Sot pothuajse në të gjithë botën shënohet Dita e Gënjeshtrave.

Dita e Rrenave, që festohet më 1 Prill, është një zakon i vjetër që përfshin shaka dhe gënjeshtra të vogla. Origjina e saj nuk dihet me saktësi, por teoria më e besueshme e lidh këtë ditë me fundin e shekullit të 16-të, kur Papa Gregori XIII propozoi kalendarin gregorian.

Me kalendarin e ri, 1 janari u bë fillimi i vitit, duke zëvendësuar fillimin e vitit në fund të marsit sipas kalendarit julian. Franca ishte vendi i parë që e pranoi dhe e zbatoi këtë ndryshim.

Megjithatë, disa njerëz nuk e kuptuan ose nuk pranuan kalendarin e ri dhe vazhduan të kremtonin Vitin e Ri më 1 Prill. Ata që ndoqën kalendarin gregorian filluan t’i tallnin këta individë, duke i konsideruar budallenj. Kështu lindi tradita e Ditës së Gënjeshtrave më 1 Prill.

Këngëtarja shqiptare me famë botërore, Dua Lipa, është përzgjedhur kuratore e edicionit 2026 të “London Literature Festival”, i cili do të mbahet nga 21 tetori deri më 1 nëntor në Southbank Centre në Londër. Ky edicion përkon edhe me 75-vjetorin e këtij institucioni të njohur kulturor.

Në këtë rol, Lipa do të jetë përgjegjëse për përzgjedhjen e autorëve pjesëmarrës, temave dhe organizimin e aktiviteteve, duke i dhënë festivalit një qasje personale. Ajo pritet të organizojë një sërë ngjarjesh, përfshirë edhe programet e lidhura me klubin e saj të leximit “Service95 Book Club”, gjatë fundjavës së hapjes dhe përgjatë gjithë festivalit.

“Leximi më ka mbajtur të qëndrueshme në çdo fazë të jetës sime… Të jem kuratore e këtij festivali është një ëndërr e bërë realitet”, është shprehur Dua Lipa, duke shtuar se është e emocionuar të angazhohet me autorët që admiron.

Klubi i saj i leximit, i themeluar në vitin 2023, është shndërruar në një platformë kulturore ku çdo muaj rekomandohen libra dhe zhvillohen biseda me autorë përmes një podcasti. Së fundmi, romani “She Who Remains” i autores bullgare Rene Karabash është përfshirë në listën e gjatë të “International Booker Prize” dhe është një nga rekomandimet e këtij klubi.

Drejtori artistik i Southbank Centre, Mark Ball, e ka cilësuar Lipën si një “forcë globale kulturore”, duke theksuar se pasioni i saj për librat po frymëzon brezat e rinj.

Ky është edicioni i 19-të i festivalit dhe vjen në një kohë kur interesi për lexim është në rënie. Sipas të dhënave të “National Literacy Trust”, vetëm një në tre fëmijë të moshës 8-18 vjeç lexon në kohën e lirë. Për këtë arsye, organizatorët synojnë që përmes aktiviteteve kreative dhe bashkëpunimeve të ndryshme të rikthejnë interesin e të rinjve për librin.

Bakteret e lashta, të kapura në shpella për miliona vjet, jetojnë në një botë të vogël të mbushur me sfida.

Ushqehen me njëri-tjetrin dhe kanë zhvilluar mënyra të veçanta mbijetesë që i bëjnë rezistentë ndaj shumicës së antibiotikëve. Shkencëtarët shpresojnë që këto truke të frymëzojnë ilaçe të reja dhe trajtime mjekësore.

Shpella Lechuguilla, nën shkretëtirën Chihuahuan, shtrihet për qindra kilometra në thellësi dhe nuk ka dritë ose shumë ushqim. Për të mbijetuar, çdo gjallesë duhet të përshtatet në kushte afër urisë. Megjithatë, ajo mbart një larmi të jashtëzakonshme mikrobiologjike. Disa bakterie nxjerrin energji nga gurët dhe ajri, të tjerët janë grabitqarë që ushqehen me bakteret e tjera. Disa punojnë bashkë për të nxjerrë energji nga mjedisi i varfër.

Surpriza më e madhe është se këto bakterie janë rezistente ndaj shumicës së antibiotikëve, edhe pse shpella ishte e mbyllur dhe e izoluar nga njerëzit për miliona vjet. Rezistenca e tyre tregon se aftësia për të mbijetuar ndaj antibiotikëve është shumë më e vjetër sesa përdorimi njerëzor i tyre. Bakteret nuk janë rezistente ndaj antibiotikëve modernë sintetikë, sepse kurrë nuk janë përballur me ta.

Ky zbulim ndihmon shkencëtarët të kuptojnë se rezistenca ndaj antibiotikëve nuk është vetëm pasojë e përdorimit të tyre nga njerëzit. Në fakt, bakteret kanë pasur gjithmonë strategji të ndryshme mbijetesë që përfshijnë rezistencën ndaj substancave që prodhojnë natyrshëm mikrobet e tjera. Studimi i këtyre baktereve mund të ndihmojë në krijimin e ilaçeve të reja që luftojnë infeksionet rezistente të sotme.