Lajmet

Brazil: 3 arsyet pse fitorja e Luiz Inácio Lula da Silvas është e rëndësishme

Shumë komentues e kanë krahasuar fitoren e Lulës me një fitore të demokracisë.

Published

on

Ish-presidenti majtist i Brazilit, Luiz Inácio Lula da Silva, ka mposhtur kandidatin e të djathtës ekstreme Jair Bolsonaro në një nga zgjedhjet më të rëndësishme në historinë e vendit.

Silva, një ish-punëtor i fabrikës, u bë presidenti i parë i klasës punëtore të Brazilit saktësisht 20 vjet më parë. Ai shërbeu si president nga viti 2003 deri në vitin 2010, përpara se të përfshihej në disa skandale korrupsioni dhe të vuante një periudhë të shkurtër në burg. Por Gjykata e Lartë Federale vendosi në mars 2021 se gjyqtari që mbikëqyrte gjyqin e tij për korrupsion – Sergio Moro – ishte i njëanshëm, duke çuar në anulimin e të gjitha rasteve që Moro kishte ngritur kundër Lulës dhe duke i hapur rrugën rikthimit të tij politik.

Lula fitoi pasi siguroi 50.9 për qind të votave, ndërsa Bolsonaro mori 49.1 për qind. Për shkak të kësaj, tashmë ka pasur disa shqetësime për ndezjen e tensioneve brenda vendit të polarizuar.

Megjithatë, sipas analistëve, ja ku qëndron Lula për disa çështje kyçe dhe pse zgjedhja e tij nuk është vetëm një lajm i mirë për Brazilin, por edhe për botën.

Kriza klimatike
Gjatë kohës së Bolsonaros në detyrë, ai uli mbrojtjen e Amazon, shkurtoi buxhetin mjedisor të Brazilit dhe pushoi ekspertët e mjedisit. Midis 1 gushtit 2019 dhe 31 korrikut 2021, më shumë se 8.4 milionë hektarë u shpyllëzuan nga Amazona – një zonë më e madhe se e gjithë Belgjika.

Lula dëshiron ta ndryshojë këtë. “Në vend që të jemi liderë botërorë në shpyllëzim, ne duam të jemi kampionë botërorë në përballjen me krizën klimatike dhe në zhvillimin socio-mjedisor”, tha Lula në një letër drejtuar popullit brazilian të cilën ai e shkroi javën e kaluar. “Në këtë mënyrë do të kemi ushqim të shëndetshëm në pjatat tona, ajër të pastër për të marrë frymë dhe ujë për të pirë dhe shumë punë cilësore me investime të gjelbra”. Ai gjithashtu është zotuar të “luftojë për zero-shpyllëzim”.

Kjo nuk është vetëm një fitore për Brazilin, por një fitore për botën. Ekspertët kanë paralajmëruar se Amazona – shpesh e quajtur ‘mushkëritë e Tokës’ për shkak të rezervave të saj të mëdha të karbonit natyror – po i afrohet ‘pikës së kthesës’ si pasojë e shpyllëzimit të shfrenuar të Bolsonaros. Tani, me Lulën e rikthyer në detyrë, ka shpresë se pylli i gjerë mund të ringjallet. Çuditërisht, presidenti i ri ka gjithashtu një histori të mirë: në mandatet e tij të mëparshme në detyrë, shkalla e shpyllëzimit në Amazon ra me 80 për qind.

Demokracia
Bolsonaro gjithashtu ka kaluar katër vitet e fundit duke minuar demokracinë e Brazilit. Presidenti në largim ka shprehur më parë përbuzje për proceset demokratike dhe ka festuar diktaturën brutale ushtarake të Brazilit, e cila mori fund në 1985. Ai gjithashtu ka hedhur dyshime mbi votimin elektronik dhe ka lejuar që dezinformimi të lulëzojë në mediat sociale gjatë mandatit të tij, si dhe ka sulmuar Gjykatën e Lartë braziliane dhe Tribunalin e Lartë Zgjedhor për hetimin e tij, dhe e mbushën policinë me aleatë besnikë.

Lula foli gjatë për rëndësinë e mbrojtjes së demokracisë gjatë fushatës së tij zgjedhore. “Ne duam të kthehemi në mënyrë që askush të mos guxojë të sfidojë më demokracinë”, tha ai në një fjalim. “Dhe që fashizmi të kthehet në kanalizimet e historisë, nga ku nuk duhet të ishte larguar kurrë”.

Shumë komentues e kanë krahasuar fitoren e Lulës me një fitore të demokracisë. Pas shpalljes së fitores së Lulës, ish-presidenti i Brazilit, Fernando Henrique Cardoso, shkroi në Twitter: “Demokracia ka fituar, Brazili ka fituar”.

Ekonomia
Lula ka premtuar gjithashtu se do të rikthejë prosperitetin ekonomik që u pa në presidencën e tij të fundit. Ai është zotuar të sjellë një regjim tatimor më progresiv, të heqë kufirin e shpenzimeve për shpenzimet publike, të rrisë pagën minimale dhe të rrisë shpenzimet e mirëqenies sociale.

Por ndërsa ekonomia globale shkon drejt recesionit, ka të ngjarë që Lula të përballet me disa vështirësi në zbatimin e disa prej politikave të tij më radikale.

Megjithatë duket se Lula do të përballet me sfidën. Gjatë presidencës së tij të fundit, ai filloi programin ikonik të mirëqenies Bolsa Familia, i cili ofroi ndihmë financiare për familjet e varfra braziliane që kishin vaksinuar fëmijët e regjistruar në arsim. Skema mendohet se ka nxjerrë 20 milionë njerëz nga varfëria ekstreme dhe papunësia kishte arritur gjithashtu në nivele rekord deri në kohën kur ai la detyrën./UBTNews/

Lajmet

Policia e Kosovës avancon kapacitetet për kërkim-shpëtim në ujë dhe zhytje

Published

on

Policia e Kosovës ka avancuar kapacitetet profesionale në fushën e kërkim-shpëtimit në ujë dhe zhytjes, përmes dy trajnimeve të specializuara të realizuara në bashkëpunim me Shoqatën e Kosovës për Kërkim dhe Shpëtim (SHKKSH).

Trajnimet “Kërkim-shpëtim në ujë” dhe “Zhytje” janë mbajtur në Borsh të Shqipërisë, gjatë periudhës 5–10 korrik dhe 12–18 korrik 2026, me pjesëmarrjen e 30 operatorëve nga njësitë speciale të Departamentit të Njësive Speciale të Policisë së Kosovës.

Sipas Policisë së Kosovës, pjesëmarrësit kanë avancuar njohuritë teorike dhe aftësitë praktike në fushën e zhytjes, kërkimit dhe shpëtimit në ambiente ujore, duke rritur nivelin e përgatitjes profesionale për ndërhyrje në situata emergjente.

Policia thekson se realizimi i këtyre trajnimeve ka kontribuar në ngritjen e kapaciteteve operative të njësive speciale, duke forcuar gatishmërinë për reagim të shpejtë dhe efektiv në raste të fatkeqësive natyrore dhe emergjencave civile.

Në njoftim, Policia e Kosovës rithekson përkushtimin për zhvillimin e mëtejshëm të kapaciteteve në fushën e kërkim-shpëtimit përmes trajnimeve të specializuara dhe avancimit të vazhdueshëm profesional, me synim rritjen e sigurisë dhe ofrimin e shërbimeve sa më efikase për qytetarët./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Organizatat evropiane: Liria e medias në Kosovë është përkeqësuar

Published

on

By

Liria e medias në Kosovë ka hyrë në një periudhë të qartë përkeqësimi, si pasojë e ndërhyrjeve politike, sulmeve verbale ndaj gazetarëve dhe dobësimit të pavarësisë së institucioneve mediale, thuhet në raportin e publikuar më 20 korrik nga organizatat partnere të Platformës së Këshillit të Evropës për Mbrojtjen e Gazetarisë dhe Sigurisë së Gazetarëve.

Raporti u hartua pas një misioni ndërkombëtar faktmbledhës, i zhvilluar në Prishtinë më 24-26 mars të këtij viti nga përfaqësues të tetë organizatave ndërkombëtare për lirinë e medias, përfshirë: Reporterët pa Kufij (RSF), Institutin Ndërkombëtar të Shtypit (IPI), Federatën Evropiane të Gazetarëve (EFJ), Qendrën Evropiane për Lirinë e Shtypit dhe Mediave (ECPMF) dhe Unionin Evropian të Transmetuesve (EBU), me mbështetjen e Asociacionit të Gazetarëve të Kosovës.

Delegacioni zhvilloi takime me kryeministrin në detyrë, Albin Kurti, gazetarë, redaktorë, përfaqësues të RTK-së, Komisionit të Pavarur të Mediave, sistemit të drejtësisë, organizatave të shoqërisë civile dhe diplomatë ndërkombëtarë.

Në përfundim të misionit, organizatat vlerësojnë se, ndonëse Kosova vazhdon të ketë një peizazh mediatik pluralist, nivel relativisht të ulët të sulmeve fizike ndaj gazetarëve dhe një kornizë ligjore kryesisht të harmonizuar me standardet evropiane, këto zhvillime janë zbehur nga një klimë gjithnjë e më problematike për lirinë e medias.

Raporti identifikon disa arsye kryesore për këtë vlerësim: ligjin për Komisionin e Pavarur të Mediave, i cili më vonë u shpall antikushtetues, problemet me financimin dhe pavarësinë e Radio Televizionit të Kosovës (RTK), si dhe shtimin e sulmeve verbale dhe diskreditimit të gazetarëve nga politikanët, veçanërisht nga përfaqësues të partisë në pushtet.

Sipas raportit, këto zhvillime kanë ndikuar edhe në renditjen ndërkombëtare të Kosovës.

Në Indeksin Botëror të Lirisë së Mediave të Reporterëve pa Kufij për vitin 2026, Kosova renditet e 84-ta nga 180 vende, duke rënë për 28 pozita, krahasuar me vitin 2023.

Organizatat paralajmërojnë se kjo ka dëmtuar reputacionin e Kosovës si një nga vendet më të avancuara në rajon për lirinë e medias dhe i bëjnë thirrje Qeverisë së ardhshme që ta rikthejë besimin në institucionet demokratike dhe në procesin e reformave.

Radio Evropa e Lirë kërkoi koment nga Zyra e Kryeministrit lidhur me këto gjetje dhe është në pritje të përgjgjes.

Përndryshe, një pjesë e konsiderueshme e raportit i kushtohet edhe sigurisë së gazetarëve.

Sipas autorëve, megjithëse sulmet fizike kanë rënë krahasuar me vitin 2023, gazetarët përballen gjithnjë e më shumë me kërcënime verbale, fushata diskreditimi dhe ngacmime në internet, që shpesh burojnë nga figura të larta politike.

Vetëm gjatë vitit 2025, Asociacioni i Gazetarëve të Kosovës regjistroi 69 raste që përfshinin gazetarë dhe media, përfshirë raste denigrimi publik, diskreditimi dhe sulmesh online.

Raporti vëren se një pjesë e konsiderueshme e këtyre rasteve lidhen me deklarata ose veprime të zyrtarëve publikë dhe politikanëve.

Delegacioni shpreh shqetësim edhe për retorikën e përdorur ndaj gazetarëve, duke përmendur raste kur kryeministri Kurti ka kritikuar mediat ose gazetarët publikisht.

Sipas raportit, organizatat i kanë bërë thirrje kryeministrit dhe partisë së tij që të shmangin gjuhën denigruese ndaj gazetarëve dhe të japin shembull për një debat publik më të respektueshëm.

Raporti thekson se gjatë takimit me delegacionin, Kurti nuk e pranoi seriozitetin e shqetësimeve lidhur me sigurinë e gazetarëve, ndërsa më vonë Zyra e Kryeministrit, në përgjigje me shkrim, tha se ai nuk mbështet dhe nuk toleron sulmet verbale ndaj gazetarëve dhe se vetë nuk ka përdorur gjuhë fyese ndaj tyre.

Raporti, po ashtu, ngre shqetësime për gjendjen në transmetuesin publik RTK.

Sipas organizatave, financimi i pamjaftueshëm, paqartësitë ligjore dhe pretendimet për presion politik kanë krijuar një situatë që rrezikon pavarësinë editoriale të transmetuesit publik.

Delegacioni përmend dëshmitë e gazetarëve për largime nga emisionet, procedura disiplinore dhe ndërprerje emisionesh, ndonëse menaxhmenti i RTK-së i ka mohuar këto pretendime.

Një kapitull i veçantë i kushtohet Komisionit të Pavarur të Mediave.

Raporti rikujton se ligji për KPM-në, i miratuar nga Kuvendi në vitin 2024, u rrëzua më pas nga Gjykata Kushtetuese, e cila konstatoi se cenonte pavarësinë e institucionit.

Organizatat shprehin shqetësim se edhe procesi i mëvonshëm i përzgjedhjes së anëtarëve të rinj të KPM-së dhe bordit të RTK-së është zhvilluar me procedura të përshpejtuara dhe jotransparente, duke ngritur dyshime për ndërhyrje politike.

Raporti kritikon, gjithashtu, nivelin e transparencës së institucioneve publike.

Gazetarët i kanë thënë delegacionit se qasja në informata zyrtare mbetet e vështirë, se konferencat për media janë të rralla dhe se komunikimi me zyrtarët është i kufizuar.

Organizatat vënë në dukje edhe rritjen e vazhdueshme të numrit të ankesave për moslejimin e qasjes në dokumente publike gjatë viteve të fundit.

Megjithatë, raporti evidenton edhe disa zhvillime pozitive.

Organizatat vlerësojnë bashkëpunimin me sistemin gjyqësor, duke përmendur trajtimin më të shpejtë të rasteve që lidhen me gazetarët dhe miratimin e Strategjisë 2026-2028 të Këshillit Gjyqësor të Kosovës, e cila, mes tjerash, u jep përparësi rasteve që lidhen me sigurinë e gazetarëve dhe shpifjen. /REL/

 

 

Continue Reading

Lajmet

KPK-ja refuzon kërkesat për rikthim në punë të pesë prokurorëve serbë në Mitrovicë

Published

on

Këshilli Prokurorial i Kosovës (KPK) në mbledhjen e së hënës, ka refuzuar kërkesat për tërheqjen e dorëheqjeve të pesë prokurorëve dhe 15 anëtarëve të stafit mbështetës të komunitetit serb në Prokurorinë e Mitrovicës.

KPK-ja dërgoi tek ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, emrat e pesë prokurorëve për lirim nga detyra.

Po ashtu, në këtë takim, Këshilli shfuqizoi vendimin për pezullimin e pagave për prokurorët dhe stafin mbështetës serb.

Për refuzimin e tërheqjes së dorëheqjeve të ofruara nga prokurorët dhe stafi mbështetës serb, votuan katër anëtarët: Dardan Vuniqi, Visar Krasniqi, Elza Bajrami-Kastrati dhe Arlinda Muqa. Ndërkaq kundër votuan: kryesuesi Arian Gashi, Kryeprokurori i Shtetit- Zejnullah Gashi dhe anëtari Milot Krasniqi.

Edhe Policia e Kosovës ka njoftuar se policët serbë që u dorëhoqën në fund të 2022-s, pas shkarkimit të drejtorit të Policisë për rajonin e veriut, Nenad Gjuriq, i cili pati refuzuar ta zbatonte vendimin e Qeverisë për ndalimin e targave ilegale serbe, nuk do ta kenë mundësinë e rikthimit në punë. /EO/

/A.K/

Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 20 korrik 1993-1998?

Published

on

By

Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

20 korrik 1995

Katër të vdekur nga moti i lig në Prizren

Katër vetë humbën dje pasdreke jetën për shkak të motit të lig që përfshiu Prizrenin me rrethinë.

Në fshatin Lubeçevë të Prizrenit vërshoi përroi i fshatit, i cili mori me vete vëllezërit Ridvan e Resul Ponika i pari 9, ndërsa i dyti 7 vjeçar, si dhe nipin e tyre Arben Shalën (7) nga Billusha, i cili ishte mysafir. Ata humbën jetën derisa po ktheheshin nga fusha për në shtëpi.

Ndërsa dje në mëngjes, humbi jetën Tahir M. Berisha (24), baba i dy fëmijëve. Tahiri ra viktimë e elektroshokut nga përçuesit e dëmtuar të rrjetit elektrik në afërsi të furrës së qytetit.

Për shkak të të reshurave, u vëshuan disa shtëpi, rrugët e qytetit u mbuluan me rërë, ndërsa në disa vende u dëmtua edhe asfalti e kalldërmi, pastaj rrjeti elektrik e telefonik, si dhe u shkktuan dëme të konsiderueshme në bujqësi.

Rrugët sot ishin të mbushura me rërë e vende-vende pati edhe shpërthime të ujërave nga kanalizimi.

 

 20 korrik 1998

Gjendje dramatike në Rahovec

Sot në Rahovec mbretëron një gjendje dramatike. Dëshmitarët okularë pohojnë se forcat serbe po granatojnë pa ndërprerë pjesë të tëra të qytetit. Shumë ndërtesa janë rrënuar e janë përfshirë në flakën e zjarrit, ndërsa banorët po lëvizin në drejtim të zonave më të qeta, në mënyrë që t’u shpëtojnë masakrave që u kërcënohen. Një burim i Komisionit për Informim të Degës së LDK-së në Prizren, i cilia ka arritur të depërtojë vetëm 1 kilometër larg Rahovecit, ka takuar shumë gra e fëmijë që kishin braktisur shtëpitë e tyre dhe ishin nisur në drejtim të fshatrave që nuk janë përfshirë në luftime.

Alisa Berisha (15) dhe Vileta Krasniqi (30), të cilat ishin nisur në drejtim të Prizrenit kanë pohuar se në Rahovec po luftohet pa ndërprerë qe 48 orë. Në qytet dëgjohen shpërthime të fuqishme dhe të shtëna të pandërprera. Deri tani janë rrënuar së paku 30 shtëpi, ndërsa shumica e banorëve të qytetit janë evakuuar.

Ato kanë treguar se në grupin e grave e fëmijëve që ishin nisur në drejtim të Prozrenit kishin qrenë edhe disa burra. Në mesin e tyre ishte edhe babai i Alisës, Ymer Berisha dhe Sherif Malisa nga Studençnai, të cilët ishin arrestuar nga policët serbë në postbllokun e vendosur në fshatin Landovicë.

Gjendje dramatike mbretëron edhe në fshatin Bellacerkë. Në këtë fshat, i cili dje ishte në shënjestër të armëve të rënda të forcave serbe, nuk mund të hyjë askush, por besohet se shumë banorë të tij janë vrarë e masakruar.

Një dëshmitar okular ka deklaruar se në fshat kanë mbetur trupat pa jetë të Ibrahim Popajt dhe bashkëshortes së tij, Azizes, të dy mbi 72 vjeçarë. Dyshohet se janë vrarë edhe bashkëshortet e Ismail Popajt dhe Halim Popajt.

Dëshmitarët okularë pohojnë se forcat serbe kanë marrë peng disa shqiptarë nga ky fshat. Beqir Kollari ka njoftuar se forcat serbe kanë marrë peg të afërmit e tij: Isuf, Ismet, Mejdi e Beqir Kollarin, katër vëllezërit Bekeri, Masar Ejupi, Agim Canzibaj, Mustafë Kasapi, profesori me emrin Behxhet dhe një shqiptar nga Prizreni, i paidentifikuar. Sipas dëshmitarëve ata janë marrë peng nga forcat paramilitare që i udhëheq Arkani.

Kryesia e Degës së LDK-së në Prizren bën apel që të mundësohet nxjerrja e kufomave nga fshati Bellacerkë.

 

Vazhdon sulmi serb në Rahovec – dyshohet se ka shumë të vrarë

Qyteti i Rahovecit është në flakë në luftën e ashpër midis forcave shqiptare dhe forcave serbe.

Forcat serbe po e sulmojnë Rahovecin nga të gjitha anët, me tanke, topa, raketa e me armë e makineri tjetër lufte.

Burimet nga Rahoveci bëjnë me dije se forcat serbe po terrorizojnë e masakrojnë popullatën civile shqiptare. Korrespondenti i “Rilindjes” nga Rahoveci i ka thënë korrespondentit të ATSH në Prishtinë se kishte parë me sytë e tij se si forcat serbe e vranë me plumba dum-dum një grua shqiptare shtatzënë, Hatixhe Hundozin (38).

E ndodhur para sulmeve e masakrave serbe, popullata shqiptare po largohet nga Rahoveci. Njoftohet se më se 20. 000 veta kanë shkuar në drejtim të Malishevës. Të ikurit thonë se në Rahovec e rrethinë ka shumë të vrarë, të masakruar e të plagosur.

Ndërkohë njoftohet se forcat serbe kanë hyrë në disa lagje të qytetit, ku kanë marrë qytetarët shqiptarë dhe i kanë lidhur nëpër shtylla të rrjetit elektrik e të telefonit, në mënyrë që të shërbejnë si mbrojtje nga sulmet e forcave të rezistencës.

 

 

Continue Reading

Të kërkuara