Lajmet

Covid19: Varianti i Indisë dyfish më infektues dhe i rrezikshëm

Published

on

Përmes lidhjes mes dy mutantëve, varianti indian i virusit mund ta anashkalojë sistemin imunitar të trupit. Edhe të vaksinuarit si edhe të shëruarit mund të infektohen më lehtë me këtë mutacion të dyfishtë.

Varianti indian i virusit Corona, i njohur si B.1.617 shfaq dy ndryshime të rëndësishme gjenetike në proteinën e tij sipërfaqësore. E484Q dhe L452R. Pas këtyre shifrave të pakuptueshme fshihet pozicioni i saktë i gjenit të ndryshuar. Mutacionet e veçanta të virusit janë të njohura prej kohësh. E484Q i ngjason variantit E484K, që u shfaq edhe tek varianti britanik, afrikanojugor dhe ai brazilian. Kurse mutacioni L452R gjendet ndërkohë në variantin kalifornian CAL.20C. Në Indi për herë të parë këto mutacione shfaqen së bashku, prandaj edhe raportohet për një “mutacion të dyfishtë”.

Përgjegjës nuk është vetëm “mutacioni i dyfishtë”

Që të dy këta mutantë shfaqen së bashku nuk do të thotë, që ky variant është dyfish më infektues apo i rrezikshëm, kjo duhet studiuar ende. Deri tani thjesht mungojnë të dhënat për të vlerësuar më mirë këtë variant nga India. Sidoqoftë “mutacioni i dyfishtë” indian është vetëm një nga arsyet për gjendjen e tmerrshme në Indiaktualisht. Ky vend shënon më shumë se 17 milionë infektime të konfirmuara, këto janë infektimet më të larta në botë pas SHBA. Ndërkohë që shifra e errët duhet të jetë shumë më e lartë. Më shumë se 200.000 vetë kanë vdekur në Indi nga virusi.

Illustration eine Coronavirus-Mutation
Ilustrim i mutacionit të një virusi

Janë sidomos rastet e shumta të shfaqura në një kohë të shkurtër – 332.000 raste në një ditë – që e çuan në kolaps sistemin shëndetësor në shumë rajone ende të prapambetur. Për një kohë të gjatë autoritetet vepruan me gjysmë zemre në luftë kundër virusit, kufizimet u liruan shumë herët, madje u toleruan edhe grumbullime të mëdha.

“Escape” ikja nga sistemi imunitar

Kur një formë virusi arrin të anashkalojë sistemin imunitar të trupit, shkenca e vlerëson si “escape”, ikje. Sipas Institutit Robert Koch këto mutacione çojnë në një “reduktim të neutralizimit nga antitrupat apo qelizat T”. Rëndësi ka të dihet, se sa ndikon ky reduktim. Këto mutacione që i shpëtojnë efektit neutralizues të sistemit imunitar rrezikojnë edhe të vaksinuarit dhe të shëruarit nga virusi. Nuk dihet, nëse të vaksinuarit mund të infektojnë të tjerët. Eksperti i SPD-së për shëndetësinë dhe epidemiolog, Karl Lauterbach shkroi në twitter duke iu referuar një studimi për neutralizimin nga India, sipas të cilit, vaksinat që kemi aktualisht veprojnë kundër variantit të Indisë. Sipas një studimi britanik, rreziku i infektimit pas vaksinës reduktohet me dy të tretat. E kush infektohet, ka një rrezik të ulur me dy të tretat për të pasur një ecuri të rëndë të sëmundjes.

Vlerësimet ndërkombëtare

Megjithëse tingëllon cinike para situatës tragjike në Indi. Deri më tani Organizata Botërore e Shëndetësisë e konsideron variantin indian B.1.617 vetëm si “variant of interest”. Kurse si variante shqetësuese “variant of concern” konsiderohen varianti britanik, B.1.1.7, ai afrikanojugor B.1.351 dhe ai brazilian P.1. Sipas qëndrimit të OBSH këto variante janë shqetësues, sepse përhapen shumë më lehtë dhe shkaktojnë sëmundje të rënda e më të gjata, sepse virusi e anashkalon sistemin imunitar të trupit, dhe vaksinat e zhvilluara e kanë efektin më të dobët.

Indien | Coronavirus | Hilfsflug mit medizinischen Gütern aus Großbritannien erreicht Flughafen Neu Delhi
Ndihma për Indinë, ku pandemia ka dalë nga kontrolli

Deri më tani ka pak informacione vërtet të sakta mbi variantin e dyfishtë të virusit nga India. Por ekspertë gjermanë janë shprehur me tone qetësuese. Richard Neher, drejtues i grupit studimor të Evolucionit të Viruseve dhe Baktereve në Qendrën Biologjike të Universitetit të Bazelit thotë se “nga ato pak vëzhgime nuk mund të përcaktosh dot një trend por kjo duhet vëzhguar me kujdes.” Besoj, se ky variant nuk meriton më shumë vëmendje se të tjerët, thotë Neher. Edhe drejtuesi i Virologjisë në Universitetin e Berlinit, Charite, Christian Drosten nuk shprehet i shqetësuar për këtë virus. Për të kapur mutantët e rinj të virusit me gjeneratën e re të vaksinave mjafton vetëm një “update-im i lehtë”, tha Drosten në podcastin e tij në radion NDR.

Lajmet

Gjermani:Më shumë të rinj pa punë dhe pa arsimim profesional

Published

on

By

Në Gjermani po rritet përqindja e të rinjve që nuk arrijnë më të kalojnë me sukses nga shkolla në tregun e punës. Sipas një eksperteje, në këtë mënyrë Gjermania po humbet edhe fuqi punëtore të rëndësishme të kualifikuar.

Dhjetë për qind e të rinjve të moshës 20 deri në 24 vjeç në Gjermani nuk ishin as të punësuar dhe as në ndonjë program arsimi apo trajnimi gjatë vitit 2025. Këtë e bëri të ditur Zyra Federale e Statistikave në Wiesbaden. Kjo përqindje është rritur vazhdimisht vitet e fundit. Në vitin 2022 ajo ishte ende 8,8 për qind.

Arsyet janë të ndryshme. Statisticienët iu referuan Raportit Kombëtar për Arsimin për vitin 2024, sipas të cilit 25 për qind e personave të prekur në Gjermani konsideroheshin si në kërkim pune. Megjithatë, dy të tretat e tyre nuk ishin fare të disponueshëm për tregun e punës. Arsyet më të shpeshta të përmendura ishin detyrimet për kujdes familjar dhe kufizimet shëndetësore.

“Perspektivë e pasigurt për të ardhmen”

Instituti për Kërkime Ekonomike dhe Sociale (WSI), pjesë e Fondacionit Hans Böckler të afërt me sindikatat, e vlerësoi këtë zhvillim në Gjermani si “shqetësues”.

Për të rinjtë e prekur kjo nënkupton “një perspektivë të pasigurt për të ardhmen dhe me shumë gjasa një karrierë profesionale të vështirë dhe me pengesa”, tha drejtoresha shkencore e WSI-së, Bettina Kohlrausch.

“Për tregun gjerman të punës kjo do të thotë se humbasin specialistë të rëndësishëm dhe fuqi punëtore e kualifikuar.”

Kohlrausch theksoi se nevojiten urgjentisht më shumë oferta cilësore të formimit profesional dhe më shumë mbështetje për të rinjtë, në mënyrë që ata të mund të përfundojnë me sukses rrugën drejt një profesioni dhe më pas drejttregut të punës.

Sipas saj, një garanci e vërtetë për formimin profesional do të ishte një hap i rëndësishëm në këtë drejtim. “Megjithatë, për këtë qëllim rregulloret ekzistuese duhet të zgjerohen dhe të zhvillohen më tej.”

 

Përqindje relativisht e ulët e grupit “NEET”

Në krahasim me vendet e tjera evropiane, përqindja e Gjermanisë mbetet ende e ulët. Mesatarja e 27 vendeve të Bashkimit Evropian ishte 12,9 për qind për grupmoshën 20 deri në 24 vjeç.

Ky grup njihet ndërkombëtarisht si NEET (“Not in Employment, Education or Training”), që do të thotë persona që nuk janë të punësuar, nuk ndjekin arsimim dhe as trajnime profesionale.

Përqindja më e ulët u regjistrua në Holandë me 5,6 për qind, pasuar nga Suedia me 7,3 për qind dhe Çekia me 7,6 për qind.

Përqindja më e lartë u shënua në Rumani me 22,8 për qind, Bullgari me 17,3 për qind dhe Francë me 16,2 për qind. Për Luksemburgun nuk kishte të dhëna aktuale.

Situatë e ndryshme mes qytetit dhe zonave rurale

Në Gjermani, gratë e reja preken pak më shpesh nga kjo dukuri sesa burrat e rinj. Ky dallim vihet re edhe në mesataren e Bashkimit Evropian.

Megjithatë, një pamje jo e njëtrajtshme shfaqet kur krahasohen qytetet me zonat rurale. Në Gjermani, të rinjtë që jetojnë në qytete të mëdha janë më shpesh pa punë ose pa formim profesional sesa ata që jetojnë në zonat rurale. Në nivel të përgjithshëm të Bashkimit Evropian, situata është e kundërt: të rinjtë në zonat rurale preken më shumë nga ky fenomen sesa ata në qytete. /DW/

 

 

Continue Reading

Lajmet

Kuriozitetet e ditës

Published

on

Lexoni pesë kuriozitete. Mund të mos i keni ditur:

 

  1. Insektet mund të fluturojnë deri në 3.25 km mbi nivelin e detit, të paktën. Bletët alpine janë gjetur duke jetuar deri në 3.25 km mbi nivelin e detit dhe madje mund të fluturojnë në kushte laboratorike që përsërisin dendësinë e ajrit dhe nivelet e oksigjenit në 9 km – kjo është pak më lart se Mali Everest.

 

  1. Ekziston një planet i bërë kryesisht nga diamanti. I quajtur 55 Cancri e, është rreth dyfishi i madhësisë së Tokës dhe rreth 40 vite dritë larg nesh brenda konstelacionit të Gaforres.

 

  1. Në det të thellë, meshkujt e peshkut angler nuk çiftëzohen thjesht – ata bashkohen. Meshkujt e vegjël kafshojnë një femër shumë më të madhe dhe gradualisht treten në trupin e saj, duke lënë pas pak më shumë se një qese të gjallë sperme që ajo mund ta përdorë sa herë që dëshiron të lëshojë vezë.

 

  1. Ekziston një gjendje në të cilën trupi juaj mund të prodhojë alkool. Sindroma e auto-birrës është një gjendje shumë e rrallë që ndodh kur disa baktere dhe maja në zorrë i zbërthejnë karbohidratet në etanol.

 

  1. Është e mundur që dy ëndërrimtarë të kthjellët të komunikojnë në mes të ëndrrës. Sinkronizimi nervor ndër-trunor është vërejtur midis njerëzve që të dy janë në gjumë.

Continue Reading

Lajmet

Sindikata e Re e KEK-ut paralajmëron protestë në tri divizione pas vdekjes së katër punëtorëve

Published

on

Sindikata e Re e Korporatës Energjetike të Kosovës ka paralajmëruar protestë të punëtorëve në tri divizionet e KEK-ut, pas shqetësimeve për kushtet e punës, sigurinë dhe mungesën e pajisjeve mbrojtëse.

Kryetari i Sindikatës së Re të KEK-ut, Xhelal Jashari, ka bërë të ditur se protesta do të mbahet të mërkurën, më 26 gusht, nga ora 08:00, në Divizionin e Prodhimit të Qymyrit, Termocentralin “Kosova A” dhe Termocentralin “Kosova B”.

Sipas Jasharit, protesta synon të shprehë pakënaqësinë e punëtorëve lidhur me kushtet e vështira të punës dhe mungesën e pajisjeve mbrojtëse, si dhe të shprehë solidaritet me familjet e punëtorëve që kanë humbur jetën në vendin e punës.

Ai ka kërkuar më shumë kujdes për sigurinë e punëtorëve, duke thënë se ata duhet të përfundojnë orarin e punës dhe të kthehen shëndoshë e mirë te familjet e tyre.

Jashari ka ngritur shqetësime edhe për menaxhimin e mjeteve dhe automjeteve në dispozicion të KEK-ut. Sipas tij, ndërsa drejtues të caktuar kanë disa automjete në dispozicion, punëtorët përballen me mungesë të tyre për daljet në terren dhe në zona të prodhimit.

Sindikata ka paralajmëruar edhe një protestë simbolike para Drejtorisë së KEK-ut në Prishtinë, përpara protestës së madhe të 26 gushtit.

Ndërkaq, nënkryetari i Sindikatës, Nexhat Llumnica, ka ngritur shqetësime për presionin e stafit menaxhues ndaj punëtorëve. Sipas tij, në disa raste punëtorët nuk kanë guxim të refuzojnë detyrat në vende që i konsiderojnë të pasigurta, nga frika e procedurave disiplinore.

Protesta vjen pas vdekjes së katër punëtorëve gjatë kryerjes së detyrave të punës në KEK, nga shkurti deri në gusht të vitit 2026./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Në Malishevë, dyshohet se burri vrau gruan

Published

on

By

Detaje të reja kanë dalë në dritë lidhur me ngjarjen e rëndë në fshatin Kërvasari të Malishevës, ku mbeti e vdekur një grua shtatzënë. Prokuroria Themelore në Gjakovë ka njoftuar se i dyshuari për aktin është vetë bashkëshorti i viktimës, i cili po ashtu ka pësuar plagë të rënda nga arma e zjarrit.

Sipas njoftimit zyrtar të Prokurorisë, i dyshuari është dërguar për trajtim mjekësor në Qendrën Klinike Universitare të Kosovës (QKUK), ku mjekët bëjnë me dije se ai ndodhet në gjendje të rëndë dhe kritike për jetën.

Prokurori i Shtetit ka dalë në vendngjarje dhe me urdhër të tij, trupi i pajetë i viktimës është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) në Prishtinë për autopsi.

Rasti nga organet e drejtësisë po hetohet nën dyshimin për veprat penale “Vrasje e rëndë” dhe “Mbajtja në pronësi, kontroll ose posedim të paautorizuar të armëve”.

Prokuroria Themelore në Gjakovë, në koordinim me Policinë e Kosovës, bëri të ditur se po ndërmerr të gjitha veprimet e nevojshme hetimore për ndriçimin e plotë të rrethanave të kësaj ngjarjeje dhe grumbullimin e provave relevante. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara