Lajmet

Covid19: Varianti i Indisë dyfish më infektues dhe i rrezikshëm

Published

on

Përmes lidhjes mes dy mutantëve, varianti indian i virusit mund ta anashkalojë sistemin imunitar të trupit. Edhe të vaksinuarit si edhe të shëruarit mund të infektohen më lehtë me këtë mutacion të dyfishtë.

Varianti indian i virusit Corona, i njohur si B.1.617 shfaq dy ndryshime të rëndësishme gjenetike në proteinën e tij sipërfaqësore. E484Q dhe L452R. Pas këtyre shifrave të pakuptueshme fshihet pozicioni i saktë i gjenit të ndryshuar. Mutacionet e veçanta të virusit janë të njohura prej kohësh. E484Q i ngjason variantit E484K, që u shfaq edhe tek varianti britanik, afrikanojugor dhe ai brazilian. Kurse mutacioni L452R gjendet ndërkohë në variantin kalifornian CAL.20C. Në Indi për herë të parë këto mutacione shfaqen së bashku, prandaj edhe raportohet për një “mutacion të dyfishtë”.

Përgjegjës nuk është vetëm “mutacioni i dyfishtë”

Që të dy këta mutantë shfaqen së bashku nuk do të thotë, që ky variant është dyfish më infektues apo i rrezikshëm, kjo duhet studiuar ende. Deri tani thjesht mungojnë të dhënat për të vlerësuar më mirë këtë variant nga India. Sidoqoftë “mutacioni i dyfishtë” indian është vetëm një nga arsyet për gjendjen e tmerrshme në Indiaktualisht. Ky vend shënon më shumë se 17 milionë infektime të konfirmuara, këto janë infektimet më të larta në botë pas SHBA. Ndërkohë që shifra e errët duhet të jetë shumë më e lartë. Më shumë se 200.000 vetë kanë vdekur në Indi nga virusi.

Illustration eine Coronavirus-Mutation
Ilustrim i mutacionit të një virusi

Janë sidomos rastet e shumta të shfaqura në një kohë të shkurtër – 332.000 raste në një ditë – që e çuan në kolaps sistemin shëndetësor në shumë rajone ende të prapambetur. Për një kohë të gjatë autoritetet vepruan me gjysmë zemre në luftë kundër virusit, kufizimet u liruan shumë herët, madje u toleruan edhe grumbullime të mëdha.

“Escape” ikja nga sistemi imunitar

Kur një formë virusi arrin të anashkalojë sistemin imunitar të trupit, shkenca e vlerëson si “escape”, ikje. Sipas Institutit Robert Koch këto mutacione çojnë në një “reduktim të neutralizimit nga antitrupat apo qelizat T”. Rëndësi ka të dihet, se sa ndikon ky reduktim. Këto mutacione që i shpëtojnë efektit neutralizues të sistemit imunitar rrezikojnë edhe të vaksinuarit dhe të shëruarit nga virusi. Nuk dihet, nëse të vaksinuarit mund të infektojnë të tjerët. Eksperti i SPD-së për shëndetësinë dhe epidemiolog, Karl Lauterbach shkroi në twitter duke iu referuar një studimi për neutralizimin nga India, sipas të cilit, vaksinat që kemi aktualisht veprojnë kundër variantit të Indisë. Sipas një studimi britanik, rreziku i infektimit pas vaksinës reduktohet me dy të tretat. E kush infektohet, ka një rrezik të ulur me dy të tretat për të pasur një ecuri të rëndë të sëmundjes.

Vlerësimet ndërkombëtare

Megjithëse tingëllon cinike para situatës tragjike në Indi. Deri më tani Organizata Botërore e Shëndetësisë e konsideron variantin indian B.1.617 vetëm si “variant of interest”. Kurse si variante shqetësuese “variant of concern” konsiderohen varianti britanik, B.1.1.7, ai afrikanojugor B.1.351 dhe ai brazilian P.1. Sipas qëndrimit të OBSH këto variante janë shqetësues, sepse përhapen shumë më lehtë dhe shkaktojnë sëmundje të rënda e më të gjata, sepse virusi e anashkalon sistemin imunitar të trupit, dhe vaksinat e zhvilluara e kanë efektin më të dobët.

Indien | Coronavirus | Hilfsflug mit medizinischen Gütern aus Großbritannien erreicht Flughafen Neu Delhi
Ndihma për Indinë, ku pandemia ka dalë nga kontrolli

Deri më tani ka pak informacione vërtet të sakta mbi variantin e dyfishtë të virusit nga India. Por ekspertë gjermanë janë shprehur me tone qetësuese. Richard Neher, drejtues i grupit studimor të Evolucionit të Viruseve dhe Baktereve në Qendrën Biologjike të Universitetit të Bazelit thotë se “nga ato pak vëzhgime nuk mund të përcaktosh dot një trend por kjo duhet vëzhguar me kujdes.” Besoj, se ky variant nuk meriton më shumë vëmendje se të tjerët, thotë Neher. Edhe drejtuesi i Virologjisë në Universitetin e Berlinit, Charite, Christian Drosten nuk shprehet i shqetësuar për këtë virus. Për të kapur mutantët e rinj të virusit me gjeneratën e re të vaksinave mjafton vetëm një “update-im i lehtë”, tha Drosten në podcastin e tij në radion NDR.

Lajmet

Rama: Samiti i ardhshëm i NATO-s do të mbahet në Tiranë

Published

on

By

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, ka konfirmuar zyrtarisht se samiti i radhës i NATO-s do të zhvillohet në Tiranë, duke hedhur poshtë të gjitha zërat dhe raportimet e fundit që ngrinin dyshime mbi këtë organizim.

Përmes një videoje të shpërndarë në rrjetet sociale nga Ankaraja, ku po mbahet samiti i sivjetmë i aleancës veriatlantike, Rama ka ironizuar me skeptikët dhe ka theksuar se ka perënduar koha kur të tjerët vendosnin për vendin. “Po si thanë që samiti nuk do të bëhet në Shqipëri? Kështu thanë, ë? Epo, ka ikur ajo kohë kur të tjerë bënin ç’të donin me Shqipërinë. Tash, Shqipëria bën atë që thotë dhe thotë atë që bën… kështu që samiti i ardhshëm do të jetë në Tiranë”, deklaroi Rama.

Përveç kreut të qeverisë shqiptare, mbajtjen e samitit në Shqipëri e ka konfirmuar edhe Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.

Ky reagim i prerë vjen pasi një javë më parë agjencia e lajmeve “Reuters” raportoi se organizimi i kësaj ngjarjeje të madhe në Tiranë ishte në pikëpyetje. Sipas asaj periudhe, dyshimet lidheshin me shpenzimet e ulëta për mbrojtjen nga disa vende anëtare dhe synimin e aleancës për të shmangur një përplasje të mundshme me presidentin amerikan, Donald Trump. Sidoqoftë, me konfirmimet e fundit nga samiti i Ankarasë, Tirana mbetet zyrtarisht nikoqirja e radhës e liderëve të NATO-s. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Kurti pret komandantin e KFOR-it, Özkan Ulutaş

Published

on

By

Kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, ka pritur sot në një takim zyrtar komandantin e misionit të KFOR-it, gjeneralmajor Özkan Ulutaş.

Ky takim ka rastisur pikërisht në ditën e certifikimit të rezultateve përfundimtare të zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të 7 qershorit. Me këtë rast, në nisje të bashkëbisedimit, gjeneralmajor Ulutaş ka uruar kryeministrin Kurti për fitoren e arritur në këto zgjedhje.

Sipas komunikatës zyrtare, gjatë takimit u diskutua gjerësisht për zhvillimet aktuale politike në vend, si dhe për situatën e përgjithshme të sigurisë në Kosovë dhe rajon.

Krahas zotimit të përbashkët për ruajtjen e paqes, sigurisë dhe stabilitetit, Kurti dhe Ulutaş vlerësuan bashkëpunimin e shkëlqyer ndërmjet institucioneve vendore dhe KFOR-it, si dhe shprehën gatishmërinë për zgjerimin dhe thellimin e mëtutjeshëm të këtij partneriteti. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

IA në fushën ligjore: Po vazhdon Akademia Verore e Fakultetit Juridik në UBT

Published

on

By

Në kuadër të “Global UBT Fest 2026”, Fakulteti Juridik po mban Akademinë Verore, e cila këtë vit po trajton një nga temat më aktuale: “Integrimi i IA në hulumtim ligjor: Analiza e benefiteve, implikimet dhe kufizimet etike”. Shkolla verore po zhvillohet me një dinamikë të lartë, duke gërshetuar qasjen akademike, ligjore dhe atë të informacionit përballë zhvillimit të teknologjisë.

Mbi rolin e inteligjencës artificiale (IA) në edukim u zhvillua dita e dytë e kësaj akademie. Prof. Egzone Osmanaj diskutoi mbi mënyrat se si inteligjenca artificiale mund t’i ndihmojë studentët në kërkimin shkencor, si dhe mbi mënyrën se si kjo teknologji mund të shfrytëzohet në mënyrë racionale, të saktë dhe të besueshme.

Po ashtu, një vëmendje e veçantë iu kushtua kuptimit dhe rëndësisë së Aktit të Bashkimit Evropian për Inteligjencën Artificiale (AI Act), si dhe Rregullores së UBT-së për standardet e punës kërkimore me ndihmën e IA-së. Kjo ditë u karakterizua nga një interesim i madh i pjesëmarrësve dhe u pasurua me analiza të rasteve konkrete, ushtrime praktike dhe diskutime interaktive.

Sot ka vijuar edhe dita e tretë e Akademisë Verore, e cila u nda në dy sesione mjaft produktive. Në pjesën e parë, ligjëratat u udhëhoqën nga Prof. Visar Hoxha, i cili hapi diskutimin mbi temën “IA në punë – Si e ka riformësuar jetën e përditshme IA”. Ai u fokusua në metodat se si mund të përdoret më mirë inteligjenca artificiale për të rritur efikasitetin dhe analizoi se cilat janë profesionet më të ndikuara nga ky revolucion teknologjik, duke shtruar edhe pyetjen kritike mbi shkallën e besueshmërisë së informacioneve të marra përmes IA-së.

Po në ditën e tretë, pjesëmarrësit patën kënaqësinë të mirëpritnin gazetarin me përvojë Shkëlzen Dakaj, Drejtor i kompanisë mediale “Infokusi”, me të cilin u diskutua mbi rolin e informacionit në epokën e inteligjencës artificiale. Gjatë këtij sesioni u trajtuan temat që lidhen me gazetarinë profesionale, ndikimin e algoritmeve, sfidën mes informimit dhe dezinformimit, si dhe mbrojtjen nga lajmet e rreme (fake news), propaganda dhe profilet mashtruese në rrjetet sociale. Ky diskutim u shoqërua me pyetje, përgjigje dhe shembuj konkretë, duke krijuar një atmosferë mjaft aktive dhe mbresëlënëse.

Akademia Verore e Fakultetit Juridik do të vijojë edhe në ditët në vijim, ku do të trajtohen tema të tjera specifike që ndërlidhin të drejtën ligjore me zhvillimet më të fundit të Inteligjencës Artificiale, duke ofruar platforma të reja të dijes për të gjithë studentët dhe profesionistët.

 

 

Continue Reading

Lajmet

Global UBT Fest 2026: Sesione të dedikuara inovacionit, sipërmarrjes dhe teknologjisë

Published

on

By

Në kuadër të edicionit të sivjetmë të Global UBT Fest 2026, u organizuan një sërë prezantimesh dhe ligjëratash të fokusuara në inovacion, sipërmarrje, teknologji dhe zhvillimin profesional të studentëve.

Aktiviteti u hap me prezantimin e UBT Startup School, të udhëhequr nga profesorët Artiana Fazliu dhe Agron Parduzi, të cilët prezantuan mundësitë që kjo platformë ofron për zhvillimin e ideve inovative, mbështetjen e sipërmarrësve të rinj dhe ndërtimin e startupeve të suksesshme.

Në vijim, profesori Agron Parduzi prezantoi Ekosistemin e UBT-së, duke theksuar rolin e tij në nxitjen e bashkëpunimit ndërmjet akademisë, industrisë dhe inovacionit, si dhe ndikimin e tij në zhvillimin e projekteve dhe iniciativave me vlerë për komunitetin.

Ndërsa, profesori Besnik Skenderi mbajti dy ligjërata me tema aktuale. Në prezantimin “Ndikimi i teknologjisë dhe inteligjencës artificiale në tregun global të punës”, ai trajtoi transformimet që po sjell inteligjenca artificiale në profesionet e së ardhmes, aftësitë që kërkon tregu dhe sfidat e mundësitë për gjeneratat e reja.

Ndërsa në ligjëratën “Metoda Agile për Menaxhimin e Projekteve”, ai prezantoi parimet dhe praktikat moderne të menaxhimit të projekteve, duke theksuar rëndësinë e fleksibilitetit, bashkëpunimit dhe përmirësimit të vazhdueshëm.

Këto aktivitete dëshmuan edhe një herë angazhimin e UBT-së për të ofruar përvoja bashkëkohore të të mësuarit, duke lidhur studentët me temat më aktuale të teknologjisë, inovacionit dhe sipërmarrjes në nivel global.

Continue Reading

Të kërkuara