Shëndeti

Depresioni nuk njeh moshë – Ja shenjat që duhet dalluar

Ky problem manifestohet me trishtim dhe humbje të shpresës dhe interesit në aktivitetet e përditshme.

Published

on

Depresioni është një sëmundje që nuk pyet për moshë. Ata që preken e fshehin. Ndaj është jetësore që të gjithë të jemi në gjendje të dallojmë sinjalet tek personat që mbajmë afër.

Ky problem manifestohet me trishtim dhe humbje të shpresës dhe interesit në aktivitetet e përditshme.

Depresioni ndikon në mënyrën e të menduarit, ndjenjat dhe sjelljen.

Ai mund të shkaktojë probleme emocionale, funksionale dhe fizike.

Në Shqipëri mosha e të prekurve nga depresioni ka ardhur duke u ulur në mënyrë alarmante. Psikologët referojnë raste të depresionit edhe në mosha 14-15 vjeçare.

Kjo si pasojë e modeleve jo reale me të cilat sidomos të rinjtë ndeshen në mediat sociale, qoftë këta të ashtuquajtura figura të modelingut apo edhe pseudo-artiste me karriera të dyshimta.

Ndërkohë që edhe tek moshat e tjera pasojat e depresionit bëhen serioze dhe nevoja për trajtim afatgjatë mund të bëhet urgjente.

Shenjat e depresionit që duhen dalluar
Ndryshimet emocionale

Të afërmit duhet të jenë të vëmendshëm ndaj simptomave të mëposhtme:

Trishtim dhe të qara pa arsye.

Boshllëk emocional dhe ndjesia e të qenit të pashpresë.

Acarim dhe mërzi.

Zemërim për probleme nga më të voglat.

Humbje interesi për aktivitete të ndryshme.

Konflikte të vazhdueshme me miqtë dhe familjen.

Vetëvlerësim i ulët, ndjenja faji dhe mosvlerësimi për veten.

Fiksime, ekzagjerime, fajësim të vetes dhe kritika të ashpra ndaj vetes.

Ndjeshmëri të lartë ndaj dështimit ose refuzimit.

Vështirësi në përqendrim, kujtesë dhe vendimmarrje.

Prishtmëri të zymta për jetën.

Mendime të shpeshta për vetëvrasje dhe vdekjen.

Ndryshimet në sjellje

Të afërmit duhet të jenë të kujdesshëm edhe ndaj ndryshimeve në sjellje si për shembull:

Lodhje, mungesë energjie, pagjumësi ose fjetje për orë të tëra.

Përdorimi i drogës, alkolit dhe ndryshime në oreks.

Acarim, dridhje duarsh, ngadalësi në lëvizje e në të menduar.

Ankesa për dhimbje koke, izolim social dhe mungesa në shkollë.

Neglizhencë dhe shpërthime nervash të rrezikshme.

Lëndim të vetes dhe plane specifike për vetëvrasje.

Kur duhet të konsultoheni me një mjek?

Për një të afërm apo mik, është shumë e vështirë të dallojë ndryshimin mes luhatjeve të humorit si pasojë e depresionit.

Nëse simptomat e lartpërmendura kanë një ndikim negativ në jetën e personit, atëherë duhet të shkoni tek një ekspert i shëndetit mendor.

Simptomat e depresionit nuk kalojnë vetë. Nëse nuk trajtohen siç duhet, ato mund të shkaktojnë probleme serioze.

Depresioni shkaktohet nga anormalitë në transmetuesit nervorë, ndryshimet hormonale, traumat në të shkuarën por mund të jetë edhe i trashëguar./AgroWeb.org

Shëndeti

Pse nuk duhet t’i mbyllni perdet gjatë ditës?

Published

on

Nevoja për të mbrojtur veten dhe të tjerët nga përgjimet e pavullnetshme ose jo të fqinjëve, bezdia nga dielli apo gjumi i thellë, na bën të mbyllim perdet në shtëpi edhe nëse është ditë.

Ndriçimi i diellit në shtëpi ka përfitime të forta për shëndetin, por një prej rreziqeve që na kanoset brenda mureve të shtëpisë është pluhuri.

Rreziku i fshehur i pluhurit në shtëpi

Shkencëtarët kanë zbuluar se disa pluhura të shtëpisë përmbajnë sasi të larta të një substance të njohur triklosan, prania e saj mund të shpërndajë infeksione që u rezistojnë antibiotikëve.

Zbulimi është bërë nga shkencëtarët e Universitetit të Çikagos dhe sipas tyre, pluhuri përbën vendpushimin final të gjithçkaje që ka qarkulluar në ajër. Triklosani është përbërës që gjendet me shumicë në produktet antibakteriale siç janë sapunët apo solucionet e pastrimit.

Sapunët dhe solucionet e lëngshme të pastrimit përbajnë edhe një substancë tjetër që njihet si benzalkonium chloride, të dyja kanë rol kontribues në nivelin në rritje të mikrobeve që u rezistojnë antibiotikëve.

Si shkatërrohen bakteret falë dritës së diellit?

Lejimi i dritës nga dritaret eliminon bakteret që jetojnë në pluhurat e shtëpisë dhe të pastrojë ajrin, drita e diellit ul rrezikun e sëmundjeve të rrugëve të frymëmarrjes. Studimi shpjegon se ekspozimi i baktereve ndaj dritës së diellit, ndihmon ndjeshëm në eliminimin e tyre.

Nëse shtëpia është në errësirë dhe jo e ndriçuar mirë, bakteret në ajër riprodhohen 12 përqind më shumë se zakonisht. Bakteret në ajër në një ambient të ndriçuar mirë riprodhohen në një ritëm më të ulët. Në këtë mënyrë, duke hapur perdet dhe grilat merrni përfitime të mëdha nga vitamina D që vjen nga dielli, por do të minimizoni gjasat e prekjes nga sëmundjet e rrugëve të frymëmarrjes.

Continue Reading

Shëndeti

Fillon të përhapet varianti i ri i COVID-19

Published

on

Variantet e reja të virusit SARS-CoV-2, më shumë se pesë vjet pas shpalljes së pandemisë COVID-19, po shfaqen rregullisht në Australi.

Varianti më i fundit LP.8.1 është duke u përhapur me shpejtësi, duke përbërë afërsisht një në pesë raste me COVID-19 në New South Wales, sipas SBS News.

Ai është bërë varianti i tretë më dominues në shtetin e New South Wales, përcjell A2.

I zbuluar për herë të parë në korrik 2024, LP.8.1 është një pasardhës i Omikronit, konkretisht i KP.1.1.3, që është pasardhës i JN.1, një nën-variant që shkaktoi valë të mëdha infeksionesh me COVID në mbarë botën në fund të vitit 2023 dhe fillim të vitit 2024.

Organizata Botërore e Shëndetësisë e ka shpallur LP.8.1 si variant nën monitorim në janar, për shkak të rritjes së ndjeshme në mbarë botën.

Agjencia globale e shëndetësisë ka vlerësuar që rreziku shtesë për shëndetin publik që paraqet LP.8.1 në nivel global është i ulët.

Simptomat e LP.8.1 nuk duket të jenë më të rënda se ato të varianteve të tjera që qarkullojnë, duke sugjeruar se varianti nuk ka shumë mundësi të ndikojë në drejtimin e pandemisë.

 

Continue Reading

Shëndeti

Antibiotiku më i fuqishëm natyror, mund ta bëni vetë

Published

on

Mënyra më e mirë që të mbroheni nga sëmundjet është imuniteti i fuqishëm.

Për të pasur imunitet të fuqishëm është e nevojshme që të ushqeheni shëndoshëm, mirëpo mund të përdorni edhe një struk të vogël. Provojeni këtë pije. Një lugë e kësaj pijeje në ditë mjafton që të përmirësojë imunitetin tuaj, por jini të kujdesshëm sepse është goxha djegës.

Para përdorimit të kësaj pijeje konsultohuni me mjekun.

Përbërësit:

– 700 ml uthull molle
– 1/4 e gotës hudhër të copëtuar imët
– 1/4 e gotës qepë të karamelizuar
– 2 speca të freskët
– 1/4 e gotës xhenxhefil të freskët
– 2 lugë rrepë
– 2 lugë kurkumë

Përgatitja:

Të gjithë përbërësit, me përjashtim të uthullës, i vendoni në një enë. I përzieni mirë, masën e hidhni në kavanoz dhe derdhni uthullën.

E përzieni kavanozin në mënyrë që përbërësit të bashkohen. Ta ruani në vend të ftohtë dhe pa lagështi, për 14 ditë. Pas dy javëve kullojeni përbërjen, për kullim më mirë është të përdorni një fashë. Të merrni një lugë të madhe në ditë.

Continue Reading

Shëndeti

Shenjat alarmante të mungesës së proteinave në trup

Published

on

Lista e roleve që luajnë proteinat në trup është e gjatë. Ky element ushqyes është i nevojshëm për të ndërtuar dhe riparuar muskujt, indet, gjakun, kërcet, kockat dhe lëkurën.

Proteinat janë të rëndësishme për prodhimin e hormoneve dhe kimikateve që rregullojnë një sërë procesesh trupore. Pa sasinë e mjaftueshme të proteinave në dietën tonë, është shumë e vështirë të jemi të shëndetshëm.

Nuk është për t’u habitur pse shumë vegjetarianë ose njerëz që mbajnë dieta të forta kufizuese, vuajnë nga simptoma të ndryshme të mungesës së proteinave. Duke konsumuar ushqime që përmbajnë pak ose aspak proteina, trupi nuk ka zgjidhje tjetër përveç se të shfrytëzojë proteinat e tij, duke shkaktuar ‘tretjen’ e indeve ku ruhen proteinat, si në muskuj. Ka disa shenja paralajmëruese që do të përjeton nëse vuani nga mungesa e proteinave:

Faqe të ënjtura – Kjo nuk është shkaktuar nga yndyra e tepërt siç mund të dyshoni, por nga inflamacioni i gjendrave të pështymës. Gjendja ndodh nëse ka një çekuilibër të vazhdueshëm të proteinave e karbohidrateve tek ju.

Sy të ënjtur – Edema është shkaktare e syve të ënjtur, një gjendje në të cilën lëngu i tepërt mblidhet në inde. Kjo ndodh se proteinat janë një nga përbërësit që rregullojnë ekuilibrin e lëngjeve në trupin tuaj.

Duar të fryra – Edhe kjo ka të bëjë me mbledhjen e ujit në inde, e njohur si edemë. Ekziston një shumëllojshmëri gjendjesh shëndetësore që çojnë në edemë dhe një prej tyre është mungesa e proteinave.

Flokët e dobët – Kjo gjendje mund të ketë disa shkaktarë. Një prej tyre është të mos kesh një dietë të pasur me proteina. Kjo nuk duhet t’ju vijë si surprizë, pasi e dini që flokët kryesisht përbëhen nga proteina.

Tharje e tepërt e lëkurës – Mosmarrja e mjaftueshme e proteinave shkakton tharje të lëkurës dhe zona të skuqura. Mungesa e proteinave ju bën më të ndjeshëm ndaj djegieve nga dielli gjithashtu.

Përgjumje ose mjegull truri – Energjia dhe funksionet konjitive ndikohen kur ulet niveli i proteinave. Proteinat janë jetike për prodhimin normal të hormoneve. Disa nga këto hormone kanë lidhje me stresin , prodhimin e energjisë dhe vigjilencën mendore.

Për të shmangur këto probleme është e rëndësishme të merrni mjaftueshëm proteina. Ka një formulë të thjeshtë për të llogaritur sa proteina duhet të konsumojmë çdo ditë: pesha juaj në pound/2=sasia e nevojshme e proteinave në gramë.

Continue Reading

Të kërkuara