Aktualitet

‘Hipopotamët e kokainës’ së Pablo Escobar njihen ligjërisht si njerëz nga gjykata amerikane

Published

on

Pas vdekjes së Pablo Escobar në vitin 1993, kafshët e importuara ilegalisht në fermën e tij në Kolumbi u dërguan në kopshte të tjera zoologjike, të gjithë me përjashtim të katër hipopotamëve që autoritetet i konsideruan shumë të vështirë për t’i mbledhur.

Ata u lejuan të qëndronin të lirë, por shpejt u arratisën në një zonë rreth lumit Magdelena. Që atëherë numri i tyre është rritur në rreth 100.

Si pjesë e një beteje për të shpëtuar këta të ashtuquajtur “hipopotamë kokaine” nga vrasja, kafshët janë bërë krijesat e para jo njerëzore që konsiderohen ligjërisht njerëz nga gjykatat amerikane.

Autoritetet në Kolumbi kanë diskutuar për vrasjen e hipopotamëve që nga viti 2009 me argumentin se ata janë specie pushtuese. Ata thuhet se konkurrojnë me kafshët e egra lokale për ushqim dhe ndotin ujërat me feçet e tyre.

Nga ana tjetër disa shkencëtarë thonë se gjitarët e egër në fakt mund të ndihmojnë ekosistemin duke zëvendësuar speciet e humbura nga aktiviteti njerëzor. Një studim vitin e kaluar zbuloi se dieta dhe përmasat e tyre ishin të ngjashme me lamat gjigante të zhdukura dhe zakoni i tyre për të kryer nevojat fiziologjike në ujë ishte i krahasueshëm me atë të një gjitari tjetër po të zhdukur.

Por, si u njohën ligjërisht këta hipopotamë si njerëz?

Avokati kolumbian Luis Domingo Gómez Maldonado ngriti një padi në emër të kafshëve në korrik të këtij viti. Ai synon të parandalojë vrasjen e tyre.

Në Kolumbi, kafshët kanë të drejtë të ngrenë padi që mbrojnë interesat e tyre dhe të kërkojnë informacione, por askush në SHBA nuk mund të detyrohet të paraqesë dokumente për t’i mbështetur.

Megjithatë, palët e interesuara për të mbrojtur kafshët në Kolumbi lejohen të shkojnë në një gjykatë federale të SHBA-së për të marrë dokumente ose dëshmi. Animal Defense League Fund (ADLF), një grup mbrojtës i ligjit të kafshëve, aplikoi në emër të hipopotamëve për dy ekspertë të kafshëve të egra nga Ohio në mënyrë që të ndanin ekspertizën e tyre në lidhje me sterilizimin jokirurgjikal.

Ata pranuan kërkesën, që do të thotë se Gjykata e Qarkut njohu ligjërisht këto kafshë si njerëz për herë të parë në historinë e SHBA-së.

Është një hap i vogël në çështjen ligjore për kafshët shtëpiake të pazakonta të Pablo Escobar, por një hap që mund të ketë ndikime të mëdha për rastet e të drejtave të kafshëve në të gjithë SHBA-në.

Siç tha avokati drejtues i ADLF të enjten, ky është “shembulli i parë konkret” i një gjykate amerikane që autorizon kafshët të ushtrojnë të drejtat ligjore në emrin e tyre.

Continue Reading

Aktualitet

UBT në TOP 100 institucionet më të mira në botë në fushën e arkitekturës

Published

on

By

UBT është renditur në TOP 100 institucionet më të mira në botë në INSPIRELI World Architecture University Ranking, duke u pozicionuar në vendin e 33-të nga 1,444 institucione ndërkombëtare. Ky vlerësim prestigjioz dëshmon përkushtimin, kreativitetin dhe cilësinë akademike të studentëve dhe stafit të Fakultetit të Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor, të cilët përmes projekteve inovative kanë arritur rezultate të shkëlqyera në nivel global.

Ky vlerësim i rëndësishëm është rezultat i punës së palodhshme, përkushtimit dhe kreativitetit të studentëve, të cilët përmes projekteve inovative arkitektonike dhe planifikuese kanë dëshmuar ide të avancuara, qasje bashkëkohore dhe zgjidhje kreative për sfidat e mjedisit të ndërtuar.

Projektet e realizuara nga studentët e UBT-së janë vlerësuar për originalitetin, funksionalitetin dhe ndikimin e tyre në zhvillimin hapësinor, duke e pozicionuar universitetin në mesin e institucioneve më të suksesshme në këtë fushë.

Një rol kyç në këtë sukses ka pasur edhe stafi akademik dhe profesional, i cili ka mbështetur vazhdimisht studentët gjatë këtij rrugëtimi, duke i udhëzuar në zhvillimin e projekteve, në aplikimin e standardeve ndërkombëtare dhe në ndërtimin e një qasjeje kritike e inovative ndaj arkitekturës dhe planifikimit hapësinor.

Renditja në INSPIRELI World Architecture University Ranking dëshmon se UBT po ndërton një mjedis akademik që nxit ekselencën, kreativitetin dhe angazhimin praktik, duke përgatitur arkitektë dhe planifikues të rinj të aftë për të konkurruar dhe kontribuar në nivel global.

Continue Reading

Lajmet nga UBT

UBT prezanton ekspozitë pop-up të studentëve të Artit dhe Medias Digjitale

Published

on

By

UBT, në bashkëpunim me 7Arte, organizoi një ekspozitë pop-up me punime të studentëve të programit Art dhe Media Digjitale, në hapësirat e 7Arte Academy.

Në të njëjtën kohë, studentët prezantuan punimet e tyre edhe në Qendrën e Kulturës, duke krijuar një përvojë artistike të shpërndarë në dy hapësira publike. Kjo iniciativë synoi të ofronte një platformë për shfaqjen e talentit të rinj dhe qasjet krijuese të studentëve, duke lidhur praktikën akademike me realitetin artistik dhe digjital.

Ekspozita solli praktika bashkëkohore që eksplorojnë kulturën vizuale, proceset digjitale dhe eksperimentimin artistik, duke reflektuar qasje kritike dhe krijuese të studentëve të UBT-së. Vizitorët patën mundësinë të njihen me punime inovative dhe projekte që sfidojnë formën tradicionale të artit, duke i dhënë hapësirës një dimension të ri artistik dhe bashkëkohor.

Continue Reading

Aktualitet

UBT me dy publikime të rëndësishme shkencore në revista ndërkombëtare prestigjioze

Published

on

By

UBT vazhdon të forcojë pozicionin e tij në arenën ndërkombëtare të kërkimit shkencor përmes publikimit të dy artikujve shkencorë në revista ndërkombëtare me reputacion të lartë.

Në bashkautorësi me Rektorin e UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, Prof. Dr. Galia Marinova, Dr. Besnik Qehaja dhe Dr. Vassil Guliashki, është publikuar artikulli shkencor me titull: “Intelligent Control Framework for Optimal Energy Management of University Campus Microgrid”.

Artikulli është publikuar në revistën ndërkombëtare Smart Cities (MDPI), e cila është e rangut Q1, me Impact Factor 5.5 dhe CiteScore 14.7.

Ky publikim përfaqëson një kontribut të rëndësishëm shkencor në fushat e Smart Cities, Microgrids dhe menaxhimit inteligjent të energjisë, duke dëshmuar nivelin e lartë të kërkimit shkencor dhe bashkëpunimit ndërkombëtar midis institucioneve akademike.

Ky sukses pasohet edhe nga pranimi një publikimi të dytë shkencor si bashkautorë Prof. Dr. Amet Shabani, Dr. Besnik Qehaja dhe Rektori Prof. Dr. Edmond Hajrizi, së bashku me bashkautorë të tjerë, është pranuar për botim artikulli: “Quantifying Teachers’ Knowledge and Attitudes Toward Personal Data Protection Using Regression Models”.

Artikulli është publikuar në International Journal of Innovative Technology and Interdisciplinary Sciences (IJITIS), Estoni, një revistë shkencore ndërkombëtare me CiteScore 1.3.

Ky punim trajton në mënyrë analitike çështje aktuale që lidhen me mbrojtjen e të dhënave personale, edukimin dhe përdorimin e modeleve statistikore, duke dhënë një kontribut të vlefshëm në literaturën shkencore ndërdisiplinare.

Continue Reading

Lajmet

Fakulteti i Muzikës Moderne në UBT prezanton koncertin e studentëve

Published

on

By

Fakulteti i Muzikës Moderne, Produksionit Digjital dhe Menaxhmentit organizon koncertin që do të mbahet më 29 janar 2026, në ora 13:00, në Sallën e Koncerteve, në Parkun Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik të UBT-së.

Koncerti paraqet një platformë prezantuese për studentët e programeve muzikore, duke sjellë para publikut rezultatet e punës akademike dhe artistike gjatë semestrit. Programi përfshin interpretime instrumentale dhe vokale, vepra të kompozimit, si dhe projekte të audioproduksionit, me repertor që shtrihet nga muzika klasike deri te ajo bashkëkohore dhe moderne.

Nëpërmjet kësaj ngjarjeje, UBT synon të promovojë talentet e rinj dhe të forcojë rolin e tij si institucion që kontribuon në zhvillimin kulturor dhe profesional në fushën e muzikës.

Continue Reading

Të kërkuara