Në një intervistë ekskluzive për Al Jazeera, Sekretari i Shtetit, Marco Rubio, tha se objektivat e luftës së SHBA-së do të arrihen brenda “javësh”. Ndërsa lufta ndaj Iranit hyri në ditën e saj të 32-të, sulmet ajrore amerikane dhe izraelite vazhdojnë në mbarë Iranin, me shpërthime të fuqishme të raportuara në Teheran dhe Isfahan.

Sekretari Rubio shtoi se komunikimi midis Teheranit dhe Uashingtonit po vazhdon, kryesisht përmes ndërmjetësve, duke saktësuar se objektivat do të arrihen në “javë, jo muaj”. Ndërkohë, Presidenti Donald Trump ka kërcënuar se do të shkatërrojë qendrën kryesore të eksportit të naftës dhe infrastrukturën energjetike të Iranit nëse nuk arrihet shpejt një marrëveshje.

Në Iran

• Taksat në Hormuz: Media shtetërore raportoi se një komision parlamentar miratoi taksat për anijet që kalojnë në Ngushticën e Hormuzit, një rrugë kyçe e naftës dhe gazit, e mbyllur efektivisht nga lufta.
• Kërcënimet e Trump: Trump kërcënoi me shkatërrimin e Ishullit Kharg (qendra e eksportit të naftës), puseve të naftës dhe centraleve elektrike.
• Bombardimet: Izraeli dhe SHBA vazhduan bombardimet, me shpërthime të fuqishme në Teheran dhe Isfahan.
• Mesazhi i Marinës: Vala e fundit e sulmeve rajonale të Iranit u nis nga marina e vendit. Sipas korrespondentëve, ky shërben si një “mesazh shumë i fortë” për SHBA-në, duke sfiduar pretendimet e Uashingtonit për asgjësimin e forcave detare iraniane.
• Vrasja e Admiralit: Garda Revolucionare (IRGC) konfirmoi vdekjen e komandantit të saj detar, Admiralit Alireza Tangsiri, i vrarë në një sulm izraelit së fundmi.

Zhvillimet Rajonale

• Bisedimet Pakistan-Kinë: Zëvendëskryeministri i Pakistanit, Ishaq Dar, viziton Pekinin të martën për bisedime me ministrin kinez Wang Yi.
• G7 për Energjinë: Ministrat e ekonomisë dhe financave të G7-ës u shprehën të gatshëm të marrin “të gjitha masat e nevojshme” për të stabilizuar tregun e energjisë.
• Thirrja e El-Sisit: Presidenti egjiptian i kërkoi Trump-it të ndihmojë në ndaljen e luftës: “Ju lutem, na ndihmoni të ndalim luftën, ju jeni i aftë për këtë.”
• NATO: Forcat e NATO-s kapën një raketë të lëshuar nga Irani drejt Turqisë — e katërta që nga fillimi i luftës.

Në Gji

• Sulmi mbi cisternën kuvajtjane: Irani nisi një sulm “direkt dhe kriminal” mbi “Al-Salmi”, një cisternë kuvajtjane e ngarkuar plot në portin e Dubait.
• Raketat në Arabinë Saudite: Arabia Saudite njoftoi se kapi të paktën tetë raketa balistike që synonin Rijadin dhe provincën lindore të pasur me energji.
• Alarmi në Bahrein: Konflikti ka vënë shtetet fqinje në alarm të lartë; Bahreini aktivizoi sirenat duke udhëzuar banorët të drejtohen në vendet më të afërta të sigurta.
• Araghchi: Ministri i Jashtëm iranian tha se është “koha e fundit” që trupat amerikane të largohen nga bazat e tyre në shtetet e Gjirit.

Në SHBA

• Rubio i tha Al Jazeera-s se rruga ujore do të mbetet e hapur pavarësisht veprimeve të Iranit.
• Ai pohoi se objektivat po arrihen pas shkatërrimit të forcave ajrore dhe pjesës më të madhe të marinës iraniane.
• Mbi 200 ushtarë amerikanë kanë paraqitur ankesa ndaj oficerëve eprorë për përdorimin e retorikës fetare për të arsyetuar luftën.

Në Izrael

• Netanyahu: Kryeministri izraelit tha se lufta ka arritur më shumë se gjysmën e qëllimeve të saj, pa dhënë një afat se kur do të përfundojë.
• Sulmi në Universitet: Ushtria izraelite goditi Universitetin “Imam Hossein” në Teheran, duke pretenduar se përdorej për kërkime të armëve të avancuara.
• Zjarri në Haifa: Një zjarr i madh shpërtheu në rafinerinë e naftës në Haifa pas rënies së mbetjeve të një projekti të kapur në ajër.

Kriza e naftës dhe ushqimit

• Rritja e çmimeve: Nafta bruto amerikane (WTI) kaloi 100 dollarë për fuçi për herë të parë që nga viti 2022. Çmimi mesatar i benzinës kaloi 4 dollarë për gallon.
• Masat në Norvegji dhe Bangladesh: Norvegjia do të ulë përkohësisht taksat mbi karburantet, ndërsa Bangladeshi ka urdhëruar masa të rrepta kursimi të energjisë për shkak të krizës globale. /Al Jazeera/

Irani sulmoi dhe përfshiu nga flakët një anije cisternë të ngarkuar plot me naftë bruto pranë Dubait herët të martën, pasi Presidenti Donald Trump paralajmëroi se Shtetet e Bashkuara do të shkatërronin centralet energjetike dhe puset e naftës të Iranit nëse ky i fundit nuk hap Ngushticën e Hormuzit.

Goditja mbi anijen “Al-Salmi”, e cila lundron nën flamurin e Kuvajtit, është sulmi i fundit ndaj anijeve tregtare me raketa ose dronë shpërthyes ajrorë dhe detarë në Gjirin Persik dhe Ngushticën e Hormuzit, që prej sulmit të SHBA-së dhe Izraelit ndaj Iranit më 28 shkurt. Konflikti njëmujor është përhapur në të gjithë Lindjen e Mesme, duke vrarë mijëra njerëz, duke ndërprerë furnizimet me energji dhe duke kërcënuar të fusë ekonominë globale në kolaps.

Çmimet e naftës bruto u rritën ndjeshëm për një kohë të shkurtër pas sulmit mbi cisternën, e cila mund të mbajë rreth 2 milionë fuçi naftë me vlerë mbi 200 milionë dollarë me çmimet aktuale.

Kuwait Petroleum Corp, pronari i anijes, deklaroi se sulmi ndodhi herët të martën, duke shkaktuar zjarre dhe dëmtime në trupin e anijes. Autoritetet në Dubai njoftuan më vonë se kishin vënë zjarrin nën kontroll pas sulmit me dron, pa pasur rrjedhje nafte dhe pa lëndime në ekuipazh.

Rritja e çmimeve të naftës dhe karburantit ka filluar të rëndojë mbi financat e familjeve amerikane dhe është kthyer në një kokëçarje politike për Trump-in dhe Partinë e tij Republikane përpara zgjedhjeve afatmesme të nëntorit, pasi ai kishte premtuar uljen e çmimeve të energjisë dhe rritjen e prodhimit të naftës dhe gazit në SHBA.

Çmimi mesatar kombëtar i shitjes me pakicë i benzinës në SHBA kaloi 4 dollarë për gallon për herë të parë në më shumë se tre vjet të hënën, sipas të dhënave nga shërbimi i gjurmimit të çmimeve GasBuddy. Shtrëngimi i furnizimeve globale ka bërë që nafta bruto e referencës “Brent” të rritet me 56% këtë muaj—rritja më e madhe e regjistruar ndonjëherë—duke arritur mbi 113 dollarë për fuçi. /Reuters/

Trupat e Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) kanë pranuar zyrtarisht vrasjen e Alireza Tangsirit, komandantit të forcave detare të IRGC-së, katër ditë pasi Izraeli deklaroi se ai ishte objektiv i një sulmi, raporton BBC.

Në deklaratën e IRGC-së, të publikuar nga agjencia e lajmeve “Tasnim” (e afërt me këtë strukturë), thuhet se Tangsiri po “organizonte forcat dhe po forconte mburojën mbrojtëse të ishujve dhe brigjeve” dhe se vdiq “si pasojë e plagëve të rënda”. Sipas njoftimit, pavarësisht “mungesës” së komandantit ditët e fundit, forcat detare të IRGC-së kanë kryer “goditje dërrmuese dhe kanë vazhduar kontrollin vendimtar mbi Ngushticën e Hormuzit”.

Garda Revolucionare u zotua në deklaratë se “nuk do të ndalet derisa armiku të shkatërrohet plotësisht”. Tangsiri, një nga komandantët më të lartë të IRGC-së, ishte përgjegjës për mbikëqyrjen e kalimit të anijeve në Ngushticën strategjike të Hormuzit. Në llogarinë e tij në platformën X, ai kishte deklaruar së fundmi se “asnjë anije e lidhur me agresorët kundër Iranit nuk ka të drejtë të kalojë”.

Ai njihej si një komandant i drejtpërdrejtë, duke bërë vazhdimisht deklarata kundër SHBA-së dhe Izraelit. Në vitin 2019, Thesari i SHBA-së vendosi sanksione ndaj Tangsirit dhe komandantëve të tjerë të IRGC-së, pasi Irani rrëzoi një dron vëzhgues amerikan pranë ngushticës.

Sipas BBC- “Irani konfirmon vdekjen e komandantit detar të IRGC-së, Alireza Tangsiri, pas raportimeve për një sulm izraelit.”

Situata mes Iranit, SHBA-së dhe rajonit të Gjirit është përshkallëzuar ndjeshëm në javët e fundit, ndërsa zyrtarët iranianë shprehin mosbesim të thellë ndaj Perëndimit dhe paralajmërojnë për përballje të mundshme ushtarake.

Sipas BBC, lufta aktuale ka nisur më 28 shkurt, vetëm dy ditë pas raundit të tretë të bisedimeve indirekte bërthamore mes SHBA-së dhe Iranit në Gjenevë. Ky zhvillim pason një model të përsëritur: edhe verën e kaluar, sulmet ndaj Iranit nisën gjatë negociatave, duke çuar në një luftë 12-ditore mes Iranit dhe Izraelit, ku SHBA goditi tre objekte kyçe bërthamore iraniane.

Në këtë kontekst, kryetari i Parlamentit të Iranit, Mohammad Bagher Ghalibaf, ka akuzuar SHBA-në për hipokrizi, duke deklaruar se “armiku sinjalizon negociata në publik, ndërsa në fshehtësi planifikon një sulm tokësor”. Sipas BBC, ai ka shtuar se SHBA po paraqet një listë kërkesash dhe po përpiqet të arrijë përmes diplomacisë atë që nuk e arriti në luftë.

Në një mesazh të publikuar 30 ditë pas nisjes së konfliktit, Ghalibaf paralajmëroi se forcat iraniane janë “në pritje të hyrjes së ushtarëve amerikanë në terren për t’i goditur ashpër”. Ai theksoi gjithashtu se Irani nuk do të pranojë “poshtërim” dhe e konsideron çdo marrëveshje si test për besueshmërinë e SHBA-së, sidomos pas tërheqjes nga marrëveshja bërthamore e vitit 2015 gjatë presidencës së Donald Trump.

Ky qëndrim lidhet me politikën afatgjatë të Iranit që nga revolucioni i vitit 1979, e cila është karakterizuar nga kundërshtimi ndaj ndikimit politik dhe kulturor perëndimor, duke i parë SHBA-në dhe Izraelin si kundërshtarë kryesorë.

Ndërkohë, tensionet janë përhapur edhe në rajonin e Gjirit. Arabia Saudite njoftoi se ka interceptuar dhe shkatërruar 10 dronë brenda disa orëve të fundit. Sipas BBC, edhe vende të tjera si Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Kuvajti kanë raportuar sulme gjatë natës, ndërsa infrastruktura kritike në rajon është vënë në shënjestër në 24 orët e fundit.

Zhvillimet e fundit tregojnë për një përshkallëzim të rrezikshëm të situatës, në një kohë kur kanalet diplomatike mbeten të paqarta dhe mosbesimi mes palëve vazhdon të thellohet.