Kulturë

Dita Ndërkombëtare e Nelson Mandelas

Shumë vite të jetës së tij ai i kaloi nëpër burgje.

Published

on

Nelson Mandela ishte president i Afrikës Jugore dhe luftëtar i lirisë, i cili luftonte kundër shtypjes racore që u bëhej të zinjve në Afrikë, posaçërisht në Afrikën Jugore. Ai studioi juridikun. Shumë vite të jetës së tij ai i kaloi nëpër burgje.

Mandela ka lindur më 18 korrik të vitit 1918 dhe pikërisht për nder të datës së lindjes së tij Asambleja e Përgjithshme e OKB-së në vitin 2009 ka vendosur që 18 korriku të jetë Dita ndërkombëtare e Nelson Mandelës.

Ditëlindja e Mandelas është edhe Ditë Ndërkombëtare e Nelson Mandelas, e shpallur nga OKB-ja si shenjë mirënjohjeje për kontributin e fituesit të çmimit Nobel për Paqe e pajtimin e arritur në këtë vend.

Në këtë ditë jugafrikanët zakonisht shënojnë ditëlindjen e liderit të tyre kundër aparteidit, i cili ishte 67 vjet në shërbim publik, kurse qytetarët bëjnë 67 minuta punë për komunitet,

Fillimisht Mandela zgjodhi rrugën paqësore për qëllimet e tij dhe të shokëve të tij.

Në vitin 1956 ai u akuzua për “tradhti të lartë” nga regjimi i atëhershëm, bashkë me 155 shokë të tjerë. Procesi zgjati deri me 1961 dhe të gjithë u liruan. Mbas lirimit ai u bë lideri i grupit të armatosur së ANC-së, Umkohnto we Sizwe.

Në vitin 1962 u burgos dhe u dënua me 5 vjet heqje lirie. Në vitin 1964 u dënua me burg të përjetshëm, sepse kishte planifikuar luftë të armatosur. Në vitin 1985 atij iu afrua mundësia e lirimit, në qoftë se do të pranonte ndalimin e aktivitetit të armatosur, por ai refuzoi.

Në vitin 1990 mbas një kampanje të ANC dhe presionit ndërkombëtar ai u lirua pa kushte. Në vitin 1993 fitoi çmimin Nobel. Kurse në vitin 1994 u zgjodh në zgjedhje demokratike, President i Afrikës Jugore dhe me 9 maj u zgjodh si presidenti i parë i zi në këtë vend.

Në vitin 1999 ai dha dorëheqje dhe ishte aktiv për organizata të ndryshme për të drejtat e njeriut. Në vitin 2003 kritikoi shumë Toni Blair dhe George W. Bush për intervenimin në Irak.

Mandela vdiq pas një sëmundjeje të gjatë më 5 dhjetor 2013 në shtëpinë e tij në Johannesburg.

Kulturë

Dokumentari për dhomat bosh të fëmijëve të vrarë në shkolla nominohet për Oscar

Published

on

By

Një dokumentar i shkurtër, i nominuar për Çmimin Oscar, po prek publikun me një qasje të pazakontë dhe thellësisht emocionale ndaj një prej plagëve më të mëdha të shoqërisë amerikane  të shtënave në shkolla. All the Empty Rooms sjell në qendër jo skenat e krimit apo debatet politike, por dhomat e gjumit të fëmijëve që nuk janë më.

Filmi ndjek gazetarin e njohur të CBS, Steve Hartman, dhe fotografin Lou Bopp, teksa vizitojnë dhe fotografojnë dhomat e katër fëmijëve të vrarë në sulme me armë në shkolla amerikane. Për 34 minuta, kamera ndalet te detajet e vogla: arushë lodrash, byzylykë miqësie, shënime me dorë në pasqyra, libra shkollorë, rroba të palara në shportë. Prania e mungesës është e padurueshme.

Hartman, i njohur për reportazhe me tone shprese dhe humanizmi, thotë se me kalimin e viteve e ndjeu se publiku po bëhej gjithnjë e më i mpirë ndaj lajmeve për të shtëna në shkolla. “Amerika po kalonte nga një tragjedi te tjetra gjithnjë e më shpejt,” shprehet ai në film. Kjo e shtyu të kërkonte një formë tjetër rrëfimi, një që i detyron njerëzit të ndalen.

Regjisori Joshua Seftel thekson se filmi është ndërtuar me kujdes për të shmangur polarizimin politik. Madje, fjala “armë” nuk përdoret asnjëherë. “Dërgimi i fëmijëve në shkollë pa frikë nuk është çështje politike,” thotë ai. “Është një ndjenjë universale.”

Pjesëmarrja e familjeve është zemra e dokumentarit. Jada Scruggs, nëna e 9-vjeçares Hallie, tregon se projekti u dha mundësinë të flasin për vajzën e tyre jo vetëm si viktimë, por si fëmijë plot jetë, energji dhe ëndrra. Fotografitë e realizuara nga Bopp u botuan në libra dhe iu dhuruan familjeve si kujtim i përhershëm.

Në një kohë kur lajmet për dhunën shpesh kalojnë si tituj të shpejtë, All the Empty Rooms zgjedh heshtjen dhe intimitetin. Ai nuk kërkon sensacion, por reflektim. Nuk ofron përgjigje politike, por një përballje emocionale me boshllëkun që lë pas humbja.

I nominuar për Oscar në kategorinë e dokumentarit të shkurtër, filmi po konsiderohet si një nga veprat më prekëse të vitit, një dëshmi se arti dhe kinemaja mund të krijojnë hapësirë për empati atje ku shoqëria rrezikon të bëhet e pandjeshme./Theguardian/

Continue Reading

Kulturë

Luvri me drejtues të ri pas grabitjes së stolive mbretërore

Published

on

By

Muzeu i Luvrit ka emëruar një drejtor të ri pas krizës së shkaktuar nga grabitja e stolive të kurorës franceze në tetor.

Historiani i artit Christophe Leribault do të marrë drejtimin e muzeut më të madh në botë, duke zëvendësuar Laurence des Cars, e cila dha dorëheqjen pas ngjarjes. Emërimi u konfirmua nga qeveria franceze.

Grabitja, e kryer brenda pak minutash, çoi në vjedhjen e stolive me vlerë rreth 88 milionë euro dhe nxori në pah mangësi serioze në siguri. Edhe pse disa të dyshuar janë arrestuar, objektet e vjedhura ende nuk janë rikuperuar.

Continue Reading

Kulturë

Filharmonia e Kosovës shënon debutimin e saj në Vjenë

Published

on

By

Dje në qytetin e muzikës, Vjenë, Orkestra Harkore e Filharmonisë së Kosovës u prezantua me sukses, nën drejtimin e dirigjentit Edon Ramadani.

Koncerti, i organizuar në bashkëpunim me Ambasadën e Republikës së Kosovës në Austri, u mbajt në Sallën e Madhe të Haus der Industrie, duke shënuar një moment historik – prezantimin e parë të Filharmonisë së Kosovës në kryeqytetin austriak.

Programi i mbrëmjes përfshiu vepra nga Felix Mendelssohn, Drinor Zymberi dhe Valton Beqiri, si dhe interpretimet mbresëlënëse të sopranove Arta Jashari dhe Zana Abazi – Ramadani.

Publiku e priti me entuziazëm këtë mbrëmje të veçantë, e cila u realizua në kuadër të 18-vjetorit të Pavarësisë së Republikës së Kosovës, duke dëshmuar fuqinë e kulturës si urë lidhëse mes dy vendeve.

Continue Reading

Kulturë

Komedia “Thashethemet” vjen së shpejti në Teatrin e Qytetit “Hadi Shehu”

Published

on

By

Së shpejti, Teatri i Qytetit “Hadi Shehu” do të ngrejë siparin për shfaqjen e re “Thashethemet”, një komedi e bazuar në veprën e njohur të Neil Simon.

Shfaqja sjell në skenë situata që të gjithë i njohim, pasi të gjithë jemi hasur me thashetheme të paktën një herë në jetë. Me humor dhe ritëm të shpejtë, aktorët eksplorojnë fuqinë dhe pasojat e fjalëve që qarkullojnë nga njëri tek tjetri, duke krijuar momente qesharake, por edhe reflektuese për audiencën.

Në rolet kryesore do të shohim Arbies Komoni, Altina Kusari, Besfort Berberi, Edmund Hafizademi, Edi Gjakova, Elida Shasivari, Ulera Pylla, Vlora Dervishi dhe Ylber Mehmeti, të cilët premtojnë të sjellin energji, dinamizëm dhe situata të papritura në skenë.

Premiera e “Thashethemeve” pritet të mbahet shumë shpejt, dhe publiku ftohet të bëhet pjesë e një komedie që premton të sjellë të qeshura, emocione dhe argëtim pa fund.

Mos i besoni çdo fjale… por merrni pjesë dhe shihni si shpalosen thashethemet në skenë!

Continue Reading

Të kërkuara