Lajmet

Fshati italian ku nuk flitet italisht

Gjuha zyrtare është provansale, një dialekt i lashtë mesjetar, gjuhë e folur në të gjithë rajonin Occitania të Francës.

Published

4 years ago

on

I njohur si “provincë e vogël”, Sancto Lucio de Coumboscuro është një vend i izoluar pothuajse në çdo gjë. Fshati gjendet në mes të regjionit Piedmont mes Italisë dhe Francës. Vizitorëve iu duhet ose të fluturojnë në Turin dhe të udhëtojnë me tren e pastaj me bus, ose me makinë nga jugu në Provence për të shkuar atje.

Ata që e vizitojnë këtë vend iu falet nëse pyesin nëse janë në vendin e duhur, veçanërisht kur vendasit i përshëndesin me shprehjen “arveire” në vend të “arrivederci”.

Gjuha zyrtare është provansale, një dialekt i lashtë mesjetar, gjuhë e folur në të gjithë rajonin Occitania të Francës.

Vetëm 30 banorë jetojnë në këtë fshat dhe jeta s’është aspak e lehtë për ta. Coumboscuro përbëhet kryesisht nga familje barinjsh, kopetë e të cilëve sulmohen nga ujqërit që enden andej. Rrymë pothuajse nuk ka me javë gjatë dimrit, ndërsa qasja në internet është pothuajse minimale. Por fshati është kryesisht i qetë.

Harroni baret, supermarketet dhe restorantet, çdo zhurmë lidhet me ngjarjet e herëpashershme folklorike që zhvillohen në fshat, ose kur banorët nisin ‘gjuetinë e kërpudhave’ gjatë fundjavës.

Banorët përqafojnë një jetë të qetë dhe të thjeshtë në harmoni me natyrën.

“Nuk kemi televizor. Nuk të mungon diçka që s’e ke pasur kurrë. Kur ka nndërprerje të energjisë elektrike për 15 ditë rresht, nuk ka arsye për panik: ne kërkojmë llambat e vjetra të gjyshërve tanë. Jam mësuar të zgjohem në agim për të kullotur delet. Punoj 365 ditë në vit, zero pushime. Nuk njoh Krishtlindje dhe Vit të Ri, sepse edhe gjatë festave, kopetë e mia duhet të hanë dhe të kujdesem për to. Është një jetë me sakrifica, por të shpërblehet kur e sheh lindjen e një qengji”, deklaroi 25-vjeçarja Agnes Garrone për CNN.

Ata që rezervojnë dhomë në këto kasolle tradicionale prej druri, mund të provojnë edhe prodhimet e freskëta dhe kanë mundësinë të blejnë leshin premium të një dele indigjene italiane të quajtur Sambucana, e njohur gjithashtu si Demontina.

Ndërsa shumë nga banorët më të rinj të fshatit ikën në kërkim të një të ardhmeje më të ndritur diku tjetër para shumë vitesh, Garrone dhe vëllezërit e saj vendosën të qëndrojnë dhe të punojnë në tokën e të parëve të tyre. Nëna e tyre kultivon kanabis dhe barishte të tjera për qëllime mjekësore, dhe bën shurupe nga gjethet dhe luleradhiqet.

“I mirëpresim vizitorët. Ne kemi nevojë që njerëzit ta eksplorojnë botën tonë, nuk duam të na harrojmë dhe ne kemi shumë trashëgimi për të ndarë”, deklaroi Garrone.

25-vjeçarja konsideron se gjuha provansale, e cila shpesh karakterizohet si një përzierje midis frëngjishtes dhe italishtes, është gjuha e saj amtare dhe jo italishtja./UBTNews

Related Topics:
Continue Reading

Lajmet

Pesë të arrestuar në operacionin “White Star”, sekuestrohen armë, drogë dhe pasuri e madhe

Published

10 minutes ago

on

June 9, 2026

By

Pesë persona janë arrestuar gjatë një operacioni të Policisë së Kosovës dhe Prokurorisë Speciale, i zhvilluar në disa qytete të vendit nën emrin “White Star”.

Aksioni është realizuar në Prishtinë, Pejë, Prizren, Viti dhe Drenas, nën mbikëqyrjen e Prokurorisë Speciale dhe në bazë të urdhrit të Gjykatës Themelore.

Të dyshuarit janë ndaluar me vendim të prokurorit special për 48 orë, nën dyshimin për pjesëmarrje ose organizim të grupit kriminal të organizuar, si dhe për blerje, posedim, shpërndarje dhe shitje të paautorizuar të narkotikëve dhe përfshirje në pastrim parash.

Gjatë kontrolleve në lokacione të ndryshme janë sekuestruar:

  • 6 armë zjarri
  • 5 karikatorë dhe 239 fishekë
  • Lëndë narkotike (kokainë dhe fara marihuane)
  • 25 telefona mobilë
  • 7,595 euro para të gatshme
  • 10 automjete dhe 1 motoçikletë
  • 10 kompjuterë
  • 13 USB dhe 1 DVR
  • 16 ora dore

Operacioni është mbështetur nga EUROPOL-i dhe autoritetet e Belgjikës, Francës dhe Holandës, të cilat kanë qenë të pranishme dhe kanë monitoruar zhvillimin e aksionit në terren së bashku me prokurorin e rastit.

Prokuroria Speciale dhe Policia e Kosovës kanë theksuar se ky operacion paraqet goditje të rëndësishme ndaj krimit të organizuar dhe se veprimet hetimore do të vazhdojnë në drejtim të zbardhjes së plotë të rastit dhe identifikimit të të gjithë të përfshirëve. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Shefi i OSBE-së bën thirrje për formimin e shpejtë të institucioneve

Published

33 minutes ago

on

June 9, 2026

By

Shefi i Misionit të OSBE në Kosovë, Gerard McGurk, ka përgëzuar Komisioni Qendror i Zgjedhjeve për organizimin e zgjedhjeve, si dhe liderin e Lëvizja Vetëvendosje, Albin Kurti, për rezultatin e arritur në zgjedhje e fundit.

Përmes një reagimi ne rrjetin X, McGurk theksoi se qytetarët tashmë kanë dhënë verdiktin e tyre dhe se përgjegjësia kalon te përfaqësuesit e zgjedhur.

“I përgëzoj KQZ-në për zhvillimin e një tjetër procesi të suksesshëm zgjedhor dhe Albin Kurtin për rezultatin e partisë së tij. Votuesit kanë folur, përgjegjësia tani u takon të zgjedhurve”, deklaroi ai.

Shefi i OSBE-së bëri thirrje për formimin në kohë të institucioneve të reja dhe për zgjedhjen e presidentit përmes dialogut dhe kompromisit politik.

“OSBE-ja nxit formimin në kohë të institucioneve, si dhe zgjedhjen e presidentit përmes dialogut dhe kompromisit”, thuhet në mesazhin e McGurk.

Deklarata vjen në një kohë kur vendi po pret përfundimin e të gjitha procedurave zgjedhore dhe nisjen e procesit për konstituimin e institucioneve të reja. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Dua Lipa rekomandon Prishtinën, zbulon vendet e saj të preferuara në kryeqytet

Published

1 hour ago

on

June 9, 2026

By

Këngëtarja kosovare me famë botërore Dua Lipa ka ndarë listën e vendeve të saj të preferuara në qytete të ndryshme të botës në bashkëpunim me Google Maps dhe Service95, ku pjesë e rekomandimeve është edhe Prishtina.

Mes vendeve që ajo sugjeron të vizitohen në kryeqytet janë Galeria Kombëtare e Kosovës, Tregu i Gjelbër dhe Muzeu Etnologjik i Kosovës, të cilat sipas saj ofrojnë një pasqyrë të kulturës, historisë dhe jetës së përditshme në qytet.

Sa i përket gastronomisë dhe kafeneve, Dua rekomandon vende të njohura si Tiffany, Soma Slow Food, Churchill dhe Basilico, ndërsa në listën e saj nuk mungon as Sunny Hill Festival, festivali muzikor që organizohet nga vetë ajo dhe babai i saj Dukagjin Lipa.

Si adhuruese e librave, artistja rekomandon gjithashtu edhe Librarinë Dukagjini, një nga libraritë më të njohura në Prishtinë për dashamirët e leximit./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Peja Outdoor Festival rikthehet me mbi 40 aktivitete në natyrë

Published

1 hour ago

on

June 9, 2026

By

Peja do të jetë qendër e aktiviteteve outdoor nga 11 deri më 14 qershor, me organizimin e edicionit të tretë të “Peja Outdoor Festival”, festivalit të parë në Kosovë të dedikuar turizmit aktiv, rekreacionit dhe mirëqenies në natyrë.

Gjatë katër ditëve të festivalit, në Pejë dhe Rugovë do të zhvillohen mbi 40 aktivitete sportive, rekreative, edukative dhe kulturore, përfshirë ecje malore, çiklizëm, vrapim, ngjitje, paragliding, speleologji, punëtori tradicionale dhe programe për fëmijë e të rinj.

Organizatorët theksojnë se festivali synon promovimin e Pejës dhe Rugovës si destinacione të turizmit aktiv, duke u ofruar vizitorëve mundësinë të përjetojnë natyrën, kulturën lokale dhe aktivitetin fizik në një mënyrë gjithëpërfshirëse.

Një nga risitë kryesore të këtij edicioni është gara “Peja Trail Run”, e cila do të mbahet më 14 qershor dhe pritet të mbledhë rreth 300 garues nga Kosova, rajoni dhe vende të ndryshme të botës në kategoritë 10 dhe 23 kilometra.

Hapja zyrtare e festivalit do të mbahet më 11 qershor, nga ora 20:30, te Mulliri i Haxhi Zekës në Pejë./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara