Lajmet

Dhuna në baza gjinore përbën kërcënim për sigurinë e grave

Profesori i shkencave politike dhe juridike në UBT, Xhavit Shala thotë se Kosova në aspektin ligjor sa i përket parandalimit të dhunës në baza gjinore është në nivelin e duhur, megjithatë dhuna është në rritje.

Published

on

Viteve të fundit, dhuna në baza gjinore po paraqet një kërcënim të madh të sigurisë për gratë dhe vajzat në Kosovë.

Profesori i shkencave politike dhe juridike në UBT, Xhavit Shala thotë se Kosova në aspektin ligjor sa i përket parandalimit të dhunës në baza gjinore është në nivelin e duhur, megjithatë dhuna është në rritje.

“Në aspektin ligjor, çështja është e trajtuar, por edhe Kosova është në nivelin e duhur. Ajo që mund të themi është se realisht edhe pse ekzistojnë këto norma, këto sanksione ose këto akte, jeta e përditshme tregon ose statistikat tregojnë që dhuna është çdoherë shkon dmth ka dhunë dhe se dhuna është në rritje”, deklaroi Shala për UBTNews.

Ani pse aspekti ligjor konsiderohet përkatës, Shala sheh një problem tjetër.

“Në aspektin legjislativ kemi ose akteve dhe politikave janë të frymës perëndimore, por realiteti, mentaliteti akoma mbizotëron sipas kulturave të vjetra ose të disa shoqërive që vijnë nga lindja. Dhe kjo po kontribuon që dhuna me qenë e vazhdueshme”, deklaroi ai.

Por cilat efektet psikologjike mund t’iu shfaqen viktimave që janë pre e dhunës? Profesoresha e psikologjisë Violeta Zefi thotë se ato janë kryesisht në apektin emocional.

“Atëherë pasojat janë të formave të ndryshme, por pasojat serioze prekin aspektin psikologjik dhe emocional. Në përgjithësi gratë të cilat i janë nënshtruar akteve të dhunës qoftë fizike dhe psikologjike, kanë një ndjenjë faji, kanë një ndjenjë turpi. Zakonisht kanë tendencë që të izolohen apo vetizolohen, nuk e kanë guximin që gjithmonë që të shprehin apo të tregojnë për aktet e tyre të dhunës të cilat ato po i përjetojnë”, deklaroi Zefi.

Por këto nuk janë efektet e vetme.

“Gratë kur janë duke kaluar në çfarëdo lloje të formave të dhunës, e sidomos atyre që janë në një kohë të gjatë, kanë probleme të natyrave të shëndetit mendor, përkatësisht probleme të depresionit apo çregullime të ankthit, stresi postraumatik janë si efekte të cilat vijnë si rezultat i përjetimit të dhunës”, shtoi ajo.

Sipas organizatave të ndryshme që merren me trajtimin e këtyre rasteve, shumë gra tërheqin ankesat e tyre për dhunën në bazë gjinore për shkak të ndërhyrjeve të palëve të treta, shpesh nën presionin e familjes./UBTNews/

Realizoi: Dea Berisha

Lajmet

Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë

Published

on

By

Vjosa Osmani ka pritur në takim të ngarkuarën me punë të Shtetet e Bashkuara të Amerikës në Kosovë, Anu Prattipati, me të cilën ka diskutuar për zhvillimet aktuale në vend dhe çështje të bashkëpunimit bilateral.

Sipas njoftimit të Presidencës, gjatë takimit u trajtuan zhvillimet e fundit politike në vend, si dhe tema të tjera me interes të përbashkët ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Në fokus të bisedës ishte edhe rëndësia e ruajtjes së një mjedisi demokratik, ku respektohen mendimet e ndryshme dhe debati publik zhvillohet në mënyrë të përgjegjshme.

Presidentja Osmani theksoi përkushtimin e vazhdueshëm të Kosova për thellimin e bashkëpunimit me SHBA-në, duke ritheksuar se aleanca ndërmjet dy vendeve mbetet jetike dhe e pazëvendësueshme për Kosovën.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së

Published

on

By

Gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian mori vendim të enjten se ligjet kombëtare që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore në dokumentet e identifikimit janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Gjykata theksoi sfidat e mëdha me të cilat ballafaqohen personat kur identiteti i tyre gjinor nuk përputhet me dokumentet zyrtare.

Rasti në fjalë rrodhi nga një shtetase bullgare, e regjistruar si mashkull në lindje, e cila kishte filluar trajtimin hormonal dhe identifikohej si grua. Ajo ishte zhvendosur në Itali dhe u kishte kërkuar autoriteteve bullgare të ndryshonin gjininë ligjore, emrin dhe numrin personal në dokumente.

Gjykatat në Bullgari e kishin refuzuar kërkesën, duke u thirrur në rregullat kombëtare që e përkufizojnë seksin vetëm në aspektin biologjik dhe që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore.

Megjithatë, Gjykata Evropiane e Drejtësisë konstatoi se megjithëse shtetet anëtare janë përgjegjëse për lëshimin e dokumenteve, mosmarrëveshja mes identitetit gjinor dhe letërnjoftimit mund të shkaktojë dyshime gjatë kontrolleve rutinë, udhëtimeve apo ndërveprimeve profesionale. Sipas Gjykatës, këto “paparashikueshmëri të konsiderueshme” pengojnë të drejtën e personit për lëvizje të lirë brenda Bashkimit Evropian. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit

Published

on

By

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka marrë vendim për pezullimin e partisë Aleanca Kosova e Re (AKR), pasi subjekti dështoi të organizojë zgjedhjet e brendshme deri në afatin e paraparë (25 shkurt 2026). Edhe pse partia ishte njoftuar paraprakisht, ajo nuk e ka përmbushur këtë obligim ligjor.

KQZ i ka dhënë AKR-së një afat shtesë prej 45 ditësh për ta mbajtur Kuvendin Zgjedhor. Nëse ky kusht nuk plotësohet as brenda kësaj periudhe, partia do të çregjistrohet përfundimisht nga regjistri zyrtar.

AKR, e cila ishte pjesë e Kuvendit që nga viti 2007, aktualisht udhëhiqet nga ushtruesi i detyrës, Vesel Makolli, pas dorëheqjes së Behgjet Pacollit në tetor 2025. Në zgjedhjet e fundit, kjo parti mbeti jashtë Kuvendit pasi nuk arriti ta kalojë pragun zgjedhor.

Continue Reading

Lajmet

IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë

Published

on

By

Raporti i fundit i Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKSHPK) për vitin 2025 ka alarmuar se ndotja e ajrit mbetet një rrezik madhor, duke shkaktuar rreth 12.1% të vdekshmërisë totale në vend.

“Rezultatet tregojnë se 1 150 raste të vdekjeve në vit (121/100 000 banorë) i atribuohen nivelit aktual të PM2.5 në Kosovë i cili paraqet 12.1% të vdekshmërisë totale, nga të gjitha shkaqet (natyrore)”, thuhet në raport.

Sipas të dhënave, gjendja më kritike është regjistruar në Prishtinë (veçanërisht në Kodrën e Trimave), Obiliq, Gjilan, Fushë Kosovë (Palaj) dhe Mitrovicë, ku nivelet e grimcave helmuese PM2.5 gjatë dimrit kanë arritur deri në 272 µg/m3, shifër kjo shumë herë mbi limitet e lejuara.

Shkaktarët kryesorë mbeten djegia e thëngjillit për ngrohje, termocentralet dhe makinat e vjetra, të cilat po rëndojnë shëndetin e grupeve më të ndjeshme si të moshuarit, gratë shtatzëna dhe fëmijët.

IKSHPK thekson se kjo ndotje lidhet drejtpërdrejt me rritjen e rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe problemeve të rënda respiratore, duke kërkuar masa urgjente për zgjerimin e ngrohjes qendrore dhe reduktimin e përdorimit të lëndëve djegëse fosile.

Continue Reading

Të kërkuara