Botë

Çfarë është ATACMS: Sistemi raketor që do të përdorin ukrainasit në territorin rus

Published

on

Administrata e presidentit në largim Joe Biden autorizoi Ukrainën të përdorë raketa me rreze të gjatë ATACMS për të goditur thellë në territorin rus, dhe më pas, Franca dhe Britania e Madhe ndoqën shembullin, duke lejuar përdorimin e raketave SCALP/Storm Shadow.

Ky vendim i Biden përfaqëson një ndryshim të madh në politikën amerikane dhe burimet thonë se vendimi ka ndarë këshilltarët e tij, veçanërisht në dritën e deklaratave të Donald Trump për qëllimin e tij për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë. Lejimi i ukrainasve që të përdorin raketa me rreze të gjatë, të njohura si Sistemet Raketore Taktike të Ushtrisë, ose ATACMS, erdhi si përgjigje ndaj vendimit të papritur të Rusisë për të futur trupat e Koresë së Veriut në luftë, thanë zyrtarët.

Armët e përdorura tashmë për të synuar objektivat ruse në Krime

ATACMS, i cili do të thotë Sistemi i Raketave Taktike të Ushtrisë, i prodhuar nga kompania amerikane Lockheed Martin, do të lejojë forcat ukrainase të depërtojnë më thellë në territorin e kontrolluar nga Rusia. Sistemi gjithashtu do të lejojë forcat ukrainase të qëllojnë objektivat sipërfaqësore nga një distancë më e sigurt, në vend që të shkojnë deri në vijën e frontit për të goditur objektiva më të largët.

ATACMS mund të përdoret në sistemet e raketave artilerie shumë të lëvizshme (HIMARS) tashmë në arsenalin ukrainas.

Këto raketa kanë një rreze veprimi deri në 300 kilometra dhe janë të vështira për t’u kapur për shkak të shpejtësisë së tyre të madhe.

SHBA-ja e dërgoi këtë armë si pjesë e një pakete mbështetëse dhe tashmë është përdorur për të shënjestruar objektivat ruse në Krime, raporton BBC.

Ato lejojnë Ukrainën të godasë më thellë zonat e kontrolluara nga Rusia, duke synuar bazat, magazinat dhe qendrat logjistike.

 

Live

Alarm për bombë në fluturimin Dublin–Romë: Avioni i “Aer Lingus” devijohet me urgjencë drejt bazës ushtarake në Francë

Published

on

By

Një aeroplan pasagjerësh i kompanisë “Aer Lingus” i llojit Airbus A320, i cili po udhëtonte nga Dublini drejt Romës, është devijuar me urgjencë drejt bazës ajrore Évreux në Fauville të Francës, pas marrjes së një alarmi për kërcënim me bombë.

Lajmi është konfirmuar nga Zyra e Kryeministrit të Francës, Sébastien Lecornu, e cila bëri me dije se autoritetet franceze po e monitorojnë situatën nga afër dhe kanë ndërmarrë të gjitha masat e nevojshme të sigurisë.

“Po e monitorojmë nga afër situatën në lidhje me avionin e devijuar pas një kërcënimi me bombë”, thuhet në deklaratën zyrtare të zyrës së kryeministrit francez.

Sipas të dhënave të fluturimit, avioni i fluturimit EI402 të “Aer Lingus” ishte nisur nga Aeroporti Ndërkombëtar i Dublinit në orën 06:23 të mëngjesit dhe kishte si destinacion Aeroportin Fiumicino “Leonardo da Vinci” në Romë, ku parashikohej të ulej në orën 10:50. Autoritetet e sigurisë po kryejnë kontrollet e nevojshme në bazën ushtarake në Francë. /BBC/

Continue Reading

lajme

Demokratët premtojnë kontroll ndaj Trumpit pas fitores në zgjedhjet mesmandatit: Ditët e nënshtrimit kanë përfunduar

Published

on

By

Demokratët u zotuan se do të përdorin fitoren e tyre të thellë në zgjedhjet mesmandatit për të frenuar presidentin Donald Trump, duke paralajmëruar dy vite të mundshme bllokimi politik në Washington, ndërkohë që Trump e kaloi daljen e tij të parë publike pas zgjedhjeve duke prezantuar sallën e ballos që po ndërton në Shtëpinë e Bardhë.

Një valë pakënaqësie ndaj politikave të Trumpit, veçanërisht ndikimi i luftës SHBA-Iran në rritjen e kostos së jetesës, ndihmoi demokratët të marrin kontrollin e Senatit, ku ata përmbysën rezultatet në shtete me shumicë të thellë republikane duke siguruar një shumicë prej të paktën 54 me 44 vende. Gjithashtu, demokratët fituan të paktën 30 ulëse shtesë në Dhomën e Përfaqësuesve.

Kjo do të jetë hera e parë që Trump përballet me një Kongres të kontrolluar plotësisht nga demokratët në të dyja dhomat.

Udhëheqësi i demokratëve në Dhomën e Përfaqësuesve, Hakeem Jeffries, deklaroi se shumica e re do të fokusohet në përballueshmërinë e jetesës dhe llogaridhënien institucionale.

“Ne nuk punojmë për Donald Trumpin,” u shpreh para gazetarëve Jeffries, i cili pritet të bëhet kryetari i parë me ngjyrë i Dhomës së Përfaqësuesve. “Ne punojmë për popullin amerikan. Ditët kur Dhoma e Përfaqësuesve funksiononte si një degë në pronësi të plotë të administratës Trump kanë përfunduar.”

Në këtë linjë, kryetari i Bashkisë së Nju Jorkut, Zohran Mamdani, i cili është shndërruar në një figurë me ndikim kombëtar mes demokratëve, publikoi një video në rrjetet sociale ku i bëri thirrje partisë së tij t’u përgjigjet shqetësimeve të votuesve të ngarkuar nga rritja e çmimeve.

“Nuk mjafton vetëm fitimi i pushtetit. Ne duhet ta përdorim atë,” tha Mamdani. “Tani është koha që ne në Partinë Demokrate të japim rezultate”, tha ai.

Nga ana tjetër, Trump – i cili daljen e tij të fundit publike para zgjedhjeve ia kishte kushtuar punimeve renovuese në Shtëpinë e Bardhë – thirri gazetarët mëngjesin pas humbjes së partisë së tij për t’u treguar ecurinë e ndërtimit të sallës së re të ballos.

“Kur më kritikojnë duke më pyetur pse po merrem me punimet në Shtëpinë e Bardhë, unë e bëj sepse Shtëpia e Bardhë është simboli me i lartë i Amerikës dhe duhet të jetë me pamje të përsosur,” deklaroi Trump. “Për mua, kjo punë është relaksuese”. /REUTERS/

 

Continue Reading

lajme

Demokratët marrin Kongresin, çfarë do të thotë kjo për Evropën dhe tregjet globale?

Published

on

By

Donald Trump ka pësuar një nga humbjet më të rënda të karrierës së tij politike, pasi republikanët humbën kontrollin e të dy dhomave të Kongresit ndaj demokratëve në një votim që u shndërrua në një vendim për presidencën e tij.

Deri në orën 07:40 CET sipas orës lokale, demokratët kishin fituar 25 vende në Dhomën e Përfaqësuesve, duke i çuar ata në 220, dy më shumë se 218 vendet e nevojshme për shumicën.

Në Senat, ata morën shtatë vende nga republikanët, duke përfshirë Teksasin, Ohajon, Kansasin dhe Mainin.

Çmimet e larta ndikuan rëndë mbi votuesit. Rreth dy të tretat thanë në një anketë të ditës së zgjedhjeve se tarifat e Trump kishin dëmtuar ekonominë.

Presidenti tha se do t’i pranonte rezultatet, por shtoi: “Nuk e shoh si një goditje ndaj meje.”

Ai gjithashtu e bëri të qartë se do të përdorte veton e tij për të bllokuar axhendën e demokratëve, duke postuar një fotografi të një kapeleje të kuqe me fjalën “VETO” të qepur mbi të. Por sa mund të ndryshojë realisht një Kongres Demokratik për Evropën dhe për tregjet?

A do t’i japë fund kërcënimit të tarifave ndaj Evropës një Kongres Demokratik? Ndoshta jo, sepse tarifat e Trump nuk varen më nga Kongresi.

Pasi Gjykata e Lartë i rrëzoi tarifat e tij të emergjencës në shkurt, administrata i zhvendosi ato sipas Seksionit 301 të ligjit tregtar të SHBA-së. Kjo rrugë i lejon presidentit të veprojë pa votën e ligjvënësve.

Demokratët mund të mbajnë seanca dëgjimore dhe të ngadalësojnë kandidatët e tij, por ata nuk mund t’ia heqin lehtësisht këtë pushtet.

James Smith, ekonomist i tregjeve të zhvilluara në bankën holandeze ING, beson se një Uashington i ndarë mund ta shtyjë presidentin të mbështetet më shumë tek ai.

“Ashtu si politika e jashtme, tregtia është një tjetër fuqi që presidenti mund ta ushtrojë në mënyrë të njëanshme pa Kongresin”, tha Smith në një shënim para votimit.

Ai nuk përjashtoi tarifat e reja ndaj Evropës, të cilat, sipas tij, do të kishin shumë rëndësi për inflacionin në SHBA dhe për Rezervën Federale.

Çfarë do të ndodhë me mbështetjen e SHBA-së për Ukrainën?

Demokratët do të kryesojnë komisionet e Senatit dhe do të vendosin se cilët nga të nominuarit e Trump do të konfirmohen kur Kongresi i ri të marrë detyrën në janar. Shumë prej tyre duan gjithashtu të miratojnë fonde të reja për Ukrainën.

Pjesa më e vështirë është shpenzimi i këtyre parave. Gjatë dy viteve të fundit, Shtëpia e Bardhë ka anuluar fondet e miratuara tashmë nga Kongresi duke i mbajtur ato deri në fund të vitit fiskal, kur ato skadojnë.

“Në praktikë, kjo do të thotë që një Kongres Demokratik mund të shkruajë ligjin për paratë për Ukrainën ose ndihmën për zhvillim dhe presidenti mund të mos i shpenzojë ato”, tha në një koment muajin e kaluar Joan Lee nga Nevada, bashkëpunëtore politike në Këshillin Evropian për Marrëdhëniet me Jashtë.

Këshilla e saj për qeveritë evropiane është të mbështeten vetëm te paratë që vijnë realisht.

“Evropianët duhet t’i trajtojnë fondet e destinuara si qëllim, jo ​​si angazhim”, tha Lee.

Si reaguan tregjet?

Investitorët ishin kryesisht të qetë. Euro u rrit me 0.4% në 1.1232 dollarë deri në orën 07:00 CET, ndërsa dollari u dobësua kundrejt valutave të tjera kryesore. Ari fitoi 2% në 4,011 dollarë për ons, përsëri mbi 4,000 dollarë, dhe argjendi u rrit me 3.4% në 51.49 dollarë.

Kontratat e ardhshme të aksioneve ishin pak më të ulëta në të dyja anët e Atlantikut. Kontratat e ardhshme të S&P 500 ranë me 0.3%, dhe kontratat e ardhshme të Nasdaq 100 ranë me 0.4%, ndërsa kontratat e ardhshme për Euro Stoxx 50 dhe DAX të Gjermanisë ranë rreth 0.5% përpara hapjes.

Obligacionet qeveritare amerikane u rritën. Rendimenti i obligacionit 10-vjeçar të thesarit ra me 2.9 pikë bazë në 4.94%, rendimenti i obligacionit 2-vjeçar ra në 4.61% dhe rendimenti i obligacionit 30-vjeçar në 5.32%. Rendimenti i obligacionit 10-vjeçar të Bund-it të Gjermanisë u mbyll të martën në 3.33%, përpara se të dilnin rezultatet.

Bitcoin ndryshoi pak në rreth 77,700 dollarë, dhe nafta e papërpunuar Brent u tregtua afër 104 dollarëve për fuçi.

A është një Uashington i ndarë mirë për investitorët?

Tregjeve zakonisht u ka pëlqyer. Kur Shtëpia e Bardhë dhe Kongresi nuk pajtohen, miratohen më pak ligje të mëdha dhe kjo do të thotë më pak surpriza.

Historia gjithashtu favorizon mbajtësit e obligacioneve. Në tre muajt pas zgjedhjeve të kaluara të mesit të mandatit, rendimentet e obligacioneve 10-vjeçare të thesarit kanë rënë mesatarisht me rreth 20 deri në 25 pikë bazë, sipas Luca Bindelli, kreu i strategjisë së investimeve në bankën private zvicerane Lombard Odier.

“Ne mendojmë se një fitore e demokratëve do të ishte nga neutrale deri pak pozitive për perspektivën fiskale. Kongresi mund të frenojë axhendën ekspansioniste të Trump dhe, bashkë me të, edhe deficitin”, tha në komentet e dërguara me email Diego Barnuevo, analist tregu në kompaninë e pagesave Ebury.

Çfarë do të ndodhë më pas me euron?

Analistët e valutave dyshojnë se zgjedhjet do të ndryshojnë shumë për një kohë të gjatë. Për dollarin, Rezerva Federale ende ka më shumë rëndësi sesa Kongresi.

“Monedha e gjelbër vazhdon të reagojë kryesisht ndaj historisë së Rezervës Federale, e cila nuk duhet të përballet me një ndikim të menjëhershëm dhe të drejtpërdrejtë nga rezultati afatmesëm”, thanë Francesco Pesole, strateg i FX në ING, dhe kolegët e tij në një shënim të martën.

Edhe euro ka problemet e veta. Çmimet e energjisë janë ende të larta kryesisht për shkak të luftës me Iranin, ING pret që inflacioni i eurozonës të qëndrojë rreth 4% dhe investitorët po kërkojnë më shumë për të mbajtur obligacione qeveritare franceze.

Kongresi i ri merr detyrën në janar. Deri atëherë, Trump ruan shumicën republikane në të dyja dhomat, dhe edhe pas kësaj, stilolapsi i tij i vetos do të jetë ende në tavolinë.

/EuroNews/

Continue Reading

Lajmet

Fitore historike në Michigan: Abdul El-Sayed bëhet senatori i parë mysliman në historinë e SHBA-së

Published

on

By

Kandidati demokrat Abdul El-Sayed ka fituar garën e ngushtë për Senatin amerikan në shtetin e Michiganit, duke hyrë në histori si senatori i parë mysliman i Shteteve të Bashkuara, sipas projeksioneve të rrjeteve kryesore mediatike amerikane.

Fitorja e El-Sayed në Michigan i shtohet një serë humbjesh radhazi për Partinë Republikane në garat kyçe për Senat, përfshirë ato në Iowa, Kansas, Ohio, Maine, Karolinën e Veriut, Karolinën e Jugut dhe Teksas.

El-Sayed, i cili përfaqëson krahun progresist të demokratëve, u përball me sfida të shumta gjatë fushatës. Mes tyre ishte edhe mbështetja që demokratja e moderuar Haley Stevens – të cilën ai e kishte mposhtur më parë në zgjedhjet brendapartiake – i dha publikisht rivalit të tij republikan, Mike Rogers, të mbështetur nga presidenti Donald Trump.

Suksesi i tij zgjedhor përbën një goditje direkte politike për administratën Trump. Gjatë fushatës, Presidenti e pati sulmuar vazhdimisht kandidatin demokrat me retorikë të ashpër dhe me përdorim të gjuhës islamofobike. Në fjalimin e tij pas shpalljes së fitores, El-Sayed iu referua këtyre sulmeve duke e cilësuar procesin si “një nga fushatat më të shëmtuara” që kishte përjetuar ndonjëherë.

Nga ana tjetër, rivali republikan Mike Rogers u kërkoi mbështetësve të tij të largoheshin nga shtabi elektoral në orët e para të mëngjesit, edhe pse këmbënguli se po përcillte me vëmendje procesin e numërimit. Kjo arritje në Michigan vulos një tjetër humbje strategjike për republikanët dhe konfirmon ndryshimet e mëdha në përbërjen e Senatit amerikan gjatë këtyre zgjedhjeve të mesmandatit. /CBS News/

Continue Reading

Të kërkuara