentëve Shend Xhini, Rinor Hysemi, Sunaj Qerimi, Ledian Shala dhe vetë profesori Muhaxheri.
Ky koncert është një dëshmi e qartë e angazhimit të UBT-së për të promovuar artin dhe kulturën brenda komunitetit akademik, duke u ofruar studentëve hapësira konkrete për të shfaqur talentin e tyre dhe për të zhvilluar aftësitë profesionale në skenë.
Përmes programeve të tij në fushën e muzikës dhe arteve, UBT vazhdon të ndërthurë teorinë me praktikën, duke organizuar aktivitete të rregullta si koncerte, performanca live dhe projekte artistike që i përgatisin studentët për sfidat reale të industrisë kreative.
Ngjarje të tilla jo vetëm që pasurojnë jetën studentore, por gjithashtu dëshmojnë përkushtimin e UBT-së për të krijuar një mjedis dinamik, inovativ dhe ndërdisiplinor, ku talenti zhvillohet dhe promovohet në mënyrë të vazhdueshme.
Sot në mbarë botën shënohet Dita Ndërkombëtare e Xhazit, një ngjarje globale që kremton fuqinë e muzikës për të bashkuar njerëzit dhe kulturat.
E shpallur nga UNESCO, kjo ditë i kushtohet një prej zhanreve më me ndikim në historinë e muzikës moderne. Xhazi, i lindur në fillim të shekullit 20-të, është bërë simbol i lirisë artistike, improvizimit dhe dialogut kulturor.
Përmes koncerteve, aktiviteteve edukative dhe performancave të ndryshme, artistë dhe institucione në mbarë botën e shënojnë këtë ditë, duke promovuar diversitetin kulturor dhe bashkëpunimin ndërkombëtar.
Dita Ndërkombëtare e Xhazit synon gjithashtu të rrisë ndërgjegjësimin për rolin e muzikës në ndërtimin e paqes dhe mirëkuptimit mes popujve, duke e kthyer xhazin në një gjuhë universale që tejkalon kufijtë.
Baleti Kombëtar i Kosovës ka dhënë premierën e parë për vitin 2026, duke sjellë para publikut një mbrëmje artistike me dy shfaqje koreografike, në kuadër të Ditës Botërore të Baletit.
Programi përfshiu veprën “We Will Never Give Up on Love”, me koreografi nga Erion Kruja, si dhe shfaqjen “Bletë”, me koreografi nga Clébio Oliveira.
Kjo mbrëmje u karakterizua nga një ndërthurje e stileve bashkëkohore dhe ekspresivitetit skenik, duke sjellë reflektime mbi temat e dashurisë, qëndrueshmërisë dhe jetës kolektive. Premiera shënon hapjen e sezonit artistik të këtij institucioni për vitin 2026.
Një mbrëmje e veçantë që vjen në bashkëpunim me Konsullatën e Kosovës në Varshavë, Filharmonia e Kosovës sjell në Prishtinë Kuartetin Harkor të Filharmonisë së Krakovës – një ansambël që mishëron traditën e shkëlqyer polake të muzikës së dhomës dhe finesën e interpretimit evropian.
Më 5 maj 2026, në Hollin e Bibliotekës Kombëtare “Pjetër Bogdani”, katër muzikantë të shquar të Filharmonisë së Krakovës – Joanna Konarzewska, Zuzanna Frankiewicz, Jan Czyżewski dhe Martyna Sołtys do të interpretojnë dy kryevepra të muzikës polake për kuartet harkor: Kuartetin Harkor Nr. 3 të Grażyna Bacewicz dhe Kuartetin Harkor Nr. 2, Op. 42 të Władysław Żeleński.
Në këtë program takohen energjia moderne dhe forca ekspresive e Bacewicz me lirizmin romantik dhe finesën kompozicionale të Żeleński-t, duke krijuar një udhëtim artistik përmes identitetit muzikor polak. Për publikun e Prishtinës, kjo mbrëmje është një mundësi e rrallë për të përjetuar nga afër interpretimin e një ansambli që përfaqëson një prej institucioneve më të rëndësishme muzikore të Evropës Qendrore.
Ky koncert është më shumë se një paraqitje artistike është një takim kulturash, një dialog përmes tingullit dhe një dëshmi e fuqisë së muzikës për të ndërtuar ura ndërmjet vendeve.