Lajmet

Çfarë pas Merkelit?

Published

on

Manifesti i paraqitur nga partitë që garojnë për të formuar Qeverinë e ardhshme të Gjermanisë, përcakton vizione shumë të ndryshme për të ardhmen e këtij vendi dhe të Evropës, pas zgjedhjeve federale të shtatorit.

Në lojë është drejtimi që Gjermania – ekonomia më e madhe e Evropës – do të marrë pas largimit të Angela Merkelit nga posti i kancelares.

Në pushtet qysh në vitin 2005, Merkel planifikon të tërhiqet pas zgjedhjeve të 26 shtatorit.

Konservatorët, në manifestin e tyre, u premtojnë votuesve “stabilitet dhe ringjallje”. Rivalët e tyre kryesorë janë Të Gjelbrit, të ndjekur nga Social-Demokratët dhe Demokratët e Lirë.

Cilat janë çështje të mëdha të fushatës?

Besimi. Kujt mund t’i besojnë gjermanët pas Merkelit, e cila i ka udhëhequr ata gjatë krizës së Eurozonës, krizës së migrantëve në vitin 2015 dhe tani pandemisë së koronavirusit?

Kandidati konservator për kancelar, Armin Laschet, nxjerr në pah përvojën e tij në qeverisjen e landit më të populluar të Gjermanisë, Norderhajn-Vestfallen.

Kandidatja e Të Gjelbërve, Annalena Baerbock, e ka kundërshtuar atë me premtimin për një “fillim të ri”.

Kreu i Demokratëve të Lirë, Christian Lindner, thotë se Gjermania nuk mund të mbetet në të kaluarën, por i duhet të përshtatet me një botë që po ndryshon shpejt.

Olaf Scholz i Social-Demokratëve – ministër i Financave në “koalicionin e madh” të Merkelit – e prezanton veten si palë me “duar të sigurta”.

Dallimet në politikë

Pjesa më e madhe e debatit politik ka marrë formë kur një gjykatë e lartë, në fund të prillit, ka vendosur se Gjermania duhet të azhurnojë ligjin e saj të klimës deri në fund të vitit të ardhshëm, për të përcaktuar se si do t’i reduktojë emetimet e karbonit në pothuajse zero deri në vitin 2050.

Konservatorët duan të arrijnë neutralitetin e gazrave serë në vitin 2045, ashtu si edhe Social-Demokratët.

Të Gjelbrit janë më ambiciozë dhe duan të arrijnë neutralitet brenda 20 vjetësh, përmes “zgjerimit masiv të burimeve të ripërtëritshme”. Demokratët e Lirë, ndërkaq, synojnë ta arrijnë këtë qëllim deri më 2050.

Politika e klimës dhe mënyra se si të paguhet për rregullimin e një mjedisi më të pastër, është e lidhur ngushtë me ndarjet rreth financave publike dhe taksave, dhe ka ndikim në politikat ndaj Bashkimit Evropian.

Si të balancohen librat?

Konservatorët premtojnë lehtësim gradual të taksave, por është e paqartë se si do ta lehtësojnë këtë barrë dhe si do të mbajnë kapakun mbi borxhet. Ky premtim i harmonizon ata me Demokratët e Lirë.

Të Gjelbrit duan të ulin pragun për ata që paguajnë nivelin më të lartë të taksave prej 45% dhe ta rrisin nivelin në 48% për fituesit ultra të mëdhenj. Ata gjithashtu duan t’i reformojnë frenat e borxhit, për të nxitur investimet publike.

Social-Demokratët thonë se duan t’i ndihmojë ata me të ardhura të ulëta dhe të mesme.

Çka në lidhje me Evropën?

Si konservatorët, ashtu edhe Demokratët e Lirë kundërshtojnë “bashkimin e borxhit” dhe duan të sigurojnë se huazimet e përbashkëta të BE-së për të financuar paketën e rimëkëmbjes së bllokut nga koronavirusi, do të mbeten një gjë e njëhershme.

Të Gjelbrit, për dallim, favorizojnë një politikë të përbashkët fiskale evropiane, për të mbështetur investimet në mjedis, kërkime, infrastrukturë dhe arsim.

Social-Demokratët e shohin paketën e rimëkëmbjes si bazë për ndërtimin e besimit të ri në Evropë dhe kanë folur për ndërmarrjen e hapave drejt bashkimit fiskal.

Kush mund të qeverisë?

Asnjë parti nuk është në rrugën e duhur për një shumicë më vete, kështu që Gjermania pritet të qeveriset edhe një herë nga një koalicion pas-zgjedhor, megjithëse Social-Demokratët kanë thënë se nuk duan të jenë sërish partner i vogël i konservatorëve.

Konservatorët dhe Demokratët e Lirë – partnerë në të kaluarën dhe të lidhur në çështje të rëndësishme – do të donin t’i bashkonin forcat, por sondazhet e opinionit sugjerojnë se atyre do t’u mungojnë numrat për të formuar Qeverinë.

Konservatorët dhe Të Gjelbrit mund të kenë mbështetje të mjaftueshme për të qeverisur, por janë në kundërshtim me njëri-tjetrin për një mori çështjesh.

Presidenti gjerman, Frank-Walter Steinmeier, mund të ketë nevojë t’iu bëjë presion për t’i zgjidhur mosmarrëveshjet e tyre.

Të Gjelbrit më me qejf do të drejtonin një qeveri me Social-Demokratët dhe Demokratët e Lirë.

Një lidhje midis konservatorëve, Të Gjelbërve dhe Demokratëve të Lirë është gjithashtu e mundur, ndonëse bisedimet për një koalicion të tillë kanë dështuar pas zgjedhjeve të fundit, më 2017.

Nëse konservatorët fitojnë shumicën e votave, Laschet ka të ngjarë të jetë kancelar./REL

Rajoni

Profesori bullgar Dimitar Keranov ligjëroi në UBT mbi të ardhmen evropiane të Kosovës dhe përvojën e Bullgarisë

Published

on

Në kuadër të aktiviteteve akademike dhe ligjëratave tematike me ekspertë ndërkombëtarë, UBT ka mirëpritur Dr. Dimitar Keranov, politolog dhe ekspert i sigurisë ndërkombëtare, i cili mbajti ligjëratën me temën “Kosova’s European Future: What Bulgaria’s Experience Can Offer”, para studentëve të programit të Studimeve të Sigurisë.

Ligjërata u fokusua në rrugëtimin evropian të Kosovës, sfidat e integrimit, si dhe mësimet që mund të nxirren nga përvoja e Bullgarisë në proceset e anëtarësimit në Bashkimin Evropian, duke vënë theks të veçantë në çështjet e sigurisë, qëndrueshmërisë demokratike dhe përballjes me kërcënimet hibride.

Në këtë aktivitet akademik ishin të pranishëm edhe dekania e Fakultetit, Hajdi Xhixha, si dhe prodekani Arian Kadriu, të cilët vlerësuan rëndësinë e përfshirjes së ekspertëve ndërkombëtarë në procesin mësimor dhe në zgjerimin e perspektivës akademike të studentëve të UBT-së.

Dr. Dimitar Keranov është anëtar i Bordit Drejtues të Bulgarian Institute for International Politics (BIIP) dhe njihet si një nga zërat e rëndësishëm në fushën e politikës së jashtme, sigurisë dhe demokracisë në Evropën Juglindore. Fushat e tij të specializimit përfshijnë kërcënimet hibride, reziliencën demokratike dhe sigurinë ndërkombëtare, me fokus të veçantë në vendet që përballen me presione gjeopolitike.

Ai ka një përvojë të pasur profesionale në institucione prestigjioze ndërkombëtare, përfshirë German Marshall Fund of the United States dhe Institut für Europäische Politik në Berlin, ku ka kontribuar në analiza politike dhe kërkime shkencore mbi zgjedhjet, ndikimin e huaj dhe qeverisjen demokratike.

Publikimet dhe analizat e Dr. Keranov janë cituar nga media ndërkombëtare me ndikim të madh, si The New York Times dhe Euronews, duke e bërë atë një referencë të rëndësishme në debatet bashkëkohore mbi sigurinë dhe demokracinë. Ai është gjithashtu anëtar i American Political Science Association dhe flet rrjedhshëm më shumë se dhjetë gjuhë, çka i mundëson një qasje krahasuese dhe ndërkombëtare ndaj sfidave globale të sigurisë.

Ligjërata u prit me interes të veçantë nga studentët, të cilët patën mundësi të diskutojnë drejtpërdrejt me ligjëruesin për rolin e Kosovës në arkitekturën evropiane të sigurisë, sfidat aktuale rajonale dhe rëndësinë e përgatitjes akademike për profesionistët e ardhshëm të kësaj fushe.

Përmes aktiviteteve të tilla, UBT vazhdon të forcojë profilin e tij ndërkombëtar dhe të ofrojë një arsim cilësor, të lidhur ngushtë me zhvillimet aktuale globale dhe me praktikat më të mira akademike dhe profesionale.

Continue Reading

Vendi

Zgjerimi urban i Prishtinës analizohet shkencërisht në një temë masteri nga studentja e UBT-së, Eglantina Buja

Published

on

Prishtina ka qenë në fokus të një analize të thelluar shkencore mbi zhvillimin dhe zgjerimin e saj urban, përmes temës së masterit të kandidates nga UBT, MSc. Eglantina Buja, e cila u mbrojt me sukses në kuadër të studimeve pasuniversitare.

Tema me titull “Analizë sasiore e shtrirjes dhe zgjerimit urban në Prishtinë për periudhën 1990–2024” u prezantua para komisionit profesional, i përbërë nga Prof. Dr. Egzon Bajraktari (kryetar), Prof. Dr. Edon Maliqi (mentor) dhe Dr. sc. Elvida Pallaska (anëtare).

Studimi trajton transformimet urbane të kryeqytetit gjatë një periudhe 34-vjeçare, duke përfshirë kohën e okupimit, periudhën e pasluftës dhe zhvillimet pas shpalljes së pavarësisë së Kosovës. Përmes përdorimit të të dhënave të hapura dhe metodave bashkëkohore shkencore, tema ofron një pasqyrë të qartë dhe të matshme të zgjerimit urban të Prishtinës.

Analiza është realizuar mbi bazën e imazheve satelitore Landsat 5 TM dhe Landsat 8 OLI, të përpunuara përmes klasifikimit të mbikëqyrur (Supervised Classification) në platformën Google Earth Engine, si dhe përmes analizave hapësinore me sisteme GIS. Si rezultat, janë gjeneruar harta tematike dhe produkte vizuale që dokumentojnë ndryshimet urbane ndër vite.

Të dhënat tregojnë një rritje të ndjeshme të sipërfaqes së ndërtuar në Prishtinë – nga 437.5 hektarë në vitin 1990 në mbi 1,410 hektarë në vitin 2024, që përfaqëson një zgjerim urban mbi 220%, një ritëm që tejkalon dukshëm rritjen e popullsisë. Ky zhvillim ka ndikuar në kalimin nga një strukturë urbane kompakte drejt një forme më të shpërndarë dhe të fragmentuar, duke sjellë sfida serioze për planifikimin hapësinor, infrastrukturën dhe përdorimin efikas të tokës.

Studimi identifikon gjithashtu zonat kryesore të zgjerimit urban dhe vë në pah ndikimin e ndërtimeve informale dhe mungesës së planifikimit të qëndrueshëm urban. Në përfundim, tema ofron rekomandime konkrete për vendimmarrësit, duke theksuar nevojën për zhvillim kompakt, forcim institucional dhe përdorim sistematik të teknologjive gjeohapësinore në monitorimin urban.

Me rastin e diplomimit, kandidatja u vlerësua për qasjen serioze akademike, rigorozitetin metodologjik dhe kontributin e vlefshëm në studimet e zhvillimit urban të Prishtinës.

UBT vazhdon të dëshmojë përkushtimin e tij ndaj kërkimit shkencor dhe formimit të kuadrove profesionale që kontribuojnë drejtpërdrejt në analizën dhe zgjidhjen e sfidave zhvillimore të vendit.

Continue Reading

Vendi

Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi, bëhet zyrtarisht anëtar i Akademisë Evropiane të Shkencave

Published

on

Rektori i UBT-së, Edmond Hajrizi bëhet anëtar i Akademisë Evropiane të Shkencave, në bazë të kontributit të tij të jashtëzakonshën në shkencë dhe teknologji, si dhe duke u bërë i vetmi dhe i pari shkencëtar nga Kosova që i bashkohet këtij institucioni prestigjioz. Diploma e anëtarësimit iu dorëzua gjatë një ceremonie solemne nga Kryetari dhe Nënkryetari i Akademisë, në Qendrën Evropiane për Shkencë (CERN) në Gjenevë, Zvicër.

Ky anëtarësim përfaqëson një njohje ndërkombëtare për kontributin e Rektorit Hajrizi në avancimin e arsimit të lartë, kërkimit shkencor dhe inovacionit në Kosovë, si dhe forcon lidhjet e vendit me komunitetin akademik evropian dhe botëror.

“Ky është një moment jashtëzakonisht i rëndësishëm, jo vetëm për mua personalisht, por edhe për Kosovën dhe komunitetin tonë shkencor. Anëtarësimi im në Akademinë Evropiane të Shkencës hap dyert e kësaj akademie prestigjioze për vendin tonë dhe për gjeneratat e reja të shkencëtarëve kosovarë,” ka thënë Rektori Hajrizi.

Rektori Hajrizi theksoi rëndësinë dhe domethënien e këtij anëtarësimi, duke shprehur falënderimet e tij dhe duke ndarë vizionin për të ardhmen.

“Ky anëtarësim përfaqëson vlerësimin e punës sime mbi 30-vjeçare në fushën e shkencës dhe teknologjisë, dhe më jep një motiv shtesë për të vazhduar angazhimin në forcimin e arsimit cilësor, avancimin e kërkimit shkencor dhe lidhjen e institucioneve akademike të Kosovës me rrjetet evropiane të dijes dhe inovacionit. Dëshiroj të shpreh mirënjohjen time të thellë për të gjithë ata që kontribuan në nominimin dhe vlerësimin tim. Një falënderim i veçantë shkon për familjen time dhe për kolegët e mi, për mbështetjen e vazhdueshme dhe bashkëpunimin profesional gjatë gjithë këtyre viteve”, u shpreh Rektori Hajrizi.

Akademia Evropiane e Shkencave është e njohur për promovimin e ekselencës shkencore, kërkimit ndërdisiplinar dhe inovacionit, duke përfshirë në radhët e saj studiues me reputacion të lartë ndërkombëtar, përfshirë edhe laureatë të Çmimit Nobel.

Nën udhëheqjen e Prof. Dr. Edmond Hajrizi, UBT është pozicionuar si një institucion lider në arsimin e lartë, kërkimin shkencor, inovacionin dhe sipërmarrjen në rajonin e Evropës Juglindore, duke krijuar mundësi të reja për studentët, akademikët dhe institucionet partnere.

Continue Reading

Lajmet

Ambasada amerikane e quan sukses të madh ushtrimin e përbashkët me Policinë

Published

on

By

Ambasada e SHBA-së në Prishtinë e ka cilësuar si një sukses të madh ushtrimin e javës së kaluar për reagim ndaj krizave të realizuar në koordinim mes Ambasadës së SHBA-së dhe Policisë së Kosovës.

Në këtë ushtrim kanë qenë të përfshirë rreth 800 oficerë të Policisë së Kosovës bashkë me njësite të tjera speciale, përfshirë forenzikën dhe KFOR-in.

Për këtë ushtrim të përbashkët janë përdorur edhe qentë, dronët e automjete tjera taktike.

Ushtrimi i përbashkët i reagimit ndaj krizave i javës së kaluar ishte një sukses i madh — duke reflektuar koordinimin e shkëlqyer midis Ambasadës së SHBA-së dhe Policisë së Kosovës. Gati 800 oficerë të PK-së — së bashku me zjarrfikësit dhe emergjencat dhe njësitë e specializuara duke përfshirë njësitë SIU, SOU, EOD, UAS/Kundër-UAS, Forenzikë dhe Çështje Publike — morën pjesë, me mbështetje të vlefshme nga RSO, MSG, PD, INL, ICITAP, MED, KFOR, LGF dhe PSU. Nga qentë dhe dronët te automjetet taktike dhe ekipet e emergjencës, ky ushtrim nxori në pah bashkëpunimin tonë ndëragjencor, gatishmërinë operacionale dhe angazhimin e përbashkët ndaj sigurisë”, shkruan Ambasda në njoftim.

Continue Reading

Të kërkuara