Lajmet

Dhuna në baza gjinore përbën kërcënim për sigurinë e grave

Profesori i shkencave politike dhe juridike në UBT, Xhavit Shala thotë se Kosova në aspektin ligjor sa i përket parandalimit të dhunës në baza gjinore është në nivelin e duhur, megjithatë dhuna është në rritje.

Published

on

Viteve të fundit, dhuna në baza gjinore po paraqet një kërcënim të madh të sigurisë për gratë dhe vajzat në Kosovë.

Profesori i shkencave politike dhe juridike në UBT, Xhavit Shala thotë se Kosova në aspektin ligjor sa i përket parandalimit të dhunës në baza gjinore është në nivelin e duhur, megjithatë dhuna është në rritje.

“Në aspektin ligjor, çështja është e trajtuar, por edhe Kosova është në nivelin e duhur. Ajo që mund të themi është se realisht edhe pse ekzistojnë këto norma, këto sanksione ose këto akte, jeta e përditshme tregon ose statistikat tregojnë që dhuna është çdoherë shkon dmth ka dhunë dhe se dhuna është në rritje”, deklaroi Shala për UBTNews.

Ani pse aspekti ligjor konsiderohet përkatës, Shala sheh një problem tjetër.

“Në aspektin legjislativ kemi ose akteve dhe politikave janë të frymës perëndimore, por realiteti, mentaliteti akoma mbizotëron sipas kulturave të vjetra ose të disa shoqërive që vijnë nga lindja. Dhe kjo po kontribuon që dhuna me qenë e vazhdueshme”, deklaroi ai.

Por cilat efektet psikologjike mund t’iu shfaqen viktimave që janë pre e dhunës? Profesoresha e psikologjisë Violeta Zefi thotë se ato janë kryesisht në apektin emocional.

“Atëherë pasojat janë të formave të ndryshme, por pasojat serioze prekin aspektin psikologjik dhe emocional. Në përgjithësi gratë të cilat i janë nënshtruar akteve të dhunës qoftë fizike dhe psikologjike, kanë një ndjenjë faji, kanë një ndjenjë turpi. Zakonisht kanë tendencë që të izolohen apo vetizolohen, nuk e kanë guximin që gjithmonë që të shprehin apo të tregojnë për aktet e tyre të dhunës të cilat ato po i përjetojnë”, deklaroi Zefi.

Por këto nuk janë efektet e vetme.

“Gratë kur janë duke kaluar në çfarëdo lloje të formave të dhunës, e sidomos atyre që janë në një kohë të gjatë, kanë probleme të natyrave të shëndetit mendor, përkatësisht probleme të depresionit apo çregullime të ankthit, stresi postraumatik janë si efekte të cilat vijnë si rezultat i përjetimit të dhunës”, shtoi ajo.

Sipas organizatave të ndryshme që merren me trajtimin e këtyre rasteve, shumë gra tërheqin ankesat e tyre për dhunën në bazë gjinore për shkak të ndërhyrjeve të palëve të treta, shpesh nën presionin e familjes./UBTNews/

Realizoi: Dea Berisha

Vendi

Presidentja Osmani: Sakrifica e minatorëve u kthye në kushtrim lirie

Published

on

By

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, ka përkujtuar sot grevën historike të urisë së minatorëve të Trepça, duke e cilësuar atë si një nga momentet më të rëndësishme të rezistencës për liri.

Në mesazhin e saj, Presidentja rikujtoi se më 20 shkurt 1989, rreth 1,350 minatorë nisën grevën kundër politikave shtypëse të regjimit hegjemonist serb. Të barrikaduar në thellësitë e minierës së Stan Tërgut për tetë ditë me radhë, ata u shndërruan në simbol të guximit dhe dinjitetit.

Sipas Presidentes Osmani, rezistenca e minatorëve krijoi solidaritet dhe unitet popullor në mbarë Kosovën, duke dridhur themelet e një pushteti që promovonte diferencim dhe pabarazi.

“Sakrifica e tyre u kthye në kushtrim lirie dhe dëshmoi se rruga drejt lirisë hapet nga guximi i atyre që nuk dorëzohen”, thuhet në mesazhin e Presidentes.

Grevës së minatorëve të Trepçës i njihet një rol i rëndësishëm në historinë moderne të Kosovës, si një akt që mobilizoi qytetarët dhe forcoi përpjekjet për liri dhe të drejta të barabarta.

Continue Reading

Vendi

Kuvendi miraton buxhetin e Kosovës për vitin 2026

Published

on

By

Kuvendi i Kosovës ka miratuar buxhetin për vitin 2026 me 62 vota për, 36 kundër dhe asnjë abstenim.

Buxheti i paraparë për këtë vit është 4 miliardë euro.

Ministri i Financave, Hekuran Murati, ka theksuar se ky është një buxhet i përkohshëm emergjent, ndërsa procesi i miratimit ka qenë i shpejtë për të garantuar funksionimin normal të institucioneve.

Ai ka sqaruar se për shkak të kohës së kufizuar, nuk është dhënë hapësirë për ndryshime, madje as ministrave që menaxhojnë dikasteret e tyre, duke u fokusuar në sigurimin e një baze që komunat dhe institucionet qendrore të mund të funksionojnë pa probleme. Murati po ashtu ka kërkuar që të mos ketë amandamente me implikime financiare.

Shefi i grupit parlamentar të AAK-së, Besnik Tahiri, ka kritikuar mënyrën se si janë trajtuar amandamentet e partisë së tij gjatë seancës plenare, duke thënë se nuk është lënë hapësirë reale për ndryshime.

“Asnjë amandament i AAK-së nuk kaloi, dhe i gjithë procesi duket si një mashtrim optik,” ka thënë Tahiri.

Shefja e grupit parlamentar të LDK-së, Jehona Lushaku Sadriu, ka deklaruar se Lidhja Demokratike ka paraqitur 21 amandamente që nuk janë shqyrtuar nga komisionet përkatëse.

Ajo ka paralajmëruar se pa vënien e këtyre amandamenteve në votim, LDK nuk do ta mbështesë buxhetin, duke argumentuar se ato adresojnë probleme reale të qytetarëve, përfshirë arsimin, shëndetësinë dhe investimet kapitale.

Gjithashtu, shefi i grupit parlamentar të PDK-së, Arian Tahiri, ka njoftuar se partia e tij nuk e mbështet buxhetin dhe tërheq të gjitha amandamentet.

Ai ka thënë se vërejtjet e PDK-së, që lidhen me aspektet profesionale, teknike dhe nevojat reale që buxheti duhet të adresojë, nuk kanë marrë vëmendje, duke përfshirë edhe kërkesat për rritje të mbështetjes financiare për të akuzuarit dhe çlirimtarët në Hagë.

 

Continue Reading

Vendi

Profesorët e UBT-së publikojnë studim në revistën ndërkombëtare Aquatic Ecology

Published

on

By

Profesorët e UBT-së: Pajtim Bytyqi, Hazir S. Çadraku dhe Osman Fetoshi, në bashkëpunim me studiues nga universitete të vendit, rajonit, Evropës dhe më gjerë, kanë publikuar një artikull shkencor në revistën ndërkombëtare Aquatic Ecology (Springer).

Studimi me titull “Assessment of macrophytes biological indexes for Mirusha River and evaluation of physicochemical parameters in the Republic of Kosovo” është botuar më 13 shkurt 2026 (Volume 60, Article 25).

Hulumtimi, i zhvilluar gjatë viteve 2022–2023, analizon gjendjen ekologjike të Lumit Mirusha duke përdorur makrofitet si bioindikatorë dhe duke matur parametrat fiziko-kimikë në gjashtë pika monitorimi.

Rezultatet identifikuan 53 specie makrofitesh nga 25 familje, ndërsa analizat laboratorike treguan nivele të larta ndotjeje organike dhe ngarkesë të konsiderueshme me lëndë ushqyese, përfshirë BOD, COD, nitrite, nitrate, azot total, amoniak dhe fosfor total.

Studimi evidenton se segmentet e sipërme të lumit (SP1–SP3) janë më të ndotura nga aktivitetet industriale dhe banesore, ndërsa segmentet e poshtme (SP4–SP6) ndikohen nga gastronomia dhe infrastruktura lokale. Gjetjet tregojnë qartë ndikimin e aktivitetit antropogjen në komunitetet bimore ujore dhe nevojën për masa të synuara restauruese për përmirësimin e shëndetit të lumenjve dhe ruajtjen e biodiversitetit.

Ky publikim thekson angazhimin e UBT në kërkime mjedisore dhe bashkëpunime ndërkombëtare, duke kontribuar në zhvillimin e politikave të qëndrueshme për menaxhimin e ujërave dhe mbrojtjen e ekosistemeve ujore në Kosovë.

Artikulli i plotë mund të gjendet këtu: Springer Link

Continue Reading

Lajmet

Dështon rezoluta në Komision për krerët e UÇK-së, deputetët maqedonas bojkotuan mbledhjen

Published

on

By

Komisioni për Politikë të Jashtme i Kuvendit të RMV-së nuk e miratoi projektrezolutën për respektimin e standardeve në procedurat penale kundër ish-udhëheqësve të UÇK-së, pasi nuk u sigurua kuorumi i nevojshëm për vendimmarrje, raporton Zhurnal.

Deputetët maqedonas bojkotuan mbledhjen, duke penguar kështu shqyrtimin dhe miratimin përfundimtar të Rezolutës. Në seancë morën pjesë vetëm deputetët e Frontit Evropian, VLEN-it, Aleancës për Shqiptarët dhe deputeti Rexhep Ismail nga “E Majta”, përcjell “Alsat”.

Sipas përfaqësuesve të partive politike shqiptare, mungesa e deputetëve maqedonas ishte e qëllimshme. Debati për këtë çështje është shtyrë për një kohë të pacaktuar.

Kujtojmë se anëtar shqiptar me të drejtë vote në këtë komision janë deputetët Merita Koxhaxhiku dhe Skender Rexhepi. Ilire Dauti është zv. anëtare që sot ishte si një nga propozuesit e rezolutës. /Zhurnal MK/

Continue Reading

Të kërkuara