Kulturë

Ibrahim Kodra, postkubisti i fundit i Evropës

Published

on

Ibrahim Kodra, postkubisti i fundit i Evropës, u nda nga jeta më 7 shkurt të vitit 2006 në Milano, duke lënë pas një trashëgimi të pasur artistike, e cila vazhdon të frymëzojë e të kujtohet me respekt nga botëkuptimet e artit dhe pasionantët e kulturës. U lind në Shqipëri, por pas një jete të ngarkuar me sfida dhe mundësi, ai u largua nga atdheu në moshën 20-vjeçare për t’i dhënë flakë pasionit të tij artistik. Pasi fitoi një bursë studimi nga Oborri Mbretëror, ai niset për në Itali, aty ku do të vazhdonte studimet në Akademinë e Arteve të Bukura të Romës.

Kodra solli një lloj shpërthimi të ri në artin evropian, duke e pasuruar atë me një frymë të pasur dhe origjinale. Ndërsa shkelte terrenin e një periudhe pas-kubiste, ai krijoi një stil të veçantë, që nuk u kufizua thjesht nga ndikimet e të tjerëve, por përfshiu një njësi të thellë dhe të vazhdueshme mes shprehjes personale dhe atij kolektiv që ka pasur ndikim të thellë në zhvillimet më të mëdha të pas-rilindjes në artin bashkëkohor. Ibrahim Kodra nuk ishte thjesht një artist i formave dhe ngjyrave, por njëri që e shikonte botën përmes një lenteje ku secila vepër ishte një formë e re e shprehjes, e ndikuar nga ndjeshmëria dhe pasioni për atë që ai quante “vibrim të shpirtit”.

Krijimet e tij janë të shumta, ku shumë nga to mbeten të papërcaktuara si autorësi, pas faktit që ai shpeshherë ka dhuruar vepra për miqtë e tij. Nga ato që kanë mbijetuar dhe janë dokumentuar, mendohet se janë rreth dy mijë vepra të njohura, të cilat përbëjnë një testament të shkëlqyer të intelektualizmit të tij. Por si një simbol i trashëgimisë kulturore, disa prej veprave të tij ende ndodhen të shpërndara në muze privatë dhe koleksione artistike, duke u bërë pasuri të padiskutueshme për ata që mund të përfitojnë nga ai univers magjik që krijoi.

Një prej momenteve kulmore të karrierës së tij ndodhi në vitin 1948, kur ai krijoi një marrëdhënie të thellë me një nga piktorët më të mëdhenj të botës, Pablo Picasso. Ky takim nuk do të mbetej thjesht një ndihmesë artistike, por një bashkëpunim që prodhoi një studim të rëndësishëm mbi lidhjet ndërmjet stilit të Kubizmit dhe post-kubizmit. Kodra, si një nga pasuesit më të njohur të Pikasos, përveç ndikimit të drejtpërdrejtë që mori nga ai, u bë një bartës i një fryme të re artistike, duke dhënë një kontribut të rëndësishëm në pasjen e identitetit të tij si një artist i pavarur dhe i njohur.

Një nga elementët më të dallueshëm të krijimtarisë së tij ishin “Le case Kodra” – shtëpitë që ai pikturoi, të cilat janë bërë të njohura si pjesë e trashëgimisë së artit shqiptar. Këto shtëpi, që ndodhen në fshatra të komunës Civita të Italisë së Jugut dhe janë të banuara nga arbëreshët, u bënë objekt i fuqishëm i krijimtarisë së Kodrës, duke e ngritur emrin e tij në një nivel global. Përmes këtyre veprave, ai nuk vetëm që ndihmoi në ruajtjen e identitetit kulturor të arbëreshëve, por gjithashtu dha një pasqyrë të veçantë të lidhjes së pikturës me trashëgiminë e një kombi dhe të një historie.

Në përmbyllje, Ibrahim Kodra është një shembull i pafund i të qenit një artist që nuk lejon kufizime, as nga periudhat, as nga peripecitë e jetës. Ai është një shenjë e fuqishme e asaj që arti mund të bëjë kur lidhet me shpirtrat e ndjeshëm dhe kur është i hapur për pasurinë e të gjitha ndikimeve, pa u dorëzuar kurrë para ndonjë rregulli të thjeshtë të artit klasik. Kodra është padyshim një nga piktorët më të mëdhenj që ka nxjerrë Shqipëria dhe një pasuri e pazëvendësueshme për artin evropian./UBTNews/

 

Lajmet

54 vjet nga Kongresi i Drejtshkrimit të Gjuhës Shqipe

Published

on

Sot shënohen 54 vjet nga hapja e punimeve të Kongresit të Drejtshkrimit të Gjuhës Shqipe, i cili nisi më 20 nëntor 1972 në Tiranë, me pjesëmarrjen e albanologëve nga të gjitha trevat shqiptare.

Në Kongres morën pjesë 87 delegatë nga Shqipëria, Kosova, Maqedonia e Veriut, Mali i Zi dhe arbëreshët e Italisë.

Qëllimi i këtij tubimi ishte përcaktimi i parimeve dhe drejtimeve kryesore për hartimin e një sistemi të njësuar të drejtshkrimit, me synimin e krijimit të një standardi të përbashkët të gjuhës shqipe.

Në këtë proces, rol të rëndësishëm luajti edhe delegacioni nga Prishtina. Kongresi u parapri nga një takim me rëndësi i mbajtur në Prishtinë, ku ishin diskutuar dhe përcaktuar disa nga standardet gjuhësore.

Kongresi i vitit 1972 shënoi një moment të rëndësishëm në historinë e gjuhës shqipe dhe në përpjekjet për njësimin e saj në të gjitha trevat shqiptare./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Reka dhe Çitaku diskutojnë promovimin e filmave kosovarë në garën për Oscar

Published

on

Ambasadori i Kosovës në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Blerim Reka, ka pritur në Konsullatën e Përgjithshme të Kosovës në Nju-Jork, Lum Çitakun, drejtor i Programeve në Qendrën Kinematografike të Kosovës. Në takim është diskutuar promovimi ndërkombëtar i kinematografisë kosovare.

Në fokus të takimit ishte filmi “DUA”, me regji të Blerta Bashollit, i cili po shfaqet këto ditë në Nju-Jork dhe është propozimi zyrtar i Kosovës për edicionin e 99-të të çmimeve Oscar, në kategorinë “Filmi më i mirë ndërkombëtar”.

Në të njëjtën kategori garon edhe filmi “Shame and Money”, me regji të Visar Morinës, i cili, sipas raportimit të Telegrafit, është kualifikuar drejtpërdrejt pas fitimit të çmimit kryesor të jurisë, World Cinema Grand Jury Prize, në Festivalin e Filmit Sundance në janar të këtij viti.

Gjatë takimit, Reka theksoi rëndësinë e mbështetjes institucionale për krijimtarinë filmike dhe promovimin e kulturës së Kosovës në arenën ndërkombëtare. Ai vlerësoi kinematografinë si një nga mënyrat e rëndësishme për përfaqësimin dhe afirmimin e vendit në botë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Vazhdojnë punimet për rinovimin e teatrit ODA në Prishtinë

Published

on

Ministrja e Kulturës, Saranda Bogujevci, ka njoftuar se po vazhdojnë punimet për rinovimin e teatrit ODA në Prishtinë, duke bërë të ditur se kjo hapësirë së shpejti do të jetë e gatshme për artistët dhe publikun.

Përmes një njoftimi, Bogujevci ka theksuar se rinovimi i teatrit ODA është pjesë e investimeve në infrastrukturën teatrore në vend.

Ajo ka përmendur edhe projektet e përfunduara, përfshirë rinovimin e teatrit të qytetit “Muharrem Qena” në Mitrovicë dhe të hapësirave teatrore në Pallatin e Rinisë në Prishtinë, si dhe ndërtimin e Shtëpisë së Kulturës në Suharekë.

Sipas ministres, punimet po vazhdojnë edhe në Teatrin Kombëtar të Kosovës dhe në teatrin “Adriana” në Ferizaj, ndërsa Qendra për Arte në Rahovec ndodhet në fazën përfundimtare të ndërtimit.

Ndërkaq, Teatri i Operës dhe Baletit në Prishtinë është në fazën e fundit të projektimit./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Palimpsest”, projekt artistik që rikthen në vëmendje trashëgiminë muzikore shqiptare

Published

on

Teatri Kombëtar i Operës, Baletit dhe Ansamblit Popullor ka prezantuar projektin artistik “Palimpsest”, i cili synon të rikthejë në vëmendje trashëgiminë muzikore shqiptare të viteve ’30, ’40 dhe ’50.

Përmes krijimeve origjinale dhe përpunimeve të këngëve popullore, projekti sjell vepra të kompozitorëve Antonio Muçi, Karlo Pali, Muharrem Xhediku, Koço Uçi, Ramadan Sokoli dhe Çesk Zadeja.

Në këtë mbrëmje artistike do të interpretojnë Ardita Bufaj në piano, Armando Likaj në bariton dhe Maida Resulbegoviç në soprano, ndërsa e ftuar speciale do të jetë pianistja Norena Gaxha.

Koncepti artistik, hulumtimi arkivor dhe mbledhja e partiturave janë realizuar nga pedagogia Ardita Bufaj.

Projekti organizohet në bashkëpunim me Teatrin Kombëtar të Operës, Baletit dhe Ansamblit Popullor, në kuadër të Festivalit “Netët e Muzikës Shqiptare”, me synimin për të promovuar vlerat e trashëgimisë muzikore dhe për t’i përcjellë ato te brezat e rinj./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara