Lajmet

Dhjetë shenjat që tregojnë se një mjedis pune është toksik

Mjedisi toksik është përballja me mosfunksionim dhe drama në mënyrë të vazhdueshme.

Published

on

Të gjithë ata që punojnë e kanë ndonjë periudhe të keqe në punë. Ndonjë javë ose muaj që gjithçka po shkon ters. Se çfarë ndodhë që gjatë gjithë asaj kohe klientët kanë ankesa dhe pakënaqësi, shefi nuk është i kënaqur me ecurinë e projektit dhe me ato që i propozoni, duhet të punoni për një kohë të gjatë pas orarit etj. Të gjitha këto mund t’ju japin stres duke e vështirësuar një periudhë të jetës, por ka shumë dallim në mes të të qenit i ngarkuar emocionalisht për një kohë dhe së funksionuari në një mjedis që vazhdimisht është toksik.

MJEDISI TOKSIK DHE SHËNDETI

Mjedisi toksik është përballja me mosfunksionim dhe drama në mënyrë të vazhdueshme. Kjo mund të vjen prej një shefi që është i dashuruar në vetveten, prej kolegëve të cilët gjatë gjithë kohës mendojnë se si t’i kthejnë “të këqijat” që ia kanë bërë, mungesë e udhëzimeve etj. Profesori në Universitetin e Standfortit, i cili i ka studiuar politikat organizative thotë që një mjedis i tillë ju bën të ndiheni sikur jeni “të ndotur”.

Këto vende, sipas studimeve nga Universitetet e Harvardit dhe Standfordit, ju bëjnë të mendoni sikur po shkoni në luftë dhe nuk ju lejojnë që ta bëni më të mirën tuaj atje. “Përpëlitjet” në këto vende të punës kanë efekte të dëmshme për shëndetin e njeriut. Këto dëme përfshijnë hipertensionin, probleme kardiovaskulare, e shkatërrojnë shëndetin mendor, e të gjitha këto mund të kenë përfundim fatal.

Pra, në vend që të shkoni në punë për ta rregulluar jetën, në vende të tilla rezultoni ta shkatërroni atë. Prandaj, shihni nëse jeni pjesë një mjedisi në vazhdimësi toksik, apo vetëm një periudha kalimtare.

Jeni gjithmonë të stresuar

A ndihesh tmerrshëm sa herë që zgjohesh për të shkuar në punë. Në fakt nuk je vetëm, kjo ndodhë te shumëkush që përpiqen të mbijetojnë në një mjedis negativ të punës. Nivelet e stresit janë më të mëdha tek ata punonjës që puna përfshin edhe kohën që duhet ta kalojnë më shoqërinë ose familjen. Ta dini që jeni nën stres, nganjëherë është e vështirë dhe për këtë duhet që ta vëzhgoni gjendjen tuaj për një kohë të gjatë.

Jeni të mbingarkuar

Në mjedise të vështira, punonjësit kanë shumë përgjegjësi. Sipas një gjetjeje nga instituti i familjes dhe punës në Amerikë, kjo i bën që ata të jenë shumë të nervozuar me punëdhënësit e tyre. Fatkeqësisht të qenit i mbingarkuar me punë mund t‘ju shpie në “sindromin e djegies“.

Jeni të bullizuar

Ngacmimet i prijnë vendet toksike të punës. Bullizmi është definuar si “prezantim i mungesës së trajtimit nga ana e ndonjërit nga kolegët ose një grup prej tyre, abuzime, sulme fizike ose gojore, etj. Bazuar në një gjetje të Institutit të bullizmit në vende të punës, përqindja më e madhe e bullizmit në vendet e punës ndodhë nga shefat, e dyta është nga kolegët që kanë të njëjtin nivel në punë, ndërsa, edhe pse në përqindje të vogël ndodhin edhe ngacmimet nga vartësit.

Jeni viktimë ose kontribuues i thashethemeve

Që në momentin kur dëgjoni që dikush po flet për një koleg tjetër, ndaluni aty. Nga thashethemet nuk përfiton askush dhe, vetëm sa krijohet mjedis i punës sulmues. Nganjëherë mund të bëhet me qëllim ose pa qëllim, por gjithsesi ajo çfarë vjen prej saj nuk është aspak e mirë. Pavarësisht se në cilën anë të thashethemeve jeni, kjo mund të prodhojë “ajër” toksik dhe mund të sjellë rrethana të paparashikueshme.

Shefi juaj është impulsiv

Një njeri që ju udhëheqë është toksik është shkaktari i një mjedisi armiqësor pune, dikush i cili vazhdimisht dëmton vetëvlerësimin tënd dhe në mënyrë rutinë e minon aftësinë tuaj për të kryer punë të mira.

Mungesa e empatisë nga lideri

Udhëheqësit që shfaqin mungesë ndjeshmërie ose dhembshurie zakonisht janë gjithashtu narcistë, gjë që i pengon ata të japin përparësi ndaj punonjësve të tyre. Këta lloj liderësh shpesh do të kërkojnë që anëtarët e ekipit të tyre të caktojnë punën si prioritet kryesor, duke zvogëluar aftësinë e tyre për të arritur ekuilibrin punë-jetë, dhe ndoshta duke rezultuar në “sindrom të djegies”. Sipas, team bonding, çdo drejtues që i detyron punonjësit të zgjedhin midis punës dhe shëndetit të tyre, po i helmon mjedisin e punës.

Politika të padrejta dhe zbatim i pabarabartë i tyre

Rregullat që duket se nuk kanë bazë ose rregulla që zbatohen vetëm në mënyrë selektive për punonjës të caktuar, zakonisht nënkuptojnë që menaxhmenti luan me favoritë. Mjediset që nuk vendosin të njëjtin standard sjelljeje për të gjithë u mundësojnë disa anëtarëve të ekipit të ushtrojnë privilegje të veçanta që nuk janë të arritshme për të tjerët. Privilegjet mund të jenë nga më të ndryshmet, që nga justifikimi i vonesës deri te sjelljet e papërshtatshme, të pahijshme dhe serioze.

Mungesa e baraspeshimit të jetës dhe punës

Është e patolerueshme të punosh për një kompani e cila gjatë gjithë kohës kërkon që punonjësit të sakrifikojnë mirëqenien e tyre për hir të punës së tyre. Një kompani e cila nuk ua lejon punonjësve të kenë një baraspeshim të punës dhe jetës jashtë është fajtore për krijimin e një mjedisi toksik të punës.

Mungesa e transparencës

Transparenca është diçka themelore kohëve të fundit në vendet e punës. Pse? Sepse përmes komunikimit dhe transparencës organizatat ruajnë besimin e ndërsjellë dhe të nevojshëm për funksionim të duhur.

SI TA RREGULLONI ATMOSFERËN E PUNËS?

Përballuni me secilin punonjës toksik

Duhet të jeni në gjendje që t’i zgjidhni problemet interpersonale. Më e mira është që të keni një bisedë vetëm për vetëm me personat që po ju dëmtojnë. Por në vend që të përqendroheni në atë se si po ju bëjnë të ndiheni, përqendrohuni në konsekuencat negative të veprimeve të personit. Për shembull, nëse ndonjëri nga kolegët ndërhyn në mënyrë të keqe në secilin nga takimet tuaja mund t’i thoni diçka të tillë si: “Unë e kuptoj që dëshironi të jepni “feedback” gjithmonë, por në momentin që me anë të tij jepni përshtypje të keqe te të tjerët për mua, atëherë kjo më pengon që t’i jap idejat e mia”.

Përballuni me ekipin

Nëse ballafaqimi direkt është i kotë, duhet të kërkoni ndihmë nga mbikëqyrësit tuaj, gjithmonë nëse ata nuk janë problem. Por, përpara se të kërkoni takim, duhet t’i peshoni disa gjëra.

Shihni nëse edhe të tjerët janë duke pasur probleme të njëjta! Ankesa juaj do të dëgjohet më shumë nëse nuk jeni vetëm në gjithë këtë. Përndryshe ata do të mendojnë që e keni shpikur këtë.

E dyta, mblidhni prova të forta për të vërtetuar rastin tuaj. Për shembull, nëse kolegu juaj shpesh përpiqet të shkatërrojë punën tuaj duke i kthyer detyrat e tij me vonesë, përpiloni email që tregojnë momentet kur kjo ka ndodhur dhe prezantoni atë që keni në takim.

Planifikoni daljen

Disa kompani thjesht kanë kulturë e cila nuk funksionon. Nëse toksikja po vjen nga lartë, atëherë është më mirë që ta krijoni një strategji të daljes. Sigurisht që është më mirë që ta keni një ofertë pune në kohën kur jeni ende në punë./AkademiPune

Lajmet

Nga përvoja në udhërrëfyes akademik: Profesori dhe studiuesi i medias Musa Sabedini promovon në UBT librin për gazetarinë hulumtuese

Published

on

By

Në ambientet e UBT-së, u zhvillua një ngjarje akademike dhe kulturore me rëndësi të veçantë për komunitetin universitar dhe median kosovare: promovimi i librit më të ri të profesorit, gazetarit dhe publicistit Musa Sabedini, i cili po vlerësohet si një kontribut me peshë për zhvillimin teorik dhe praktik të gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe më gjerë.

Me praninë e rektorit të UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, profesorëve, studentëve, studiuesve të medias, si dhe miqve e familjarëve të autorit, u promovua vepra voluminoze “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale”, një libër i dedikuar studentëve të gazetarisë, studiuesve të medias, gazetarëve hulumtues, redaktorëve dhe profesionistëve të përkushtuar që, edhe në rrethana të vështira, mbeten besnikë ndaj së vërtetës dhe interesit publik.

Ngjarja u karakterizua nga një dialog i hapur akademik ndërmjet autorit dhe pjesëmarrësve, ku përveç prezantimit të strukturës dhe përmbajtjes së librit, u diskutuan sfidat bashkëkohore të gazetarisë hulumtuese, dilemat etike dhe roli i saj në funksionimin e demokracisë.

Libri u prit me vlerësime të larta nga të pranishmit, duke konfirmuar rëndësinë e tij si një burim referencial për studimin dhe praktikën e gazetarisë hulumtuese në Kosovë dhe rajon.

Në fjalën e tij përshëndetëse, rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, e përgëzoi profesorin Sabedini për botimin e librit, duke e cilësuar atë si një ndër veprat më të rëndësishme dhe më cilësore në fushën e gazetarisë hulumtuese në hapësirën akademike shqiptare.

Ndërsa dekani i Fakultetit Media dhe Komunikim në UBT, Ferid Selimi, vlerësoi angazhimin profesional dhe kontributin e vazhdueshëm të profesor Sabedinit në ndërtimin e mendimit kritik dhe profesional të studentëve të gazetarisë.

Recensenti i librit, Safet Zejnullahu, theksoi se vepra “Gazetaria Hulumtuese: Misioni, rreziqet, etika dhe sfidat profesionale” vjen në një kohë kur themelet tradicionale të gazetarisë po tronditen ndjeshëm nga ndikimi i teknologjisë digjitale.

Ai nënvizoi se, ndryshe nga gazetaria tradicionale, ku profesionalizmi ishte më i konsoliduar pavarësisht kufizimeve teknike, gazetaria e sotme online ofron mundësi të shumta, por shpesh e ka zbehur thellësinë dhe rigorozitetin e gazetarisë hulumtuese për shkak të presionit të shpejtësisë dhe fragmentimit të informacionit.

Sipas Zejnullahut, autori me të drejtë e ka strukturuar librin në tri pjesë kryesore:

  • pjesa e parë trajton misionin, rreziqet dhe sfidat e gazetarisë hulumtuese, të ilustruara me raste konkrete vendore dhe ndërkombëtare;
  • pjesa e dytë analizon ndikimin e gazetarisë së internetit dhe transformimin e profesionit;
  • ndërsa pjesa e tretë fokusohet në teknikat moderne të raportimit hulumtues, të përshtatura për epokën digjitale.

Për librin dhe profesionalizmin e autorit Musa Sabedini, kanë dhënë kontribut në këtë promovim edhe ish zëvendëskryeministri Hajredin Kuçi dhe dy kolegët e respektuar Faton Ismajli dhe Betim Musliu

Një vlerë e veçantë e librit, sipas recensentit, janë 101 pyetjet dhe udhëzimet për gazetarinë hulumtuese, të ndërtuara mbi përvojë profesionale, literaturë relevante dhe raste konkrete, që përfshijnë dimensionin profesional, etik, ligjor dhe logjistik të gazetarisë hulumtuese.

Duke folur për librin, profesori Musa Sabedini theksoi se kjo vepër përfaqëson kurorëzimin e një përvoje mbi 35-vjeçare në gazetarinë profesionale, me theks të veçantë në gazetarinë hulumtuese. Ai nënvizoi se libri nuk është vetëm manual profesional, por një reflektim i thellë akademik mbi përvojat reale, sfidat, rreziqet dhe dilemat etike të profesionit.

Autori theksoi se përmbajtja e librit mbështetet në një arkiv të pasur profesional, në përvojën e tij akademike si ligjërues në UBT, në pjesëmarrjen në konferenca ndërkombëtare dhe në punime shkencore të botuara në revista prestigjioze.

Sipas tij, 101 pyetjet dhe udhëzimet përbëjnë thelbin praktik të librit, duke shërbyer si një udhërrëfyes etik dhe profesional për studentët, gazetarët e rinj, por edhe për profesionistët me përvojë.

Profesor Sabedini theksoi se gazetaria hulumtuese mbetet një nga shtyllat më të rëndësishme të demokracisë moderne, një mekanizëm thelbësor për zbardhjen e aferave, ndriçimin e padrejtësive dhe mbrojtjen e interesit publik.

Në një kohë kur presionet politike dhe ekonomike mbi mediat janë në rritje, ai vlerësoi se gazetaria hulumtuese duhet të mbrohet dhe të zhvillohet si e mirë publike, duke kërkuar mbështetje institucionale, angazhim qytetar dhe integritet profesional.

Libri përfundon me një mesazh të qartë për brezat e rinj të gazetarëve: profesionalizmi, guximi, integriteti dhe përkushtimi ndaj së vërtetës janë kushtet themelore për mbijetesën dhe dinjitetin e gazetarisë hulumtuese.

Continue Reading

Lajmet

​Ambasadorët takohen me Kurtin, interesohen për ligjin për të huaj dhe atë për automjete

Published

on

By

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, së bashku me zëvendëskryeministrin në detyrë, Besnik Bislimi, ka zhvilluar sot një takim me ambasadorët, të ngarkuarit me punë, shefat e misioneve diplomatike dhe përfaqësuesit diplomatikë të akredituar në Kosovë.

Në kuadër të komunikimit të rregullt me trupin diplomatik dhe zhvillimeve të fundit në vend, Kurti dhe Bislimi i informuan të pranishmit për fazat e zbatimit të Ligjit për të Huaj dhe Ligjit për Automjete, ligje këto të harmonizuara me legjislacionin e Bashkimit Evropian.

Sipas një komunikate të Qeverisë, ata theksuan gjithashtu veprimet afirmative që institucionet e Kosovës do të ndërmarrin për zbatimin e plotë të këtyre ligjeve.

Në komunikatë theksohet se faza e parë e zbatimit ka nisur sot dhe parasheh një periudhë informimi për dispozitat ligjore.

“Vizitorët që hyjnë në vendkalimet kufitare do të pajisen me materiale informuese me udhëzime të qarta mbi të drejtat, detyrimet dhe procedurat përkatëse. Paralelisht, do të organizohen sesione informuese me qytetarë, fushata informimi përmes mediave dhe do të funksionalizohen linja telefonike informuese. Kjo fazë informuese do të zgjasë deri më 15 mars 2026, kur pritet të nisë zbatimi i plotë i Ligjit për të Huaj dhe Ligjit për Automjete, me synim lehtësimin e qëndrimit të shtetasve jorezidentë në Kosovë.

Gjatë takimit, kryeministri Kurti i njoftoi ambasadorët edhe për domosdoshmërinë e fillimit të integrimit gradual të sistemeve të shëndetësisë dhe arsimit, si pjesë e një qasjeje gjithëpërfshirëse dhe afatgjate.

Ai theksoi se ky proces do të zhvillohet në koordinim me Bashkimin Evropian, duke marrë parasysh edhe brengat dhe këshillat e komunitetit joshumicë serb në Kosovë.

Në fund, Kurti ritheksoi përkushtimin e Qeverisë së Republikës së Kosovës për sundimin e ligjit, zbatimin e barabartë të legjislacionit dhe forcimin e rendit juridik, duke vlerësuar se periudha në vijim është thelbësore për funksionalizimin e plotë të këtyre proceseve.

Continue Reading

Lajmet

​Aktakuzë për krime lufte ndaj N.C

Published

on

By

Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës ka ngritur aktakuzë ndaj N.C., për veprën penale “Krime lufte kundër popullsisë civile”.

Sipas komunikatës së prokurorisë, ekziston dyshimi i bazuar mirë se e pandehura N.C., gjatë periudhës 1998-1999, në cilësinë e personit zyrtar-gardiane në Burgun e Prishtinës, paralelja për gra në Lipjan, në bashkëkryerje me zyrtarë të tjerë të burgut, ka shkelur rregullat e së drejtës ndërkombëtare gjatë konfliktit të armatosur, përkatësisht kohës së luftës.

Sipas aktakuzës, N.C., gjatë gjithë kësaj periudhe, në mënyrë sistematike, i ka keqtrajtuar të burgosurat shqiptare, duke i kanosur për jetë dhe torturuar në mënyrë çnjerëzore me mjete të ndryshme , si shkop gome, shqelma dhe grushte, deri në alivanosje, duke u shkaktuar lëndime trupore. Si pasojë e këtyre rrahjeve, viktimat kanë pësuar dhunë psikike, gjendje ankthi dhe frike, dhe u është cenuar rëndë dinjiteti njerëzor”, thuhet në njoftim.

Rasti i ka kaluar për shqyrtim Departamentit Special të Gjykatës Themelore në Prishtinë.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata veçon procedurën ndaj Xhelal Sveçlës në rastin e hedhjes së gazit lotsjellës në Kuvend

Published

on

By

Gjykata ka vendosur ta veçojë procedurën penale ndaj ministrit në detyrë të Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla, në rastin për hedhjen e gazit lotsjellës në Kuvendin e Kosovës në mars të vitit 2018, ndërsa shqyrtimi gjyqësor ka vazhduar ndaj ish-deputetëve të Lëvizjes Vetëvendosje, Salih Zyba, Fitore Pacolli-Dalipi dhe Drita Millaku.

Vendimi u mor pasi Sveçla edhe në seancën e sotme nuk u paraqit në gjykatë. Gjyqtari i rastit, Sabit Sadikaj, tha se i pandehuri ka njoftuar gjykatën për mungesën e tij përmes emailit, duke sqaruar se ndodhet jashtë vendit. Ai theksoi se janë plotësuar kushtet ligjore që seanca e shqyrtimit gjyqësor të vazhdojë me të pandehurit e tjerë.

“Mungesën e ka arsyetuar, i ka dërguar gjykatës email që gjendet jashtë vendit. Pra janë plotësuar kushtet e seancës së shqyrtimit gjyqësor që të vazhdojë me të pandehurit e tjerë”, tha ai.

Avokati i ministrit në detyrë të Punëve të Brendshme, Laur Preni, kërkoi nga gjykata që të ketë konsideratë dhe mirëkuptim për faktin se klienti i tij mban një detyrë me përgjegjësi të lartë shtetërore. Ai tha se për shkak të funksionit që ushtron, Sveçla jo gjithmonë mund të jetë prezent apo i gatshëm t’u përgjigjet ftesave të gjykatës.

“Kërkoj nga gjykata që të ketë konsideratë dhe mirëkuptim për faktin se i mbrojturi im mban një detyrë me përgjegjësi të lartë si ministër në detyrë i Punëve të Brendshme dhe jo çdo herë mund të jetë prezent apo i gatshëm që t’u përgjigjet ftesave nga gjykata”, tha ai.

Prokurori i rastit, Valdrin Krasniqi, deklaroi se Prokuroria nuk e kundërshton vendimin e gjykatës për veçimin e procedurës ndaj Sveçlës, duke vlerësuar se një vendim i tillë i kontribuon efikasitetit të procedimit të mëtejmë të kësaj çështjeje penale.

“Nuk e kundërshtojmë vendimin e gjykatës, duke vlerësuar që kjo i kontribuon efikasitetit të procedimit të mëtejmë të kësaj çështjeje penale”.

Ndërkaq, i pandehuri Salih Zyba e kundërshtoi veçimin e procedurës ndaj Sveçlës, duke shprehur qëndrimin se ndarja e çështjes nuk është e drejtë.

Kundër këtij vendimi u shpreh edhe mbrojtja e Fitore Pacolli-Dalipit. Avokati i saj, Lavdrim Salihu, tha se në kuptim të provave rasti nuk mund të trajtohet si i ndarë, duke shtuar se ndarja e lëndës do të rezultonte në vështirësim të mbrojtjes efektive për palët. Ai theksoi se vepra penale nuk i afrohet parashkrimit as pas tetë vitesh dhe, sipas tij, parimi i efikasitetit nuk cenohet nga vazhdimi i përbashkët i procedurës.

“E kundërshtoj për shkak se në kuptim të provave, nuk mund t’i cilësojmë si raste të ndara, duke shtuar këtu faktin se një ndarje e serisë së lëndës do të rezultonte në vështirësim të një mbrojtjeje efektive për palët. Konsideroj se për shkak se vepra penale nuk arrin parashkrimin edhe për 8 vite, nuk cenohet parimi i efikasitetit në procedurë”, tha ai.

I pandehuri Salih Zyba kërkoi që seanca të shtyhet, duke arsyetuar se mbrojtja nuk i posedon të gjitha shkresat e lëndës.

Continue Reading

Të kërkuara