Kulturë

Guri i parë i trashëgimisë kombëtare: 10 korrik 1920, themelimi i Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë

Published

on

Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë është një nga institucionet kulturore më të rëndësishme të vendit, e cila ka një histori të gjatë dhe të pasur në ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore shqiptare.

 

Themelimi i Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë daton nga 10 korriku 1920, duke e bërë atë institucionin e parë shtetëror, publik dhe laik të këtij lloji në vend. Vendimi për themelimin e saj u mor në Kongresin e Lushnjës, një ndër ngjarjet më të rëndësishme në historinë kombëtare të Shqipërisë, ku u shpall edhe Tirana kryeqytet.

Koleksioni historik i Bibliotekës Kombëtare nisi të formohej që në vitin 1917, me fillimin e fondit të bibliotekës së Komisionit Letrar Shqiptar, një organizëm i përbashkët shqiptaro-austriak që kishte qëllim promovimin e kulturës dhe literaturës shqiptare. Ky fond u vendos në Ministrinë e Arsimit në Tiranë në vitin 1920 dhe më 10 dhjetor 1922, koleksioni i bibliotekës numëronte rreth 6000 vëllime. Sot, koleksioni i saj ka kaluar mbi një milion vëllime, duke e bërë atë një nga bibliotekat më të pasura dhe më të rëndësishme në rajon.

Pas Luftës së Dytë Botërore, koleksionet me karakter albanologjik të Bibliotekës Kombëtare u rritën në mënyrë të konsiderueshme, pjesërisht si rezultat i konfiskimit të disa librarive dhe koleksioneve private të personaliteteve të kulturës nga regjimi komunist i atëhershëm. Kjo periudhë shënon një fazë të rëndësishme në zhvillimin e bibliotekës, duke e pasuruar atë me dokumente dhe materiale të rëndësishme historike dhe kulturore.

Pas ndryshimeve demokratike të viteve ’90, Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë ka transformuar politikat dhe praktikat e saj në drejtim të hapjes dhe përdorimit të lirë të informacionit dhe shërbimeve për publikun e gjerë. Në mënyrë që të përmbushë rolin e saj si qendra arkivore e të gjitha botimeve, ajo mbledh, përpunon, restauron, ruajt dhe ofron për përdorim të publikut trashëgiminë e shkruar kulturore të popullit shqiptar në mënyrë të kujdesshme dhe profesionale.

Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë është një nga ngjarjet më të rëndësishme në historinë e kulturës dhe arsimit në vend, duke luajtur një rol të rëndësishëm në mbrojtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore kombëtare dhe në shërbimin ndaj qytetarëve dhe kërkuesve të dijes./UBTNews/

Kulturë

Ministrja Bogujevci priti arkivat rajonale për 75-vjetorin e Arkivit të Kosovës

Published

on

Ministrja e Kulturës dhe Turizmit, Saranda Bogujevci, priti sot në takim udhëheqës dhe përfaqësues të arkivave nga vende të ndryshme të rajonit, të cilët po qëndrojnë në Kosovë në kuadër të aktiviteteve për shënimin e 75-vjetorit të themelimit të Arkivit të Kosovës.

U diskutua bashkëpunimi i deritanishëm në fushën e arkivistikës, duke u vlerësuar angazhimi i përbashkët për ruajtjen, promovimin dhe digjitalizimin e trashëgimisë dokumentare. Të pranishmit ndanë përvojat e tyre dhe theksuan rëndësinë e shkëmbimit të praktikave më të mira ndërmjet institucioneve.

U shpreh gatishmëria për thellimin e bashkëpunimit në të ardhmen përmes projekteve të përbashkëta, rritjes së kapaciteteve profesionale dhe avancimit të standardeve në këtë sektor.

Me këtë rast, pjesëmarrësit uruan përvjetorin e rëndësishëm, duke e cilësuar atë si një moment të veçantë për reflektim mbi arritjet dhe për nxitjen e zhvillimeve të mëtejshme në fushën e arkivistikës

Continue Reading

Kulturë

Nis Festivali “Aktori dhe Poeti” në Prishtinë

Published

on

Sot nis edicioni i tretë i Festivalit “Aktori dhe Poeti” në Prishtinë, një platformë kulturore që bashkon fuqinë e fjalës poetike me interpretimin skenik, duke sjellë një përjetim të veçantë artistik për publikun.

Ky festival krijon një hapësirë të rëndësishme bashkëpunimi mes artistëve nga vendi, rajoni dhe Evropa, duke ofruar një eksperiencë autentike dhe të pasur artistike.Përmes interpretimit të poezive në gjuhët origjinale nga aktorë vendorë e ndërkombëtarë, festivali promovon dialogun kulturor dhe artin poetik e skenik.

Në këtë edicion do të marrin pjesë emra të njohur të artit dhe letërsisë, si: Besnik Mustafai, Hasan Erkek, Gioacchino Desiderio, Josif Papagjoni, Behar Gjoka, Rozi Kostani, Safete Rugova, si dhe krijues të tjerë nga diaspora, vendi dhe rajoni.

Festivali organizohet nga Drita Begolli dhe do të zgjasë deri më 27 mars 2026, duke ofruar një program të pasur me aktivitete kulturore dhe artistike. Pjesëmarrja e mediave është e mirëpritur për të promovuar vlerat e artit dhe letërsisë që ky festival përfaqëson.

Continue Reading

Kulturë

Teatri “Adriana” përfaqëson artin shqiptar në Turqi me premierën “9 Shpirtra”

Published

on

Trupa teatrore Adriana- Ferizaj do të udhëtojë drejt Turqisë për të marrë pjesë në edicionin e 8-të të festivalit ndërkombëtar të teatrit Samsun Uluslararası Tiyatro Festivali, duke përfaqësuar artin dhe kulturën shqiptare në këtë ngjarje të rëndësishme kulturore.

Në kuadër të këtij festivali, “Adriana” do të sjellë premierën ndërkombëtare të shfaqjes “9 Shpirtra”, një komedi e zezë që ndërthur humorin me absurdin dhe realitetin e marrëdhënieve njerëzore. Shfaqja trajton historinë e një burri dhe nëntë tentativave të tij të dështuara për të hequr qafe bashkëshorten, duke ofruar një pasqyrë të mprehtë dhe satirike mbi jetën në çift.

Publiku në Turqi do të ketë mundësinë ta ndjekë këtë shfaqje më 26 mars 2026, në ora 20:00, në ambientet e SBB Sanat Merkezi në Samsun.

Continue Reading

Kulturë

KANË FILLUAR XHIRIMET E FILMIT “ZBARDHJE” TË REGJISORES KALTRINA KRASNIQI

Published

on

Filmi i ri artistik “Zbardhje”, nga regjisorja Kaltrina Krasniqi, ka hyrë në fazën e xhirimeve në Prishtinë. Projekti prodhohet nga Vera Films dhe ribashkon bashkëpunëtorët kryesorë nga filmi i saj i parë me metrazh të gjatë “Vera Andrron Detin”, i cili pati premierën në garën Orizzonti të edicionit të 78-të të Festivalit Ndërkombëtar të Filmit në Venedik.

Në rolet kryesore interpretojnë Adriana Matoshi dhe Arta Dobroshi, ndërsa në role mbështetëse paraqiten Kosovare Krasniqi, Agron Shala, Aurita Agushi, Art Pasha dhe Blerta Ismaili.

Vendosur në Prishtinën bashkëkohore, “Zbardhje” është dramë që ndjek dy gra jetët e të cilave takohen në punë. Fatimja vjen nga periferia e qytetit dhe punon si mirëmbajtëse, kurse Elvira drejton një kompani marketingu në qendër të qytetit. Filmi vëzhgon çfarë lind dhe s’mund të jetojë në mes tyre, përderisa qyteti përreth demolohet dhe rindërtohet. Filmi “Zbardhje” e përdor zbardhjen si logjikë socio-kulturore, arkitektonike dhe zhvillimore. Hapësira, trupat dhe historitë pastrohen, sanitohen dhe fshihen në emër të aspiratave shoqërore.

Me skenar të Doruntina Bashës dhe producent Ares Shportën, projekti realizohet me mbështetjen e Qendrës Kinematografike të Kosovës, QKK, Komisionit Kombëtar të Filmit të Bullgarisë, Qendrës Kombëtare të Kinematografisë Shqiptare, Qendrës së Filmit të Malit të Zi, IFFR Hubert Bals Fund+Europe dhe Visions Sud Est.

“Zbardhje” është një bashkëprodhim i Vera Films (Kosovë), Portokal (Bullgari), Papadhimitri Productions (Shqipëri) dhe Code Blue Production (Mali i Zi).

Gjatë fazës së zhvillimit, projekti është mbështetur nga programe dhe platforma ndërkombëtare si Gothenburg Film Festival, Nordic Gateway (2025), Visions Sud Est (2024), Thessaloniki Film Festival, Agora Industry Program (2024), WEMW / East and West Co-Production Inspirational Labs (2024), MedPitching / MedFilmFest (2023), IFFR Hubert Bals Fund (2022), Torino Film Lab (2022), Arras Days, Arras Film Festival (2021), si dhe nga Qendra Kinematografike e Kosovës, QKK (2021–2024), Ministria e Punëve të Jashtme e Republikës së Kosovës dhe Komuna e Prishtinës (2021).

Xhirimet zhvillohen në Prishtinë, Kosovë dhe Ulqin, Mali i Zi, gjatë periudhës mars–prill 2026.

Continue Reading

Të kërkuara