Lajmet

Çfarë do të ndodhë në 2023?

Sipas ekspertëve më të mirë të Financial Times.

Published

on

Disa prej parashikimeve për botën në vitin që sapo ka nisur, nga disa prej ekspertëve më të mirë të Financial Times.

A do të ketë një armëpushim në luftën e Rusisë në Ukrainë?

Jo. Kushtet për një armëpushim të qëndrueshëm, e lëre më për një zgjidhje formale të paqes, nuk ka gjasa të përmbushen në vitin 2023. Ngrirja e pozicioneve aktuale nuk do të kënaqte as Rusinë dhe as Ukrainën. Kremlini i Vladimir Putinit nuk do ta ketë thyer pavarësinë e Ukrainës, apo edhe të kontrollojë plotësisht katër rajonet që “aneksoi” në shtator. Presidenti Volodymyr Zelenskyy nuk mund të pranojë një armëpushim duke e lënë Ukrainën pa territorin e humbur që nga pushtimi i Rusisë në shkurt, përveç Donbasit dhe Krimesë të pushtuara në vitin 2014. Rifitimi i këtij territori do të kërkonte armatim që perëndimi duket se nuk dëshiron ta japë. Rusia po përpiqet të rigrupohet dhe po përgatit popullin e vet për një luftë të gjatë. Ka shumë të ngjarë të jetë një konflikt i vazhdueshëm dhe i ashpër.

Toni Barber

A do të ketë ndërprerje energjie në Evropë?

Po. Mund të ndodhë para prillit nëse moti është mjaft i ftohtë, por dimri i ardhshëm është sfida më e madhe. Megjithëse vendet e depozitimit të gazit tani janë pothuaj plot, rimbushja e tyre në pranverë do të jetë e vështirë.

Në vitin 2022, flukset e gazit rus ishin kryesisht të paprekura deri në qershor; në vitin 2023 do të jenë afër zeros. Gazi natyror i lëngshëm do të ketë vështirësi për të mbuluar mungesën. Kompensimi i rrezikut është zhvendosja mbrapsht e Evropës nga gazi tek qymyri. Impiantet bërthamore të Francës duhet të kenë më pak probleme të mirëmbajtjes. Por sistemi energjetik është sforcuar prej 18 muajsh. Rreziku që diçka të prishet po rritet.

David Sheppard

A do të arrijë përkohësisht temperatura globale pragun e ngrohjes 1.5 gradë C?

Jo, por mund të ndodhë që në vitin 2024. Planeti tashmë është ngrohur me rreth 1.1 gradë C, duke krahasuar temperaturat mesatare në 2011-2020 me fundin e viteve 1800, dhe me të paktën 1.2 gradë C në vitet e fundit. Me emetimet në nivele rekord, shkencëtarët i vendosin shanset 50:50 për të arritur përkohësisht 1.5 C në të paktën një vit në periudhën 2022-2026.

Me ftohjen e modeleve të motit në La Nina që pritet të zgjasin në fillim të vitit 2023, parashikuesit mendojnë se temperatura gjatë gjithë vitit do të jetë mesatarisht 1.2 gradë C, por kjo mund të ndryshojë në vitet e ardhshme. Një vit me 1.5 gradë C nuk do të thotë se qëllimi i Marrëveshjes së Parisit është shkelur, por do ta afronte botën shumë më afër.

Pilita Clark

A do të kandidojë sërish Joe Biden për president?

Po. Nuk ka çfarë t’i bëhet moshës së presidentit; Biden do të jetë 81 vjeç deri në zgjedhjet e 2024-ës dhe 82-vjeç kur të ndodhë inaugurimi i vitit 2025. Por mos e përjashtoni një kandidim. Pas një viti të vështirë të legjislacionit dhe një performancë më të mirë se sa pritej të demokratëve në zgjedhjet e mesit të mandatit, Biden ndoshta është ende mundësia më e mirë e demokratëve për të mbajtur Shtëpinë e Bardhë; Zëvendëspresidentja Kamala Harris ka patur vështirësi për të krijuar një profil. Kjo nuk do të thotë se demokratët e tjerë nuk po eksplorojnë mundësinë e një kandidimi në vitin 2024.  

Courtney Weaver

A do të paditet Donald Trump?

Po. Ekzistojnë të paktën katër fusha rreziku të mundshëm hetimor për ish-presidentin: përpjekja e Trump për të ndryshuar zgjedhjet e vitit 2020, mbajtja e dokumenteve të klasifikuara në Mar-a-Lago, presioni i tij ndaj zyrtarëve të Xhorxhias për të gjetur “votat e munguara” dhe menaxhimi i Organizatës Trump përmes mashtrimeve. Dy të parët janë në duart e Jack Smith, këshilltarit special të emëruar në nëntor, i cili ka thirrur zyrtarë në shtatë shtete. Bazuar në atë që është tashmë informacion publik, prokurorët në të paktën një nga këto hetime ka të ngjarë të konsiderojnë se ka prova të mjaftueshme për një aktakuzë – të cilën Trump pa dyshim do ta mohojë dhe do ta kundërshtojë në gjyq.

Eduard Luce

A mund ta rikthejë Kina rritjen ekonomike në më shumë se 5 për qind?

Po. Kina u përball me një fund të zymtë të vitit 2022; largimi nga politika e saj “zero-Covid” fatkeqësisht do të marrë ende shumë jetë të tjera dhe po i tejmbush spitalet, siç bëri pandemia gjetkë në periudhën 2020-21. Por shumë gjëra mund dhe do të ndryshojnë gjatë vitit. Sapo Kina të mësojë të “jetojë me Covid”, aktiviteti ekonomik duhet të rikthehet fuqishëm. Shpenzimet e konsumatorit do të forcohen nga një tepricë e kursimeve e nxitur nga pandemia dhe Pekini do të nisë një paketë stimuluese të fokusuar në infrastrukturë.

James Kynge

A do ta pushtojë, apo do i bëjë bllokadë Taivanit, Pekini?

Jo. Xi Jinping një ditë mund të vendosë të sulmojë ose bllokojë Tajvanin – por ndoshta jo në vitin 2023. Një pushtim do të ishte një lojë kolosale. Nëse shkon keq, Xi mund të nisë një luftë me SHBA-në, të humbasë pushtetin dhe të dëmtojë përgjithmonë perspektivat e Kinës. Një bllokadë ka shumë më tepër gjasa: do të ushtronte presion të madh mbi Tajvanin për t’u përkulur dhe do të sfidonte SHBA-të të vepronte e para. Por edhe kjo do të sjellë rreziqe të mëdha. Xi nuk ka gjasa të hedhë zaret, nëse nuk bindet se Tajvani po i rrëshqet vazhdimisht nga duart. Zgjedhjet presidenciale të Tajvanit të vitit 2024 mund të jenë pika e ardhshme e krizës.

Gideon Rachman

A do të marrë fund epoka e Erdoganit në zgjedhjet e qershorit në Turqi?

Jo. Rexhep Tayyip Erdoğan do të lëshojë një breshëri metodash, të drejta apo edhe jo, për të qëndruar në pushtet, pavarësisht nga popullariteti i tij në rënie. Zgjatja e sundimit të Erdoganit në një dekadë të tretë do të ketë pasoja të rënda për ekonominë e Turqisë, do të përkeqësojë një rënie të standardeve të jetesës dhe do të kufizojë më tej liritë personale. Nuk dihet nëse një dënim me burg dhe ndalim politik i dhënë muajin e kaluar rivalit të tij më të besueshëm, kryebashkiakut të Stambollit, Ekrem İmamoğlu, mund të krijojë një reagim dhe të nxisë opozitën.

Laura Pitel

A do të marrin fund protestat në Iran?

Jo. Demonstratat disamujore të protestuesve iranianë, shumë prej tyre gra, u shkaktuan nga vrasja e një gruaje të re, Mahsa Amini, në paraburgim nga policia. Ato janë zgjeruar në thirrje për të zëvendësuar teokracinë me një sistem demokratik. Shkalla e tyre ka rënë; nëse ato përshkallëzohen sërish, regjimi islamik mund të godasë edhe më fort. Por me ekonominë që po lufton nën sanksionet perëndimore, protestat kanë shfaqur një qëndrueshmëri që thekson zemërimin dhe zhgënjimin e shumë iranianëve. Kjo do të sigurojë që, çfarëdo që të bëjnë autoritetet, protestat në një formë ka të ngjarë të vazhdojnë.

Andrew England

A do të mbijetojë Twitter?

Po. Blerja prej 44 miliardë dollarësh e Elon Musk ka qenë kaotike, por platforma do të ecë përpara. Përdoruesit nuk do të largohen. Alternativave të tilla si Mastodon u mungon madhësia. Megjithatë, humbjet do të rriten. Do të emërohet një CEO miqësor me Musk, por reklamuesit do të mbeten të kujdesshëm dhe do të duheshin 100 milionë abonime të reja prej 8 dollarësh vetëm për të mbuluar pagesat e interesit të borxhit. Musk do të blejë borxhin e Twitter për të lehtësuar presionin financiar. Megjithatë, fiksimi i tij për “fjalën e lirë” do ta vendosë në një rrugë përplasjeje me Aktin e Shërbimeve Dixhitale të BE-së. Një ndalim nuk ka gjasa, por gjoba të mëdha mund të jenë në horizont.

Elaine Moore

A do të dështojë një tjetër biznes i madh kriptomonedhash?

Po. Egërsia e “kriptove të dimrit” të vitit 2022 do të thotë se shumë nga lidhjet e dukshme të dobëta tashmë janë shembur dhe disa mashtrime janë ekspozuar. Por do të ketë edhe më shumë viktima vitin e ardhshëm – dhe ndoshta disa viktima të mëdha – ndërsa firmat e ndëshkuara të kapitalit të sipërmarrjes dhe tregtarët me pakicë vazhdojnë të tërhiqen dhe të privojnë industrinë e kriptove nga karburanti nga i cili varet nga rritja: lojtarët në tavolinë.

Robin Wigglesworth

A do të shitet apo bashkohet ndonjë nga platformat e mëdha të streaming?

Jo, jo këtë vit. Konsolidimi është i pashmangshëm në industrinë e argëtimit pasi streaming bëhet dominues. Spekulimet janë të shumta rreth bashkimeve: NBC Universal dhe Warner Bros Discovery, Disney me Apple, Netflix me një gjigant teknologjik të gatshëm për të paguar më shumë. Warner ndoshta do të jetë dominoja e parë që do të bjerë duke pasur parasysh problemet e saj financiare. Por kur AT&T shiti Warner në 2022, ishte përmes një strukture që kufizon marrëveshjet për disa vjet. Kjo do të thotë se tronditja e madhe ka më shumë gjasa të vijë në vitin 2024, vit kur shumë transmetues pretendojnë se më në fund do të jenë duke nxjerrë fitime.

Alex Barker

Me shkurtime nga Financial Times – Bota.al

lajme

Artistja Arbresha Hoxha prezanton veprat e saj në Barcelonë, New York dhe Vjenë

Published

on

By

Artistja dhe dizajnerja, njëherit profesoreshë në Fakultetin e Artit dhe të Dizajnit në UBT, Arbresha Hoxha do të përfaqësojë krijimtarinë e saj në tri ngjarje të rëndësishme ndërkombëtare të artit bashkëkohor gjatë vitit 2026, duke zgjeruar praninë e saj artistike në skenën globale dhe duke promovuar artin shqiptar në kontekste prestigjioze ndërkombëtare.

Pjesëmarrja e parë do të realizohet në Barcelona Contemporary Art Exhibition 2026, e cila do të mbahet në Barcelonë gjatë muajit korrik 2026. Në këtë ekspozitë ndërkombëtare, veprat e Arbresha Hoxhës do të prezantohen përkrah artistëve nga vende të ndryshme të botës, duke krijuar mundësi të reja bashkëpunimi dhe shkëmbimi profesional me kuratorë, artistë dhe institucione kulturore ndërkombëtare.

Më pas, veprat e saj do të ekspozohen në Times Square Billboard Showcase në New York City, një platformë prestigjioze që promovon artin digjital dhe bashkëkohor në një nga hapësirat publike më ikonike në botë. Kjo pjesëmarrje përfaqëson një mundësi të rëndësishme për prezantimin e krijimtarisë së saj para një audience të gjerë ndërkombëtare.

Gjithashtu, më 27–28 qershor 2026, Arbresha Hoxha do të marrë pjesë në një ekspozitë ndërkombëtare të arteve pamore në Vjenë, Austri, ku do të ekspozojë veprat e saj së bashku me artistë nga vende të ndryshme. Ngjarja synon të nxisë dialogun ndërkulturor dhe shkëmbimin e ideve artistike përmes praktikave bashkëkohore të artit vizual.

Këto paraqitje ndërkombëtare dëshmojnë angazhimin e vazhdueshëm të Arbresha Hoxhës në zhvillimin e praktikës së saj artistike dhe në promovimin e artit shqiptar në skenën ndërkombëtare. Përmes pjesëmarrjes në këto ngjarje të rëndësishme, ajo kontribuon në forcimin e dialogut kulturor dhe në prezantimin e vlerave bashkëkohore të artit vizual para publikut global.

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 31 maj – 1993-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

(Foto: Butrol Gali, Sekretari i Përgjithshëm i Kombeve të Bashkuara)

31 maj 1993

Kryetari Rugova i dërgoi letër Butros Butros Galit

Kryetari i Republikës së Kosovës, dr.Ibrahim Rugova, i dërgoi letër Sekretarit të Përgjithshëm të Kombeve të Bashkuara Butros Butros Galit, me të cilën e njofton për grevën e urisë së Adem Demaçit dhe të shkrimtarëve e të gazetarëve të “Rilindjes” dhe për keqësimin e vazhdueshëm të gjendjes në Kosovë. Në letër thuhet:

“Gjendja në Kosovë kohëve të fundit është duke u keqësuar. Pushteti serb ka shtuar dhunën. Përpos represionit të përdishtëm, të cilit shqiptarët i janë nënshtruar posaqërisht në tri vitët e fundit, prej kur u suprimua Kuvendi dhe Qeveria e Kosovës, pushteti serb përfundimisht po i shkatërron të gjitha institucionet arsimore, kulturore e informative të shqiptarëve.

Këtë javë, me një ndëryrje nga Beogradi, u shkatërrua e vetmja shtëpi botuese-informative “Rilindja”. Në këtë mënyrë informimit dhe veprimtarisë botuese në gjuhën shqipe iu dha goditja e fundit.

Ju njoftoj, zoti Sekretar, se Adem Demaçi, shkrimtar dhe i dënuar i ndërgjegjes, që vuajti nëpër burgjet komuniste jugosllave 28 vjet, fitues i Çmimit Saharov (1991) dhe veprimtar i njohur për të drejtat e njeriut, sot bashkë me shkrimtarët, gazetarët dhe punëtorët e tjerë shqiptarë, po hyjnë në ditën e tetë të grevës së urisë. Ai me këtë gjest po kundërshton shkatërrimin e institucionit të fundit kulturor, informativ e botues në gjuhën shqipe në Kosovë.

Gjendja shëndetësore e Adem Demaçit dhe e grevistëve tjerë po keqësohet dhe po bëhet kritike.

Ndërkohë, pushteti serb po vazhdon të jetë indiferent ndaj kërkesave më fundamentale për lirinë e mendimit dhe të shtypit, të cilat i garanton Deklarata Universale për të Drejtat e Njeriut dhe dokumentet tjera ndërkombëtare.

Ju njoftoj se gjendja mund të eksalojë duke marrë rrjedhë, e cila do të ishte tragjike për Kosovën dhe për tërë rajonin.

Kërkoj nga Ju, zoti Sekretar, që të ndërmerrni aksion konkret për të shpëtuar jetën e grevistëve dhe që të mbroni një të drejtë themelore të një populli të shtypur, që rrugën paqësore e ka pranuar si mjet për zgjidhjen e të gjitha çështjeve”, thuhet në fund të letrës që kryetari i Republikës së Kosovës, dr.Ibrahim Rugova ia dërgoi Butros Butros Galit.

 

 

31 maj 1994

Policia ndërpreu punimet e Kuvendit dhe bastisi Rektoratin e Universitetit të Prishtinës

Sot në orën 11,15, punëtorët të sigurimit shtetëror të Serbisë ndërhynë në lokalet e medresës “Alauddin” në Prishtinë dhe ndërprenë punimet e Kuvendit të Universitetit të Prishtinës.

Në Kuvend duhej të shqyrtoheshin dekretligji për Universitetin, përgatitjet për regjistrimin e studentëve të rinj dhe përfundimi i semestrit veror.

Forca të mëdha policore serbe bllokuan sallën dhe legjitimuan të gjithë pjesëmarrësit.

Në fillim të legjitimimit policia pasi ua mori shënimet gazetarëve që përcillnin punimet e Kuvendit, i urdhëroi që të dalin jashtë lokaleve.

Pastaj u legjitimuan delegatët dhe pjesëmarrësit e tjerë të Kuvendit.

Policia ndaloi në lokalet e medreses prof.dr.Ejup Statovci, rektor, prorektorin Selman Bryma, kryetarin e Kuvendit të Universitetit, Fadil Berisha, këshilltarin e kryetarit të Republikës së Kosovës, dr.Xhavit Ahmeti, sekretarin e Universitetit, Destan Halimi, administratorin Salih Maqedonci dhe disa të tjerë, emrat e të cilëve nuk mundëm t’i sigurojmë.

Më vonë policia ndërhyri edhe në lokalet e Rektoratit dhe të Unionit të Pavarur të Studentëve të Universitetit të Prishtinës. Me këtë rast policia konfiskoi dokumentacionin e Rektoratit dhe disa mjete të tjera teknike, si kompjutër, makina shkrimi etj.

 

 

31 maj 1995

Dhuna e përditshme në Kosovë

Kaçanik: – Më 19 maj, policia nën pretekst të kërimit të armëve, bastisi shtëvonë e Skënder Asajt (1968) në fshatin Gabricë të Kaçanikut. Policia pas bastisjes mori me vete Skënder Asajn dhe e dërgoi në stacionin e policisë në Kaçanik. Ai u pyet për armë, si dhe u urëdhërua që të paraqitet sërish me 21 maj në polici.

Të njëjtën ditën, në të njëjtin fshat, policia ia la thirrjen edhe Ismail Asajt (1944), që të paraqitet në stacionin e policisë në Kaçanik dhe të dorëzojë armën. Ismaili të nesërmen dorëzoi revolen për të cilën kishte edhe lejen.

Po këtë ditë, policia kërkoi edhe Avdyl Terziun nga fshati Gabrricë, i cili tash një kohë punon përkohësisht në botën e jashtme. Policia ia la thirrjen djalit të tij Muhamet Teryiut që të parqitet në polici. Ai u lirua me kusht që të paraqitet sërish në stacionin e policisë në Kaçanik.

Prizren: – Më 26 maj, policët morën në shtëpinë e tij Zejnullah Kabashin (59) nga Prizreni, me pretekst të dorëzimit të armëve. Ai u mor në polici edhe më 29 maj, kur u mbajt rreth nëntë orë dhe u keqtrajtua rëndë fizikisht, për çka ishte i detyruar të kërkojë ndihmën e mjekut. Veç me peterkst të armës, atë në polici e keqtrajtuan edhe për faktin se ai e ka lëshuar shtëpinë për nevojat e shkollës shqipe. Policët e kanë urdhëruar Zejnullahun që të paraqitet sërish në stacionin e policisë në Prizren.

Më 28 maj, me pretekst të kërkimit të armëve, dy policë bastisën shtëpinë e Ramadan Zogajt nga Dushanova e Prizrenit. Meqë ai gjindet në punë në Gjermani, policët urdhëruan gruan e tij që ta ftojë Ramadanin që të kthehet në shtëpi për të dorëzuar armët.

Më 29 maj rreth orës 14:00, policia serbe bastisi shtëpinë e Veli Hodës në Prizren, me ç’rast gjeti një revole.

Policia bastisi edhe shtëpinë e Abdullah Hodajt, tek i cili nuk gjetën asgjë.

Po këtë ditë, policia bastisi edhe shtëpinë e Rrustem Çoçajt, nga i cili morën një pushkë gjuetie, për të cilën ai kishte leje. Rrustemit, policia ia la thirrjen që të paraqitet në stacionin e policicë në Prizren.

Të njëjtën ditë, për herë të tretë policia mori në pyetje, Ridvan Hoxhën, kryetar i Aktivit të drejtorëve. Ai u mbajt një kohë të shkurtër në polici dhe u lirua me kusht që të parqitet sërish.

Skënderaj: – Më 26 maj, në orët e hershme të mëngjesit policia rrethoi shtëpinë e Sali Kaçkinit në fshatin Llaushë, të cilin e arrestuan dhe e dërguan në stacionin e policisë në Skënderaj. Sali Kaçkini tash 23 vjet punon përkohësisht në botën e jashtme, ndërsa policia nga ai kërkoi armë të cilit më vonë ia morën edhe pasaportën dhe e urdhëruan që të paraqitet sërish në polici.

Më 24 maj, policia serbe ndali në rrugë Ukshin Lushtakun, të cilin e pyetën për vëllain e tij Sami Lushtakun nga Prekazi i Ulët, i cili tash në kohë gjendet në botën e jashtme.

Më 25 maj, policia serbe e postkomandës së Runikut, mori në shtëpinë e tij Agim Koshutanin në fshatin Çubrel të Skënderajt. Ai u mor nën pretekst të dorëzimit të armës, të cilën e kishte dorëzuar ditë më parë.

Suharekë: – Më 25 maj, policia mori një revole nga Nazif S. Zenelaj (1918) nga fshati Gjinoc i Suharekës.

Më 27 maj, policia thirri edhe Mahmut Aliajn nga fshati Gjinoc, të cilin policët e sugjeruan që t’i pyes babain dhe vëllezërit e tij se a kanë revole. Ai u urdhërua që dje të paraqitet sërish në polici.

Më 29 maj, policia mori një revole edhe nga Beqir S. Seferaj nga i njëjti fshat. Ai u urdhërua që të paraqitet të nesërmes në polici.

 

 

31 maj 1997

Sekretarja amerikane e shtetit Madlin Olbrajt i dërgoi një letër kryetarit Rugova

Sekretarja amerikane e shtetit Madlin Olbrajt i ka dërguar sot një letër kryetarit të Republikës së Kosovës dr. Ibrahim Rugova, në të cilën ajo shpreh keqardhjen për pamundësinë që të vijë edhe në Prishtinë, gjatë turneut të saj në rajon.

Në letrën e zonjës Olbrajt në mes tjerash thuhet se

gjendja në Kosovë qëndron fuqimisht në agjendat SHBA-ve dhe se mohimi i të drejtave elementare të njeriut dhe të lirive të shqiptarëve të Kosovës është e papranueshme. Shtetet e Bashkuara të Amerikës këtë e kanë element qendror gjatë dialogut aktual me Beogradin dhe progresi real në Kosovë mbetet kusht fundamental për zbutjen e murit të jashtëm të sanksioneve, theksohet mes tjerash në letër.

Më tutje në letrën e sekretarës Ollbrajt thuhet se SHBA-të fuqimisht mbështesin politikën e mosdhunës dhe se përmbajtja e shqiptarëve ndaj provokimeve meriton respektin shumë të thellë të mbarë bashkësisë ndërkombëtare.

Në letër po ashtu thuhet se fillimi i një dialogu gjithëpërfshirës në mes të autoriteteve serbe në Beograd dhe udhëheqjes shqiptare të Kosovës në Prishtinë, duhet të jet hapi i parë drejt zgjidhjes së çështjes së Kosovës.

Sekretarja Olbrajt në këtë letër shpreh gatishmërinë që sa më shpejt ta takojë kryetarin Rugova në Uashington.

 

 

31 maj 1998

Gjendja dramatike në Deçan e rrethinë – shumë të vrarë, të plagosur dhe të arrestuar

Forcat serbe kanë nisur tash tri ditë një sulm të ashpër kundër fshatrave të komunës së Deçanit e të Pejës, ku gjendja ëhstë e rëndë dhe dramatike. Për shkak të bllokadës së plotë dhe ndërprerjes së plotë të lidhjeve telefonike, ky është raporti i parë për gjendjen në komunën e Deçanit pas plot tri ditësh.

Burimet e LDK-së në këto komuna njoftojnë se në sulmet që kanë filluar që më 29 maj, fshatrat: Carrabreg, Beleg, Dranoc, Hulaj Isniq e Strellc të komunës së Deçanit dhe në fshatrat: Lubeniq, Kryshec, Vranoc e të tjera të komunës së Pejës, janë granatuar pandërprerë nga forcat ushtarake, policore e paramilitare serbe.

Në njoftim thuhet se forcat serbe janë përqëndruar prej Deçanit deri në Raushiq dhe prej Raushiqit deri në thellësi të Lugut të Baranit.

Banorët shqiptarë të këtyre fshatrave, po u bëjnë rezistencë të fuqishme forcave serbe, duke u vënë në mbrojtje të shtëpive tyre, nga të cilat janë evakuuar gratë, pleqt e fëmijët. Pohohet se në përleshje ka pasur të vrarë e të plagosur nga të dy palët.

Në Carrabreg është vrarë Shaqir Dobra dhe dy gra, emrat e të cilave ende nuk dihen, ndërsa në Deçan është vrarë Xajë Curr Kuqi dhe është plagosur vëllai i tij, Isa dhe nëna e tij.

Bëhet e ditur se në Deçan rreth 20 shtëpi janë rrënuar rrafsh me tokë e shumë të tjerave forcat serbe ua kanë vënë flakën. Po ashtu rreth 70 persona nga Deçani janë arrestuar dhe nuk dihet asgjë për fatin e tyre.

Sulme të mëdha ka pasur edhe në Isniq, por edhe rezistencë nga ana e banorëve e UÇK-së. Në orët e pasditës së 30 majit nga granatimet në Isniq janë plagosur Muhamet Bojku dhe fëmijët Burim Bruqi 11 vjeçar, Rexhep Bruqi 8 vjeç, Granit Januzaj 11 dhe Arsim Januzaj 10 vjeç dhe dy fëmijë tjerë emrat e të cilëve nuk arritëm t’i mësojmë si dhe një grua.

Njoftohet se sot në mëngjes në Isniq janë zhvilluar luftime të rrepta, ndërkaq qyteti i Deçanit është thuaja në flakë.

Në Strellc nga sulmet e artilerisë së rëndë shumë shtëpi janë në flakë.

Mësohet se në këtë vendbanim janë vrarë Arif Mahmutaj (44) dhe Rexhep Pavataj (75), por ka edhe të plagosur. Sulmet në këtë vendbanim kanë filluar më 28 maj kur forcat e kombinuara ushtarako-policore të pajisura me armatimin më të rëndë u nisën nga dy anë ajo e Pejës dhe Deçanit, së pari nga largësia fshati u gjuajt me topa dhe armë tjera të rënda e pastaj ato depërtuan edhe deri në këtë fshat.

Gjithashtu edhe në fshatin Kryshec të komunës së Pejës, u granatuan 6 shtëpi kryesisht të lagjës Gërvallaj, me ç’rast u plagos Demush Gërvalla.

Sot, më 31 maj, në orët e paraditës, po dëgjohen të shtëna nga armatimi i rëndë si me topa dhe me mjete tjera të kalibrit të madh të vendosura në fshatin Lubeniq, Lëbushë, Strellc e deri në Deçan, në oborrin e fabrikës së pompave me piston mbi fshatin Isniq dhe në Podin e Gështenjave mbi Deçan.

Duhet theksuar se nga shumë vendbanime të sulmuara në komunat e Pejës dhe Deçanit janë evakuar gra, fëmijë dhe pleq, madje ka fshatra krejtësisht të boshatisura, dhe kanë shkuar në drejtim të Isniqit dhe fshatrave tjera ku është grumbulluar një numër i madh i popullatës. Ndihet mungesë e madhe me artikuj ushqimorë, barnat por edhe gjërat e tjera të nevojshme për ekzistencë.

Në këto treva nuk ka rrymë elektrike, as lidhje telefonike, e është ndëprerë qarkullimi për në viset tjera ngase shumë rrugë janë bllokuar dhe izoluar nga forcat e mëdha ushtarako-policore. Mbi shumë shtëpi banimi përgjatë rrugës që shpie për Deçan janë të vendosur snajperistë serbë të cilët me dylbi përcjellin çdo lëvizje dhe qëllojnë mbi kalimtarë.

Përfaqësuesit e banorëve të kësaj ane bëjnë apel te subjektet ndërkombëtare dhe organizatat humanitare që të ndërmarrin masa urgjente në mënyrë që të shpëtohet jeta nga uria dhe epidemitë e ndryshme.

 

Continue Reading

Aktualitet

Profesoresha Gonxhe Beqiri prezanton punimin shkencor në konferencën e 10-të ndërkombëtare mbi ESG dhe Inteligjencën Artificiale

Published

on

By

Profesoresha e Fakultetit Menaxhment, Biznes dhe Ekonomi (MBE) në UBT, Prof. Gonxhe Beqiri, mori pjesë në konferencën ndërkombëtare shkencore “10th FEB International Scientific Conference: Sustainable Governance and Management: Navigating the ESG and AI Transformation”, e mbajtur më 12 dhe 13 maj 2026.

Në kuadër të kësaj konference, ajo prezantoi punimin shkencor me titull “Business Communication and Presentation Techniques in the Era of Artificial Intelligence: Advantages and Challenges to a Better Sustainable Decision-Making Process”, i cili trajton ndikimin e inteligjencës artificiale në komunikimin bashkëkohor të biznesit dhe në proceset e vendimmarrjes organizative.

Punimi analizoi rolin gjithnjë e më të rëndësishëm të inteligjencës artificiale në transformimin e praktikave të komunikimit dhe prezantimit në biznes, duke evidentuar avantazhet që kjo teknologji sjell në rritjen e efikasitetit, qasjen në informacione dhe mbështetjen e proceseve vendimmarrëse. Njëkohësisht, studimi adresoi edhe sfidat që lidhen me përdorimin e inteligjencës artificiale, përfshirë aspektet etike, besueshmërinë e informacionit dhe nevojën për zhvillimin e kompetencave të reja profesionale.

Konferenca mblodhi studiues, profesorë dhe ekspertë nga vende të ndryshme, duke shërbyer si platformë për shkëmbimin e ideve dhe diskutimin e zhvillimeve më të fundit në fushën e qeverisjes së qëndrueshme, menaxhimit modern, ESG-së dhe transformimit digjital.

Continue Reading

Vendi

“Savings Game” fuqizon njohuritë financiare të studentëve të Menaxhmentit, Biznesit dhe Ekonomisë në UBT

Published

on

By

Studentët e vitit të tretë të Fakultetit Menaxhment, Biznes dhe Ekonomi (MBE) në UBT morën pjesë në trajnimin praktik “Savings Game”, një aktivitet edukativ i organizuar nga Deutsche Sparkassenstiftung für Internationale Kooperation (DSIK) dhe i mbështetur nga BMZ – Ministria Federale Gjermane për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim.

Përmes një simulimi interaktiv, studentët patën mundësinë të zhvillojnë njohuritë dhe aftësitë e tyre në menaxhimin e financave personale, planifikimin e shpenzimeve dhe rëndësinë e kursimit afatgjatë. Aktiviteti u konceptua për t’i vendosur pjesëmarrësit në situata reale financiare, duke i sfiduar ata të marrin vendime ekonomike dhe të analizojnë pasojat e tyre.

Të organizuar në ekipe, studentët punuan me skenarë të ndryshëm që përfshinin menaxhimin e të ardhurave, planifikimin e buxhetit, krijimin e kursimeve dhe përballimin e sfidave të papritura financiare. Kjo qasje praktike u mundësoi atyre të kuptojnë më mirë rëndësinë e planifikimit financiar dhe të zhvillojnë shkathtësi të vlefshme për jetën profesionale dhe personale.

Gjatë aktivitetit, studentët treguan interesim dhe angazhim të lartë, duke kontribuar aktivisht në diskutime dhe në procesin e vendimmarrjes brenda ekipeve. Trajnimi “Savings Game” u vlerësua si një metodë inovative dhe efektive e të mësuarit, e cila kombinon edukimin financiar me punën ekipore, analizën praktike dhe zhvillimin e kompetencave që kërkohen në tregun bashkëkohor të punës.

Ky aktivitet është pjesë e përpjekjeve të vazhdueshme të UBT-së për t’u ofruar studentëve përvoja praktike dhe mundësi të reja për zhvillimin e aftësive profesionale, duke i përgatitur ata për sfidat e botës reale dhe të ekonomisë moderne.

Continue Reading

Të kërkuara